T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/860 ESAS
KARAR NO: 2023/898 KARAR
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 24/10/2023
KARAR TARİHİ: 10/11/2023
Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili nezdinde ... No’lu "Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi” ile sigortalı ... plakalı aracın 31/01/2021 tarihinde seyir halindeyken maliki davalı ... olan ve dava dışı sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı ticari aracın kusurlu olarak çarpması neticesinde hasarlandığını, kazanın hemen sonrasında Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı düzenlendiğini, meydana gelen kazada davalı yanın asli ve %100 kusurlu olduğunu, müvekkilinin rücu talebini rücu talep yazısı ile bildirerek ödemenin yapılması gerektiğinin ihtarında bulunduğunu, müvekkiline herhangi bir ödeme yapılmadığını, dava konusu trafik kazası sonucu sigortalılarına ait araçta oluşan hasar nedeniyle ödenen tutarın davalıdan tahsili için İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile başlatılan takibe borçlu tarafından itiraz edildiğini ve takibin durduğunu, borçlu davalının diğer borçlu tarafından icra dosyasına yapılan ödemeler düşüldükten sonra kalan bakiye tutarı için İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı borca itirazının iptalinin gerektiğini, takibin devamı ve davalının %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesi gerektiğini, davalının İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı takip dosyasına vaki borca itirazının iptalini ve takibin devamını, itirazda bulunan davalı borçlunun %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkum edilmesini, arabuluculuk aşamasında anlaşma sağlanamaması nedeniyle AAÜT madde 16/2c uyarınca davalı aleyhine maktu vekalet ücretine hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı taraf davaya cevap vermemiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
İcra Dosyası: İzmir ... İcra Müdürlüğü' nün ... E. Sayılı dosyasında davacının davalı ... aleyhine toplam 13.622,18TL TL alacak için ilamsız icra takibi başlattığı, davalı borçlunun 06.10.2021 tarihli dilekçe ile, yetkiye,takibe, borca, tüm alacağa, tüm miktardan doğan faiz ve diğer ferilerin itiraz ettiği takibin durduğu görülmüştür.
GİB Kaydı: Uyap sisteminden 10.11.2023 tarihinde yapılan sorgulamada dava dışı ... adına kayıtlı, ... No’lu "Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi” ile sigortalı ... plakalı aracın gayri ticari olarak kayıtlı olduğu, dava dışı sigortalı ...' in Potansiyel mükellef olduğu görülmüştür.
DAVA: Sigortacı tarafından kasko sigorta sözleşmesine istinaden sigortalısına yapılan ödemenin kazaya karışan karşı araç sürücüsünden rücuen tahsili istemiyle açılan itirazın iptali davasıdır.
Davacı ..., kasko poliçesi ile sigortalanan sigortalısına ait araca, davalı nın maliki olduğu dava dışı ... sevk ve idaresindeki aracın çarpması nedeniyle sigortalısına ait araçta meydana gelen hasar bedelini sigortalısına ödediğini, sigortalının haklarına halef olduğunu belirterek bu bedelinin zarar sorumlu olan davalılardan rücuen tazmini için yapılan icra takibine vaki itirazın iptalini istemiştir.
6102 SK.nun 1472.maddesinde Halefiyet “ Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.”şeklinde düzenlenmiştir. Maddede de belirtildiği gibi sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı hangi nedene dayalı olarak hangi dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal edecektir.
...nun 114/c.maddesinde mahkemenin görevi dava şartı olarak sayılmıştır.
Yine ...nun 115/1. Maddesi uyarınca "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır."
Bu kapsamda dosya mahkememizin görevli olup olmadığı yönünden incelenmiş aşağıdaki hususlar tespit olunmuştur.
Dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 Sayılı TTK.nun 4. Maddesinde ticari dava "(1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; a, b, c, d, e ve f bentlerinde sayılan davaları ticari dava olarak sayılmıştır.
Somut olayda ihtilaf meydana gelen haksız fiilden ve hasardan davalının sorumlu olup olmadığı hususuna dayanmaktadır.
Yargıtay ... HD. Başkanlığının ... esas karar sayılı, Yargıtay... HD’nin ... esas, ... karar sayılı 24/01/2022 tarihli kararı, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu’nun 22.3.1944 Tarih E. ..., K. ..., RG. 3.7.1944 sayılı kararı gibi emsal kararlar dikkate alındığında davacı ... şirketinin, eldeki davayı sigortalısının halefi olarak açmış olmasına göre, görevli mahkemenin tayininde sigortalı ile davalı arasındaki ilişkinin hukuki mahiyetinin nazara alınması gerektiği, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu’nun 22.3.1944 Tarih E. ..., K...., RG. 3.7.1944 sayılı kararının gerekçesinde " Sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dâva, sigorta poliçesinden doğan bir dâva değildir. Bu nedenle, halefiyet dâvası bir ticarî dâva sayılamaz. Bu dâva, aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dâva gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dâva açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu dâvası için de söz konusudur." şeklinde bu husus açıkça vurgulanmıştır. Davacı ... olup, uyuşmazlık haksız fiilden kaynaklanmaktadır. Bu durumda davacı ancak sigortalısının sahip olduğu dava hakkına halef olabilecektir. TTK.5 maddesi (1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine" bakmakla görevlidir. Hükmüne göre her ticari işle ilgili dava ticari dava olarak kabul edilemeyeceğinden işbu davada görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olması gerekir.
TTK.nun 5/3. Maddesine göre Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.
Tüm bu yasal düzenlemeler ile somut olay birlikte değerlendirildiğinde, uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklandığı,TTK’nun 4/1. Fıkrasında sayılan mutlak ticari davalardan olmadığı, dava dışı sigortalının tacir olmadığı, potansiyel vergi mükellefi olduğu aynı zamanda sigortalı aracın da ticari araç olmadığı, gerçekleşen haksız fiilin TTK’nun 4/1. Maddesi uyarıca nispi ticari iş olarak da kabul edilemeyeceği, iş bu davada görevli Mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu kanaatine varılmakla görev dava şartı olduğundan ...nun 115/2.maddesi uyarınca mahkememizin görevsizliğine ve davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafından açılan işbu davada Mahkememizin görevli olmadığı, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu anlaşılmakla ...nun 115/2.maddesi uyarınca davanın usulden REDDİNE,
2- ...nun 20. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içinde istemde bulunulduğu takdirde dava dosyasının görevli İzmir Asliye Hukuk Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,
3-...nun 331/2. maddesi uyarınca harç ve yargılama giderlerinin görevli mahkemece hüküm altına alınmasına,
Dair tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.10/11/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır