T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/569 Esas
KARAR NO: 2022/872
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 08/10/2020
KARAR TARİHİ: 11/10/2022
Mahkememizde görülen Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından Mahkememize verilen 08/10/2020 tarihli dava dilekçesi ile, davalı şirket ile davalı şirket arasında 01/01/2019 tarihli Kaba İnşaat Taşeron Sözleşmesi imzalandığını, davacının işi tamamlayıp teslim ettiğini, sözleşmenin 14. Maddesi gereği teminat olarak davacı tarafından QNB Finansbank 100.000,00 TL bedelli, ... seri no'lu çekin davalıya verildiğini, aynı madde de yine işin tesliminden sonra çekin davacıya iade edileceğinin yer aldığını, davalı tarafından kesin kabulün yapıldığını ve hakediş raporunun düzenlendiğini, ancak çekin davacıya iade edilmediğini, Tire 2. Noterliği'nin 11/08/2020 tarihinde ... yevmiye no'lu ihtarnamenin çekildiğini, ihtarnameye rağmen teminat çekin iade edilmediğini, davacının bu çek nedeniyle haksız bir zarara uğramaması ve iş saygınlığının zora girmemesi için bu çek nedeniyle herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığının tespit edilmesi gerektiğini, açıklanan nedenlerle dava sonuçlanıncaya kadar söz konusu çek üzerine ihtiyati tedbir kararı konulmasına ve teminat amaçlı verilen QNB Finansbank 100.000,00 TL bedelli, ... seri no'lu bedelli çek nedeniyle davacının herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığının tespitine, söz konusu teminat çekinin davacıya iade edilmesine karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
Dava dilekçesi davalı şirkete tebliğ edilmiş, davalı şirket vekili tarafından verilen 19/10/2020 tarihli yanıt dilekçesi ile, taraflar arasında imzalanan Kaba İnşaat Taşeron Sözleşmesi ile davalı şirketin taahhüdü altında bulunan Tire Betonarme Konut İnşaatı'nın betonarme karkas inşaatına ilişkin imalatlarının yapımına ilişkin işin yükümlendiğini, sözleşme konusu için kesin kabulünün henüz yapılmadığını, davalı şirket yetkilisinin imzasına havi bir kesin kabul tutanağının bulunmadığını, kesin kabulünün yapıldığının sabit olmasının ertesinde teminatın iadesine karar verilmesinin gerektiğini, bu nedenle davalı şirket tarafından teminatın iadesi yoluna gidilmediğini, sözleşmeye konu otopark alanlarındaki tüm beton yüzeylerde nizami bir şekilde sıva yapılmadığından yeniden bir sıva işleminin yapılacağını, güncel sıva metrekare birim bedelinin 30.000,00 TL olduğunu, ... Ada......parselde ki 2600 metrekare alan için yeniden 78.000,00 TL, ... ada ......parselde ki 2700 metrekare alan için 30.000,00 TL olmak üzere toplam 81.000,00 TL yeniden sıva yapılması için bir bedel olacağını, davacının ayıplı işlerinin bir kısmını tamamlaması için toplam 159.000,00 TL daha harcamak zorunda kalacağını, davacının kaba inşaat beton inşaat işçiliğini sözleşmede ki kriterlere uygun yapmadığını, bu yüzden davalı şirketin işlerin takviye edilmesi ve istenilene uygun hale getirilmesi için metrekare başına 2 adet olmak üzere toplam 7404 kilo inşaat demiri daha satın almak zorunda kaldığını, bu demire karşılık gelen tutarın 28.135,00 TL olduğunu, işi ifa eden yüklenici/davacının işi ayıplı ve eksikli çıkardığını, açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesinin istendiği görülmüştür.
Dava, taraflar arasında 01/01/2019 tarihli Kaba İnşaat Taşeron Sözleşmesi'nden kaynaklı davalı tarafa teminat karşılığında verildiği iddia edilen çek nedeniyle davacının herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığının tespiti ve söz konusu teminat çekinin davacıya iade edilmesi istemi ile açılan davadır.
Mahkememizce ihtiyati tedbir isteminin değerlendirildiği ve %15 teminat yatırılması halinde ONB Finansbank'a ait keşidecisi ... olan 100.000,00 TL bedelli, ... no'lu çekin davalı tarafından ibrazı halinde davalıya ödenmesinin durdurulmasına, davalı haricinde çekin 3.kişiler tarafından ibraz halinde ödenmesinin durdurulması isteminin reddine karar verildiği görülmüştür.
Davacı vekili tarafından 01/01/2019 tarihli Kaba İnşaat Taşeron Sözleşmesi'nin, Tire 2. Noterliği'nin 11/08/2020 tarihinde ... yevmiye no'lu ihtarnamesini ve 25/03/2020 tarihli kesin kabul ve hakkediş raporunu içerir belgeleri dava dilekçesi ekinde sunulduğu görülmüştür.
Taraf vekillerine, taraflar arasında dava konusu edilen dönemi içerir ticari defter kayıtları dosyaya sunulmaları, elektronik ortamda düzenleniyor olması halinde harici bellek ile sunulması veya bulunduğu adresi bildirmeleri için kesin süre verildiği, taraf vekilleri tarafından ticari defter ve belgelerin sunulduğu görülmüştür.
Tüm belge ve deliller toplandıktan sonra, dosyaya sunulan kayıtlar ve sözleşmeye ilişkin taraflar nezdinde bulunan kayıtlar üzerinde inceleme yapılarak, davalı tarafça davacıya yapılan ödemeler, hakedişlere ilişkin tüm kayıtlar, sözleşmede ki koşullar birlikte değerlendirilerek davacı tarafın üstlendiği edimi tamamladığının kabulü gerekip gerekmediği, tamamlandığının kabulü halinde kesin hakedişlerin ödendiği hususu da dikkate alınarak bu hususun kesin kabul sayılıp sayılmayacağı konusunda rapor düzenlemek üzere dosya 1 inşaat mühendisi ve 1 SMMM bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişiler tarafından düzenlenen 14/09/2022 tarihli raporun dosyaya sunulduğu görülmüştür.
Raporun yapılan incelemesinde ; davacı tarafça ibraz edilen 2018-2019-2020 hesap dönemine ait sunulu ticari defterlerin zorunlu Noter Açılış ve kapanış tasdiklerinin yapılı olduğunun tespit edildiği, davacı taraf ticari defterlerine göre davacının davalıdan 111.643,24 TL alacak kaydı olduğu, davalı kayıtlarında ise davalının davacı tarafa 6.643,24 TL borç kaydının bulunduğu, davacı tarafından davalıya keşide edilen tüm faturaların davalı taraf ticari defterlerinde de kayıtlı olduğu, fakat taraf cari bakiyelerinin uyumsuz olma sebebinin davalı tarafından davacıya yapılan 105.000,00 TL ödemenin davacı ticari defterlerinde kayıtlı olmadığından kaynaklandığı, davacı ve davalı arasında imzalanan sözleşmenin 14. Maddesinde “ İş bu inşaat sözleşmesinin imza edildiği tarihte olası İşveren zararına Taşeron borçlarına karşılık yüklenici lehine keşide edilmiş ve yüklenici tarafından ciro edilmiş, keşideci ..., ONB Finasbank Bankasının 100.000,00 TL bedelli ... seri nolu Çek, sözleşmenin imza edildiği tarihte İşveren'e teslim edilmiştir. İş bu çek, Yüklenicinin sözleşmesel edimlerini yerine getirmemesi, eksik yahut kusurlu getirmesi yahut her ne sebeple olursa olsun İşveren'e borcu olması halinde İşveren tarafından nakde dönüştürülecektir. Çek keşidecisi ve keza ciranta tanzim yeri ve keşidecisi ve keza ciranta tanzim yeri ve keşide tarihi boş olan iş bu çekin iş bu boş kısımlarının İşveren tarafından doldurulmasına muvafakat ettiğini, iş bu hususun sözleşmesel bir hak olduğunu simdiden kabul ve taahhüt eder. Bu çek ciro edilmeyerek ve kesin kabul ile beraber taşerona ( Taşeronun bu işten dolayı her hangi bir borcu SGK, Personel, Piyasa vb. olmadığı kesinleştikten sonra ) iade edilecektir. Kesin Kabul, Geçici kabulden 1 ay sonra yapılacaktır. İşveren her hakedişte KDV'siz bedelden 965 teminat kesintisi yapacaktır. Bu teminat kesintisi iş bitim tarihinden sonra işverence yapılacak Kesin kabulün ardından iade edilecektir.” denildiği, dosya içerisinde kesin kabul tutanağı görülemese de davacının davalı tarafa 136.349,97 TL tutarında teminat kesintisi faturası düzenlediği ve iş bu teminat faturasının her iki taraf ticari defterlerinde kayıtlı olduğunun anlaşıldığı, sözleşmenin 14. Maddesi "iş veren her hakedişte KDV'siz bedelden %5 teminat kesintisi yapacaktır. Bu teminat kesintisi iş bitim tarihiden sonra işverence yapılacak kesin kabulün ardından iade edilecektir." ifadesine göre kesin kabulün yapıldığı kabul edilerek, teminat kesintisinin iadesinin yapıldığının anlaşıldığı, yine 02/04/2020 tarihli fatura açıklamasında Tire 122 Konut İnşaatı İşi Son (kesin) hakediş bedelli açıklamasının bulunduğu ve dava tarihine kadar da davalı tarafından davacıya eksik, hatalı imalattan kaynaklı zarar edildiğini veya eksikliğin giderilmesi gerektiğini belirtir herhangi bir ihtarnamenin de dosya içeriğinde bulunmadığı, inceleme yapılan taraf ticari defterlerinde dava konusu yapılan çekin her iki taraf kayıtlarında da yer almadığı, Türk Borçlar Kanunu 7. Bölüm Eser Sözleşmesi Madde 474'de “ İş sahibi, eserin tesliminden sonra, işlerin olağan akışına göre imkân bulur bulmaz eseri gözden geçirmek ve ayıpları varsa, bunu uygun bir süre içinde yükleniciye bildirmek zorundadır.” dendiği, Madde 477 'de "eserin açıkça veya örtülü olarak kabulünden sonra, yüklenici her türlü sorumluluktan kurtulur; ancak, onun tarafından kasten gizlenen ve usulüne göre gözden geçirme sırasında fark edilemeyecek olan ayıplar için sorumluluğu devam eder. İş sahibi, gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, eseri kabul etmiş sayılır. Eserdeki ayıp sonradan ortaya çıkarsa iş sahibi, gecikmeksizin durumu yükleniciye bildirmek zorundadır; bildirmezse eseri kabul etmiş sayılır.” denildiği, dosya içerisinde davalı firma tarafından eksik veya hatalı imalattan kaynaklı zarar edildiği veya eksikliklerin giderilmesi gerektiği konulu herhangi bir ihtarname veya yazının davacıya bildirildiğine rastlanılmadığı, bu nedenle davacı tarafından dava konusu yapılan ONB Finansbank ... seri numaralı 100.000.00 TL tutarındaki çekin davacıya iade edilmesine engel bir durumun bulunmadığı yönünde kanaat bildirildiği görülmüştür.
Raporun taraflara tebliğ edildiği, davalı vekili tarafından rapora karşı beyan dilekçesi sunulduğu görülmüştür.
Dosyada yapılan yargılama ve toplanan delillere göre, davacı şirket ile davalı şirket arasında imzalanan 01/01/2019 tarihli Kaba İnşaat Taşeron Sözleşmesi'nden kaynaklı davalı tarafa teminat karşılığında verildiği iddia edilen ONB Finansbark'a ait keşidecisi ... olan 100.000,00 TL bedelli, ... no'lu çek nedeniyle davacının herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığının tespiti ve söz konusu teminat çekinin davacıya iade edilmesi istemi ile iş bu davanın açıldığı görülmüştür.
Taraflar arasında imzalanan Kaba İnşaat Taşeron Sözleşmesi uyarınca tarafların edimlerini ayrıntılı olarak belirtildiği ve davacı tarafından davalıya 100.000,00 TL bedelli ve sözleşmede tarif edilen çekin teslim edildiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafça sözleşme gereği edimin yerine getirildiği iddia edilmiş, buna ilişkin kayıtların da dosyaya sunulduğu anlaşılmıştır. Dava dilekçesine ekli kayıtların yapılan incelemesinde 25/03/2020 tarihinde kesin hakediş raporunun düzenlendiği, işin bitim tarihinin gösterildiği ve 25/03/2020 tarihli tarafların karşılıklı olarak imzasını içerir belgede hakediş numarasının son olarak gösterildiği ve buna göre de davacı tarafından üstlenilen edimin yerine getirildiğinin kabulü gerektiği anlaşılmıştır. Tarafların imzasını taşıyan hakediş ödemeleri takip tablosunun da 25/03/2020 tarihinde düzenlenerek imzalandığı görülmüştür.
Davacı tarafından davalıya 11/08/2020 tarihinde keşide edilen ihtarnamede teminat olarak alındığı belirtilen ve sözleşmede tanımlanan çekin iade edilmesinin istendiği ancak verilen süre içinde davalı tarafından herhangi bir itirazda bulunulduğuna dair kaydın dosya içinde bulunmadığı ve çekin de iade edildiğine dair herhangi bir belgenin olmadığı görülmüştür.
Tüm kayıtlar birlikte değerlendirildiğinde davacı tarafça taraflar arasında imzalanan sözleşme gereği edimin yerine getirildiği ve sözleşmenin 14. Maddesinde gösterilen çekin teminat olarak davalı tarafa verildiği, sözleşmeye konu yerdeki inşai işlemlerin davacı yönünden üstlenilen kısım itibariyle sona erdiği ve buna ilişkin kesin kabulün gerçekleştiği, davacının herhangi bir eksik edim veya borcunu gösterir kaydın da davalı tarafından dosyaya sunulmadığı, beyan olarak belirtilen eksik ve ayıplı olduğu iddia edilen hususlar yönünden herhangi bir kayıt veya belgenin dosyaya sunulmadığı, bu haliyle davacının sözleşmeden kaynaklı herhangi bir borç veya yükümlülüğünün kalmadığı, davalı taraf uhdesinde olduğu kabul edilen çekten dolayı da herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığı görülmekle, çekin davacı tarafa iadesi gerektiği, bu haliyle davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği anlaşılmış, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
Davanın KABULÜNE,
Taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 14. Maddesinde gösterilen QNB Finansbank Şubesi nezdinde bulunan hesaptan verilen 100.000,00 TL bedelli, ... seri no'lu 100.000,00 TL bedelli çekten dolayı davacının davalıya sorumluluğunun bulunmadığının tespiti ile çekin davacıya iadesine,
Çekin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Kabul edilen bedel üzerinden hesaplanan 6.831,00 TL harçtan, peşin alınan 1.707,75 TL harcın mahsubu ile bakiye 5.123,25 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden vekilin harcadığı emek ve mesaiye karşılık yürürlükte bulunan AAÜT ne göre 16.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Davacı tarafından yapılan 1.769,95 TL başvuru harcı, 1.300,00 TL Bilirkişi ücreti, 140,50 TL tebligat ve yazışma gideri olmak üzere toplam 3.210,45 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunun mad.18/A-13 hükmü uyarınca dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve tarafların anlaşamamaları nedeni ile Adalet Bakanlığı Bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Karar kesinleştiğinde artan gider avansının taraflara ödenmesine,
Dair karar, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvuru yolu açık olmak üzere davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 11/10/2022
Yazman ...
e-imza
Yargıç...
e-imza