T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/299 ESAS
KARAR NO: 2024/601 KARAR
DAVA: 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 22/06/2022
KARAR TARİHİ: 18/09/2024
Mahkememizde görülen 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin inşaat, tadilat, dekorasyon ve demir doğrama pergole işleri yaptığını, dönemsel olarak ek elemena ihtiyaç duyduğunu ve bu sürede çalışanların sigortasını yaptığını, dava dışı üçüncü kişi borçlu...'in de bu şekilde 2022 yılı içinde belli dönemlerde fasılalı olarak çalıştığını, müvekkilinin dava dışı üçüncü kişi ... ile çalıştığı dönemlerdeki işçi işveren ilişkisi dışında bir ticari ilişkisi bulunmadığını ve borcu olmadığını, müvekilinin ... aleyhine İskenderun İcra Dairesinin... sayılı dosyasında davalı alacaklı ... vekili tarafından borçlu dava dışı ...'in maaş alacağı hariç hak ve alacaklarının haczine karar verilerek 1. Ve 2. Haciz ihbarnameleri gönderildiğini, müvekkilinin...'in nezdinde alacağı bulunup bulunmadığına ilişkin itiraz dilekçelerini iadeli taahhütlü olarak icra dairesine gönderdiğini, buna rağmen müvekkiline 3.haciz ihtarnamesi gönderildiğini ve borçlunun 20.190,86 TL alacağın nezdinde olduğu 15 gün içinde dava açmadığı takdirde ödenmesi ihtar edildiğini belirterek müvekkilinin dava dışı takip borçlusu ...'e borçlu olmadığının tespit edilmesine davalının haksız ve kötü niyetli icra takibi başlatmış olması nedeniyle dava değerinin %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; Davanın öncelikle yetki yönünden reddini, söz konusu davada Hatay Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davacıya ihbarnamelerin usulünce tebliğ edildiğini, davanın açılmasına davacının sebebiyet verdiğini belirterek davanın reddini talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER VE GEREKÇE:
İzmir .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas -... Karar sayılı kararı ile; ihbarnamenin gönderildiği takibin kambiyo senedine istinaden yapılmış bir takip olduğu, ticari iş niteliğindeki takip dosyasından gönderilen ihbarnameye karşı açılan menfi tespit davasının ticaret mahkemesinde görülmesi gerektiğine ilişkin gerekçeyle görevsizlik kararı verilmiştir. Mahkememizde yeni esas almıştır.
DELİLLER:
İskenderun İcra Dairesinin ... sayılı takip dosyası ve takibe konu alacağa ilişkin SGK kayıtları celp edilerek dosyada bulunan diğer kayıt ve belgeler ile birlikte incelenmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, İİK.’nun 89/III maddesine istinaden gönderilen haciz ihbarnamesi nedeniyle ihbarnameye muhatap olan üçüncü kişi tarafından açılan menfi tespit davasıdır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde, bu Kanundan doğan hukuk davalarının ticari dava sayıldığı, aynı Kanunun 5. maddesinin ikinci fıkrasında, bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu Kanunun 4. maddesi hükmünce ticari sayılan davalara ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre bir uyuşmazlığın ticari nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.
İİK'nun 89/3. maddesinde "...İkinci ihbarnameye süresi içinde itiraz etmeyen ve zimmetinde sayılan borcu icra dairesine ödemeyen veya yedinde sayılan malı icra dairesine teslim etmeyen üçüncü şahsa onbeş gün içinde parayı icra dairesine ödemesi veya yedinde sayılan malı teslime zorlanacağı bildirilir. Bu bildirimi alan üçüncü şahıs icra takibinin yapıldığı veya yerleşim yerinin bulunduğu yer mahkemesinde süresi içinde menfi tespit davası açtığına dair belgeyi bildirimin yapıldığı tarihten itibaren yirmi gün içinde ilgili icra dairesine teslim ettiği takdirde, hakında yürütülen cebri icra işlemleri menfi tespit davası sonunda verilen kararın kesinleşmesine kadar durur." düzenlemesine yer verilmiştir.
Somut olayda; Dava, İİK.’nun 89/III maddesine istinaden gönderilen haciz ihbarnamesi nedeniyle ihbarnameye muhatap olan üçüncü kişi tarafından açılan menfi tespit davasıdır. İhbarnamenin gönderildiği takip dosyasında, davalı-takip alacaklısı ...'nın (temlik ile ...'ın) dava dışı takip borçlusu ... ve ... aleyhinde 26/04/2009 tarihinde kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlattığı ve takibin kesilşetiği, bu talebe istinaden davacıya 1, 2 ve 3. haciz ihbarnamelerinin tebliğ edildiği, davacının bu ihbarnameler üzerine iş bu davayı ikame ettiği ve takip borçluları ile davalı takip alacaklısına borçlu olmadığını ileri sürdüğü, haciz ihbarnameleri ile zimmetinde sayılan bu borcu ödemekten kurtulmak için eldeki özel menfi tespit davasını ikame ettiği, takip dayanağının 15.08.2006 tarih ve 5.000 TL bedelli ve 15.09.2006 tarih ve 5.000 TL bedelli kambiyo senetleri olduğu anlaşılmıştır.
Eldeki davada, dava dilekçesindeki açıklamalar, davaya dayanak oluşturan icra takip dosyası, icra takip dosyasına dayanak kambiyo senetleri ve tüm dosya kapsamına göre tarafların tacir olmasının veya temel ilişkinin ticari nitelikte bulunmasının ve yahut borcun temelini oluşturan senedin kambiyo senedi niteliğinde olmasının mahkemenin görevinin belirlenmesinde bir etkisinin bulunmadığı gözetilerek uyuşmazlığın Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi gerektiğine karar verilmiştir.
Nitekim bu konu hakkında güncel Yargıtay kararlarının değerlendirilmesinde ;Yargıtay.... Hukuk Dairesi ...E....K. Sayılı ve 06.11.2023 tarihli uyuşmazlık kararında haciz ihbarnamesi nedeniyle ihbarnameye muhatap olan üçüncü kişi tarafından açılan menfi tespit davasında görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğu hüküm altına alınmıştır. "... Uyuşmazlıkların çözümünde asıl olan bir davanın genel mahkemelerde görülmesidir. Özel mahkemede görüleceğine dair açık bir kanuni düzenleme bulunmayan her davanın, genel mahkemelerde görülmesi esastır. 2004 sayılı Kanun'un 89 uncu maddesinin üçüncü fıkrasına istinaden gönderilen haciz ihbarnamesi nedeniyle ihbarnameye muhatap olan üçüncü kişi tarafından açılan menfi tespit davasında görevli mahkeme konusunda Kanun'da özel bir düzenleme bulunmamaktadır. Buna göre davanın tarafları arasında doğrudan bir ilişki bulunmaması ve uyuşmazlığın takip hukukundan kaynaklanması nedeniyle görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu, tarafların tacir olmasının veya temel ilişkinin ticari nitelikte bulunmasının veyahut borcun temelini oluşturan senedin kambiyo senedi niteliğinde olmasının mahkemenin görevinin belirlenmesinde bir etkisinin bulunmadığının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki uyuşmazlığın giderilmesine karar vermek gerekmiştir..." (2004 S. K. m. 89, 106) (6100 S. K. m. 1, 2) (6102 S. K. m. 4, 5)
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafından açılan iş bu davada Mahkememizin görevli olmadığı, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu anlaşılmakla, HMK.nun 115/2.maddesi uyarınca davanın usulden REDDİNE,
2-Mahkememiz kararının istinaf yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi halinde mahkememiz ile İzmir ... Asliye Hukuk Mahkemesi arasında olumsuz görev uyuşmazlığı çıktığından görevli mahkemenin tayini için HMK'nun 21. ve devamı maddeleri uyarınca yargı yeri belirlenmesi için dosyanın İzmir Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
3-HMK'nun 331. Maddesi uyarınca harç vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
İlişkin, davacı vekilinin yüzüne karşı, karşı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar verildi.18/09/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır