T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/107 Esas
KARAR NO: 2021/318
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 27/01/2017
KARAR TARİHİ: 13/04/2021
Mahkememizde görülen İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize sunduğu 27/01/2017 tarihli dava dilekçesi ile; Davalı şirket nezdinde sigortalı dava dışı ... Pencere A.Ş'ye ait emteanın Çin - Türkiye deniz nakliyesi esnasında hasarlandığını, 21/07/2015 tarihli bill of loading number (yük aktarma görmüş ve konteyner numarası değişmiştir) ile 82 kap karton sineklik tülü emteasının nakliye edildiğini ve bu nakliyede 47 kolinin hasarlandığını, 07/09/2015 tarihinde ... Limanına tahliye edilen ... nolu konteynerdan emteaların hasarlı çıktığını ve bu durumun tutanak altına alındığını, davalı firmaya ihtarname gönderilerek haberdar edildiğini, TTK mad. 1178 ve ilgili maddeleri gereği taşıyanın, yükün zayi ve hasarından sorumlu olduğunu, liman ve gümrük yetkilileri ile 07/09/2015 tarihinde tanzim edilen tutanakta tespit edildiği üzere hasar ve ezik olan emteanın konteynerde görüldüğünü ve bu şekilde ambara boşaltıldığını, hasarlı emtea bedelinin 14.572,00 TL tazminat bedeli olarak hesaplandığını ve bu tazminat bedelinin davacı şirket tarafından sigortalı hak sahibine ödendiğini, bu sebeple sigortalının taşıyana yönelik rücu hakkı kanun ve poliçe hükümleri çerçevesinde sigorta şirketine intikal ettiğini, İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... Sayılı dosyaya yapılan itirazın iptali ile takibin devamı ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı şirket üzerinde bırakılmasını talep ve dava ettikleri görülmüştür.
Dava dilekçesinin davalı şirkete tebliğ edildiği, davalı şirket vekili tarafından 13/04/2017 tarihli yanıt dilekçesi ile; Davacının sigortalısına ait olduğu iddia edilen yükün üretici fabrikadan yükleme limanı olan ... Limanına dava dışı üçüncü kişi tarafından kara yolu ile ... Limanından boşaltma limanı olan ... Limanına davalı şirket tarafından deniz yolu ile ... Limanından sigortalının fabrikasına dava dışı üçüncü kişi tarafından taşındığını, davalı şirketin sadece ... Limanından ... Limanına olan deniz yolu kısmını gerçekleştirdiğini, taşımaya ait ... Konşimentonun dilekçeye ekli olduğunu, konşimentonun arka yüzünde her türlü uyuşmazlıklar bakımından yetkili Mahkemenin kesin olarak belirlendiğini ve iş bu taşımadan kaynaklı uyuşmazlıklarda Hong Kong Özel Yönetim Bölgesi Mahkemesi'nin yetkili olacağını, MÖHUK mad. 47 uyarınca davanın yetkili Mahkemede açılmaması nedeni ile yetki yönünden reddine karar verilmesinin istendiği, davacının usulüne uygun şekilde halefiyet kazandığının belirlenemediğini, davaya dayanak sigorta poliçesi ile taşıma bilgilerinin birbirinden farklı olduğunu, poliçede gösterilen yükleme tarihinin 07/07/2015 olmasına rağmen gerçek yüklemenin 21/07/2015 olduğunu, ayrıca gemi adının ... yazılı iken konşimentoda yer alan gemi adının ... olduğunu, davacının halefiyeti kazanamadığını, davacı tarafın hasarın poliçe şartları kapsamında olup olmadığını gösterir sigorta genel şartları ve teminat klozlarını dosyaya sunmadığını, hasarın bu şartlar kapsamında olmaması halinde hatır ödemesi olduğunu, ayrıca davalı şirkete husumetin taşıyana izafeten acentesi sıfatı ile yöneltildiğini, ancak konşimentoda davalı şirketin acente sıfatı ile hareket ettiğine ilişkin bir ibare olmadığını, Navlun Faturasının davalı şirket tarafından sigortalı adına düzenlendiğini, bu nedenle davalı şirkete acente olarak dava açılmayacağını, davanın davalı şirket tarafından taşıma işini üstlenen ... Taşıma Organizasyon Tic. Ltd. Şti.'ne ihbarını, davacının sigortalısının usulüne uygun şekilde hasar ihbarının bulunmadığını, tutanakta davalı şirketin imzasının olmadığını, hasar ihbarının 3 günlük süre içinde olmadığını, hasarın hangi aşamada oluştuğunu davacı tarafın ispatlamakta yükümlü olduğunu, emtianın davalı şirketin sorumluluğundaki deniz taşıması sırasında hasara uğradığını gösterir herhangi bir belgenin bulunmadığını, hasar bedeline ilave edilen %10 tutarın herhangi bir dayanağının bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile TTK mad. 1186 uyarınca hesaplamanın yapılması gerektiği, açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep ettikleri görülmüştür.
Dava, davacı şirket tarafından nakliyat emtia sigorta poliçesi ile dava dışı şirkete ait sigortalanan malların davalı şirket tarafından taşınması sırasında hasara uğradığı ve hasar bedelinin dava dışı hak sahibi şirkete ödendiği ve bu şekilde alacağa halef olunduğu iddiası ile davalı şirket aleyhine açılan rücuen alacağa ilişkin takibe itirazın iptali davasıdır.
Dava konusu İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... Sayılı dosyası celp edilerek dosyamız içine alınmış yapılan incelemesinde; alacaklısını dosyamız davacısı sigorta şirketi olduğu, borçlunun dosyamız davalısı şirket olduğu ve 21/07/2015 tarihli, ... nolu Konşimento ile (yükün aktarma gördüğü ve konteyner numarasının değiştiği) ile taşınan emtianın hasarlandığı ve bu hasarlı emtiaların tazminat bedelinin davalının sorumluluğunda olduğu iddiasının ödeme emrinde gösterildiği, davalı şirket tarafından borca ve ferilerine itiraz edildiği, icra müdürülüğü tarafından takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.
Davacı şirket tarafından düzenlenen ... nolu sigorta ettirenin ... Pencere Bağlantı Elemanları olduğu, Gemi adının ... olarak gösterildiği, emtia cinsinin Fiberglass Sinek Teli alacak açıklandığı, Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesinin dava dilekçesine ekli olduğu, ayrıca emtianın 07/09/2015 tarihli teslimine ilişkin tutanağın dava dilekçesine ekli olduğu, dava dışı sigorta ettiren şirket tarafından davalı şirkete hitaben düzenlenen ve Bornova ... Noterliğinin... Yevmiye Nolu 14/09/2015 tarihli ihtarnamesinin, ayrıca davacı şirket tarafından düzenlenen hasar dosyasının dava dilekçesine ekli olduğu görülmüştür.
Taşımaya konu dava konusu emtianın taşınmasına ilişkin ... nolu konşimentonun çevrisinin dosya içinde olmadığı anlaşılmış, davacı şirketten ilgili kayıtların çevirilerinin istendiği görülmüştür.
Dosyanın, dava konusu edilen alacak yönünden dosyadaki kayıtlar ile birlikte inceleme yapılmak sureti ile davacının talepte bulunup bulunamayacağı, icra takibine konu alacağın davacı ve davalı yönünden doğup doğmadığı, doğmuş ise miktarı ve ferilerinin tespiti ve hesaplanması için teknik bilirkişi ve taşıma konusunda uzman bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişiler tarafından düzenlenen 21/02/2018 tarihli raporun dosyaya sunulduğu görülmüştür.
21/02/2018 tarihli bilirkişi yapılan incelemesinde; 21/07/2015 tarihinde davacı sigorta şirketinin sigortalısı ... Pencere Bağlantı Ekipmanları Tic. A.Ş tarafından ... Co. Ltd. Çin'den ithal edilen 82 koli, 3.592 kg miktarındaki fiberglas sinekli teli/pileli tül emteaların 47 kolisinin konteyner içerisinde düzensiz ve bir bölümünün dik olarak yüklenmesi sonucu yükleme ve istifleme hatası nedeni ile oluşan zarar bedelinin 16.047,67 TL olabileceği kanatine, davada sigorta şirketi tarafından kanuni/akdi halefiyetin şartlarının tam olarak ispat edilemediği, halef hale geldiği varsayımında ise teknik incelemeye dayanılarak, davasında haklı olduğu ve taşıyana izafeten acentesinden yukarıda belirtilen 16.047,67 TL zararın talep edilebileceğini yönünde kanaatinin bildirildiği görülmüştür.
Davacı vekili tarafından verilen dilekçe ile ödeme belgesinin dava dilekçesine ekli olduğu beyan edilmiş ise de dava dilekçesine ekli belgeler içinde ödeme belgesinin olmadığı anlaşılmış, banka dekontunun beyan dilekçesi ile birlikte dosyaya sunulduğu görülmüştür.
Ayrıca taşımaya ilişkin olarak poliçede yazılı gemi adının farklı olduğundan bahisle halefiyetin gerçekleşmediği belirtilmiş ise de ekspertiz raporunda ve sigortalı şirket tarafından davalı şirkete gönderilen ihtarnamede dava konusu yükün aktarma gördüğü aktarma limanında konteyner değişikliği yapıldığı, konteyner ve gemi adının değiştiği, ancak bu husususun davacı şirketin sorumluluğunda bir husus olmadığının beyan ettiği görülmüş taşımaya ilişkin bilgilerin davalı şirketten istenmesinin istendiği alaşılmıştır.
Bornova ... Noterliğinin 14/09/2015 tarihli ... yevmiye nolu ihtarnamesinin ve bu ihtarnameye dayanak belgelerin dosyaya celp edildiği, yapılan incelemesine göre yüküm aktarma gördüğünün ve konteyner numarasının değiştiğinin bildirildiği anlaşılmıştır.
Dava dışı emtiayı sigortalayan ... Pencere Bağlantı Elemanları Ltd. Şti. İle yapılan yazışma sonucunda düzenlenen ihtarnamedeki sigorta acentesi tarafından davacı sigorta şirketine yaptırılan navlun sigortasının poliçe numarasının poliçenin mükerrer üretilmesi nedeni ile hatalı olduğunu beyan ettikleri ve gerçek poliçe numarasının bildirildiği görülmüştür.
Davalı şirketten ürünlerin taşınmasına ilişkin düzenlenen konşimento, aktarmalara ilişkin kayıtlar celp edilerek dosyamız içine alınmıştır.
Tüm kayıtlar tamamlandıktan sonra dosyaya sunulan kayıtlar, yapılan ödeme, taşımanın süreci, yapılan aktarmalar ve konteyner değişikliklerinin takibi ve tespiti ile alacağın hesaplanması için yeniden Mali Müşavir Bilirkişi ve Taşıma Konusunda Uzman Bilirkişi'ye tevdi edildiği, bilirkişiler tarafından düzenlenen 05/03/2020 tarihli bilirkişi raporunun dosyaya sunulduğu görülmüştür.
05/03/2020 tarihli bilirkişi raporunun yapılan incelemesinde; 14/10/2019 tarihinde sunulan kayıtlar arasında bulunan ...2 nolu Konşimentonun bağımsız bir taşıma için dava konusu 82 koli hasarlı ürün için düzenlendiği, aynı konteyner içinde başka firmalara ait malın bulunup bulunmadığının bu belgelerden anlaşılamadığı ancak dosya içerisindeki eksper raporu, yükleme belgesi ve benzeri belgelerden 82 koli emtianın konteyner'e parsiyel olarak yüklenmiş olduğu, konteyner içerisinde başka emtiaların da bulunduğu, davaya konu emtianın daha sonra yine başka bir konteynere aktarıldığının anlaşıldığı, yükün ... nolu konteynere ve ... isimli sefer nolu gemiye aktarıldığı hususunun tespit edildiği, Mahkemece davacının halef olduğunun kabulü halinde bilirkişi tarafından düzenlenen hasar raporunda tespit edilen miktar olan 16.047,67 TL hasarın makul ve uygun olduğu, zararın sevkıyat sırasındaki hatalı ve özensiz yükleme ve istifleme neticesinde ezilme kaynaklı olduğu, icra takibinin 14.572,00 TL üzerinden yapıldığı yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.
Davalı tarafça her ne kadar yetki itirazında bulunmuş ise de davalı şirketin Mahkememiz Yetki Sınırları içinde olduğu, hasarın Mahkememiz Yetki Sınırları içinde tespit edildiği görülmekle yetki itirazının reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Her ne kadar davalı şirket tarafından pasif husumete ilişkin itirazda bulunulmuş ise de taşımaya ilişkin ... nolu konşimentoda taşıyanın ... olduğu, ve bu nedenle davalı olarak taşıyana İzafeten Acentesi ... Lojistik A.ş olarak gösterilmesinin usulüne uygun olduğu ve davalı sıfatının bu şekilde kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
Sigorta poliçesine konu emtianın davalı taşıma şirketi tarafından taşıma gerçekleştirildiği sırada hasar görüp görmediğinin tespiti noktasında yapılan incelemede emtianın Çin ... Limanından gemiye yüklenmesi sırasında herhangi bir hasarın olduğuna ilişkin kaydın dosyada olmadığı, davalı şirketin sorumluluğunda taşıma devam ederken emtianın ... nolu konteynere aktarıldığı ve konteynerin ... isimli sefer nolu gemiye yüklendiği ve taşımanın bu şekilde birden fazla aşamalı gerçekleştiği anlaşılmıştır. Emtianın davalı şirket sorumluluğuna girdiği andan itibaren yapılan konteyner değişikliğine ilişkin hususlarda açıklamaların tam ve yeterli olmadığı anlaşılmıştır. ... limanında konteynerin açıldığı sırada emtianın birden fazla ürünle birlikte bir konteynere konduğunun ve bu konteyner içinde istiflemenin usulüne uygun şekilde yapıldığının ispatını sağlar nitelikte herhangi bir kaydın davalı tarafça dosyaya sunulmadığı görülmüştür. Konteyner taşımasında davalı tarafından üstlenilen taşımanın konteyner için yüklemede gerekli gözetim ve denetim noktasında üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirdiğini gösterir herhangi bir delilin tespit edilemediği anlaşılmıştır. Bilirkişiler tarafından düzenlenen her iki raporda davacı şirket tarafından dava dışı sigortalayana yapılan ödeme belgesinde gösterilen bedelden fazla miktarda emtianın zarar gördüğü ancak taleple bağlı kalınması gerektiği kuralı dikkate alınarak yapılan ödeme miktarı kadar başlatılan takipte gösterilen bedelin davalıdan tazmin edilebileceği tespit edilmiştir.
Gerek davacı şirketin halefiyet yolu ile alacaklı sıfatını kazandığı hususunun kabulü ile ve gerekse davalı şirketin yaptığı taşıma esnasında sigortalı ürünlerin zarar gördüğü hususunun kabulü ve bu zarardan taşıyan sıfatı ile davalı şirketin sorumlu olduğunun kabulü gerektiği, icra takibine konu edilen bedel kadar zararın doğduğunun ve bu zararın dava dışı üçüncü firmaya ödenmesi sonrası davalı şirketten tazmini isteminde bulunulduğu görülmekle davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği anlaşılmış aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
DAVANIN KABULÜNE,
İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında davalının itirazının iptaline,
Takibin 14.572,00 TL asıl alacak üzerinden devamına,
Kabul edilen bedel üzerinden hesaplanan 995,41 TL harçtan, peşin alınan 248,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 746,56 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden vekilin harcadığı emek ve mesaiye karşılık yürürlükte bulunan AAÜT ne göre 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Davacı tarafından yapılan 176,00 TL başvuru harcı, 2.400,00 TL Bilirkişi ücreti, 258,00 TL tebligat ve yazışma gideri olmak üzere toplam 2.834,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Karar kesinleştiğinde artan gider avansının taraflara ödenmesine,
Dair karar, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvuru yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.13/04/2021
Yazman ...
E-İmza
Yargıç ...
E-İmza