T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/168 Esas - Birleşen 2018/214 Esas
KARAR NO: 2021/301
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 07/02/2018
KARAR TARİHİ: 06/04/2021
Mahkememizde görülen Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Mahkememizin 2018/168 esas sayılı davası yönünden;
Davacı vekili tarafından verilen 07/02/2018 tarihli dava dilekçesi ile, davalılardan ...'ın İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile davacının da aralarında bulunduğu olarak gösterdiği kişi ve firmalar aleyhine ...bank'a ait 31/12/2017 düzenleme tarihli 0302025 seri numaralı 50.000,00 TL bedelli çeke istinaden kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla icra takibi başlattığını, davacının alacaklı olduğunu iddia eden davalıya karşı böyle bir borcun bulunmadığını, davacının ticari faaliyetleri neticesinde geçen bu çekin davacının uhdesindeyken kaybolduğu ve akabinde davalılardan ...'nın ... Et ve Et Ürünleri Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti, ... arasında seri şekilde ciro edildiğini ve nihayetinde davalı ...'a ciro edilmek suretiyle bu şahıs tarafından iyiniyetli 3. Kişi karinesinden faydalanmak gayesiyle icra takibine konduğunu, çekin kaybolmasından dolayı İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesince 29/11/2017 tarihinde ödeme yasağı kararı konduğunu ve bu hususun bankaya bildirildiğini, davacı aleyhine haciz tehdit ve baskısı altında hukuka aykırı cebri icra işlemleri yapılması durumunda telafisi imkansız zararlar doğacağından İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... esas numaralı dosya kapsamında ...bank'a ait ... seri numaralı 31/12/2017 tanzim tarihli 50.000,00 TL bedelli çeke ilişkin yürütülen icra takibinin dava sonuna kadar tedbiren durdurulmasına, davanın kabulü ile davacının İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası kapsamında borçlu olmadığının tespitine ve takibin iptaline, kötü niyeti açık olan davalı yanın lehine, çekte yazılı bedelin %20 sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatı ödenmesinin hüküm altına alınmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava dilekçesi davalı taraflara tebliğ edilmiş, davalı ... vekili tarafından verilen 09/03/2018 tarihli cevap dilekçesi ile, davacı tarafın çek kaybettiği iddiası ile açmış olduğu İzmir .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı çek iptali davasında, davalı tarafça kaybolmadığını, ve davalının elinde olduğunu mahkemeye bildirdiğini, mahkeme tarafından davacıya istirdat davası açması için süre verildiğini,davacı tarafından süresi içerisinde istirdat davası açılmadığını, davacının davayı kötü niyetli olarak açtığını, davacı tarafın, borcunun bulunmadığını iddia ederek davalı aleyhine menfi tespit davasını açmışsa da davacı tarafın davalı ile doğrudan borcunun olmasının söz konusu olmadığını, takip konusu ...bank ... Şubesine'ait ...-... çek nolu 31/12/2017 keşide tarihli, keşidecisi ... Tekstil ve Baskı İnş. San. Tic. Ltd. Şti olan 50.000,00 TL bedelli çekin, davalıya davacı tarafından ciro edilmediğini, davalının da çeki elinde bulunduran iyiniyetli hamil olarak çekin karşılıksız olması nedeniyle, keşideci ve kendisinden önceki cirantalara takip hakkını kullandığını, bu nedenle davalının borcu olmadığını iddia ederek açmış olduğu hukuki dayanaktan yoksun davanını kabul edilmesinin mümkün olmadığını, davacı ile diğer davalılar arasındaki alacak ilişkisi davalıyı ilgilendirmemekle birlikte davacının açmış olduğu haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini, yargılama giderleri, vekalet ücreti ve diğer giderlerin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/214 esas sayılı davası yönünden;
Davacı vekili tarafından İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesine verilen 16/02/2018 tarihli dava dilekçesi ile, davacı firmanın haklarına halel gelmemesi amacı ile 6762 sayılı TTK 730. maddesi yollamasıyla uygulanacak 669. maddesi hükmü doğrultusunda İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası kapsamında çekin iptalini sağlamak amacıyla çek iptali istemli dava açmak zorunluluğunun hasıl olduğunu, İzmir .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasına, davanın davalı vekilinin sunduğu dilekçe ile, çek iptali davasına konu çekin davalı ...'ın elinde olduğu ve bu şahıs tarafından bankaya sordurulduğu hususunda haberdar olduklarını, yasal süresi içerisinde istirdat davasını ikame etmek istediklerini, davalı tarafından dava konusu çek ile ilgili icra takibine başlanması ve davalı tarafından çek bedelinin tahsil edilmesi durumlarında, davacı firma açısından telafisi imkansız zararlar ortaya çıkacağını, davanın davanın devamı süresince, dava konusu çek ile ilgili açılmış icra takibinin tedbiren durdurulması ile dosyaya yatacak paraların alacaklıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir taleplerinin olduğunu, davanın kabulünü, yargılama giderleri ile vaket ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Dava dilekçesinin İzmir .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas numarasına kaydedildiği görülmüştür.
Dava dilekçesi davalı tarafa tebliğ edilmiş davalı vekili tarafından verilen 27/03/2018 tarihli cevap dilekçesi ile, davacı tarafın asılsız ve hukuki dayanaktan yoksun dava dilekçesini kabul etmediklerini, İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından, istirdat davası açmak için süre verildiğine ilişkin ihtaratın, davacı tarafa 02/02/2018 tarihinde tebliğ edildiğini, davacı tarafın ise iş bu istirdat davasını açmak yerine 09/02/2018 tarihinde ...bank ... Şubesine Ait ... - ... Çek Nolu 31/12/2017 Keşide Tarihli, Keşidecisi ... Tekstil Ve Baskı İnş. San. Tic. Ltd. Şti olan 50.000,00 TL bedelli çekten dolayı borcu olmadığının tespiti için İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas asyılı dosyası ile menfi tespit davası açtığını, davacı tarafın, aynı çekle ilgili menfi tespit davası derdestken bu istirdat davasını açtığını davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacnın dava konusu çekin rızası hilafına elinden çıktığını iddia ediyorsa iddiasını ipta etmesi gerektiğini, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini ve yargılama giderleri, vekalet ücreti ve diğer giderlerin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
Mahkemece .... Karar sayılı karar ile dava dosyasının dosyamız ile birleştirilmesine karar verildiği ve dosyanın Mahkememize gönderildiği, iş bu dava dosyamız ile birlikte yargılamaya devam edildiği görülmüştür.
Asıl dava dosyamızda davacı tarafından dava dilekçesinde belirtilen İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası Uyap üzerinden istenerek dosyamız içine alınmış, yapılan incelemesinde alacaklısının dosyamız davalı ... olduğu, borçluların dosyamız davalıları ..., ... Et ve Et Ürün. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti., ... ile dosyamız davasında taraf olmayan ... Tekstil ve Baskı İnş. Ltd. Şti. ..., ... Temizlik Tekstil ve Aksesuar San. Tic. A.Ş ve ... Et Ürünleri Gıda Tem. Hizm. San. Ve Tic. A.Ş olduğu, ...bank ... Şubesine ait ... Seri nolu 31/12/2017 keşide tarihli 02/01/2018 ibraz tarihli 50.000,00 TL bedelli çeke dayalı olarak kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibinin başlatıldığı görülmüştür.
İcra takip dosyasında dosyamız davacısı ...'in borçlu olarak gösterilmediği anlaşılmış, İzmir ... İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyası ile yapılan yargılama sonucunda ... Et ve Et Ürünleri Gıda Tem. Hizm. Tic. A.Ş'nin isteminin kabulüne ve icra takibinin bu şirket yönünden iptaline karar verildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekiline asıl dosyamızda dava konusu çek yönünden davalıların çeki kötü niyetli olarak edindikleri ve bu hususun ispatı yönünden delillerini bildirmesi için verilen süreye rağmen davacı tarafça davalıların çeki bulundurma nedenleri yönünden iddiasını ispatlayacak herhangi bir delilin dosyaya sunulmadığı ve bildirilmediği görülmüştür.
Birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyasında davalı olarak gösterilen ...'ın dava konusu çeki elinde bulundurma sebebinin ve kötüniyetli olarak elinde bulundurduğu iddiasının ispatı yönünden delillerin bildirilmesi hususunda davacı vekiline süre verilmiş ancak davacı tarafça bu hususta herhangi bir delil bildirilmediği anlaşılmıştır.
Davacı tarafça Bursa CBS'nın ... Soruşturma Sayılı dosyası ile suç duyurusunda bulunulduğu beyan edilmekle, soruşturma dosyası istenerek Uyap üzerinden dosyamız içine alınmıştır. Davacı ... tarafından dosyamız davalılarından ..., ... ve ... hakkında bulunduğu suç duyurusu üzerine yapılan soruşturma sonrasında Bursa ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile yargılama yapıldığı, dosyanın yapılan incelemesinde; ...bank ... Şubesi nezdinde bulunan ... Tekstil ve Baskı İnş. Tic. Ltd. Şti. Tarafından keşide edilen ... nolu 50.000,00 TL bedelli çek yönünden haksız kazanç sağlama amacı ile çekin kullanıldığı hususunun iddia edildiği, yargılamanın hali hazırda devam ettiği, Ağır Ceza Mahkemesinde yargılamaya konu çekin dava dosyamızda davaya konu çek olmadığı, dosyamız ile herhangi bir bağlantısının bu hali bulunmadığı görülmüş, yargılamanın sonucunun beklenmesine gerek olmadığı anlaşılmıştır.
Davacı tarafça ana dosyada davalılar ile aralarında ticari herhangi bir ilişki olmadığı yönünde iddiasının ispatı yönünden icra takibine konu edilen kambiyo senedi olması nedeni ile dayanılan delillerin açıklanması, istenmiş ise de davacı tarafça bu hususta herhangi bir beyanda bulunulmadığı, buna ilişkin olarak ticari defter ve kayıtların incelenmesi istenmiş ise de buna ilişkin defter ve kayıtların bulunduğu yerlerin bildirilmediği ve bu hususun incelenmesi yönünde herhangi bir başvuru ve işlemin olmadığı görülmüştür.
Asıl davada, davacının dava konusu çekte cirosunun mevcut olduğu, yargılamanın ilk aşamalarında beyan edilmekle birlikte sonrasında çek üzerindeki kaşe üzerinde bulunan imzanın davacıya ait olmadığı beyanında bulunulmuş ise de davalı tarafça davacı tarafın süresinden sonra iddiasını genişletir nitelikteki beyanına muvafakat edilmediği beyan edilmiş, Mahkememizce imzanın inkarına ilişkin beyanın ve imza incelemesine ilişkin talebinin değerlendirilmesine yer olmadığı anlaşılmıştır.
Birleşen davada, davacı tarafça davalı ...'dan borçlu olunmadığı iddiasında bulunulduğu ve davalının kötüniyetli olarak çeki elinde bulundurduğu iddiası yönünden herhangi bir delilin ileri sürülmediği görülmekle, birleşen dosya yönünden ayrıca icra takip dosyasında borçlu olarak şirketin gösterilmiş olduğu dikkate alındığında birleşen davada davacının aktif husumet ehliyetinin olmadığının kabulü gerektiği görülmüştür. Kaldı ki İzmir .. İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas ... Karar sayılı dosyası ile asıl dosyanın davacısı şirket aleyhine başlatılan takibin şirket yönünden iptaline karar verildiği, gerek birleşen davacı ... yönünden gerekse asıl dosyada davacı şirket yönünden taraf sıfatı hususunun şüpheli hale geldiği anlaşılmıştır.
Tüm bu incelemelere göre asıl dosyamızda davacı ... tarafından davalılar aleyhine ... nolu çekten dolayı İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında çorçlu olmadığının tespiti istemi ile iş bu dava açılmış ise de davacı tarafından davalılar ile aralarında ticari ilişki olmadığına ve bu çekten dolayı borcun doğmadığına, davalıların çeki haksız yere ve kötü niyetle edindiklerine dair herhangi bir delil ileri sürülmediği, davanın ispatlanamaması nedeni ile reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Birleşen dosya yönünden ise davacı ... Et ve Et Ürünleri Gıda Tem. San. Ve Tic. A.Ş tarafından her ne kadar davalı ... aleyhine ..bank ... Şubesine ait ... nolu 31/12/2017 keşide tarihli, 50.000,00 TL bedelli çek yönünden borçlu olmadığının ve davacının haklı hamil sıfatının olduğunun tespiti isteminde bulunulmuş ise de dava konusu çekte davacı şirketin herhangi bir cirosunun bulunmadığı, çekteki cironun asıl dosyanın davacısı kişiye ait olduğu, bu nedenle davacının aktif husumet ehliyetinin varlığının tespit edilemediği ve davanın aktif husumet yokluğu nedeni ile HMK mad. 114/1-d hükmü uyarınca usulden reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmış aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
Asıl davadan DAVANIN REDDİNE,
Birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/214 esas sayılı davasında davanın AKTİF HUSUMET YOKLUĞU NEDENİYLE USULDEN REDDİNE,
İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası yönünden İİK 72/3 maddesi gereği verilen tedbir kararın kaldırılması isteminin KABULÜNE, ilgili TEDBİR KARARININ KALDIRILMASINA,
Asıl davada peşin alınan harcın red harcına mahsubu ile bakiye 794,50 TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden vekilin harcadığı emek ve mesaiye karşılık karar tarihinde yürürlükte bulunun A.A.Ü.T'ne göre 7.300,00 TL vekelet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'a ödenmesine,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerine bırakılmasına,
Birleşen İzmir .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/214 esas sayılı davasında
Peşin alınan harcın red harcına mahsubu ile bakiye 794,50 TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden vekilin harcadığı emek ve mesaiye karşılık karar tarihinde yürürlükte bulunun A.A.Ü.T'ne göre 7.300,00 TL vekelet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'a ödenmesine,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerine bırakılmasına,
Karar kesinleştiğinde artan gider avansının taraflara iadesine,
Dair karar, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvuru yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 06/04/2021
Yazman ... Yargıç ...
E-imza E-imza