T.C.
İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/943
KARAR NO: 2025/463
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 08/11/2024
KARAR TARİHİ: 22/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı şirket vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkili şirketine ait karar defteri 04/11/2024 tarihinde tüm aramalara rağmen bulunamadığını, defterin ne şekilde kaybolduğu, kim tarafından alındığının veya çalındığının tam olarak bilinmediğini, bu nedenle yeni kararların alınamadığını, Müvekkili şirketin halen faal bir şirket olduğunu, karar defterinin ivedi olarak yeniden çıkarma ihtiyacı hasıl olduğunu bildirmiş, müvekkili şirkete ait karar defterinin zayi olduğuna dair belgenin verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, 6102 Sayılı TTK'nun 82/7 maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Davacı vekili müvekkili şirkete ait 2015 yılı karar defterinin zayi olduğunu belirterek, zayi belgesi verilmesine yönelik talebini mahkememizde görülen eldeki davaya konu etmiştir.
6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde düzenleme yapılmakla tacirlere ticari defter ve kayıtlarını saklama ve ibraz hususunda zorunluluk getirilmiş, 01/07/2022 tarih 7417 sayılı kanunun 55. maddesiyle fıkrada belirtilen on beş gün ibaresi otuz şeklinde değiştirilmiştir.
Anılan maddede zayi belgesi istenebilmesi için tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin ziyaa uğraması halleri tahdidi olarak sayılmamış ise de, yapılan tadadi sayımdan defterlerin tacirin elinde olmayan sebepler ile ziyaa uğraması gerektiği anlaşılmıştır. Bir başka anlatımla, tacir saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin saklanması ve korunmasına yönelik gerekli özeni göstermekle yükümlü olup, bu özene rağmen defter ve belgelerin ziyaa uğraması halinde zayi belgesi verilmesini talep edebilecektir.
Somut olayda, zayi belgesi verilmesi talep eden vekili talep dilekçesinde, müvekkili şirkete ait kullanmakta oldukları 2015 yılı karar defterinin kaybolduğunu, alındığını, çalındığını iddia ederek zayi belgesi verilmesine yönelik istemde bulunmuştur. Talep eden vekilinin anılan isteminden anlaşılacağı üzere zayi belgesi verilmesi talep edilen defter, talep eden tacir tarafından elinde olmayan sebepler ile değil, defterin saklanmasındaki özen yükümlülüğünün yerine getirilmemesi nedeniyle kaybedilmek suretiyle tacirin elinden çıkmıştır.
Müdahale talep edenler vekillerinin müdahale talepleri, davanın çekişmesiz yargı işine ilişkin olması nedeniyle kabul edilmemiş ise de, dosyaya sunulan delillerden ve davacı vekilinin beyanlarından davacı vekilinin davaya konu ettiği karar defterinin İzmir Asliye Ticaret Mahkemelerinde görülen çeşitli davalarda incelenmesinin talep edildiği hususunu ortaya çıkarmıştır.
Hal böyle olunca, zayi belgesi verilmesi talep edilen karar defterinin çalındığına, alındığına ve kaybolduğuna dair somut delil sunulmadığı, ayrıca aksinin kabulü halinde dahi karar defterinin korunması için davacı şirketin gerekli dikkat ve özeni gösterdiğinin anlaşılamadığı gözetilerek, davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıda belirtilen şekilde hüküm kurulmuş, iş bu dava nedeniyle yapılan yargılama giderleri niteliği itibariyle davacı üzerinde bırakılmıştır.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 615,40-TL harçtan davacı tarafından yatırılan 427,60-TL harç düşüldükten sonra kalan 187,80-TL harcın davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafın yaptığı tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-HMK.nun 333. maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının, gerekçeli karar tebliğ giderleri düşüldükten sonra sarf edilmeyen kısımlarının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi veya 20. Hukuk Dairesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/05/2025
Katip ... Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır