T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/391
KARAR NO: 2021/797
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/10/2014
KARAR TARİHİ: 02/11/2021
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
İDDİA: Davacı vekili, mahkememize verdiği 25/10/2014 tevzi tarihli dava dilekçesi ile ve özetle: davacı adına kayıtlı ... plakalı araç ile ... plakalı aracın seyir esnasında çarpıştıklarını, meydana gelen kazada müvekkiline ait araçtaki yolcunun yaralandığını ve müvekkilinin aracında hasar oluştuğunu, meydana gelen kazada karşı araç sürücüsünün kusurlu olduğunu, müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, hasar konusunda İzmir ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasında tespit yaptırdığını, hasar bedelinin davalı sigorta şirketi tarafından kısmen ödendiğini, bakiye hasar bedelinin ve ikame araç bedelinin ödenmediğini belirterek İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında davalıların borca itirazının iptaline, %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı ... A.Ş.vekili mahkememize verdiği 05/12/2014 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle, karşı araç sürücüsü ...'in yüklenici firma olan ... çalışanı olduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, sorumluluğun ... firmasına ait olacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş.vekili mahkememize verdiği 26/12/2014 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle, davacı aracı üzerinde rehin kaydının bulunduğunu, bu sebeple davanın reddinin gerektiğini, poliçeden dolayı sorumluluklarının sigortalının kusuru ve poliçe limiti ve de gerçek zarar ile sınırlı olduğunu, değer kaybından müvekkilinin sorumlu olmadığını, gerçek değer kaybının dilekçede anlatılan usüle göre yapılması gerektiğini, tespit giderlerinin yargılama giderleri olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Davacı vekili dava dilekçesinde İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, İzmir ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... d.iş sayılı dosyası, hasar dosyası ve sair hususları delilleri olarak bildirmiştir.
Davalı ... A.Ş.cevap dilekçesinde 29/09/2014 tarihli taahhütname, tanık, bilirkişi incelemesi ve sair hususları delilleri olarak bildirmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş.vekili cevap dilekçesinde sigorta poliçesi ve genel şartları, İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, bilirkişi incelemesi ve sair hususları delilleri olarak bildirmiştir.
İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, İzmir ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... d.iş sayılı dosyası celp edilmiş incelenmesinde dosyamız ile ilgili oldukları görülmüştür.
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davacıya ait aracın trafik kaydı üzerinde rehinli olduğu görülmüş olup açılan davaya muvafakatinin olup olmadığı hususunda ve rehin hakkı sahibi ... Finansman A.Ş.ne müzekkere ile sorulmuş, verilen cevapta davacının kredi borcunun ödendiği, dava konusu araç üzerinde rehin haklarının bulunmadığını,
Davalı ... A.Ş. 29/09/2014 tarihli taahhütname ile dava dışı ... firmasının sorumluluğu üstlendiğini belirtmiş ise de sorumluluğa ilişkin sözleşmenin iç ilişkide geçerli olduğu, 3.kişiler hakkında bağlayıcı olmadığı, 01/01/2014 tarihli kira sözleşmesinde kazayı yapan aracın yer almadığı görülmüştür.
Davalı ... A.Ş. zaman aşımı ve husumet itirazında bulunmuş ise de kazanın 11/07/2014 tarihinde meydana geldiği, davanın 28/10/2014 tarihinde açıldığı, 2918 sayılı KTK nun 109 maddesinde öngörülen iki yıllık süre geçmemiş olduğundan zaman aşımı itirazının yerinde olmadığı, trafik kaydına göre dava konusu ... plakalı aracın davalı ... A.Ş. 'ne kayıtlı olduğu anlaşıldığından ... A.Ş'nin husumet itirazı yerinde görülmemiştir.
Delillerin toplanmasından sonra mahkememizin 14/05/2015 tarihli oturumunda bilirkişi incelemesine karar verilmiş, kusur yönünden trafik bilirkişisi, hasar yönünden makine mühendisi ve sigorta konusunda uzman bilirkişiden oluşan bilirkişi heyeti ibraz ettikleri 29/07/2015 havale tarihli raporlarında dosya kapsamı hakkında beyanda bulunduktan sonra sonuç olarak, ihbar olunan ... plakalı araç sürücüsü ...'in %75 oranında kusurlu olduğunu, davacı tarafa ait araç sürücüsü ...'nin %25 oranında kusurlu olduğunu, yedek parça ve işçilikler toplamının 17.865,79-TL olduğunu, aracın 2.el satışında 4.000-TL gibi bir değer kaybı olacağını, aracın onarımının 13 iş gününde yapılabileceğini, 13 günlük araç ikame bedelinin 2.210-TL olduğunu, sigorta şirketi ödemesinin mahsubundan ve kusur indirimi yapılmasından sonra davacı bakiye zararının 1.399,20-TL değer kaybı, 1.657,50-TL ikame araç bedeli olmak üzere toplam 3.056,70-TL olduğunu, sigorta şirketinin ikame araç bedelinden sorumlu olmadığını, 1.399,20-TL değer kaybından sorumlu olduğunu, diğer davalının ikame araç bedeli ve değer kaybı zararı olmak üzere toplam toplam 3.056,70-TL'nin tamamından sorumlu olduğunu bildirmişlerdir.
Davacı vekili mahkememize verdiği 04/08/2015 havale tarihli rapora beyan dilekçesinde özetle dilekçesinde açıklamış oldukları üzere bilirkişi raporuna itiraz ettiklerini, itirazlarının giderilmesi için dosyanın Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş.vekili mahkememize verdiği 12/08/2015 havale tarihli rapora beyan dilekçesinde özetle, bilirkişi raporuna kısmi olarak itiraz ettiklerini, itirazları doğrultusunda yeniden bilirkişi raporu aldırılmasına veya ek rapor alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... A.Ş.vekili mahkememize verdiği 17/08/2015 havale tarihli rapora beyan dilekçesinde özetle, rapora itiraz ettiklerini, yeni bir bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizin 24/11/2015 tarihli oturumunda toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporu kapsamı itibariyle yeterli görüldüğünden davacı vekilinin Adli Tıp Kurumundan rapor alınması talebinin ve ... vekilinin yeni bilirkişi raporu alınması istemi yerinde görülmemiştir.
Mahkememizin 24/11/2015 tarihli oturumunda dosyanın bilirkişi heyetine tevdi edilerek ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi heyeti ibraz ettikleri 02/12/2015 havale tarihli ek raporlarında sonuç olarak, kök raporda bir değişikliğe gitmemişlerdir.
Davacı vekili mahkememize verdiği 09/12/2015 havale tarihli ek rapora beyan dilekçesinde özetle, ek raporu kabul etmediklerini, Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesinden rapor alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... A.Ş.vekili mahkememize verdiği 22/12/2015 havale tarihli ek rapora beyan dilekçesinde özetle, ek rapora itirazlarının kabulü ile yeni bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş.vekili mahkememize verdiği 08/01/2016 havale tarihli ek rapora beyan dilekçesinde özetle, ek raporu kabul etmediklerini, yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava bakiye hasar bedelinin ve ikame araç bedelinin ödenmediğinden bahisle açılan icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizin 09.02.2016 tarih ... Esas - ... sayılı kararı ile davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verildiği, karar davacı vekilince temyiz edildiği, Yargıtay ... Hukuk Dairesi' nin 18.02.2019 tarih, ... Esas - ... Karar sayılı ilamı ile, ''... Kazaya karışan davalı ... A.Ş'ye ait araç ... marka kamyondur, dosyaya sunulan kira sözleşmesi ekindeki listede de ... marka bir kamyonun yer aldığı görülmekte ise de, aracın plakası veya şasi nosu gibi ayırıcı nitelikteki özellikleri sözleşme ekinde yer almadığından, kazaya karışan araç ile kira sözleşmesine göre ihbar olunana kiralanan aracın aynı olup olmadığı tespit edilememektedir. Bu durumda mahkemece davaya konu araç nedeni ile tanzim edilen kira sözleşmesinin uzun süreli ve 3.kişileri bağlayacak güçte bir kira sözleşmesi olup-olmadığı, aracın fiilen teslim edilip edilmediği, ekonomik yararlanmanın kime ait olduğu, kira sözleşmesi ve kira bedelinin maliye ve vergi dairelerine bildirilip bildirilmediği, kira bedelinin ve vergilerin kim tarafından ödendiği, davalının ve kiracının ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılmak suretiyle kira sözleşmesinin fatura, ruhsat ve cari hesap hareketleri gibi yan delillerle desteklenip desteklenmediği, davalının işletenlik sıfatının devam edip etmediği, kazaya karışan araç ile sözleşmeye konu aracın aynı araç olup olmadığı, hususları tartışılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması isabetli görülmemiştir.'' gerekçesi ile bozularak dosyanın mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememizin 12.11.2019 tarihli oturumunda Yargıtay bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.
Mahkememizin 12.11.2019 tarihli oturumunda bilirkişi incelemesine karar verilmiş, bilirkişi ibraz ettiği 24.02.2020 havale tarihli raporunda;
1) Davalı şirket ile Dava dışı şirketin 2014 yılına ait Ticari defterlerinin kayıt altına alınmış olduğu, Takdiri Sayın Mahkeme'nize ait olmak üzere; Davalı şirket ile Dava dışı şirketin ticari defterlerinin 6100 sayılı H.M.K 222. Maddesine göre delil vasfına sahip olma niteliğinde olduğu,
2) Aracın plakası veya şasi nosu gibi ayırıcı nitelikteki özelliklerin sözleşme ekinde yer almasa da aracın fiilen teslim edildiğine dair düzenlenen araç teslim tutanağı, Araç Kiraları Hakediş Puantaj Cetveli ve araçtan ekonomik olarak yararlandıklarını ifade eden kiralayan şirkettin taahhütnamesi kaza yapan ... plakalı aracın ... A.Ş tarafından dava dışı ... şirketine kiraya verildiğine delil teşkil etmekte olduğu,
3) Araç teslim tutanağına göre bu aracın, kaza tarihinden önce ...'a kiraya verildiği,
4) Kaza yapan aracın sözleşmeye göre kiraya 1 yıl süreyle verildiği, bu sürenin kaza tarihini kapsadığı, ayrıca bu raporda ayrıntılı olarak belirtilen belgelerden de anlaşılacağı üzer earacın kaza yapana kadar kullanıldığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Davalı ... vekili 06.03.2020 tarihli rapora beyan dilekçesinde davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili 09.03.2020 tarihli rapora beyan dilekçesinde davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta rapora beyan vermemiştir.
Mahkememizin 22.09.2020 tarihli oturumunda talimat bilirkişi incelemesine karar verilmiş, talimat mahkemesince İTÜ Karayolları Kürsüsünden aldırılan raporda bilirkişiler ibraz ettiği 27.01.2021 tarihli raporunda, ... plakalı araç sürücüsü ...'in asli ve % 75 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...'nin tali ve % 25 oranında kusurlu olduğu bildirilmiştir.
Davalı ... vekili 29.03.2021 tarihli rapora beyan dilekçesinde pasif husumet ehliyeti bulunmayan müvekkil şirket yönünden davanın reddini talep etmiştir.
Davacı ve davalı ... Sigorta rapora beyan vermemiştir.
Mahkememizin 27.04.2021 tarihli oturumunda makine mühendisi bilirkişi incelemesine karar verilmiş, bilirkişi ibraz ettiği 02.06.2021 havale tarihli raporunda, davaya konu araçta meydana gelen hasarlar, göreceği kaporta ve boya işlemleri, markası, modeli, sınıfı ve kmsi dikkate alındığında 2. el satışında 3.772-TL'lik bir değer kaybı olacağı bildirilmiştir.
Davacı vekili 14.06.2021 tarihli rapora beyan dilekçesinde ek rapor alınmasını talep etmiştir.
Davalı ... vekili 22.06.2021 tarihli rapora beyan dilekçesinde pasif husumet ehliyeti bulunmayan müvekkil şirket yönünden davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta vekili 28.06.2021 tarihli rapora beyanda bulunarak itirazlarını bildirmiştir.
Toplanan deliller, bütün dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporlarına göre; 11/07/2014 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalı ... A.Ş' ne ait ... Sigorta A.Ş' ne ZMMS ile sigortalı olan ... plakalı aracın maddi hasarlı trafik kazası yaptığı, kazada ... plakalı araç sürücüsün % 75 oranında kusurlu olduğu, davacının aracında 17.865,79-TL hasar olduğu, kusur indirimi ile hasar bedelinin 13.399,20-TL olduğu, sigorta şirketinin yapmış olduğu 15.000,00-TL ödemenin mahsubu ile sigorta şirketinin hasar yönünden 1.680,00-TL fazla ödemesinin olduğu, değer kaybının 3.772,00-TL olduğu, kusur indirimi ile zarar miktarının 2.171,20-TL olduğu, sigorta şirketinin yapmış olduğu fazla ödemenin mahsubu ile bakiye değer kaybı zararının 1.228,20-TL olduğu, mevcut zararın tazmini ile davalı sigorta şirketinin 2918 sayılı Yasa' nın 91. Maddesine göre faizi ile birlikte sorumlu olduğu, dosya kapsamına göre yapılan araştırmada kaza yapan ... plaka sayılı aracın davalı ... A.Ş tarafından dava dışı ... ( .... Ltd. Şti. ) uzun süreli kiraya verdiği, açılan davada ... A.Ş'nin pasif husumet ehliyetinin bulunmadığı, bu davalı yönünden davanın husumet yönünden reddinin gerektiği, açılan davada davacının kaza yapan ... plaka sayılı aracın uzun süreli kiraya verildiğinden haberinin olmasının mümkün olmadığı, trafik tescil kayıtlarına göre araç malikinin ... A.Ş olması sebebiyle bu şirketin davalı olarak gösterildiği, davanın reddinde ... A.Ş lehine vekalet ücretine takdirine yer olmadığı kanaatine varılarak davacıya ait araç ticari nitelikte bulunduğundan avans faizi uygulanması gerektiği, takipte tespit giderleri ve vekalet ücreti talep edilmiş ise de bu husus yargılama giderlerinden sayılması gerektiği ve davacının zararı haksız fiilden kaynaklanmakta olup alacağı likit vasıflı görülmediğinden icra inkar tazminatı isteminin yerinde olmadığı anlaşılmakla;
Davalı ... AŞ aleyhinde açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine, ... Sigorta AŞ aleyhinde açılan davanın kısmen kabulü ile, davalının İzmir ... İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile, takibin 1.228,20-TL değer kaybı zararı üzerinden devamına, icra inkar tazminatı isteminin reddine, tespit giderlerinin yargılama giderlerinden sayılmasına, fazlaya ait istemin reddine, dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeye göre;
1-Davalı ... AŞ aleyhinde açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine,
2-... Sigorta AŞ aleyhinde açılan davanın kısmen kabulü ile, davalının İzmir ... İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile, takibin 1.228,20-TL değer kaybı zararı üzerinden devamına,
İcra inkar tazminatı isteminin reddine,
Tespit giderlerinin yargılama giderlerinden sayılmasına,
Fazlaya ait istemin reddine,
3-Alınması lazım gelen 83,89-TL harcın peşin alınan 137,45-TL ve icrada alınan 56,80-TL'den mahsubu ile fazla yatan 110,36-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen kısım üzerinden hesaplanan 1.228,20-TL vekalet ücretinin davalı ... Sigorta AŞ'den alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı ... AŞ yönünden bu davalı için husumet yöneltilmesinde davacının kusuru bulunmadığından ... AŞ lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
6-... Sigorta AŞ kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre red edilen kısım üzerinden hesaplanan 4.080-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
7-Davacı tarafından bozmadan önce 2.006,50-TL, bozmadan sonra 2.340,40-TL olmak üzere toplam toplam 4.346,9-TL yargılama giderinden davanın red ve kabul oranına göre taktiren 469,45-TL'nin davalı ... Sigorta AŞ' den alınarak davacıya verilmesine,
8-HMK 333 md gereğince davacı tarafça peşin yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/11/2021
Katip ...
Hakim ...