T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/744
KARAR NO: 2022/107
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/12/2020
KARAR TARİHİ: 08/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; müvekkili şirketin 2001 yılından bu yana ulusal ve uluslararası kara nakliyesi ve Ro-Ro acenteliği yaptığını, mega tenteli araçları ile İngiltere ve Türkiye arasında tam kapsamlı kara nakliye operasyon hizmetleri sağladığını, müvekkili şirketin ulusal ve uluslararası nakliye firmaları arasında tanınır bir kurumsal kimliğe sahip olduğunu, davalı satıcı firmanın İngiltere'deki müşterisi olan dava dışı alıcı firmaya gönderilecek yükün taşınması işinin ifası için müvekkili şirket e-posta adresinden, müvekkil şirketin gönderdiği "Revize, Navlunumuz 375-Euro olarak programımıza dahil ediyoruz." mailinin davalı firma tarafından kabul edilmesi üzerine yurtdışına taşıma işi karşılığında 375-Euro navlun ücretinin müvekkile ödenmek üzere taşıma işinde anlaşma sağlandığı, müvekkilinin yapılan anlaşma doğrultusunda malları diğer bütün malzemeler ile birlikte yükleyerek yüklendiği taşıma işini yerine getirmek üzere aracı İngiltere'de Dover gümrüğüne varış yaptığı, Dover gümrüğüne varış yapıldığında 09.09.2019 tarihinde Offload Request belgesi (yükün gümrüğe indiriliş evrakı) düzenlenmiş ve akabinde gümrük beyannamesi düzenlendiğini, Import Pre-Lodgment Advice (dover gümrüğü gümrük beyannamesi) isimli belgede davalı firmanın taşıttığı mal için gümrüğe ödenmesi gereken VAT (KDV) ödemesiısı 325,12 GBP olduğu, iş bu bedel alıcı ile satıcı arasında yapılan anlaşmaya göre değişkenlik göstermekle birlikte alıcı veyahut satıcı tarafından ödendiğini, yani bu bedelden taşıyıcı olarak müvekkilinin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, yani bu bedelden taşıyıcı olarak müvekkili şirketi yani bu bedelden taşıyıcı olarak müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığı, ancak davalı firmanın mevzuata ve taraflar arasında yapılan anlaşmaya tamamen aykırı bir şekilde, müvekkili şirket aracı İngiltere'de gümrüğe vardıktan sonra VAT ödemesinin müvekkil şirket tarafından yapılması gerektiğini, kendilerinin veya alıcı firmanın sorumlu olmadığını belirterek ödemeyi yapmadığını, iş bu ödeme yapılmadıkça mal gümrükten çıkartılamadığından ve alıcıya teslimi gerçekleşemeyeceğinden müvekkili şirketin aracında bulunan başka müşterilere ait mallarla birlikte aracın gümrükte beklemek durumunda kaldığını, müvekkili şirketin operasyon kısmında çalışanların mail ve telefon trafiği ile ilgili ödemenin kendilerince yapılması gerektiğini, anlaşmalarının gümrükte ödenecek VAT ödemesini kapsamayacağını, taşıyıcı firmanın bundan sorumlu olmayacağını belirtmesine ve malların gümrük işlemlerinin tamamlanarak teslim edilebilmesi için ödeme yapılması gerektiğini, diğer müşteri mallarının da bulunduğu müvekkil şirket aracının gümrükte beklemek durumunda kaldığının bildirilmesine karşın davalı firma tarafından dönüş yapılmadığı gibi ödeme de yapılmadığını, bu sebeple aracın gümrükte beklemek durumunda kaldığını, davalı firmanın tacir olduğu, taşımacılık işinde aracın gümrük parkından çıkması için araçtaki tüm malzemelerinin gümrük işlemlerinin tamamlanması gerektiğini, bekleme halinde müvekkili şirket aracında bulunan diğer müşterilere ait malların ve müşteri ilişkilerinin zarar göreceğini bilmesine rağmen müvekkili şirketin haksız yere bekletildiğini, 13.09.2019 tarihinde davalı firma VAT (Kdv) ödemesini yapmış ise de bu kez de gümrükte kendilerince haksız yere bekletme sonucu oluşan masrafları (park ücreti, elleçleme bedeli v.s gibi) ödemeye yanaşmadığı, işbu ödemeleri müvekkiline yükletmeye çalıştığını, gümrükte beklenme sebebinin davalı firmanın üzerine düşen yükümlülüğü zamanında yapmaması ve yapmakta gecikmesi olduğunu, müvekkili aracında bulunan başka müşterilere ait malları teslim etmek zorunluluğu bulunduğundan ödeme yapılmaması üzerine davalıya ait malı gümrükte bırakarak diğer müşteri mallarını teslim işlerini gerçekleştirmediği, bu esnada davalı firmaya mail olarak da masrafların ödenmesi halinde malın gümrükten çıkarılabileceğini ve dağıtıma geçilebileceğini bildirmesine rağmen davalı firmanın beklettiğini, müvekkilince davalı firmaca taşıması yaptırılan iş gereği, üzerine düşen yükümlülükleri ifa etmiş ise de davalı firma yaklaşık 1 ay boyunca Dover gümrüğünde bulunan mallarını aldırmadığını ve almayacağını belirttiğini bu sebeple müvekkili şirketin diğer teslim işlemlerini gerçekleştirip aracın seferden Türkiye'ye dönüşünde halen gümrükte bulunan ve davalı firmaca aldırılmayan malları Türkiye'ye geri getirmek durumunda kaldığını, davalı firma tamamen kötü niyetle, malı yeniden üretip başka taşıyıcı firma ile anlaşarak taşıma işi yaptıracağını belirttiğini, ancak taşıyıcının nakliye sırasında gözetimi altında bulunan eşyayı veya paketini yolculuk boyunca korumakla sorumlu olduğundan ve ayrıca getirdiği araçtaki taşıma işi tamamlanıp tekrar Türkiye'ye dönüşte mal gümrükte bırakılamayacağından müvekkili şirketin davalı firmaca aldırılmayan malları Türkiye'ye geri getirmek durumunda kaldığını sonuç olarak müvekkilinin kusuru bulunmamasına karşın, davalı yan kötü niyetle müvekkilinin borçlu olmadığı bedellerden borçlu olduğu iddiasıyla icra takibi başlattığını, ayrıca davalı tarafça alınmayan malların İngiltere'den tekrar Türkiye'ye gelmesi nedeniyle 400-Euro masrafı oluşan müvekkili şirketin davalı firmaya fatura düzenleyerek tebliğ etmiş ise de davalı firmaca ödeme yapılmadığını, davalı tarafından müvekkilin alacaklı olduğu 400-Euro navlun bedelinin ödenmemesi üzerine faturadan kaynaklı İzmir 13. İcra Müdürlüğü’nün .../... esas numaralı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, müvekkili tarafından şirket hesaplarına, tapu kayıtlarına, alacaklı olduğu dosyaların tamamına aynı anda haciz işlemleri yapıldığından haricen takipten haberdar olunduğunu, müvekkilinin borçlu olmamasına karşın haciz tehdidi ve daha fazla mağduriyet doğmaması amacıyla dosya borcunu ödemek zorunda kaldığını ve itirazi kayıt şerhi ile icra dosyasına 18.12.2019 tarihinde toplamda 19.440,91- TL ödeme yaptığını, davalı firma tarafından icra takibine konu edilen faturalara Karşıyaka ... Noterliği’nin ... yevmiye no.lu ihtarnamesi ile itiraz edilerek faturaların iade edildiğini, müvekkili şirketin bahsedildiği üzere işbu faturalardan kaynaklı borçlu olmadığının ticari teamül, mevzuat ve taraflar arası yapılmış anlaşma gereği olduğunu, davalı firma tarafından ikame edilen icra takibine dayanak belge eklenmemiş ise de; borcun sebebi olarak ödeme emrine yazılmış olunan 375,00-EURO bedelli, 325,12-GBP bedelli, 1.560,37-USD bedelli faturalardan kaynaklı müvekkili şirketin borçlu olmadığını, açıklanan nedenlerle, mail yazışmaları, belgeler, şirket kayıtları ile de ispat olunacağı üzere taraflar arasındaki ticari ilişkinin açıkça ortada olduğu, müvekkilinin anlaşılan taşıma işi karşılığı tüm yükümlülüklerini ifa ettiğini, aksine davalı firmanın basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğüne aykırı hareketleri nedeniyle müvekkili şirketinin zararının söz konusu olduğunu,bu nedenlerle davanın kabulü ile haciz tehdidi altında borçlu olunmadığı halde davalıya ödenmek zorunda kalınan 19.440,91-TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkiline iadesine, davalı aleyhinde % 20’dan az olmamak üzere kötü niyet tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep ettiği görülmüştür.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesi ve duruşmalarda özetle; öncelikle müvekkili şirketin sorumluluğu dolayısıyla davada pasif dava ehliyeti/taraf sıfatı bulunmadığından usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, Mahkeme aksi kanaatte ise davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, müvekkili şirketin ürettiği bir kısım ürünlerden potansiyel müşteri olarak ilişki kurduğu ve kendi faaliyet alanında dünya devi olarak tabir edilen İngiltere’deki bir firmaya ileride kurulacak ticari ilişkinin ilk adımı olarak mal gönderimi hususunda davacı şirketten, İngiltere’ye DDP (DELİVERED DUTY PAİD, yani tüm vergileri ve hizmet bedelleri ödenmiş bir şekilde) teslimi için müvekkili şirketin ilgili yetkilisi tarafından 19.08.2020 tarihinde e-mail ile teklif talep edildiğini, davacı tarafından verilen cevabi e-mailler ile yükün gideceği adres ve istiflenebilir olup olmadığına dair bilgiler talep edilmiş müvekkili şirket tarafında da gerekli tüm bilgilerin ayrıntılı olarak verildiğini, verilen bilgiler üzerine davacı şirket ilgilisi ... tarafından 19.08.2020 tarih ve saat 12:12'de gönderilen e-mail ile 400-EURO navlun teklif edildiğini, teklif üzerine müvekkili şirket tarafından 25,00-Euro’luk indirim talep edilmiş ve indirim yapılması ile İngiltere’ye DDF teslim anlaşması sağlandığını, tarafların malın teslim alınması hususunda yazışmalara devam ettiğini, malın teslim alınması ve yapılacak taşıma sonrası aradaki anlaşma gereği malın karşı tarafa ulaştığında VAT (KDV) yine aradaki anlaşma uyarınca davacı şirket tarafından ödenmesi gerekirken malın teslimi aşamasında bu bedel ödenmeyerek malın teslimi için iş bu bedelin ödenmesinin şart koşulduğunu, bunun üzerine dünya devi potansiyel müşteriye malın tesliminin sağlanması için sonradan davacı şirkete rücu edilmek üzere gerekli bedellerin müvekkili şirket tarafından ödendiğini, buna rağmen davacı firmanın teslim yeri olarak alıcı adresi anlaşılmasına rağmen gönderilen ürünü bir depoya teslim ettiğini ayrıca müvekkili şirketten depo ücreti talep ettiğini, anlaşmaya aykırı olarak sürekli bu şekilde ödeme talep edilmesi üzerine müvekkili şirket tarafından başkaca ödeme yapılmayacağı bilgisi verilen davacı şirket tarafından ödemenin yapılmaması durumunda malların bulundukları mahalde imha edileceği bilgisinin verildiğini, bu bilginin akabinde bir yazışma ile müvekkili şirkete 3 palet malın imha edileceği varsa özel imha prosedürünün bildirilmesinin talep edildiğini, bu bildirim sonrası müvekkili şirketin bu süreçte ilgili potansiyel müşterisine yeniden mal gönderdiğinden hukuka ve aradaki anlaşmaya aykırı olarak talep edilen bedelleri ödemediği ve malların imha edildiğini kabul ettiğini, ancak davacı şirketin müvekkilini açıkça kabul etmemesi ve malların imha edildiğinin bildirilmesine rağmen her nedense malları Türkiye'ye geri getirttiğini diğer bir ifade ile ithal ettiği ve bu taşımanın navlun bedelini de müvekkili şirketten haksız ve hukuka aykırı şekilde talep ettiğini, bu hususun Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi’nin .../... Esas sayılı dosyasında derdest olduğunu, davacı şirketin taşıdığı ürünleri teslim adresine ulaştırmaması üzerine müvekkili şirketin, müşterisine aynı malı tekrar üreterek başka bir taşıyıcı ile göndererek teslim ettiğini, bu teslim sonrası müvekkili şirket tarafından yapılmayan taşıma ile uğradığı zarar kalemleri olan 375,00.~EURO taşımanın bedeli, 325,12 GBP Teslim edileceği bildirilerek ödemesi yaptırılan VAT (KDV) bedeli, 1.560,37.-USD imha edildiği bildirilmesine rağmen Türkiye'ye tekrar geri getirilen/ithal edilen ve sonrasında gümrüğe terk edilerek Gümrük İdaresi tarafından satışı yapılan malların bedeli ile ilgili 3 fatura tanzim edilerek davacı şirkete tebliğ edildiğini, davacı şirketin iş bu faturalara itiraz ettiğini, söz konusu faturalar taraflarından İzmir 13.İcra Müdürlüğü’nün .../... sayılı takip dosyasına dayanak yapılarak icra takibi başlatıldığını, iş bu icra takibinden gönderilen ödeme emrinin usulsüz tebligat iddiasının aksine davacı şirkete usul ve yasaya uygun şekilde e-tebligat yoluyla tebliğ edildiğini, süresinde ödeme yapılmaması ve itiraz edilmemesi üzerine davacı şirketin mal varlığına haciz uygulandığını, haciz sonrası davacı şirket tarafından 18.12.2019 tarihinde 19.440,91-TL ödeme yapılarak dosyanın infaz edildiğini, yatırılan iş bu bedelden tahsil harcı (%9.1) olan 1.231,86.-TL ve cezaevi harcı (%2) olan 286,15.-TL kesinti yapılarak vekil olarak taraflarına 17.922,90.-TL ödeme yapıldığını, davacı şirketin yüklendiği taşıma işini aradaki anlaşmaya uygun olarak teslim ile sonuçlandırmadığı, müvekkili şirketin takip konusu bedel kadar zarara uğramasına sebebiyet verdiğini, yapılan takibin hukuka uygun olduğunu aksi iddia ile açılan iş bu davanın haksız ve hukuka aykırı olduğu, davacının iddiasının aksine tarafların ilgili yetkileri arasında yapılan görüşmelerde davacı şirket ilgilisi bedellerin ödenmesi ve ileride yapılacak taşıma işlerinden mahsubunu önerdiği, bu hususu açıkça kabul ettikleri, tüm bu süreçleri içeren e-mail yazışmaları ve telefon görüşmelerine dair ses kayıtlarının olduğunu, davacı şirket anlaşmaya uymayarak müvekkili şirketten sürekli ödeme talebinde bulunarak anlaşmaya aykırı davrandığını ve edimini ifa etmeyerek müvekkili şirketin takip konusu zarara uğramasına sebebiyet verdiğini, açıklanan nedenlerle davanın öncelikle usul hukukundan kaynaklı itiraz ve cevaplar sebebiyle reddine, Mahkemenin aksi kanaatte olması halinde hukuka aykırı olup içerdiği talepler bakımından yasal şartları oluşmayan davanın tümüyle esastan reddine, kötü niyetli davacı aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, kötü niyetli davacı aleyhine vekalet ücretine ve HMK m.329/2. uyarınca para cezasına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesi talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER :Davacı iddiasını ispata yönelik olarak;Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanağı, İzmir 13. İcra Müdürlüğünün .../... Esas numaralı dosyası, müvekkili şirket tarafından haciz tehditi altında yapılan ödemeye ilişkin evrak, müvekkiline ait ticari defter ve kayıtlar, Offload Request belgesi, gümrük beyannamesi, Import Pre-Lodgment Advice, tüm taşıma evrakları, taşıma kayıtları, gümrük kayıtları, faturalar, kayıtlar, mail yazışmaları, Karşıyaka ... Noterliğinin ... Yevmiye Nolu ihtarnamesi, bilirkişi incelemesi , tanık beyanları, yemin ve her türlü yasal delile dayandığı görülmüştür.
Davalı vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; 19.08.2020 tarihli e-mailler, takip dayanağı 3 adet fatura , müvekkili şirket ile davacı şirket tüm süreçleri içeren e-mail yazışmaları, telefon görüşmelerine dair ses kayıtları buna ilişkin CD, müvekkil şirket ticari defter ve kayıtları ile dayanağı evrak, banka kayıtları, müvekkili şirkete ait tüm yazışma ve kayıtlar, tanık beyanları, Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi .../... Esas sayılı dosyası münderecatı, bilirkişi incelemesi, keşif, yemin vs. her türlü yasal delile dayandığı görülmüştür.
İzmir 13. İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyası incelendiğinde ; alacaklı ... Plastik Ürünleri ve Pet Ambalaj Sanayi Ticaret A.Ş. tarafından borçlu ... Uluslararası Taş.ve Tic.Ltd.Şti. aleyhine 30.09.2019 tarih ... no.lu 375-Euro; 30.09.2019 tarih ... no.lu 325,12-GBP; 30.09.2019 tarih ... no.lu 1.560,37-USD bedelli faturalara dayalı olarak toplam 1.577,34USDtoplam alacağın tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya 28.10.2019 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu tarafından dosya borcunun 18.12.2019 tarihinde 19.440,91-TL olarak icra dosyasına yatırıldığı ve icra müdürlüğü tarafından ... seri, ... sıra numaralı reddiyat makbuzuna göre davalı şirket vekiline 18.12.2019 tarihinde 17.922,90-TL olarak ödendiği görülmüştür.
Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dosyası incelendiğinde davacının ... Uluslararası Taş. Ve Tic. Ltd. Şirketi olduğu, davalının ... Plastik Ürünleri ve Pet Ambalaj San. Tic. A.Ş olduğu, davanın Karşıyaka 4.İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyasında İngiltere'den Türkiye'ye getirilen yükün navlun ücretinin tahsili için başaltılan takibe yapılan itirazın iptali davası olduğu görülmüştür.
Tarafların dosyaya celbini talep ettiği belge ve kayıtların dosyaya teminine müteakiben tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda, davacı ve davalı taraflara ait ticari defter ve dayanak belgeler üzerinde yerinde inceleme yapılarak tarafların defterlerinin kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulup tutulmadığı, açılış ve kapanış onayları yaptırılıp yaptırılmadığı, defter kayıtlarının ve bu kayıtlara dayanak belgelerin birbirini doğrulayıp doğrulmadığı, takip konusu faturaların tarafların defterlerinde kayıtlı olup olmadığı, davalı satıcının dava dışı İngiltere’deki alıcıya davacı taşıyıcı ile karayoluyla gönderdiği DDP (Delivered Duty Paid) teslim şekli yük sebebiyle, davacının varış gümrüğünde, gümrüğe ödenmesi gereken VAT(Value Added Tax)-(KDV)’dan ve varış gümrüğünde bekleme sebebiyle oluşan masraflardan sorumlu olup olmadığı, davacı tarafından taşınan yükte zarar meydana gelip gelmediği hususlarında dava dosyası kapsamına uygun ve denetime elverişli rapor alınması hususunda dosyanın konusunda uzman SMMM bilirkişisi ... ile taşıma hukukunda uzman bilirkişi ... 'den oluşan bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından 24.05.2021 tarihli düzenlenen raporda ; Davacı ... Uluslararası Taş.ve Tic.Ltd.Şti.’nin 2019 yılına ait yasal defterlerinin açılış ve kapanış onaylarının yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, muhasebe kayıtlarının usulüne uygun tutulduğu, yevmiye defteri kayıtları ile kebir defterinin uyumlu olduğu, davalı ... Plastik Ürünleri ve Pet Ambalaj San.Tic.A.Ş.’nin 2019 yılına ait yasal defterlerinin açılış ve kapanış onaylarının yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, muhasebe kayıtlarının usulüne uygun tutulduğu, yevmiye defteri kayıtları ile kebir defterinin uyumlu olduğu, taraflar arasında 2019 yılında “Davalının Mallarının İzmir-İngiltere İhracat Kara Navlunu işi ile ilgili ticari bir ilişki kurulduğu, davacı ... Uluslararası Taş.ve Tic.Ltd.Şti tarafından işbu ticari ilişkiye istinaden 2019 yılında çeşitli tarihlerde 1.125 Euro karşılığı 7.327,02-TL tutarında üç adet fatura düzenlendiği, iş bu faturalardan 725-Euro karşılığı 4.754,30-TL tutarındaki iki adet faturanın davalının 2019 yılı yasal defterlerinde kayıt altına alındığı, 20.10.2019 tarih ... no.lu 400-Euro karşılığı 2.572,72-TL tutarındaki faturanın davalı şirketin 2019 yılı yasal defterlerinde kayıt altına alınmadığı, işbu faturanın İzmir ... Noterliği’nin 28.10.2019 tarih ... yevmiye no.lu ihtarnamesi ile davacıya iade edildiği, davalı ... Plastik Ürünleri ve Pet Ambalaj Sanayi Ticaret A.Ş. tarafından işbu faturalara istinaden 2019 yılında çeşitli tarihlerde banka aracılığı ile 4.737,13-TL ödeme yapıldığı, işbu ödemelerin davacı şirketin yasal defterlerinde kayıt altına alındığı, davalı ... Plastik Ürünleri ve Pet Ambalaj Sanayi Ticaret A.Ş. tarafından davacı adına 30.09.2019 tarihinde 375-Euro, 325,12-Gbp, 1.560,37-Usd karşılığı 13.508,49-TL tutarında üç adet fatura düzenlendiği, işbu faturaların davacı şirketin yasal defterlerinde kayıt altına alınmadığı gibi 6102 sayılı T.T.K’nun 21/2.maddesine istinaden sekiz günlük yasal süresi içerisinde davalıya iade edildiği, davalı yanca 30.09.2019 tarihinde düzenlenen 375-Euro, 325,12-Gbp, 1.560,37-Usd karşılığı 13.508,49-TL tutarındaki üç adet faturanın işbu davaya esas İzmir 13.İcra Müdürlüğü’nün .../... Esas sayılı dosyasına istinaden 21.10.2019 tarihinde icra takibine konu edildiği, davacı yanca işbu davaya esas İzmir 13.İcra Müdürlüğü’nün .../... Esas sayılı dosyasına istinaden 18.12.2019 tarihinde 19.440,91-TL tutarında ödeme yapıldığı, işbu ödemenin davalı yasal defterlerinde 16.215,79-TL olarak kayıt altına alındığı, davalı yasal defterlerinde davacının cari hesabına 19.12.2019 tarihinde “İcra Takipli Alacaklara İşlenen Faiz” açıklaması ile 2.724,47-TL tutarında borç kaydı tahakkuk ettirildiği, davacı yasal defterlerine göre, davalı ... Plastik Ürünleri ve Pet Ambalaj Sanayi Ticaret A.Ş.’nin 31.12.2019 tarihi itibari ile 20.306,52-TL borç bakiyesi bulunduğu, davalı yasal defterlerine göre, davacı ... Uluslararası Taş.ve Tic.Ltd.Şti.’nin nın 31.12.2019 tarihi itibari ile herhangi bir borç/alacak bakiyesi bulunmadığı, dava dışı ... Ltd. tarafından davalı şirket adına düzenlenmiş bulunan 10.09.2019 tarih ... no.lu 325,12-Euro tutarındaki faturanın davalı şirketin 2019 yılı yasal defterlerinde kayıt altına alındığı, davalı şirket tarafından işbu fatura bedelinin dava dışı şirkete 13.09.2019 tarihinde banka aracılığı ile ödendiği, işbu ödemenin davalının 2019 yılı yasal defterlerinde kayıt altına alındığı, DDP Teslim Şeklinde satıcı firmanın tüm sorumluluk ve riskleri, tüm masrafları üstlenmesi gerektiği, davacı (taşıyıcı) tarafından taşınan yükte zarar meydana geldiğine dair bilgi ve belgeye rastlanmadığı, İzmir 13.İcra Müdürlüğü .../... Esas sayılı dosyada; borçlu (Davacı) ... Uluslararası Taş.ve Tic.Ltd.Şti. tarafından, Alacaklı (Davalı) ... Plastik Ürünleri ve Pet Ambalaj Sanayi Ticaret A.Ş. ‘ye verilmek üzere ödenen 19.440,91 TL’nin davalıdan alınıp davacıya ödenmesi gerektiği, icra inkar tazminatı konusunda takdirin Mahkemede olduğu rapor edilmiştir.
Davalı vekilinin bilirkişi raporuna itirazlarının değerlendirilmesi için dosya önceki bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından 06.10.2021 tarihli düzenlenen ek raporda; davalı şirket vekilinin itirazları göz önüne alınarak yapılan ek incelemeler sonucunda yapılan tespitler ve değerlendirmeler ışığında, davalı yanca itiraz dilekçesinde mali yönden yeni bir bilgi ve belgenin de sunulmamış olması sebebi ile kök raporun mali inceleme değerlendirme ve tespitler bölümünde değişikliği gerektirecek herhangi bir hususa rastlanmadığı, yapılan teknik değerleme sonucunda; dosyaya sunulan CD içerisindeki görüşme kayıtlarının delil olma niteliği hususunda takdirinin Mahkemede olduğu, mail yazışmalarında, davalıya ait yükün davacı taşıyıcı tarafından İngiltere’ye sevkiyatının DDP (Delivered Duty Pait) teslim şekli ile yapılması konusunda anlaşmaya varıldığı, ancak varış gümrüğünde ödenmesi gereken vergilerin ödemesinin yapılmaması sebebiyle malın gümrükten çekilemediği, davalı ... Plastik Ür. Ve Pet Amb.A.Ş. tarafından davacı ... Ulusl. Taş.Ltd.Şti. aleyhine İzmir 13.İcra Müdürlüğü’nün .../... E. sayılı dosyasında takibe konu edilen, teslimi yapılmayan taşıma bedeli 375,00 EURO, VAT (KDV) bedeli 325,12 GBP ve Türkiye'ye tekrar geri getirilerek Gümrük İdaresi tarafından satışı yapılan emtianın bedeli olan 1.560,37.-USD’nin ödeme yükümlülüğünün davacı tarafa yükletilmesi hususunda takdirin Mahkemede olduğu rapor edilmiştir.
DEĞERLENDİRME:Dava; istirdat istemine ilişkindir.
Yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde,
Taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davalı satıcının dava dışı İngiltere’deki alıcıya davacı taşıyıcı ile karayoluyla DDP (Delivered Duty Paid)teslim şekli yükün taşınması hususunda anlaşma yapıldığı ve yükün davacı tarafından yurt dışına taşındığı anlaşılmıştır.
Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık varış gümrüğünde gümrüğe ödenmesi gereken VAT(Value Added Tax)-(KDV)’dan ve varış gümrüğünde bekleme sebebiyle oluşan masraflardan davacı taşıyıcının sorumlu olup olmadığı, davacı tarafından taşınan yükte zarar meydana gelip gelmediği, davalı tarafça davacı aleyhine başlatılan İzmir 13. İcra Müdürlüğünün .../... E. Sayılı takip dosyasında navlun ücreti, VAT (KDV) bedeli ve 1.560,37 USD zarar-ziyan bedeline dayalı olarak başlatılan takip nedeniyle davacının icra tehdidi altında davalıya ödediği paranın davacıya iadesinin gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.
Uluslararası ticarette teslim şekillerinden DDP (Delivered Duty Paid), "Gümrük Vergileri Ödenmiş Olarak Teslim” anlamına geldiği, bu teslim şeklinde, satıcı malları ithalat için gümrüklenmiş olarak ve belirlenen varma yerinde taşıma aracında boşaltılmaya hazır şekilde alıcının tasarrufuna bırakarak teslim eder. Satıcı, malların belirlenen varma yerine getirilmesine ilişkin tüm hasar ve masrafları üstlenir, malların sadece ihracı değil ithali için de gümrükleme işlemlerini yapmakla, ihracat, ithalat için gerekli her türlü harcı ödemekle ve tüm gümrük formalitelerini yerine getirmekle yükümlüdür. Satıcı için azami yükümlülük söz konusudur. Satıcı firma bu teslim şeklinde tüm sorumluluk ve riskleri, tüm masrafları üstlenmiştir. Satıcı kendi tesislerinde yükleme yapar, ihracat yüklerini iç sevkiyatı organize ederek limana ulaştırır, yükün gemiye yüklenmesini sağlar, gümrük işlemlerini tamamlar, sigorta yapar, navlun masrafı kendisine ait olacak şekilde sevkiyatı organize eder. Alıcının ülkesinde gümrük masrafları, gümrük vergileri ve lokal vergileri ödedikten sonra yükü alıcının adresine teslim eder. Bu teslim şeklinde alıcının hiç bir sorumluluğu yoktur. Alıcı firma satın aldığı yük, sözleşme veya proforma faturada belirttiği adresine teslim edilmesini bekler.
DDP (Delivered Duty Paid)teslim şekli yükün taşınmasında yukarıda yapılan açıklama, dosyada mevcut denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporuna göre VAT (KDV) bedelinden ve diğer tüm vergilerden davalı satıcının sorumlu olduğu, taşıyıcı olan davacının sorumluluğunun bulunmadığı, bu kapsamda varış gümrüğünde bekleme sebebiyle oluşan masraflara davalı sebebiyet verdiğinden davalı sorumlu olduğu, davalı taraf davacı tarafından taşınan yükte zarar meydana geldiği iddiasıyla 1.560,37 USD bedelli faturayı takibe konu etmiş ise de, taşınan yükün zarar gördüğüne dair davalının delil sunmadığı, ayrıca yükün davacı taşıyıcı tarafından yurt dışına taşındığından davalının "İzmir İngiltere İhracat Kara Navlunu açıklamalı 375,00 Euro bedelli faturayla navlun ücretini davacıdan tahsil edemeyeceği, davacının dava açmakta hukuki yararının bulunduğu, dava şartı olan arabuluculuk sürecinin usulüne uygun olarak yapıldığı, dosyaya davalı tarafından ibraz edilen ses kayıtlarının hukuka uygun delil olarak kabul edilemeyeceği böylece İİK 72/7 maddesine göre borçlu olmadığı bir parayı cebri icra tehdidi altında tamamen ödemek mecburiyetinde kalan davacı taşıyıcının ödediği tarihten itibaren bir senelik hak düşürücü süre içinde Mahkememize açtığı iş bu davanın kabulüne, davalı satıcının davacı taşıyıcıya yönelik navlun ücreti, VAT (KDV) bedeli ve zarar-ziyan bedelinin tahsili için İzmir 13. İcra Müdürlüğünün .../... E. Sayılı takip dosyasında başlattığı takip nedeniyle tahsil ettiği 19.440,91 TL bedelin 18/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan istirdadı ile davacıya ödenmesine, davalı alacaklının kötüniyetli olduğu ispatlanmadığından kötüniyet tazminatının reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE,
İzmir 13.İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyasında davalı alacaklıya ödenen 19.440,91 TL bedelin 18/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan istirdadı ile davacıya ödenmesine,
Davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine,
2-Alınması gereken 1.328,00-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça peşin yatırılan 332,01-TL'nin mahsubu ile bakiye 995,99-TL 'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 54,40-TL başvuru harcı, 332,01-TL peşin harç, 7,80-TL vekalet harcı, 1.369,00-TL tebligat, posta gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.763,21-TL yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
4-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına,
5-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap edilen 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca peşin yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.08/02/2022
Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ...
(e-imzalıdır)
BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR.
"5070 Sayılı Yasanın 5.ve 22. Maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur.