T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/808 ESAS
KARAR NO : 2025/699 KARAR
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 06/10/2023
KARAR TARİHİ: 17/07/2025
mahkememizde görülen Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 14/05/2023 tarihinde sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki...plakalı aracı ile Bayraklı ilçesinde İzmir Çevreyolu ...şehir Hastanesi katılım döner kavşağında sağ arka lastiğinin çıkması sonucu meydana gelen tek taraflı ve yaralamalı trafik kazasında araçta yolcu olarak bulunan müvekkilinin ağır şekilde yaralandığını, müvekkilinin Ege Üniversitesi Hastanesi'nde tedavi gördüğünü, kazaya sebebiyet verenin... plakalı araç sürücüsü olduğunu, müvekkilinin ise meydana gelen kazada kusursuz olduğunu, trafik kazası ile ilgili İzmir C.Başsavcılığınca soruşturma açıldığını, kazanın meydana gelmesine neden olan aracı sigortalayan davalı sigorta şirketi, kaza tarihindeki poliçe üst limiti ile sınırlı olmak kaydı ile ve sigortalısının kusuru oranında müvekkiline tazminat ödemekle yükümlü olduğunu, ... plaka sayılı aracın davalı Sigorta Şirketi Nezdinde kaza tarihini kapsar ZMMS poliçesi olduğunu, kazadan kaynaklı geçici ve kalıcı maluliyetinin tespiti ile bu maluliyete tekabül eden maddi zararının davalı sigorta şirketinden tazmininin gerektiğini, açıkladığı sebeplerle; müvekkili için şimdilik 100 TL geçici iş göremezlik ve 100 TL kalıcı iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 200 TL tazminatın başvuru tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden sigortalısının kusuru oranında tahsilini, Ege Üniversitesi Hastanesi'nde bulunan tüm tedavi belgelerinin istenmesini, İzmir C. Başsavcılığınca yürütülen soruşturma dosyasının bir örneğinin incelenmek üzere istenmesini, sigorta şirketinden poliçe asıllarının istenmesini, ... plakalı aracın kaza tarihi itibariyle tüm tescil bilgilerinin celbi için ilgili Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne müzekkere yazılmasını, dava masrafları ve vekalet ücretlerinin davalı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; davaya konu trafik kazası 14/05/2023 tarihinde, müvekkili nezdinde karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı... plakalı aracın gerçekleştirdiği tek taraflı kazada davacı taraf yolcu konumunda olduğunu, ... plakalı aracın ... poliçe numarasıyla 05/10/2022-05/10/2023 tarihleri arasında müvekkili nezdinde karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı olduğunu, tazminat yönünden miktarlar belirli olduğundan ve hesaplaması da teknik bir bilgi gerektirmeyerek, bir avukatın rahatlıkla yapabileceği matematiksel bir hesaplama olduğundan dava değeri, davacı tarafça hesaplama yapılabildiğini, davanın kısmi veya belirsiz alacak başvurusu şeklinde yapılamayacağını, davanın hukuki yarar yokluğundan reddinin gerektiğini, kazanın 14.05.2023 tarihinde gerçekleştiğini, müvekkiline başvurunun ise kaza tarihinden kısa süre sonra eksik evraklarla gerçekleştiğini, kazanın gerçekleşmesinden hemen sonra sigorta şirketinin dosyanın değerlendirmesini tamamlaması ve ödeme yapamayacağını, iyileşme süresinin dolmadığını, açıkladığı sebeplerle; davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddini, davanın esastan reddini, uzlaşma olup olmadığının tespiti için soruşturma ve kovuşturma dosyasının celbine, temerrüte düşmemiş ve dava açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan müvekkili aleyhine yargılama giderine, faize ve vekâlet ücretine karar verilmemesini, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin karşı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Bilirkişi Raporu: Bilirkişi ... tarafından 03/05/2025 tarihinde düzenlenen raporda özetle; Sayın Mahkemece tarafıma tevdii edilen dosyada yapılan incelemeler ile 14.05.2023 tarihinde Meydana gelen yaralamalı trafik kazası nedeniyle; Davacı tarafından /00,00.-TL sürekli iş göremezlik zararı, 100,00.-TL geçici iş göremezlik zararı başvuru tarihinden itibaren faizi ile talep edilmiş olup kazanın oluşumunda kusur bakımından Sayın Mahkeme görevlendirilmesi ile İzmir 10 ACM dosyasındaki KUSUR raporu çerçevesinden tam kusur kabul edilerek bedensel zarar hesabı Sayın Mahkemece dosyaya davacı...ile ilgili olarak kazandırılan, Ege Üniversitesi 28.04.2025 tarihli Adli Sağlık Rapor Birimi raporunda davacının Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik, hükümleri dikkate alınarak, Kişinin tüm vücut engellilik oranının 13 İyileşme süresinin kaza tarihinden itibaren 4 aya kadar uzayabileceği Tespit yapıldığı ve Dosyaya gelen hizmet döküm cetveli gereği, davacının geliri asgari ücret kabul edilerek davacının; bakiye iş göremezlik zararı -3.751,02.-tl ve kalıcı iş göremezlik zararı > 1.540.503,34.-tl hesaplandığı, sigorta poliçesi ve teminatları Taraflarca da kabul edildiği üzere olaya karışan... plakalı araç kaza tarihinde 05.10.2022-2023 tarihleri arasında geçerli ... numaralı...sigorta şirketi tarafından Trafik (ZMM) sigortası teminat örüntüsüne alındığı, ZMM Sigortası Genel Şartları çerçevesindeki Yargıtay ve BAM kararlarındaki işaretler çerçevesinde, kaza tarihi itibariyle *kalıcı işgöremezlik ve bu süredeki bakıcı gideri için 1.200.000 tl sına kadar ve geçici iş göremez! ve bu süredeki bakıcı gideri ile sgk tarafından giderilmeyen ve tedavi giderleri kapsamında sayılan tüm giderler için 1.200.000 TL sına kadar limiti verildiği, davacı için Tespit edilen geçici iş göremezlik için hesaplanan 3.751,02.-TL sı ZMM sağlık teminatı olarak verilen 1.200.000 TL sı teminat limiti Tespit edilen kalıcı iş göremezlik için hesaplanan 1.540.503,3: sağlık teminatı olarak verilen 1.200.000 TL sı teminat limiti olduğu, BK m.49 ve KTK m.85 gereği araç sürücü ve işleteni kaza zarardan sorumludur. KTK m. 99 gereği ve KZMSS B.2 “Tazminat ve giderlerin ödenmesi” hükümleri i, sigorta şirketi “Talep edilen tazminat ve giderleri hak sahibinin, kazı işkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu ve gerekli belgeleri sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren,..., 8 iş günü içinde sigorta teminat limitleri dahilinde öder” amir hükmü dikkate alınması gerektiği, Dosyanın incelenmesinde, davacı tarafından davalı sigorta şirketine müracaat etmiş ise de müracaat tarihi tespit edilememiş olup tebliğ bildirilmesi ile bu tarihe 8 iş günü sonrasının hesaplanması gerektiği görüşü ile raporunu düzenlemiştir.
Değer Artırım: Davacı vekili 05/05/2025 tarihli dilekçesi ile dava değerini artırmış ve aynı tarihte harcını yatırmıştır.
Sağlık Kurulu Raporu: Ege Üniversitesi Adli Sağlık Kurulu tarafından 30/05/2024 tarihinde düzenlenen raporda özetle; Bu bulgulara dayanılarak 01.01.1994 doğumlu...un 14.05.2023 tarihli araç ... kazasına bağlı olarak oluşan engellilik oranı. istem yazınızda belirtilen “Erişkinler için Enek Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik (Resmi Gazete. 20.02.2019 tarihli 30692 savıtıı dikkate alınana değerlendirildiğinde, bölüm: kas iskelet sistemi 1. omurgaya ait sorunlarda engellilik oranları 12. eklem hareket açıklığı modeli spesifik omurga hastalığı tanısına bağlı engellilik Tablo 1.7- Spesifik omurga kaşstalıklarına bağlı engellilik oranları. Ameliyatlı Spinal Stenoz, Segmenta! İnstabilite, Kırık, Dislokasyon — Çok seviyeli operası on. tıbbi olarak tespit edilmiş ağrı, rijidite (kas spazmı var veya yok) arızası nedenivle Engellilik Oranı 412 * her seviye için “21 eklenir maddesi doğrultusunda 41 eklendiğinde kisinin spesitik omurga hastalığı nedeniy İ& ensellilik oranı: %13 on üç) olarak bulunduğu, Şahsa ait istirahat raporları (incelenen evrak no: 3) dikkate alındığında: tibbi iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 80 (seksen) gün olarak kabulünün uvgun olacağı görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.
Sağlık Kurulu Raporu: Ege Üniversitesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından 14/01/2025 tarihinde düzenlenen raporda özetle;... psikiyatrik değerlendirilmesi ...” protokol numarasına kayıtlı olarak 04.12.2024 tarihinde yapılmıştır. Yapılan görüşme ve geçmiş tıbbi kayıtların incelenmesi sonucunda; kişinin 31 yaşında olduğu, bekar olduğu, lise mezunu olduğu, inşaatta elektrikçi olarak çalıştığı, daha öncesinde psikiyatri başvurusunun olmadığı, 14.05.2023 tarihinde geçirdiği kazadan sonra 4 ay süren kaygı, uyuyamama, kabus görme, trafiğe çıkamama, kaza anını tekrar tekrar yaşama, irkilme şeklinde psikiyatrik yakınmalarının olduğu, fiziksel sorunlarının daha uzun sürmesi nedeniyle kazadan 8 ay sonra işine dönebildiği, halen şantiyede çalıştığı, trafiğe çıkarken kaygı ve bazen kaza anını tekrar tekrar yaşama dışında psikiyatrik yakınmalarının çoğunun geçtiği öğrenilmiştir. Kişinin yapılan ruhsal durum muayenesinde, öz bakımının sosyoekonomik düzeyiyle uyumlu olduğu, bilincinin açık olduğu, yöneliminin tam olduğu, koopere olduğu, dikkatinin olağan olduğu, belleğinin olağan olduğu, duygudurumunun ötimik olduğu, affektinin duygudurumu ile uyumlu olduğu, konuşma hızı ve miktarının olağan olduğu, çağrışımlarının düzenli olduğu, hezeyanlarının olmadığı, halüsinasyonlarının olmadığı, kaçınma ve güvenlik sağlayıcı davranışlarının olmadığı, irkilmelerinin olmadığı, bazen yeniden yaşantılamalarının olduğu, uykusunun olağan olduğu, iştahının olağan olduğu, suisidalitesinin ve homisidalitesinin olmadığı, işlevselliğinin olağan olduğu, psikomotor hareketliliğinin olağan olduğu saptanmıştır. Bu bilgiler ışığında; kişide 14.05.2023 tarihinde geçirmiş olduğu kazaya bağlı olarak meydana gelen yaralanmasından kaynaklanan psikiyatrik açıdan 4 ay süren geçici iş göremezliğinin bulunduğu ve bu geçici iş göremezliği ile kaza arasında illiyet bağının olduğu görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.
Sağlık Kurulu Raporu: Ege Üniversitesi Adli Sağlık Kurulu tarafından 28/04/2025 tarihinde düzenlenen raporda özetle; 1. Bu bulgulara dayanılarak 01.01.1994 doğumlu ...'un 14.05.2023 tarihli trafik kazasına bağlı yaralanması nedeniyle oluşan engellilik oranı, olay tarihinde yürürlükte olan ve istem yazınızda belirtilen “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” den (Resmi Gazete, Şubat 2019, 30692 Sayı) faydalanılarak değerlendirildiğinde; bölüm: kas iskelet sistemi omurgaya ait sorunlarda engellilik oranları 1.2. eklem hareket açıklığı modeli spesifik omurga hastalığı tanısına bağlı engellilik Tablo 1.7- Spesifik omurga hastalıklarına bağlı engellilik oranları. Ameliyatlı Spinal Stenoz, Segmental İnstabilite, Kırık, Dislokasyon-Çok seviyeli operasyon, tıbbi olarak tespit edilmiş ağrı, rijidite (kas spazmı var veya yok) arızası nedeniyle Engellilik Oranı 412 her seviye için Yol eklenir maddesi doğrultusunda 61 eklendiğinde kişinin spesifik omurga hastalığı nedeniyle kişinin engellilik oranı %13 olduğu, Anabilim Dalımızın 30.05.2024 tarihli raporunun sonuç bölümünün 2. maddesinde her ne kadar tıbbi iyileşme süresinin olay tarihi itibariyle 80 gün olarak kabulünün uygun olacağı belirtilmişse de EÜTF Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalının 04.12.2024 tarihli raporu göz önünde bulundurulduğunda, tıbbi iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 4 (dört) ay olarak kabulünün uygun olacağı görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.
GEREKÇE:
Dava; trafik kazasından kaynaklanan sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatının karşı araç ZMMS sigortacısından tahsili davasıdır.
Deliller:
Hasar dosyası, davacının tedavi evrakları, Ege Üniversitesi'nden aldırılan Maluliyet Raporu, Aktüerya Bilirkişi raporu, davacının SGK kayıtları
Davaya konu trafik kazası 14/05/2023 tarihinde, müvekkil şirket nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı...plakalı aracın gerçekleştirdiği tek taraflı kazada davacı taraf yolcu konumunda olduğu ve...plakalı aracın... poliçe numarasıyla 05/10/2022-05/10/2023 tarihleri arasında davalı şirket nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası ile sigortalı olduğu poliçe teminat limitinin 1.200.000,00 TL olduğu görülmüştür.
Davanın niteliğine ilişkin yapılan değerlendirme; Dava çeşitleri HMK.'nın 105 ve diğer maddelerde düzenlenmiştir. Bir davanın hangi dava çeşidini oluşturduğu davacının talep sonucunun hangi dava türü tanımına uyduğuna göre belirlenebilir. Davacı dava dilekçesinde dava türünü inşai dava olarak yazsa bile bir miktar alacağın tahsili talebinde bulunmuş ise bu eda davası olup hâkim bu kapsamda karar vermek zorundadır. Bu nedenle eda davası açılması gerekirken inşai dava açılmasında hukuki yarar bulunmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilemez. Hukuki yararı belirleyen davacının gösterdiği dava türü değil, karar verilmesi istenen talep sonucudur. Nasıl ki dava dilekçesinde hiç gösterilmemiş veya yanlış gösterilmiş olsa bile HMK.'nın 33. maddesi kapsamında doğru hukuki sebebi bulmak ve uygulamak hâkimin görevi ise HMK.'nın 32. maddesi çerçevesinde yargılamayı sevk ve idare ile dava türü tanımlarına ve talep sonucuna göre dava türünü doğru belirleyip buna göre yargılamayı sürdürüp davayı sonuçlandırmak da hâkimin görevidir. Bu konuda hâkim, davacının dilekçesinde yaptığı isimlendirmeyle bağlı olmaksızın açılan davanın, eda davası, tespit davası, belirsiz alacak ve tespit davası, inşai dava, kısmi dava, terditli dava, seçimlik dava ve topluluk davası çeşitlerinden hangisi olduğunu belirleyerek yargılamayı sürdürüp davayı sonuçlandıracaktır.
6100 Sayılı HMK.'nın Belirsiz alacak davası başlıklı 107. maddesinde "Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.
(2)(Değişik:22/7/2020-7251/7 md.) Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesi mümkün olduğunda, hâkim tarafından tahkikat sona ermeden verilecek iki haftalık kesin süre içinde davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın talebini tam ve kesin olarak belirleyebilir.Aksi takdirde dava, talep sonucunda belirtilen miktar veya değer üzerinden görülüp karara bağlanır.
belirsiz alacak davası olarak açılan davalarda ise bedel arttırım dilekçesi sunmak suretiyle talep miktarını artırabilmektedir. Davacı vekilinin Mahkememize verdiği dava dilekçesinde H.M.K. madde 107 uyarınca; denmek suretiyle belirsiz alacak davası olarak açıldığı belirtilmiştir, açılan davada verilen bedel arttırım dilekçesi ile birlikte iddianın ve savunmasının genişletilmesi yasağına takılmadan davacı taraf talep miktarını arttırabilmektedir.
Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesinde, "işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur", aynı yasanın 85/1. maddesinde, "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı", aynı yasanın 85/son maddesinde ise, "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın amacı A.1 maddesinde "Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir." şeklinde belirlenmiştir. Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde "sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır." şeklinde düzenlenmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün 29355 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Olay tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı KTK.'nın 90. maddesinde "Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır." şeklindeki düzenleme ve zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı kapsamı dışında bulunan hallerin düzenlendiği 92/i maddesindeki "Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler." şeklindeki düzenleme Anayasa Mahkemesi'nin 17.7.2020 tarihinde 2019/40 E.-2020/40 K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu'nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan "...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…" ibaresi ile ikinci cümlesindeki "…ve genel şartlarda…" ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa'ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.
Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı ile zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarına göre belirleneceğine dair düzenleme iptal edilmiştir. T.C. Anayasası'nın 153/6. maddesinde, "Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar." düzenlemesi mevcut olup, bu düzenlemenin doğal sonucu olarak Anayasa Mahkemesi'nce bir kanun veya kanun hükmünde kararnamenin tümünün ya da bunların belirli hükümlerinin Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edildiğinin bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa'ya aykırılığı saptanan kurallara göre görüşülüp çözümlenmesi, Anayasa'nın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği için uygun görülmeyeceği kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi'nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının Resmî Gazete'de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir.
Yargıtay içtihatları ile kabul edilen "usuli kazanılmış hak" olgusunun, birçok hukuk kuralında olduğu gibi yine Yargıtay içtihatları ile geliştirilmiş istisnalarının bulunduğu, yeni bir İçtihadı Birleştirme Kararı (09.05.1960 tarihli ve 21/9 sayılı YİBK.) ya da geçmişe etkili bir yeni kanun çıkması, benzer şekilde uygulanması gereken bir kanun hükmünün, hüküm kesinleşmeden önce Anayasa Mahkemesi'nce iptaline karar verilmesi hallerinde, usulü kazanılmış hakka göre değil, İBK.'na veya geçmişe etkili yeni kanuna ya da Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararından sonra oluşan yeni duruma göre karar verilebileceği (HGK.'nın 21.01.2004 tarihli ve... E., 19 K.; 03.02.2010 tarihli ve ...E., ... K.), dolayısıyla bilirkişi raporları alındıktan ve bu raporlar nedeniyle taraflar lehine oluşan usulü kazanılmış hakka göre değil sonra Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararından sonra oluşan yeni duruma göre karar verilmesi gerektiği, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi'nin ... Esas,..Karar sayılı,... Esas, ... Karar sayılı emsal kararlarında da belirtildiği üzere Anayasa Mahkemesi'nin yukarıda anılan iptal kararı sonrasında oluşan yeni duruma göre KTK.'nın 90. maddesi hükmü dikkate alındığında, zarar gören hak sahiplerinin zarar veren 3. kişilerden ve sigorta şirketinden talep edebilecekleri tazminatın kapsamının belirlenmesinde kullanılacak yöntem ve ölçütler konusunda kısıtlama bulunmadığından, üçüncü kişi olan davacıların uğradığı sürekli iş göremezlik zararının tespitinde 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu hükümleri dikkate alınarak, Yargıtay tarafından uzun yıllardır benimsenen progresif rant (%10 artırım ve iskonto) yöntemi ve Yargıtay 17. HD.'nin ... Esas, ... Karar sayılı 21/01/2021 tarihli, ... Esas,... Karar sayılı 14/01/2021 tarihli emsal kararlarında "Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı, Hacettepe Üniversitesi Fen Fakültesi Aktüerya Bilimleri Bölümü, BNB Danışmanlık, Marmara Üniversitesi ve Başkent Üniversitesi'nin çalışmalarıyla "TRH 2010" adı verilen "Ulusal Mortalite Tablosu" hazırlanmış olup, Sosyal Güvenlik Kurumu'nca da ilk peşin sermaye değerlerinin hesabında anılan tabloların uygulanmasına geçilmiştir. Gerçek zarar hesabı özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır. Bu durumda diğer kurumlar ile Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve yine bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi de göz önüne alındığında, Dairemizce de tazminat hesaplarında bakiye ömrün belirlenmesinde TRH 2010 tablosunun esas alınmasının güncellenen ülke gerçeklerine daha uygun olacağı "yönündeki gerekçesi dikkate alınarak TRH 2010" adı verilen "Ulusal Mortalite Tablosu" esas alınarak yapılan hesaplama esas alınmıştır.
Davacının tazminat hesabı için, uğradığı maluliyetin varlığı ve oranının mevzuata uygun bir şekilde belirlenmesi gerekir. Yargıtay 17.HD.'nin... E. ... K. Sayılı içtihadında ".. veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşlarının çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihi 11.10.2008tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013-01.06.2015 tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir..." denilmiştir. Kaza tarihine uygun yönetmelik uyarınca maluliyet raporu aldırılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;14/05/2023 tarihinde sürücü ...sevk ve idaresindeki... plakalı aracı ile Bayraklı ilçesinde İzmir Çevreyolu Cengizhan Mahallesi Şehir Hastanesi katılım döner kavşağında sağ arka lastiğinin çıkması sonucu meydana gelen tek taraflı ve yaralamalı trafik kazasında araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralandığı yaralamalı trafık kazası meydana geldiği anlaşılmaktadır.
Taraflarca da kabul edildiği üzere olaya karışan ... plakalı araç kaza tarihinde
05.10.2022-2023 tarihleri arasında geçerli... numaralı poliçe ile davalı
... SİGORTA ŞİRKETİ tarafından Trafik (ZMM) sigortası teminat örüntüsüne
alınmıştır.
İzmir 10 ACM ... E sayılı dosyasındaki
KUSUR raporu taraflara tebliğ edilmiş itirazların raporun hükme esas alınır olması nedeniyle reddine karar verilerek kazanın oluşumunda ... plaka sayılı araç sürücüsünün kazada ETKEN olduğu Yolcu davacı...ETKEN OLMADIĞI tespit edilmiştir.
Mahkememizce aldırılan Ege Üniversitesi Adli Sağlık Kurulu tarafından 15/12/2023 tarihli maluliyete ilişkin raporda kişinin engellilik oranı %13 olarak bulunduğu, Tıbbi iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 4 ay olarak kabulünün uygun olacağı, Şahsın engellilik oranı ve tıbbi iyileşme süresi ile kaza arasında nedensellik bağının olduğu görüşü bildirilmiş, davacının talep edebileceği sürekli iş göremezlik tazminatının Yargıtay'ın yerleşen uygulamaları ile benimsenen progresif rant (%10 artırım ve iskonto, TRH 2010 tablosu esasına dayalı) yöntemi ile yapılan bilirkişi raporundaki hesaplamalara göre sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplandığı, Dosyaya gelen hizmet döküm cetveli gereği, davacının geliri asgari ücret kabul edilerek davacının; bakiye iş göremezlik zararı 3.751,02.-tl ve kalıcı iş göremezlik zararı 1.540.503,34.-tl hesaplandığı, BK m.49 ve KTK m.85 gereği araç sürücü ve işleteni kaza zarardan sorumludur. KTK m. 99 gereği ve KZMSS B.2 “Tazminat ve giderlerin ödenmesi” hükümleri i, sigorta şirketi “Talep edilen tazminat ve giderleri hak sahibinin, kazı işkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu ve gerekli belgeleri sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren,..., 8 iş günü içinde sigorta teminat limitleri dahilinde öder” amir hükmü dikkate alınması gerektiği, Dosyanın incelenmesinde, davacı tarafından davalı sigorta şirketine müracaat etmiş ise de müracaat tarihi tespit edilememiş olup tebliğ bildirilmesi ile bu tarihe 8 iş günü sonrasının hesaplanması gerektiği, dosyadaki evraklardan başvuru tarihine yönelik tespit yapılamadığı ancak davalı sigortanın cevabında "Kaza 14.05.2023 tarihinde gerçekleşmiş, müvekkil şirkete başvuru ise kaza tarihinden kısa süre sonra eksik evraklarla gerçekleşmiştir." şeklinde beyanda bulunduğu, Dolayısı ile davalının da ikrarı ile dava öncesi davacı adına başvuru yapıldığının anlaşıldığı, Yargıtay içtihatlarına göre arabuluculuğa başvuru tarihi temerrüt tarihi olarak esas alınabileceğinden .(Yargıtay 4. HD E. ...K... T. 16.1.2024 ilamı,Yargıtay 4. HD E... K. ... T. 13.9.2021 ilamı)arabuculuk son tutanağının düzenlendiği 28/08/2023 tarihi temerrüt tarihi olarak dikkate alınmıştır) davacının da bu yönde faiz talebi olduğu görülmekle, Alternatif başvuru yolu olan arabulucuya başvurulması ile davalının davaya konu edilen iş göremezlik zararı bakımından temerrüde düştüğünün kabulü ile Kazaya sebep olan araç ticari olduğundan Yargıtayın yerleşik içtihatları uyarınca kazaya sebep olan aracın ticari araç olması durumunda temerrüt tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına ,netice olarak 1.200.000,00-TL maddi tazminatın (kalıcı iş göremezlik) temerrüt tarihi 28/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsili ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir. Kaza tarihi itibariyle davalı sigortanın poliçe teminat limiti 1.200.000,00 TL olduğundan davalı sigorta şirketinin poliçe limiti dahilinde davacının sürekli iş göremezlik tazminatını artırdığı 1.200.000,00 Tl ile limitin dolduğu görüldüğünden davacı tarafından artırılmayan 100 TL lik geçici iş göremezlik tazminatı yönünden davanın Reddine karar verilmiştir
Müterafik kusur itirazının incelenmesinde: Davalı tarafın müterafik kusur yönünden yaptığı itirazlar bakımından ise; davacı dolmuşta arka koltukta yolcu olduğundan sonucun artmasına sebep olacak kendi kusuru dışında başkaca eylemi bulunmadığından davalının itirazları kabul edilmemiştir.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının KISMEN KABULÜNE,
1-1.200.000,00-TL maddi tazminatın (kalıcı iş göremezlik) temerrüt tarihi 28/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsili ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, (Sigortanın sorumluluğunun poliçe limiti 1.200.000,00-TL ile sınırlı olmasına)
2-Poliçe teminat limiti dolduğundan 100,00-TL geçici iş göremezlik talebinin REDDİNE,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 81.972,00-TL harçtan peşin alınan ve değer artırım ile tamamlanan 4.368,85-TL harcın mahsubu ile bakiye 77.603,15-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
4-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan 180.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davalı yararına takdir olunan 100,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00-TL'nin, davanın kabul ve ret oranına göre, 3.119,74-TL'lik kısmının davalıdan, 0,26-TL'lik kısmının davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
7-Dava kısmen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı 1.326,75-TL davetiye ve posta gideri, 5.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere 6.326,75-TL yargılama giderinden davanın kabul oranı nazara alınarak 6.326,22-TL yargılama gideri ile davacı tarafın karşıladığı 269,85-TL başvurma harcı, 4.368,85-TL peşin alınan ve değer artırım ile tamamlanan harç olmak üzere toplam 10.964,92-TL’nin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, davacı tarafın fazladan yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı tarafın yaptığı bir yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
9-Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.17/07/2025
Katip...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır