T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/371 Esas
KARAR NO: 2024/121
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 27/12/2017
KARAR TARİHİ: 15/02/2024
Mahkememizden verilen 13/02/2020 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin 27/04/2023 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı ilamıyla bozularak, dosya bozma kararı üzerine, dosya mahkememize tevzi edilmiş olup, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; maliki davalı ... olup, davalı sürücü ... idaresindeki diğer davalı ... Sigorta A.Ş.'ye ... sayılı trafik poliçesiyle sigortalı ... plakalı araç 14/08/2017 tarihinde ... ilçesinde ... caddesi ile ... caddesi kavşağında davacı tarafın maliki ve sürücüsü olduğu ... plakalı araca asli tam kusurlu çarpması sonucu meydana gelen kazada, davacı tarafın vücudunda kırık olacak şekilde cismani zarara uğradığını, sağ trimalleoler kırık calcaneus kırığı olacak şekilde yaralandığını, his kaybı oluştuğunu ve hareket kısıtlılığı meydana geldiğini, davacı tarafın İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde yatılı tedavi gördüğünü, vücudunda kırıklar nedeniyle geçirdiği operasyonlardan dolayı yataktan uzun süre kurtulmadığını, halen tedavisi devam etmekte olduğunu, uzun süre iş göremez raporu verildiğini, yapılan tedavisine rağmen sakat kaldığını, davacı tarafın kaza öncesinde tekstil işinde çalışmaktayken uzman Çavuşluk için başvuruda bulunmuş ve Uzman Çavuşluk kabulü gelmesine rağmen iş bu kaza sebebiyle gidemediğini, davalı sigorta şirketine 2918 sayılı yasanın 97. maddesi gereğince yapılan başvuruya rağmen haksız ve gerekçesiz olarak ödemeden imtina edildiğini, sürekli iş gücü kaybından doğan maddi tazminat 800,00 TL, geçici iş görmez kaldığı döneme ilişkin kazanç kaybı 100,00 TL, tedavi bakıcı ve iyileşme giderleri 100,00 TL, kaza sonrası davacı tarafın yürüyemediği için hastane ve ev arasındaki taksi kullandığını, evde gördüğü özel fizik tedavi karşılığı belirli ücretler ödediğini, yine evde ailesi tarafından bakılmış olsa da ailesinin de diğer işlerinden feragat etmesi nedeniyle bu zararında hesaplanması gerektiğini belirterek açıklanan tüm nedenlerden dolayı HMK.'nın 107. maddesi kapsamında belirsiz alacak davası niteliğindeki davada şimdilik; maddi tazminat toplamı 1.000,00 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, 100.000,00 TL manevi tazminatın davalı sigorta şirketi haricindeki diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, hükmedilecek tazminatlara, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden temerrüt yönünden, diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin sorumlulukları oranında davalılara tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı ...'un motosiklet kullanırken kask ve diğer koruyucu giysiler kullanması yasal zorunluluk olduğu halde kullanmadığından oluşan zararın artmasına sebep olduğunu, bu nedenle mahkemece belirlenecek tazminat miktarından müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, kazanın oluşumunda davacı tarafın kusurlu olduğunu, motosiklet kullanmak için yeterli ehliyetinin olup olmadığının, kaza öncesinde ehliyetinin alınıp alınmadığının mahkemece araştırılmasının gerektiğini, davacı tarafın Uzman Çavuşlukla ilgili iddiaları gerçeğe aykırı olduğunu, kaza sonrası Uzman Çavuşlukla ilgili girdiği sınav olup olmadığının sorulması gerektiğini, kusur ve zararın ispata muhtaç olduğunu, talep edilen manevi tazminat miktarı fahiş olduğunu, tarafların kaza anındaki ekonomik durumlarının araştırılması gerektiğini belirterek açılan davanın reddine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde 14/08/2017 tarihli kazaya karıştığı belirtilen ... plakalı araç davalı sigorta şirketi nezdinde 02/03/2017-02/03/2018 tarihleri arasında kişi başı 330.000,00 TL azami limitle sınırlı olmak üzere ... sayılı trafik poliçesiyle sigortalı olduğunu, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında gerçek zarar miktarı kadar olduğunu, malül kalan kişinin ve bakım ihtiyacını karşılayan kişinin; yaşı, evlilik durumu, sosyal ve ekonomik durumu tazminat takdirinde dikkate alınması gerektiğini, tazminat hesaplanmasında belirlenecek tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, davacıya SGK tarafından rücu'ya tabi herhangi bir ödeme veya gelir bağlama işleminin yapılıp yapılmadığının tespiti gerektiğini, davacı tarafın gerekli belgeleri davalı sigorta şirketine ibraz etmemek ve ödeme süresinin dolmasını beklememek, kanunda belirtilen başvuru şartını yerine getirmemiş olması nedeniyle açılan davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesini talep ettiğini, zararın ve kusurun ispata muhtaç olduğunu, davacı tarafın geçici iş görmezlik ve tedavi giderleri talepleri poliçe teminatı dışında olduğundan reddinin gerektiğini, davacı tarafın, bakıma muhtaç olup olmadığı hususu maluliyet raporu dışında ayrıca alınacak bir bilirkişi raporuyla tespit edilmesi gerektiğini, davalı sigorta şirketi nezdinde ... sayılı hasar dosyası açıldığını herhangi bir ödeme yapılmadığını, davalı sigorta şirketinin dava açılmasına sebebiyet vermediğini belirterek davanın usulden reddine karar verilmesini, davalı sigorta şirketinin davanın açılmasına sebebiyet vermediği için yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilesini arz ve talep etmiştir.
KANITLAR: Manisa Kırkağaç Jandarma Komando Eğitim Merkez Komutanlığı'ndan ve İzmir Bornova Jandarma Komando Tugay Komutanlığı'ndan Davacı ... ile alakalı bilgi ve belgeler celp edilmiştir.
Bozma öncesinde Trafik Bilirkişi ...'ndan 23/09/2018 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
Bozma öncesinde Aktüerya Bilirkişi ...'tan 02/12/2019 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
Bozma sonrası Aktüerya Bilirkişi ...'tan 25/01/2024 tarihli bilirkişi ek raporu alınmıştır.
Bozma öncesi 23/09/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
Açıklanan hususlar neticesinde;
1-Davalı ... adına kayıtlı olup davalı ... Sigorta A.Ş. Nezdinde 02/03/2017-02/03/2018 tarihleri arasında kişi başı 330.000,00 TL azami limitle sınırlı olmak üzere ... sayılı trafik poliçesiyle sigortalı ... plakalı 2011 model ... marka hususi otomobil sürücüsü davalı ...'nin kazanın oluşumunda %75 ORANINDA ASLİ KUSURLU olduğu,
2-... plakalı motosiklet sürücüsü davacı ...'un kazanın oluşumunda %25 ORANINDA TALİ KUSURLU olduğu,
3-Dava dışı ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın kazanın oluşumunda KUSURSUZ olduğu kanaatine varılmıştır.
-Bozma öncesi 02/12/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
14/08/2017 tarihli trafik kazasında yaralanarak %4 oranında maluliyete maruz kalan Davacı ...'un;
-Geçici tam iş göremezlik tazminatının (5.616,24 TL) olarak,
-Sürekli kısmi iş göremezlik tazminatının (115.550,16 TL) olarak,
-Bakıcı gideri tazminatının (5.083,00 TL) olarak,
-Tedavi amaçlı ulaşım gideri tazminatının ise (242,70 TL) olarak hesaplandığını,
Davalı Sigorta Şirketi'nin yalnız sürekli kısmi iş göremezlik tazminatından, diğer davalıların ise tüm tazminatlardan sorumlu bulunduğu kanaatine varılmıştır.
-Bozma sonrası 25/01/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;
Hukuki durum ve delillerin değerlendirilmesi mahkemeye ait olmak üzere;
14/08/2017 tarihli trafik kazasında aralanarak %4 oranında maluliyete maruz kalan davacı ... için,
5.616,24 TL Geçici iş göremezlik tazminatı,
5.083,00 TL Geçici bakıcı gideri,
242,70 TL Tedavi amaçlı ulaşım gideri olmak üzere;
Toplam 10.941,94 TL iyileşme dönemi maddi tazminatı hesaplandığına, hesaplanan bu tutarın sigorta poliçesi sağlık gideri teminat limiti içerisinde kaldığına,
203.459,07 TL Sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplandığına, hesaplanan bu tutarın sigorta poliçesi sakatlanma ve ölüm teminat limiti içerisinde kaldığı kanaatine varılmıştır.
GEREKÇE :
Mahkememizce verilen 13/02/2020 tarih ve ... Esas ve ... Karar sayılı kararı, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi’nin 27/04/2023 tarih ve ... ve ... Karar sayılı ilamı ile "Öte yandan dosya içerisinde mevcut Jandarma Genel Komutanlığı Kırkağaç 6. Jandarma Komando Eğitim Alan Komutanlığı 07.02.2018 tarihli cevabi yazısında 6. J. Kom. Eğt. A. K.emrine 05.01.2018 tarihinde giren Jandarma Uzm. Onb. ...'a ait aylık net maaşının ortalama 4.550,00 TL olacağına ilişkin yazı içeriği gözetilmeksizin dosyada alınan aktüerya raporunda davacının dosyaya sunmuş olduğu maaş pusulası fotokopisine nazaran 2018 yılı ağustos ayı net maaşının 7.245,59 TL olduğundan bahisle tazminat hesaplaması yapılması doğru değildir. Bu nedenle öncelikle davacının davaya esas olan döneme ilişkin çalıştığı kurumlardan maaş bilgilerinin getirtilerek, bundan sonra dosyanın aktüerya hesabının yapılması gerekmektedir. Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 tarih- 2019/40-2020/40 sayılı kararı ile; KTK'nun 90. maddesindeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir" bölümündeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda" ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir. Bu nedenle; işgücü kaybı tazminatı hesabında, yeni ZMSS Genel Şartları ekindeki cetvellerin kullanılması mümkün olmadığından ve %1,8 teknik faiz uygulaması da anılan cetvellerle getirildiğinden artık uygulanamaz. (Yargıtay 4. H.D'nin 22.06.2021 tarih 2021/3089E, 2021/3441K).Bu açıklamalar ışığında somut olaya dönüldüğünde, hükme esas alınan aktüerya raporunda kazanın 01.06.2015 tarihli ZMMS Genel Şartlarındaki değişiklikten sonra gerçekleştiği gerekçesiyle TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1.8 teknik faiz uygulanarak tazminat hesaplanmıştır. Oysa ki yukarıda açıklandığı üzere tazminat hesabının usuli kazanılmış hakları gözeterek, TRH 2010 Yaşam Tablosuna ve gelirin %10 artırılıp %10 iskonto edilmesi esasına dayalı progresif rant metoduna göre yapılması gerekmektedir. Bu nedenle dosyanın evvelce rapor tanzim eden aktüerya bilirkişisine tevdi ile belirtilen hususları kapsayan ek rapor alındıktan sonra (usulü kazanılmış haklar da gözetilmek suretiyle) hüküm tesis edilmesi gerektiğinden davalıların bu yöndeki istinaf istemleri yerindedir.Manevi tazminat miktarına ilişkin istinaf itirazlarına gelince; manevi tazminat, ne bir ceza ne de gerçek anlamda bir tazminattır. Zarara uğrayan kişinin çektiği acıyı, duyduğu elem ve üzüntüyü bir nebze olsa da dindiren, zarara uğratan olay nedeniyle oluşan ruhsal tahribatı onarmaya yarayan bir araçtır. Manevi tazminatın kapsam ve miktarını takdir hakkı kural olarak hakime aittir. Hakim, manevi tazminatı hak ve nesafete uygun olarak belirlemeli, bu belirlemede hukuk kurallarının yanında tarafların sosyal, ekonomik ve sosyal yapısı ile özellikle de somut olayın koşullarını gözetmelidir. Manevi tazminat olarak takdir edilecek tutar manevi acıları kısmen de olsa gidermesinin yanında kamuoyu ve sosyal vicdanda da kabul görmeli ve zarar gören açısından da bir zenginleşme aracı olmamalıdır. Somut olayda hüküm altına alınan manevi tazminat miktarı kazanın oluş şekli, kusur durumu, olay tarihi, sosyal ve ekonomik koşullar, zararın ağırlığı ve hakkaniyet ilkesi dikkate alındığında fazla miktarda takdir edildiği değerlendirilmiştir." gerekçesi ile bozularak yukarıdaki esas sırasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.
Bozma ilamı doğrultusunda Davacının 2018 yılında Jandarma Genel Komutanlığı Kırkağaç 6. Jandarma Komando Eğitim Alan Komutanlığı'nda hangi görevde, bölgede ve sınıfta bulunduğu konusunda ayrıca davacının net maaşı hakkında yazılan müzekkere cevapları dosya arasına alındıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Davacının Mahkememizin 13/02/2020 tarih ve ... Esas ve ... Karar sayılı kararına itiraz etmediği anlaşılmakla maddi tazminat davası açısından davalılar lehine kazanılmış hak olduğu hususu da dikkate alınarak maddi tazminat davasının kabulüne, bozma ilamında manevi tazminatın fazla miktarda takdir edildiği belirtildiğinden manevi tazminat davasının ise kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM:
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının maddi tazminat talebinin KABULÜ ile;
115.550,16-TL sürekli maluliyete bağlı tazminat, 5.616,24-TL geçici işgöremezliğe bağlı tazminat, 5.325,70-TL tedavi-bakıcı gideri ve tedavi amaçlı ulaşım gideri olmak üzere toplam 126.492,10-TL maddi tazminatın, davalılardan ... Sigorta AŞ'den (talep doğrultusunda ZMMS poliçe teminat şartları ve limitleri kapsamında) sigorta şirketi yönünden 04/12/2017 tarihinden itibaren, diğer davalılar ... ve ... yönünden ise kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Davacının, manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜ ile;
20.000,00-TL manevi tazminatın kusur, maluliyet raporu, iyileşme süreci, ayrıca alınan maluliyet raporu, sağ ayak bileğindeki hareket kısıtlılığı dikkate alınarak, kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile, davacıya verilmesine,
Davacının fazlaya ilişkin manevi tazminat talebinin reddine,
3-Maddi tazminat davası yönünden Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 8.640,68 TL nispi ilam harcından, peşin alınan 345,31 TL harcın ve 428,62 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 773,93 TL harcın düşülmesi ile kalan 7.866,75 TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına, (... Sigorta A.Ş.'den talep doğrultusunda ZMMS poliçe teminat şartları ve limitleri kapsamında),
4-Manevi tazminat davası yönünden Harçlar Kanunu'na göre alınması gereken 1.366,20 TL nispi ilam harcından, peşin alınan 345,31 TL harcın düşülmesi ile kalan 1.020,89 TL karar ve ilam harcının davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak, Hazine'ye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından tarafından yapılan 31,40 TL başvurma harcı, 345,31 TL peşin harç ve 428,62 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 805,33 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine, (... Sigorta A.Ş.'den talep doğrultusunda ZMMS poliçe teminat şartları ve limitleri kapsamında),
6-Davacı tarafından yapılan 597,00 TL tebligat ve posta gideri ve 2.100,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.697,00 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine, (... Sigorta A.Ş.'den talep doğrultusunda ZMMS poliçe teminat şartları ve limitleri kapsamında),
7-Kabul edilen Maddi Tazminat davası yönünden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. uyarınca davacı yararına takdir olunan 20.239,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine, (... Sigorta A.Ş.'den talep doğrultusunda ZMMS poliçe teminat şartları ve limitleri kapsamında),
8-Kabul edilen Manevi Tazminat davası yönünden Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. uyarınca davacı yararına takdir olunan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
9-Reddedilen Manevi Tazminat davası yönünden Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. uyarınca davalılar ... ve ... yararına takdir olunan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak bu davalılara verilmesine,
10-Taraflarca yatırılan kullanılmayan gider avansının kalan kısmının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekili ve Davalılar ... ve ... vekilinin yüzüne karşı kararın taraflara tebliğinden itibaren 6100 sayılı yasanın 345. Maddesi uyarınca 2 haftalık kesin süresi içerisinde Bölge İstinaf Mahkemesine başvuru yolunun açık olduğu açıkça okunup usulünce anlatıldı. 15/02/2024
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı