T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/777 ESAS
KARAR NO : 2025/700 KARAR
DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/09/2024
KARAR TARİHİ: 17/07/2025
Mahkememizde görülen Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ... plakalı araca 12/12/2023 tarihinde ...plakalı araç tarafından çarpılması sonucu maddi hasarlı kazaya sebebiyet verildiğini, kaza sonrasında taraflarca düzenlenen kaza tespit tutanağı uyarınca...plakalı araç sürücüsü %100 kusurlu olduğunu, kaza sebebiyle müvekkiline ait araç hasara uğradığını, bağımsız sigorta eksperi ... tarafından düzenlenen uzman görüşünde müvekkiline ait araçta meydana gelen hasar bedelinin KDV dahil 472.742,82 TL olabileceği ifade edildiğini, müvekkiline ait araçta oluşan hasarın karşılanması amacıyla ilk olarak kusurlu aracın zmms poliçe sorumlusu doga sigorta anonim şirketi'ne başvurulduğunu ve bunun üzerine şirket tarafından 120.000,00 tl ödeme yapıldığını, doga sigorta a.ş. aynı zamanda kusurlu aracın imms poliçe sorumlusu olduğundan ve yaptığı ödeme ile kaza tarihinde vaki poliçe limitinin tamamı tüketildiğinden müvekkilinin uğradığı bakiye hasar bedelinin davalıdan imms kapsamında talep edilmesi gerektiğini, bakiye hasarın tazmini için davalıya 11/06/2024 tarihinde başvurulduğunu, 14/06/2024 tarihinde imms kapsamında 76.226,95 tl ödendiyse yapılan ödemeyle de bakiye hasarın tamamı tazmin edilmediğinden davayı açtıklarını, açıkladığı sebeplerle; davanın kabulü ile, şimdilik 100,00 tl bakiye hasar tazminatının sigorta şirketinin eksik yaparak temerrüte düştüğü 14/06/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, ttk madde 1426 kapsamında hasarın tespitine yönelik tarafımızca yaptırılan ekspertiz incelemesi için ödenen 900,00 tl'nin makul gider sayılarak davalı sigortacıya yükletilmesine, bu hususun yargılama giderleri kapsamında dikkate alınmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; 12/12/2023 tarihinde müvekkili nezdinde Kasko İMM sigortalısı olan ...plakalı araç ile davacıya ait... plakalı araçla çarpması sonucunda davacıya ait aracın hasara uğradığını, davacının karşı tarafın ZMMS'ne başvurduğunu, ekspertiz çalışmasında meydana gelen hasarın tespit edildiğini ve davacının ZMM poliçe sigortası tarafından 120.000,00-TL hasar ödemesi aldıklarını, müvekkili tarafından arta kalan alacak için... sayılı hasar dosyası ve değer kaybı için ...dosyası oluşturulduğunu, müvekkili tarafından bakiye için 76.226,95-TL davacıya ödeme yapıldığını, değer kaybı için 72.720,00-TL ödeme yapıldığını, müvekkilinin kazaya karışan aracın Kasko sigortacısı olduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun ZMMS limitinin dolması ile başladığını, müvekkilinin zarardan poliçe teminat limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, açıkladığı sebeplerle; davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
Kaza tespit tutanağında belirtildiği üzere 12.12.2023 tarihinde İzmir Bornova Hacılar Kırı mevkiinde 1410 sokakta... plakalı araç ile ... plakalı aracın çarpışması
sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.
Dava konusu araç dava konusu kazadan sonra İzmir Bornova ilçesinde faaliyet yürüten...
... Otomotiv adlı serviste onarıma alınmış, ... no.lu hasar dosyası açılmıştır.Dava konusu araçtaki hasar tespiti için... Sigorta A.Ş. nezdinde 28.12.2023 tarihinde
Dilek Kahraman adlı eksper tarafından hasar tespit eksper raporu düzenlenmiştir.
Dava konusu aracın hasar dosyası kapsamında davalı ... Sigorta Kooperatifi tarafından
davacı yana 14.06.2024 günü 76.226,95TL ödeme yapılmıştır.Dava konusu aracın hasar dosyası kapsamında dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından davacı yana 20.02.2024 günü 120.000,00TL ödeme yapılmıştır.Dava konusu araçtaki hasar bedelini tespit etmek için davacı...Sigorta
Eksperlik Hizmetlerinden uzman raporu alınmıştır. Bu kapsamda ekspertiz firması davacı
firma adına 20.02.2024 günü 900,00TL bedelli fatura düzenlemiştir.
Bilirkişi Raporu: Bilirkişiler... tarafından 06/04/2025 tarihinde düzenlenen raporda özetle; ...plakalı araç sürücüsü... kontrolsüz kavşakta sağından gelen araca geçiş hakkını vermediği için (KTK 57/C-2) kazanın oluşumunda etken olduğu, ... plakalı araç sü ... kavşağa girerken hızını düşürme yükümlülüğüne uymadığı için (KTK 52/4) kazanın oluşmasında etken olduğu, Davacı ve davalı vekillerinin dilekçeleri, trafik kazası tespit tutanağı, eksper raporu, hasar fotoğrafları, dekont ve faturalar ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Davaya konu kaza nedeniyle davacı aracında hasar oluştuğu, oluşan hasarın tutanakta belirtildiği şekilde çarpma ve çarpılma neticesinde gerçekleştiği; hasar gören kısımların kaza ile uyumlu olduğu, dava konusu aracın piyasa rayiç değerinin hasarsız haliyle 04.02.2023 tarihli kaza günü itibarıyla 400.000,00TL olabileceği, Dava konusu araçtaki gerçek hasar toplam bedelinin kaza günü itibarıyla yedek parça ve işçilik bedelleri dahil olmak üzere KDV dâhil 472.742,82TL olduğu, Dava konusu araçtaki hasar bedelinin araç değerine oranının; 472.742,82TL / 400.000TL — 1,18 (90118) olduğu, dolayısıyla aracın perte ayrılması gerektiği, onarımının ekonomik olmayacağı, Araç perte ayrıldığı için araçta değer kaybı oluşmayacağı, Kaza günü itibarıyla aracın sovtaj bedelinin 130.000TL olabileceği, Aracın Hasar Miktarı — 400.000,00-TL- 130.000,00-TL — 270.000,00-TL olacağı, Dava konusu aracın hasar dosyası kapsamında;... Sigorta Kooperatifinin 14.06.2024 günü hasar dosyası kapsamında 76.226,95TL; değer kaybı kapsamında 02.10.2024 günü 62.720,00TL olmak üzere toplam 138.946,95TL ödeme yaptığı... Sigorta A.Ş.'nin 20.02.2024 günü 120.000,00TL ödeme yaptığı, Davacı yana toplamda 120.000TL * 138.946,95TL — 258.946,95TL ödeme yapıldığı, bu ödemelerin davacının hasar bedeli tazminatını karşılamadığı, Bakiye hasar bedelinin 270.000,00TL — 258.946,95TL — 11.053,05TL olduğu, Davacı yanın hasar tespiti hususunda uzman raporu aldırdığı, ekspertiz ücreti olarak 20.02.2024 günü 900,00TL ödeme yaptığı, bu bedelin makul değerde olduğu, Davacı yanın değer kaybı tespiti hususunda uzman raporu aldırdığı, ekspertiz ücreti olarak 21.02.2024 günü 720,00TL ödeme yaptığı, bu bedelin makul değerde olduğu, Davaya konu aracın perte ayrıldığı, onarımının söz konusu olmadığı, aracın perte ayrılmasına karar verebilmek için yapılacak çalışmalar için gerekli makul sürenin 7 gün olabileceği, Dava konusu aracın günlük kira bedelinin kaza zamanı itibarıyla 1.100TL olabileceği, Araç ikame toplam bedelinin 1.100TL * 7 gün - 7.700TL olduğu, Davaya konu ... plakalı aracın toplam hasarının 472.742,82 TL olduğu, kusurlu olan... NOLU aracın trafik sigortası dava dışı ... Sigorta A.Ş. poliçe limiti olan 120.000 TL ödediği ve kalan zararın: 11.053,05 TL olduğu, İlgili zarar bedelinin ...ın ... poliçe numaralı Kasko poliçesinin İMM teminatından karşılanması gerektiği dava tarihi olan 12.12.2023 tarihi itibari ile temerrüte düşeceği ve avans faizi uygulanması gerektiği görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava,İMM poliçesinden kaynaklanan bakiye hasar bedeline ilişkin maddi tazminatın davalıdan tahsili istemine ilişkindir.
Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davaya konu trafik kazasının12.12.2023 tarihinde saat:10.40
sıralarında İzmir Bornova İlçesi Hacılar Kırı Caddesi ile 1410 Sokağın kesiştiği dört yönlü kontrolsüz kavşakta;
Hacılar Kırı Caddesinde seyir halinde olan ...plakalı araç sürücüsü ...
1410 Sokak kesişimine geldiğinde aracının ön kısımları ile kavşağa 1410 Sokak üzerinden giriş yapan davalı sigortanın İMM poliçesiyle teminat altına aldığı ...sevk ve idaresindeki... plakalı aracın sağ ön köşe kısımlarına çarpması sonucu meydana gelmiştir.
Mahkememizce alınan bilirkişi heyeti raporundan,... plakalı araç sürücüsü... kontrolsüz kavşakta sağından gelen araca geçiş hakkını vermediği için (KTK 57/C-2) kazanın oluşumunda ETKEN OLDUĞU, ... plakalı araç sürücüsü ... kavşağa girerken hızını düşürme yükümlülüğüne uymadığı için (KTK 52/A) kazanın oluşmasında ETKEN OLDUĞU,Davaya konu kaza nedeniyle davacı aracında hasar oluştuğu, oluşan hasarın tutanakta belirtildiği şekilde çarpma ve çarpılma neticesinde gerçekleştiği; hasar gören kısımların kaza ile
uyumlu olduğu,Dava konusu aracın piyasa rayiç değerinin hasarsız haliyle 04.02.2023 tarihli kaza günü
itibarıyla 400.000,00TL olabileceği, Dava konusu araçtaki gerçek hasar toplam bedelinin kaza günü itibarıyla yedek parça ve
işçilik bedelleri dahil olmak üzere KDV dâhil 472.742,82TL olduğu, Dava konusu araçtaki hasar bedelinin araç değerine oranının; 472.742,82TL / 400.000TL
= 1,18 (%118) olduğu, dolayısıyla aracın perte ayrılması gerektiği, onarımının ekonomik olmayacağı,
Araç perte ayrıldığı için araçta değer kaybı oluşmayacağı,
Kaza günü itibarıyla aracın sovtaj bedelinin 130.000TL olabileceği,
Aracın Hasar Miktarı = 400.000,00-TL- 130.000,00-TL = 270.000,00-TL olacağı,Dava konusu aracın hasar dosyası kapsamında;
... Sigorta Kooperatifinin 14.06.2024 günü hasar dosyası kapsamında 76.226,95TL; değer kaybı kapsamında 02.10.2024 günü 62.720,00TL olmak üzere toplam 138.946,95TL
ödeme yaptığı,
... Sigorta A.Ş.’nin 20.02.2024 günü 120.000,00TL ödeme yaptığı,
Davacı yana toplamda 120.000TL + 76.226,95TL = 196.226,95TL hasar ödemesi yapıldığı,Bakiye hasar bedelinin 270.000,00TL –196.226,95TL =73.773,05 TL olduğu anlaşılmıştır her ne kadar bilirkişi raporunda sigortanın yaptığı değer kaybı ödemesi de hasar ödemesine dahil edilerek bakiye hasar bedeli hesaplanmış ise de raporda hesp hatası yapıldığı görülerek rapor bu yönüyle hükme esas alınmamıştır Dosyada sigorta tarafından alınan ekspertiz raporu ile bilirkişi raporu arasında hasar/pert yönünden çelişki olduğu görülmekle; Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak; karayolları fen heyetinden (3 kişilik bilirkişi) rapor aldırılmasına, kusur ve bakiye hasar bedeli yönünden çelişkileri giderir rapor düzenlenmesi için ara karar kurulduğu bilirkişi delil avansının yatırılması için davacı vekiline kesin süre verildiği ücreti yatırmadığı takdirde dosyada mecvut bilirkişi raporuna itirazından vazgeçmiş sayılacağının ihtar edildiği kesin sürede bilirkişi delil avansı yatırılmadığından dosyanın bilirkişiye tevdi edilemediği görüldü.02/07/2025 tarihli davacı vekilinini hazır bulunduğu duruşmada davacı vekili; Değer artırım dilekçesi sunmak üzere süre talep etmiştir. Davacı vekilinin hazır bulunduğu 02/07/2025 tarihli duruşmanın 2 numaralı ara kararı gereği bedel artırım dilekçesi sunmak üzere 2 haftalık kesin süre verildiği, verilen kesin sürede bedel artırım dilekçesi sunulmadığı takdirde talep sonucunda belirtilen miktar üzerinden davaya devam olunacağının ihtar edildiği, verilen kesin sürede beyanda bulunan olmadığı görüldüğünden dosyada mevcut bilirkişi raporu hükme esas alınarak dava açılırken talep sonucunda belirtilen miktar üzerinden karar vermek gerekmiştir.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1 inci maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”; 85/1 inci maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”; 85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.
Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1 inci maddesine göre ise, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur.Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir.Buna göre, dava dışı ZMM sigortacısı Doğa Sigorta A.Ş.'nin limiti olan 120.000,00TL yönünden ZMM sigortası, bu limiti aşan kısımdan ise davalı ise ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı sıfatı ile poliçe limiti ile sorumludur.
Davacının karşılanmayan bakiye hasar bedelinden davalıların sorumlu olduğu gözetilerek, davanın dava açılırken gösterilen miktar üzerinden taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne ve davacıya ait araç otomobil olduğundan hüküm altına alınan tazminata davalıların temerrüt tarihinden (kısmi ödeme tarihi 14/06/2024) itibaren yasal faizi hükmetmek gerekmiş ve 6102 sayılı TTK.'nın sigorta sözleşmelerine ilişkin genel hükümlerin düzenlendiği kısmında yer alan 1426/1. maddesinde "sigortacı, sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar tarafından, rizikonun, tazminatın veya bedel ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi amacıyla yapılan makul giderleri, bunlar faydasız kalmış olsalar bile, ödemek zorundadır" düzenlemesi uyarınca davacı tarafından zararın tespiti için araç üzerinde yapılan eksper incelemesine neticesinde ödenen (ve belgesi sunulu) ekspertiz ücretinin de anılan kanun hükmü kapsamında yargılama giderleri içinde değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmakla, HMK nın 326. Maddesi uyarınca dava sebebiyle yapılan yargılama giderleri davalılara yükletilmiş ve davacı yararına dava değeri üzerinden vekalet ücreti takdir olunarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının KABULÜNE,
1-100,00-TL hasar tazminatı bedelinin 14/06/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte Davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 615,40-TL harçtan peşin alınan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR OLARAK KAYDINA,
3-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davacı yararına takdir olunan 100,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00-TL'nin davalıdan alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına,
5-Davacının yapmış olduğu 427,60-TL dava açma ilk gideri, 10.500,00-TL bilirkişi ücreti, 96,00-TL tebligat ve posta gideri, 900,00-TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 11.923,60-TL Yargılama giderinin peşin yatırılan 427,60-TL harç ile birlikte toplam 12.351,20-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı ve davalı yanca yatırılan delil ve gider avansından sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinden yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.17/07/2025
Katip...
¸e-imzalıdır
Hakim...
¸e-imzalıdır