T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/656
KARAR NO: 2022/880
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/11/2020
KARAR TARİHİ: 11/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; müvekkilinin araç kiralama hizmeti veren bir firma olduğunu, davalılardan ...ile ...'in, davacı firmadan kısa süreli günlük araç kiralama talebinde bulunduğunu, 20.06.2020 tarihli araç kiralama sözleşmesi düzenlenerek ... plakalı aracın kullanım hakkı, kiracı sıfatıyla davalılara verilerek araç teslimi yapıldığını, aracın davalıların kullanımındayken 24.06.2020 günü İzmir - Selçuk karayolunda seyir halindeyken yoldan çıkarak tek taraflı trafik kazası sonucu araçta maddi hasar meydana geldiğini, jandarma tarafından düzenlenen kaza tutanağında; kaza mahalline ekiplerin saat 10.00 da geldiğini, aracın radyatör ve motorunun soğuk olması sebebiyle kazanın 5-6 saat kadar önce gerçekleşmiş olabileceğini, kaza anında sürücü de alkol bulunup bulunmadığının bilinmediğinin belirtildiğini, müvekkilinin öncelikle davalı sigorta şirketine başvurarak araçta oluşan hasarın tazmini talebinde bulunduğunu ancak reddedildiğini, diğer davalılara da başvurularak, müvekkili aracının masrafları talep edilmiş ise de davalıların herhangi bir ödeme yapmadıklarını, bu sebeple tüm hasar ve masrafların müvekkili tarafından karşılandığını, davalılara Karşıyaka 6. Noterliğinin 01.10.2020 tarih ... yevmiye sayılı ihtarnamesi gönderildiği ancak sonuç alınamadığını, arabuluculuk yoluna başvurulduğunu anlaşma sağlanamadığını, hasar dosyası kapsamında araçta kazadan kaynaklanan hasar bedelinin 12.002,00 TL (işçilik ve KDV dahil olarak) tespit edildiğini ayrıca aracın 6.737,91 TL değer kaybı olabileceğinin değerlendirildiğini, aracın kullanılamaması sebebiyle davacının ticari kazanç kaybı oluştuğunu, kaza tarihinden aracın trafiğe çıkacağı güne kadar günlük kiralama gelirinden mahrum kaldığını ve aracın 1 ay boyunca kullanılamadığını, müvekkilinin bu sürede oluşan ticari kazanç kaybını davalılardan talep ettiğini, davallar tarafından aracın kullanımı esnasında plaka üzerinden 2 adet trafik cezası kesildiğini ve müvekkili şirkete tebliğ edilen bu cezaların 664,50 TL olarak müvekkili tarafından ödendiğini, davalıların tamamen yasaya ve sözleşmeye aykırı olarak ödeme yapmaktan imtina etmeleri nedeniyle iş bu davayı açma zorunluluğu hasıl olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile, araçta oluşan hasar bedeli olarak 12.000,00-TL.'nin davalılardan, araç değer kaybı bedeli olarak 1000,00-TL' nin davalılar ...ile ...' den, aracın onarım süresince kiralama hizmetinin kullanılamamasından kaynaklı oluşan ticari kazanç kaybı sebebiyle 500,00- TL nin davalılar ...ile ...' den, davalı-kiracıların kullanımı esnasında kesilen trafik cezaları için ödenen toplam 664,50- TL nin davalılar ...ile ...'den işleyecek avans/yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini dava ve talep ettiği görülmüştür.
Davacı vekili 03/07/2022 tarihli bedel arttırım dilekçesi ile, 12.000,00 TL olarak talep edilen hasar bedelini 2.13 TL arttırarak toplam 12.002,13 TL hasar bedelinin ticari işletme kredilerine uygulanan en yüksek ticari faizle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 1.000,00 TL olarak talep edilen değer kaybı bedelini 5.780 TL arttırarak toplam 6.780,00 TL değer kaybı bedelinin 08.10.2020 tarihinden itibaren ticari işletme kredilerine uygulanan en yüksek ticari faizle birlikte davalılar ...ile ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline, 500,00 TL olarak talep edilen kazanç kaybı bedelini 1.075,00 TL arttırarak toplam 1.575,00 TL kazanç kaybının 08.10.2020 tarihinden itibaren ticari işletme kredilerine uygulanan en yüksek ticari faizle birlikte davalılar ...ile ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline, 664,50 TL olarak talep edilen trafik cezalarına ilişkin talep sonucunda herhangi bir arttırıma gidilmeksizin bu miktarın 08.10.2020 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılar ...ile ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu araç Türkiye İş Bankası A.Ş. Karabağlar Şubesine sağlanan daini mürtehin bulunduğunu, bu nedenle davaya daini mürtehin sahibi olan Türkiye İş Bankası A.Ş. Karabağlar şubesinin muvafakati gerektiğini, rehinli alacaklının rızası olmadığı veyahut rehin kaldırılmadığı sürece davacı yana, müvekkil şirket nezdinde bulunan poliçe kapsamında ödeme yapılamayacağını, bu kapsamda davanın sıfat yokluğundan reddi gerektiğini daini mürtehin olan dava dışı rehin sahibine dava konusu üzerinden rehin durumunun, borcunun, miktarının ve ödeme durumlarının sorulmasını talep ettiklerini, rehin alacaklısının asıl alacaklının yerine geçmesi söz konusu olduğundan davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, 24.06.2020 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karışan ... plakalı aracın 08.06.2020/23.03.2021 tarihleri arasında ... numaralı genişletilmiş kasko poliçesiyle davacı adına müvekkil şirkete sigortalı olduğunu, davacının müvekkili sigorta şirketine ihbarı üzerine ... mumaralı hasar dosyası açıldığını ve olayın değerlendirilmesi adına Ar-Gü araştırmaya başvurulduğunu sürücü Ar-Gü araştırma tarafından yapılan araştırmada; sürücü ... ifadesinde, 24.06.2020 tarih saat 21:30 sıralarında önlerine hayvan çıktığı için kaza yaptıklarını, araç içerisindeki kız arkadaşlarının korkması sebebiyle onları otele bıraktığını, aracın kiralık olması sebebiyle kiralayan şirketin telefonu olmadığını, bu nedenle tanıdık ... ı aradığını, şahsın yapılacak bir şey olmadığını bildirmesi üzerine aracı ............I a bıraktığını, gece yardım eden bekçinin sabah çiftlik sahibini aradığını ve jandarmaları çağırdıklarını beyan ettiği, ayrıca GSM kayıtları talep edilmiş olup kaza gecesi aradığı numaraları hatırlamadığını beyan ettiği, sigortalı araçta yolcu olan ...ifadesinde; kazadan sonra kendilerine bekçinin yardımcı olduğunu, ... ve kız arkadaşlarının otele gittiğini, kendisinin araç içerisinde beklediğini ve sabah Rent A Car şirketini aradığını ve Rent A Car şirketinin yönlendirmesiyle jandarmayı çağırdıklarını beyan ettiği, kaza saatlerinde herhangi bir görüşmesinin olmadığı oto kiralama yetkili servisini de aramadığını beyan ettiğini, kaza tespit tutanağını tanzim eden ...'' nında tutanakta bildirdiği üzere kazaya karışan şahıslar tarafından çelişkili ve samimi olmayan ifadelerde bulunulması sebebiyle davaya konu olayda hasar ve kazaya ilişkin yazılı beyanların uyuşmadığı, belge ve bulgulardan haklı olarak sürücü değişikliği olduğu, alkol sebebiyle sürücü değişikliği yapılmış olabileceği, hatta teminat dışı bir halin izlenmesi saikiyle hareket edildiği kanaati oluştuğunu, bu nedenle müvekkili sigorta şirketinin hasar başvurusunun şüpheli hasar söz konusu olduğundan haklı olarak reddedildiğini, davaya konu edilen hasarla ilgili müvekkil sigorta şirketinin davacıya karşı hiçbir sorumluluğu bulunmadığını, tüm beyan ve bulguların kazanın hasar ile beyanları arasında uyumsuzluk olduğunu kanıtlar nitelikte olduğunu, araçta meydana gelen hasar göz önünde bulundurularak bu hasarın davacının iddia ettiği gibi meydana gelip gelmediğini somutlaştırılması, ardından poliçe özel ve genel şartları kapsamında zararın teminat kapsamında olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiğini, poliçedeki muafiyet ve istisnalar şartları dikkate alınması gerektiğini poliçe özel şartının gözetilerek tarafların karşılıklı iradeleriyle oluşturulan poliçe özel hükümlerine uygun şekilde hesaplama yapılmasını talep ettiklerini, davacı yanın kaza tarihindeki rayiç değeri dışında talepte bulunmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, dosyanın bilirkişiye sevki ile mevcut şüpheler giderildikten ve teminat dışı hususların değerlendirildikten sonra hüküm kurulmasına karar verilmesi gerektiğini, taraf ehliyeti bulunmadığından davanın usulden reddine, aksi halde davanın esastan reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Davalı ...'e dava dilekçesi, ekleri ve duruşma günü usulüne uygun olarak tebliğ edildiği halde yasal süresi içerisinde davaya cevap vermemiş ancak davalı ... ön inceleme duruşmasına katılarak ; " Ben diğer davalı ...ile birlikte ... Group Şirketinden ... plakalı aracı birlikte kiraladık. Aracı ben kullanıyordum. Kaza günü araçta tek başımaydım. Diğer davalı ...yoktu. Araçla seyir halindeyken havanın karanlık olması sebebiyle tahminen gece saat 01:00 sularında aracın önüne yabani hayvan gibi birşey çıkınca direksiyonu sağa doğru çevirip yol kenarındaki ağaca çarptım. Daha sonra oraya yakın civarda bulunan bir güvenlik görevlisi yanıma gelerek yardımcı olmak istedi. Biraz zaman geçtikten sonra jandarmaya haber verdik. Ancak jandarma olay yerine geç geldi. Jandarma geldikten sonra olay yerine Mahsun da geldi ve kaza tespit tutanağı düzenlendi. Ben aracı kiraladıktan 2 gün sonra bu kaza oldu. Aracı kullanırken trafik cezası uygulanmış olabilir. Ben bugüne kadar davacı şirkete bu sebeple herhangi bir ödeme yapmadım. Ben araçtaki hasarı gidermek istedim. Ancak davacı taraf kabul etmeyip, kendisi bu davayı açmış. Davanın reddini talep ediyorum." dedi. Dosya içerisinde mevcut araç kiralama sözleşmesi HMK'nın 171/1 maddesi uyarınca davalı ...'e gösterildi. Davalı ... Beyanında; "bu kiralama sözleşmesi yapılırken ben de davalı ...'ın yanındaydım. Bu kira sözleşmesini ...imzaladı. Daha sonra 2 günlüğüne kiralanan bu aracı ben kullanmaya devam etmek istedim. Davacı şirketin yetkiilerini telefonla arayıp bilgi verdiğimde, aynı kira sözleşmesinin iki günlüğüne daha uzatıldığını ve benim aracı kullanabileceğimi söylediler. Ben de buna istinaden aracı 22/06/2020 tarihinden sonra tek başıma kullanmaya başladım. Kaza da 2 gün sonra 24/06/2020 tarihinde gerçekleşti dedi. " şeklinde imzası tahtında beyanda bulunduğu görülmüştür.
Davalı Mahsun Yetim'e dava dilekçesi, ekleri ve duruşma günü usulüne uygun olarak tebliğ edildiği halde yasal süresi içerisinde davaya cevap vermemiş ancak davalı ...vekili ön inceleme duruşmasına katılarak; " araç kiralama sözleşmesinde müvekkilim ...2 günlüğüne aracı kiralamıştır. Kira süresinin bitiminde aracı diğer davalı ... kullanmak isteyince ... Group ile irtibata geçmiş ve ... yetkilileri aracı ...'in aynı sözleşme ile kullanabileceğini belirtmesi üzerine söz konusu aracı ... tek başına kullanmaya devam etmiş. Kaza da ... aracı kullandığı esnada gerçekleşmiştir. " şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.
DELİLLER :Davacı iddiasını ispata yönelik olarak; ihtarname, kazaya ilişkin kayıtlar, Emniyet Genel Müdürlüğü. kayıtları, kiralama sözleşmesi, sigorta poliçeleri ve hasar dosyası kayıtları, trafik cezası kayıtları ve dekontlar, hasar kayıtları ve fotoğrafları, ekspertiz raporu ve kayıtları, banka ödeme dekontu ve kayıtları, davacı şirket kayıtları bilirkişi incelemesi ve keşif delillerine dayandığı görülmüştür.
Davalı ... Sigorta AŞ vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; Tasdikli poliçe örneği, araştırma raporu, kaza tespit tutanağı, ilgili yasal mevzuat, hasar dosyası münderecatı, Kasko Sigortası Genel Şartları, bilirkişi incelemesi,keşif, tanık ve yemin delillerine dayandığı görülmüştür.
Dava konusu ... plakalı aracın trafik kayıtları getirtildiğinde araç malikinin davacı olduğu ve araç üzerinde Türkiye İş Bankası lehine 05.06.2020 tarihli evrak ile rehin konulmuş olduğu görülmüştür.
Dava konusu ... plakalı araç üzerinde daini mürtehin hakkına sahip olduğu anlaşılan dava dışı Türkiye İş Bankasına yazı yazılarak, açılan davaya muvafakatlarının olup olmadığı, tazminatın sigortalı davacıya ödenmesine kayıtsız ve şartsız olarak muvafakat edip etmediklerinin sorulduğu, Türkiye İş Bankası'nın 07/04/2021 tarihli cevabi yazılarında; araç üzerinde rehin bulunduğu ve 07/04/2021 tarihi itibariyle borç miktarının 208.468,04 TL olduğunu, kredilerin ödemelerinin devam ettiğini, 10/06/2021 tarihli yazılarında ise; alacaklarının devam ettiğini, sigorta bedeli üzerindeki öncelikli rehin hakkından feragat anlamına gelmemek kaydıyla açılan dava sonucunda davacı lehine tazminat ödenmesine hükmolunması halinde söz konusu tazminat tutarının sigortalıya ödenmesine kayıtsız şartsız muvafakat ettiklerini bildirdikleri görülmüştür.
Davalı sigorta şirketinden ... plakalı aracın kasko poliçesi ve hasar dosyası getirtilmiş, davalı şirket tarafından ... plakalı aracın genişletilmiş kasko sigorta poliçesi ile kullanım tarzı rent a car (kısa süreli) olarak 08.06.2020 ve 23.03.2021 tarihleri arasında ... plaka sayılı aracın çarpma-çarpışma, çalınma, yanma, sel-su, G.L.K.H.H ve terör, deprem, oto-cam, kötü niyetli hareketler-anahtar kaybı, artan mali mesuliyet, manevi tazminat, şoför- yolcu ferdi kaza, sürekli sakatlık, ölüm, tedavi masrafları, araç asistans, kemirgen hayvan zararları teminat altına alındığı görülmüştür.
İzmir İl Emniyet Müdürlüğü'nden ... plakalı aracın kiralık araç bildirim sisteminde bulunan evrakı getirtilmiştir.
İzmir İl Emniyet Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak 20.06.2020-24.06.2020 tarihleri arasında ... plakalı araca düzenlenen trafik idari para cezası olup olmadığı sorulduğu, gelen müzekkere cevabında 23.06.2020 tarihinde 589,00 TL ve 23.06.2020 tarihinde 288,00 TL olmak üzere 2 adet idari para cezası karar tutanağının gönderildiği görülmüştür.
Dikili Kaymakamlığı'ndan gelen yazı cevabında ... plakalı araca düzenlenen 23.06.2020 tarihli idari para cezalarının 09.09.2020 tarihinde 216,00 TL ve 448,50 TL olarak davacı tarafından ödendiği görülmüştür.
Tarafların dosyaya celbini talep ettiği belge ve kayıtların dosyaya teminine müteakiben tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda, 24.06.2020 tarihinde tek taraflı gerçekleşen kaza sebebiyle davalı sigorta şirketine kasko sigorta poliçesiyle sigortalı araçta hasar meydana gelip gelmediği, hasarın kazayla uyumlu olup olmadığı, hasar meydana gelmişse miktarı, davalı sigorta şirketinin davacıya hasar nedeniyle ödeme yapıp yapmadığı, araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı, davacının ticari kazanç kaybının olup olmadığı, davalılar ...ve ... tarafından aracın kullanımı esnasında davacıya ait araca trafik ceza tutanakları düzenlenip düzenlenmediğinin tespiti amacıyla dava dosyası kapsamına uygun ve denetime elverişli rapor alınması hususunda bilirkişi makine mühendisi ... ile kusur bilirkişisi ...'ndan oluşan bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından 03/01/2022 tarihli düzenlenen raporda ; Davalı ... Sigorta A.Ş. nezdinde 08.06.2020/23.03.2021 tarihleri arasında davacı ... ... Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti. adına ........... sayılı Genişletilmiş kasko poliçesiyle sigortalı olan ve 20.06.2020/22.06.2020 tarihleri arasında Araç kiralama sözleşmesiyle davalı ...” a davacı firma tarafından kiraya verilen ve kira sözleşmesinde ilave sürücü olarak davalı ...” in gösterildiği ... plakalı 2017 mo de1 Renault marka otomobil sürücüsü ...” in kazanın oluşumunda 2918 sayılı yasanın diğer sürücü kusurlarından 52/B, 52/A, 47/C ile sürücü asli kusurlarından 84/F kurallarını ihlal ettiği, Kazanın oluşumuna katkı sağlayacak başkaca etken kişi kurum ve kuruluş olmadığı kanaatine varıldığı, davacıya ait araçta meydana gelen hasar miktarı Yedek Parça + İşçilik + KDV olarak 12.002,13 TL (Onkibinikiliraonüçkuruş) olduğu, davacının maliki olduğu ... plakalı araçta davaya konu olay sonucunda; sağ ön ve sağ arka kapı, sağ ön çamurluk, sağ arka çamurluk. sağ ön direk, motor utu ve tavan üst kısımlarında meydana gelen hasarlarının İşbu Dava Konusu Kaza İle İlintili Olduğu, davacıya ait ... plakalı araçta bahse konu olay sebebiyle yukarıda belirtilen Serbest Piyasa Şartlarına göre; Aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2.el piyasa rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. El rayiç değeri arasındaki fark nedeniyle 6.780.,00 TL TL (Altıbinyediyüzseksenlira) Değer Kaybı meydana gelmiş olacağı, dava konusu aracın onarımı için makul onarım süresi 15 İş Günü olarak kabul edilmiş ve benzer aynı özelliklere sahip bir aracın kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedelinin 105,00 -TL/gün hesabı ile İkame araç gideri 1.575,00 TL (Binbeşyüzyetmişbeşlira) hesap edilmiş olduğu, davacının aracını davalıya kiralamış olduğu 22.06.2020 — 24.06.2020 tarihleri arasında davacıya ait ... plakalı araca düzenlenmiş olan 23.06.2020 tarihli ve MA57558383 No.lu Ceza Tutanağı Bedelinin 598,00 TL., 23.06.2020 tarihli ve ...No.lu Ceza Tutanağı Bedelinin 288,00 TL olduğu, ve davacı tarafından ... plakalı araca tahakkuk eden (2 Adet Hız Sınırı Âşım Cezası) 9425 indirimli — 664,50 TL (Altıyüzaltmışdörtliraellikurş) olarak ödenmiş olduğu, olayın sigorta mevzuatı yönünden değerlendirilmesinin Mahkemenin Takdirinde olduğu rapor edilmiştir.
Sigorta mevzuatı ve genişletilmiş kasko sigorta poliçesi kapsamında, davacının hasar bedeli maddi tazminat isteminin değerlendirilerek teminat dışı hal bulunup bulunmadığı hususunda rapor alınması için dosya sigorta mevzuatı alanında uzman ...'a tevdii edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen 06/06/2022 tarihli raporda ; Poliçe özel ve genel şartları gereğince kaza anındaki araç sürücüsünün alkollü olması ve kazanın salt alkolün etkisi ile meydana gelmiş bulunmasının teminat dışında kalan hallerden olduğu ve kural olarak bu hali ispat yükümlülüğünün TTK m.1409 hükümleri gereğince sigortacıda bulunduğu; ancak dosya kapsamından araç sürücüsünün alkollü olduğunun ve kazanın salt alkolün etkisi ile meydana gelip gelmediğinin anlaşılamadığı; kazanın jandarmaya geç bildirilmesi nedeni ile ispat yükünün yer değiştirmiş olduğuna karar verilmesi halinde dahi, hasarın teminat dışı kalabilmesi için sürücünün sadece alkollü olması yetmeyip kazanın münhasıran alkolün etkisinde oluşması gerektiğinin Mahkemece içtihat edildiği; bu bağlamda hukuki durumun ve delillerin taktiri Sayın Mahkemenize ait olmak üzere, davacı davasında haklı görüldüğü taktirde: Mahkemenizce alınan 03.01.2022 tarihli bilirkişi heyet raporu ile saptanan araç hasarının poliçe özel şartları gereği, anlaşmalı servis fiyatları ile sigorta eksperi tarafından belirlenen hasar miktarı ile uyumlu olduğunun ve uygulanacak başkaca bir muafiyet klozunun bulunmadığının tespit edildiği; sigortacının 09.08.2020 itibariyle temerrüde düşmüş olabileceği rapor edilmiştir.
DEĞERLENDİRME:Dava; trafik kazasında kaynaklanan hasar bedeli, değer kaybı, ticari kazanç kaybı ve trafik cezalarının tahsili istemine ilişkindir.
Yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde,
Davalı sigorta şirketine genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalı olan ... plaka aracın davacı şirket adına kayıtlı olduğu, davacı şirket tarafından sözkonusu aracın 20.06.2020-22.06.2020 tarihleri arasında davalı ...'a kiraya verildiği, 22.06.2020 tarihinden sonra davacıya ait aracın davalı ... tarafından kullanıldığı, sözkonusu aracın tescil plakasına 23.06.2020 tarihinde.......... seri nolu 288,00 TL tutarlı idari para cezası ve ...........seri nolu 598,00 TL idari para cezası tutanaklarının düzenlendiği, 24.06.2020 tarihinde ise gece saat 02.00 sıralarında davalı sürücü ...'in sevk ve idaresindeki davacıya ait ... plakalı araçla seyir halinde iken .......-... yolunu takiben ... Mahallesi istikametinden Selçuk ilçesi istikametine doğru seyrederken sola tehlikeli virajlı Klaseas pansiyon önü 3 km+300 metreye geldiğinde viraja hızlı girmesinden dolayı direksiyon hakimiyetini kaybederek seyrine göre yolun sağ tarafına zeytin bahçesi tel örgüsüne çarpıp zeytin bahçesi içine girerek bir adet zeytin ağacına çarparak durması sonucu tek taraflı maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği,
Dosyada mevcut denetime ve hüküm kurmaya elverişli trafik bilirkişi raporuna göre, davalı sürücü ...'in dikkatini yeterince yola ve seyir yönüne verip, kendisine hitaben ön ilerisinde sola tehlikeli viraj olduğunu bildiren “sola tehlikeli viraj yön” trafik tehlike uyarı işaret levhasını dikkate alarak, otomobilinin hızını, yük ve teknik özelliğine, far ışığı görüş mesafesine, yol ve trafik durumunun gerektirdiği mahal şartlarına uyarlayarak ve yolda tutabileceği asgari (30-40 km/s) düzeye düşürerek yaklaşması ve bu haliyle yolun virajlı kesiminde ilerlemek suretiyle emniyetli bir şekilde virajlı kesimi geçmesi gerekirken; bu hususlara gerekli uymadığından 2918 sayılı yasanın diğer sürücü kusurlarından 52/B (sürücüler hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar.),52/A(Sürücüler,...dönemeçlere girerken,...dönemeçli yollarda ilerlerken... hızlarını azaltmak zorundadırlar), 47/C (Karayolundan faydalananlar, trafik işaret levhaları, cihazları ve yer işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlara uymak zorundadırlar) ile sürücü asli kusurlarından 84/F (Doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma) kurallarını ihlal ettiği, kazanın oluşumuna katkı sağlayacak başka etken kişi kurum ve kuruluş olmadığının belirtildiği, dosyada mevcut hasar uzmanı bilirkişi tarafından düzenlenen rapora göre, davacıya ait araçta meydana gelen hasar tutarının yedek parça+işçilik+KDV dahil 12.002,13 TL olduğu, meydana gelen hasarın kazayla bağlantılı olduğu, davacıya ait araçta kaza nedeniyle 6.780,00 TL değer kaybı meydana geldiği, ikame araç bedelinin ise 1.575,00 TL olduğu belirtilmiş, davacı tarafın ayrıca 2 adet trafik idari para cezasını %25 indirimli olarak 664,50 TL olarak ödediği görülmüştür.
Kara Taşıtları Kasko Sigortası, gerçekleşen riziko dolayısıyla sigorta ettirenin motorlu aracında meydana gelen zararı karşılamayı amaç edinen bir mal sigortası türüdür. Bu tür sigortada sigortacı, aracın kasko rizikolarına karşı sigorta himayesini sağlamakla, sigorta edilen rizikonun gerçekleşmesi sonucu sigorta ettirenin mal varlığının aktifinde meydana gelecek olan zararları üzerine almaktadır. Sigortacı bu zararı karşılayacağına göre kasko sigortası aynı zamanda bir “zarar sigortası”dır. Zarar sigortalarında sigortacıların ödeyeceği bedel sigorta kapsamına giren riziko gerçekleştiğinde somut olarak tespit edilir. Bu sigortalarda amaç sadece, sigorta edilen rizikonun gerçekleşmesi sonucunda ortaya çıkan zararın sigortacı tarafından tazminidir. Sigortacı, sigorta ettirene “sigorta ettirdiği menfaatin riziko gerçekleştiği andaki gerçek ve somut zarar miktarı kadar sigorta tazminatı ödemekle yükümlüdür.” Kasko sigortasında sigorta ettirenin rizikonun gerçekleşmesinde kusurlu olmasının ödenecek tazminatla bir ilgisi yoktur. Sigorta şirketi rizikonun gerçekleşmesi halinde, araç sigortalı tarafından tamir ettirilsin ya da ettirilmesin ya da bir başkasına satılmış olsun meydana gelen gerçek zarar miktarından sorumludur. Önemli olan rizikonun ve hasarın meydana gelmiş olmasıdır. (Yarg. 17.HD.2011/5418, 2012/243)
“Kasko S. Gen. Şartları A/1’de: “Gerek hareket gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketle bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, müsademesi, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar ile üçüncü kişilerin kötüniyet ve muziplikle yaptıkları hareketler, aracın yanması, çalınması veya çalınmaya teşebbüs sonucu oluşan maddi zararlar bu tür sigortanın kapsamı içindedir.” denilmektedir.
Dosya kapsamına göre kazanın 24.06.2020 tarihinde meydana geldiği ve aynı gün davalı sigorta şirketine hasar ihbarında bulunulduğu, davacıya ait aracın davalı sigorta şirketinin anlaşmalı olduğu ... Otoya çekildiği, davalı sigorta şirketi tarafından ... sayılı hasar dosyası üzerinden görevlendirilen eksper tarafından hasar tespitinin poliçe özel şartlarında belirlendiği şekilde yedek parçalar için %20 ıskonto uygulanmak suretiyle ve ayrıca işçilik bedelleri ile birlikte KDV dahil toplam 12.002,12 TL olarak belirlendiği; ancak uyuşmazlık konusu hasarın teminat kapsamı dışında kaldığından bahisle davacı tarafa herhangi bir ödeme yapılmadığı görülmüştür.
Somut olayda, kazanın meydana geliş şekli ile hasar miktarının uyumlu olduğu, kazanın üzerinden yaklaşık 7 saat geçtikten sonra kiralayan davacıya ve jandarmaya haber verildiği, akabinde saat:10.20 de alkol ölçümü yapıldığında davalı ...'in alkolsüz olduğu tespit edilerek kaza tespit tutanağının düzenlendiği, bu bağlamda kural olarak meydana gelen hasarın teminat kapsamı dışında olduğunu ispat yükü davalı sigortacıda olmakla birlikte, hasarın teminat dışı kalabilmesi için sürücünün sadece alkollü olması yetmeyip kazanın münhasıran alkolün etkisinde oluşması gerektiği, ancak dosya kapsamından bu durumun tespit edilemediği gibi davalı sigorta şirketinin de bu durumu ispatlayamadığı, Kasko Sigortaları Genel Şartları B.3.3.4.1 maddesinde de “Sigortacı hasar ihbarı üzerine talep ettiği belgelerin kendisine eksiksiz olarak verilmesi ve zararın eksper vasıtasıyla tespiti kararlaştırılmış ise eksper raporunun tesliminden itibaren en geç 10 işgünü içinde Genel ve Özel Şartlar kapsamında gerekli incelemeleri tamamlamak ve ödemeye engel bir durumun bulunmaması halinde tazminat miktarını tespit edip sigortalıya ödemek zorundadır. Tazminat ödeme borcu her halde hasarın ihbarından itibaren 45 gün sonra muaccel olur” düzenlemesinin bulunduğu, davalı sigortaya 24.06.2020 tarihinde ihbarda bulunulduğu, bu durumda başvuru tarihine 45 gün ilavesi ile 09.08.2020 tarihinde davalı sigortacının temerrüde düştüğünden bu tarihten itibaren faiz işletilmesi gerektiği, davalıya sigortalı aracın hususi araç olduğundan yasal faizin talep edilebileceği, davacı tarafından dava konusu aracın 20.06.2020-22.06.2020 tarihleri arasında davalı ...'a kiraya verildiği, 22.06.2020 tarihinden sonra aracı davalı ...'in kullanmaya başladığı, bu nedenle davalı ...'ın araç kiralanması nedeniyle kira sözleşmesinden kaynaklanan sorumluluğunun sona erdiğinden davacı tarafça talep edilen maddi tazminattan sorumlu olmadığından davalı ... hakkında açılan maddi tazminat davasının reddine karar verilmiş; davalı ...'in ise 22.06.2020 tarihinden sonra davacıya ait aracı kullandığı esnada hız sınırlarını aştığından davacıya ait aracın tescil plakasına 2 adet trafik idari para cezasının düzenlenmesine sebep olduğu, ayrıca tek taraflı trafik kazası yapmak suretiyle davacının aracında hasar bedeli ve değer kaybı bedelinin oluşmasına ve davalının kazanç(ikame araç) bedeli zararının oluşmasına neden olduğu, davalı ...'in haksız fiili hükümlerine göre kusuruyla sebep olduğu davacının uğradığı maddi zararı gidermekle yükümlü olduğu, bu kapsamda davacıya ait araçtaki hasar bedeli, değer kaybı bedeli, kazanç (ikame araç) bedeli ve davacının ödediği trafik idari para cezası bedelinden sorumlu olduğu, davalı ...'in ihtar ve ihbara gerek olmaksızın haksız fiilin gerçekleştiği 24.06.2020 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü ancak davacı talebinin 08.10.2020 tarihi olduğundan taleple bağlı kalınmış, davacının davalı sigorta şirketi ve davalı ... hakkında açtığı davasının kabulü ile, 12.002,13-TL hasar bedelinin davalı ... yönünden taleple bağlı kalınarak 08.10.2020 tarihinden itibaren, davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 09.08.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 6.780,00 TL değer kaybı bedeli, 1.575,00 TL kazanç kaybı bedeli ve 664,50 TL ödenen trafik cezası bedeli olmak üzere toplam 9.019,50-TL’nin davalı ...’den taleple bağlı kalınarak 08.10.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, davacının davalı ...hakkında açtığı maddi tazminat davasının reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;
1-Davacının davalı sigorta şirketi ve davalı ... hakkında açtığı davasının KABULÜ ile,
12.002,13-TL hasar bedelinin davalı ... yönünden taleple bağlı kalınarak 08.10.2020 tarihinden itibaren, davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 09.08.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6.780,00 TL değer kaybı bedeli, 1.575,00 TL kazanç kaybı bedeli ve 664,50 TL ödenen trafik cezası bedeli olmak üzere toplam 9.019,50-TL’nin davalı ...’den taleple bağlı kalınarak 08.10.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacının davalı ...hakkında açtığı maddi tazminat davasının REDDİNE,
3-Alınması gereken 1.435,98-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça yatırılan 241,89-TL peşin harç ve ıslah harcı olan 117,10-TL 'nin mahsubu ile bakiye 1.076,99-TL 'nin davalılar ... ve davalı sigorta şirketinden (davalı sigorta şirketi 614,85-TL'si ile sınırlı olmak kaydıyla) alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yapılan 54,40-TL başvuru harcı, 241,89-TL peşin harç, 117,10-TL ıslah harcı, 7,80-TL vekalet harcı, 2.205,90-TL tebligat, posta gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.627,09TL'nin davalılar ... ve davalı sigorta şirketinden (davalı sigorta şirketi 1.499,80-TL'si ile sınırlı olmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı sigorta şirketi yönünden arabuluculuğa başvurunun dava şartı olduğundan 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL'nin arabuluculuk ücretinin davalı sigorta şirketinden alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına,
6-Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... ve sigorta şirketinden (davalı sigorta şirketi 5.252,28-TL ile sınırlı olmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine,
8-Davalı ...hakkında açılan maddi tazminat davası reddolduğundan; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 9.200,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine,
9-HMK.nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair davacı vekili, davalı ...vekili ve davalı ...'in yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 11/10/2022
Katip
e-imza
Hakim
e-imza
.