T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/380 ESAS
KARAR NO: 2024/380 KARAR
DAVA: Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/05/2023
KARAR TARİHİ: 15/05/2024
Mahkememizde görülen Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Resmi trafik ekiplerince tutulan tutanağa göre ... sevk ve idaresindeki müvekkili ...'e ait ... plakalı aracın İzmir ili istikametinden Çanakkale ili istikametine seyir halinde iken döner kavşağa yanaştığı esnada arkasından takip eden sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın müvekkiline ait araca arkadan çarpması sonucu hasarın gerçekleştiğinin tespit edildiğini, kaza neticesinde müvekkiline ait araçta yüksek maddi zarar meydana geldiğini, kusurlu aracın kaza tarihi itibarıyla ... Sigorta A.Ş. Tarafından ... poliçe numaralı İMMS kasko poliçesiyle sigortalı olduğunu, müvekkilinin aracındaki hasarın tazmini amaçlı ilk olarak kusurlu araç ZMMS sigortacısı olan dava dışı ... sigorta A.Ş.'ye başvurulduğunu ve açılan ... numaralı hasar dosyası kapsamında ZMMS teminat üst limiti olan 100.000,00-TL ödeme yapıldığını, müvekkiline ait araçta oluşan gerçek zararın ZMMS teminat limitlerinin çok üzerinde olması sebebiyle kusurul araç kasko poliçesini tanzim eden davalı ...Sigorta A.Ş.'ye başvurulduğunu ve İMMS klozuna istinaden ... numaralı hasar dosyası açıldığını, hasar dosyası kapsamında müvekkiline 52.000,00-TL ödeme yapıldığını, yapılan ödemenin gerçek zararı karşılamadığını, sigorta şirketince ZMMS sigortası dava dışı ... sigorta tarafından yapılan değerlendirmede araçta oluşan hasar bedeli üzerinden fahiş iskonto uygulaması yapıldığını, aracın pert total işleminin yapılmasına karşın araç rayiç değerinin piyasa rayiçlerinin çok altında sovtaj değerinin ise yüksek belirlendiğini, avans faizi uygulanması gerektiğini, açıkladığı nedenlerle; 100,00-TL'nin kusurlu araç İMMS sigortacısı davalı ...Sigorta A.Ş.'den temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsilini, ekspertiz rapor ücretinin eksper ücret tarifesince belirlenerek yargılama giderleri arasında değerlendirilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsilini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; Davanın görevsiz mahkemede açıldığını, davada görevli mahkemenin tüketici mahkemeleri olduğunu, davanın görev yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, dava değerinin nazara alındığında Tüketici hakem heyetine başvuru yapılması gerekirken bu kanun yoluna başvuru yapılmaksızın davanın açılması nedeniyle dava şartı yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, müvekkili tarafından davacıya ödeme yapıldığını, davacının müvekkilinden herhangi bir alacağının kalmadığını, davacı tarafından KDV sunulmadığını bu yüzden KDV'den sorumluluklarının bulunmadığını, davada avans faiz işletilmesini talep ettiğini, davada ancak yasal faize hükmedilebileceğini, avans faiz işletilmesi talebinin hukuka aykırı olduğunu, açıkladığı nedenlerle; davanın dava şartı yokluğundan usulden reddini, davanın esastan reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
ZMMS Poliçesi: kazanın oluşumunda etken olduğu tespit edilen ... plaka sayılı aracın, Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigortası, dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından, 23.08.2022-2023 tarihleri arasında geçerli yapılmıştır. Kaza 06.10. 2022 tarihinde meydana gelmekle, 2918 syi KTK m.93 gereği tarife tespit görevlisi olan Hazine Müsteşarlığınca RG de yayınlandığı üzere otomobil için araç başına ZMM (TRAFİK) sigortası teminat limiti araç başına 100.000 TL'dir.
Kasko Sigortası: ... plakalı aracın kasko sigortasının da, davalı ... Sigorta Şirketi tarafından 23.08.2022-23.08.2023 tarihleri arasında geçerli süre için poliçe ile yapılmış olup iş bu kasko sigortasının ve içinde İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortasının 250.000.-TL sı limit ile teminat altına alınmıştır.
Hasar dosyası: Kusurlu araç ZMMS sigortacısı olan dava dışı ... Sigorta A.Ş.'den açılan ... numaralı hasar dosyası kapsamında ZMMS teminat üst limiti olan 100.000,00 TL ödeme yapıldığı, davalı ... AŞ'den, İMMS klozuna istinaden ... numaralı hasar dosyası açıldığı, hasar dosyası kapsamında 52.000.00 TL ödeme yapıldığı, anlaşılmaktadır.
Bilirkişi Raporu: Bilirkişiler ... ve ... tarafından 31/10/2023 tarihinde düzenlenen raporda özetle; ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın asli kusurlarından 84/D (arkadan çarpma) kurallarını ihlal ettiği, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın kazaya önlemek bakımından alabileceği herhangi bir önlem bulunmadığı gibi kazaya katkı sağlayacak trafik kurallarına aykırı etken davranış faktörü görülmediği, başkaca kazanın oluşumuna katkı sağlayacak etken kişi, kurum, kuruluş ve dış etmenler olmadığı, yapılan hesaplama ve piyasa rayiç araştırmasında, kaza tarihinde eş değer araçların ortalama rayicinin 470.000,00-TL olduğu, hasar toplamının; yedek parça toplamı+ işçilikler toplamı 391.152,34-TL olduğu, davacı aracında davaya konu trafik kazası sonucu hasar oluştuğu, hasar gören kısımların kaza ile uyumlu olduğu, kaza ile hasarın uyumlu olduğu, yapılması gereken onarımın hesaplamada açıklanan yedek parça ve işçilikler ile kaza tarihindeki piyasa şartlarına uygun olduğu, 470.000,00-TL rayici olan aracın 391.152,34-TL olan onarım bedeli otomotiv piyasa şartlarında ekonomik bir değer olmadığından, sovtaj çalışması yapılmasına gerek olduğu, incelenen ve piyasa araştırması yapılarak kanaat edilen sovtaj değerinin 188.000,00-TL olduğu, bu hesaplama ile araç rayiç değeri - sovtaj değeri= 470.000,00-TL - 188.000,00-TL= 282.000,00-TL gerçek zarar hesaplandığı, kusurlu araç ZMMS sigortacısı olan dava dışı ... Sigorta A.Ş.'den açılan ... numaralı hasar dosyası kapsamında ZMMS teminat üst limiti olan 100.000,00-TL ödeme yapıldığı, davalı ...Sigorta A.Ş.'den, İMMS klozuna istinaden ... numaralı hasar dosyası açıldığı, hasar dosyası kapsamında 52.000,00-TL ödeme yapıldığı, hesaplanan gerçek zararın 282.000,00-TL - ZMMS'den 100.000,00-TL - İMMS'den 52.000,00-TL= Bakiye zararın 30.000,00-TL olacağı, pert total olarak değerlendirilen aracın toplam bedeli üzerinden yapılan hesaplama ile tam zayii olduğu ve toplam bedeli ödenmesi gerektiğinden değer kaybı tazminatına teknik olarak kanaat edilmediği görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.
Değer Artırım: Davacı vekili 15/01/2024 tarihli dilekçesi ile dava değerini artırmış ve aynı tarihte harcını yatırmıştır.
Dava: davacı aracında meydana gelen bakiye hasar bedeli zararı-ekspertiz ücreti zararının karşı araç İMMS sigortacısından tahsili davasıdır.
KTK Zorunlu Mali Mesuliyet (trafik) Sigortası, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.91 işletenlerin, KTK nun 85.maddesinin 1.fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere yasaca yaptırmaları zorunlu kılınan ve yine KTK kapsamında motorlu bir aracın kayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne, yaralanmasına veya bir şeyin zarar uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3.kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler ve kusur oranı dahilinde ve gerçek zarar miktarı ile karşılamayı amaçlayan sorumluluk sigortasıdır.
İsteğe Bağlı /İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası; Motorlu araç işleteninin, bu aracın işletilmesinden dolayı Karayolları Trafik Kanunu ve genel hükümlere göre oluşan ve Zorunlu MM (Trafik) sigortası hadlerinin dışında kalan hukuki sorumluluğunu sigorta poliçesinde yazılı azami hadlere kadar orta güvencesi altına alan ve isteğe bağlı bir sigorta ve sorumluluk sözleşmesidir.
Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları
Sigorta Teminatının Kapsamı Madde 1-Sigortacı, işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. İşbu sigorta, sigorta ettirenin haksız taleplere karşı müdafaasını da temin eder.
Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde;
“B” sinifi yeterli sürücü belgeli alkolsüz davalı sürücüsü ... idaresindeki ... plakalı 2011 model ... marka otomobil ile 06.10.2022 günü gece saat 01.06 sıralarında İzmir-Bergama ilçesi Kurfallı mahallesinde, D550-08 no.lu Çanakkale-İzmir Devlet karayolu sol şeridi takiben İzmir istikametinden Çanakkale istikametine seyrederken 41.km4750.mt.'ye devlet karayoluyla sağdan Bozköy yolunun kesiştiği dönel kavşağa yaklaştığı esnada duramayarak aracının ön kısımlarıyla, önünde aynı şeritte aynı istikamete seyreden kavşağa yaklaşması nedeniyle hızını azaltmak zorunda kalan “B” sınıfi yeterli sürücü belgeli alkolsüz davacı sürücüsü ... idaresindeki ... plakalı ... model ...marka otomobilin arkasından çarpması sonucu iki araçlı aynı yönlü maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, meydana gelen kazada; ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın asli kusurlarından 84/D (Arkadan in çarpma) kurallarını ihlal ettiğinden asli ve tam kusurlu olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın kazaya önlemek bakımından alabileceği her hangi bir önlem bulunmadığı gibi kazaya katkı sağlayacak trafik kurallarına aykırı etken davranış faktörü görülmediğinden kusursuz olduğu, Başkaca kazanın oluşumuna katkı sağlayacak etken kişi, kurum, kuruluş ve dış etmenlerin olmadığı anlaşılmıştır.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 18.05.2016 tarih, 2016/3196 E. ve 2016/6047 K. Sayılı kararında; onarım masraflarının aracın riziko tarihi itibariyle piyasa değerinin yarısını aşması halinde araç pert total çalışmasına tabi tutulur ve pert total çalışmasında ödenecek tazminat bedeli aracın riziko tarihi itibariyle güncel 2. el piyasa değerinden sovtaj değeri düşülmek suretiyle bulunur" denilmiştir.
Davacı aracında davaya konu trafik kazası sonucu hasar oluştuğu, hasar gören kısımların kaza ile uyumlu/ilintili olduğuna, kaza ile hasarın uyumlu olduğuna, hasar onarım bedelinin, yedek parça ve işçilikler ile kaza tarihindeki piyasa şartlarına uygun olarak 470.000,00-TL rayici olan aracın 391.152,34-TL olan onarım bedeli otomotiv piyasa şartlarında ekonomik bir değer olmadığından sovtaj çalışması yapılmasına gerek olduğu, incelenen ve piyasa araştırmasına göre sovtaj değerinin 188.000,00-TL olduğu, bu hesaplama ile araç rayiç değeri - sovtaj değeri= 470.000,00-TL - 188.000,00-TL= 282.000,00-TL gerçek zarar olarak hesaplandığı, kusurlu araç ZMMS sigortacısı olan dava dışı ... Sigorta A.Ş.'den açılan ... numaralı hasar dosyası kapsamında ZMMS teminat üst limiti olan 100.000,00-TL ödeme yapıldığı, davalı ...Sigorta A.Ş.'den İMMS klozuna istinaden ... numaralı hasar dosyası açıldığı, hasar dosyası kapsamında 52.000,00-TL ödeme yapıldığı, hesaplanan gerçek zarar 282.000,00-TL - ZMMS'den 100.000,00-TL - İMMS'den 52.000,00-TL= Bakiye zararın; 130.000,00-TL olacağı, Pert-Total olarak değerlendirilen aracın, toplam bedeli üzerinden yapılan hesaplama ile tam zayii olduğu ve toplam bedeli ödenmesi gerektiğinden değer kaybı oluşmayacağı,
Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigortası, dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından, 23.08.2022-2023 tarihleri arasında geçerli poliçe ile yapılmış olduğu ve Hazine Müsteşarlığı tarafından kaza tarihi 06.10.2022 yılı itibariyle sigorta teminatının 100.000TL TL olarak belirlendiği, İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası, davalı ... Sigorta Şirketi tarafından 23.08.2022-23.08.2023 tarihleri arasında geçerli süre için poliçe ile yapıldığı, 250.000,00.-TL sına kadar teminat dahiline alındığı davaya konu 06.10.2022 tarihli kazanın her iki sigorta poliçesinin teminat süreleri içinde meydana geldiği,
Davacının 100.000-TL sı miktarına kadar olan zararı, dava dışı ZMM Sigortacısı ... Sigorta AŞ tarafından, 52.000,00-TL zararın davalı ...Sigorta A.Ş. tarafından ödenmiş olduğu, bakiye 130.000-TL nin davalı İHMM sigortası teminat limitine kadar davalı ...Sigorta AŞ' nin sorumluluğunda olduğu anlaşılmıştır.
Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Sigorta Teminatının Kapsamı Madde 1-Sigortacı, işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafık Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. İşbu sigorta, sigorta ettirenin haksız taleplere karşı müdafaasını da temin eder. şeklinde açıklanmıştır.
Madde 12- Sigortacı ödediği tazminat miktarınca hukuken sigorta ettiren yerine geçer. Sigorta ettiren sigortacının ikame edebileceği davaya yararlı ve elde edilmesi mümkün belge ve bilgileri vermeye mecburdur. Hükümlerinde İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortacısı bakımından temerrüt tarihinin nasıl belirleneceği hususunda bir düzenleme yapılmamıştır.
YARGITAY 11 HD 2001/8241 2002/699 31.01.2002 "İhtiyari mali sorumluluk sigortasında da, sigortacıya teminat ödenmesi hakkında yapılan ihbar sigortacıyı temerrüt haline düşürecektir. Mahkemece faiz yönünden de ihbar olup olmadığı araştırılarak varsa ihbar tarihinden, ihbar yoksa dava tarihinden itibaren sorumluluğa hükmetmek gerekirken bu husus araştırılmadan ödeme tarihinden itibaren yasal faizle birlikte tahsile karar verilmesi - doğru görülmediğinden kararın bu sebeple dahi davalı yararına bozulması gerekmiştir."
Davacı tarafından, davalı ... Sigorta A.Ş.' ne zararın ödenmesi için 17.03.2023 tarihinde kep başvurusu yaptığı, ihbar tarihinin bu tarih sayılacağı ancak davacı vekilinin 02.04.2023 tarihinden itibaren faiz isteğinde bulunduğu, taleple bağlı kalınarak temerrüt tarihi bu tarih kabul edilmiş, davacının davasının kabulüne, 130.000,00-TL hasar bedeli tazminatının 02/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının KABULÜNE,
1-130.000,00-TL hasar bedeli tazminatının 02/04/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 8.880,30-TL harçtan peşin alınan ve değer artırım yolu ile tamamlanan 2.400,90-TL harcın mahsubu ile bakiye 6.479,40-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
3-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan 20.800,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00-TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına,
5-Davacının yapmış olduğu 179,90-TL dava açma ilk gideri, 3.600,00-TL bilirkişi ücreti, 139,75-TL tebligat ve posta gideri, olmak üzere toplam 3.919,65-TL Yargılama giderinin peşin yatırılan ve değer artırım yolu ile tamamlanan 2.400,90-TL harç ile birlikte toplam 6.320,55-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.15/05/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı