T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/313
KARAR NO: 2023/30
DAVA: Tespit
DAVA TARİHİ: 06/05/2021
KARAR TARİHİ: 12/01/2023
KARAR YAZIM TARİHİ : 03/02/2023
Mahkememizde görülmekte bulunan TespitTespitTespit davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
İDDİA: Davacı vekili mahkememize verdiği 06/05/2021 tevzi tarihli dava dilekçesinde özetle; Davacının, davalılardan e-defter gönderebilmek için programını yükselterek ... Standart 3 versiyonunu satın aldığını, satın alma akdinden davacının ayrıca güncelleme bedelinin ödeneceğini bildirilmediğini, programın ... tarafından davacı bilgisayarlarına yüklendiğini ancak LEM bakım ve güncelleme bedeli ödenmediği için programın kullanılamadığını, e-defter gönderilmesi yapılamadığını, fazladan güncelleme bedeli istenilmesinin yersiz olduğunu belirterek müvekkilinin e-defter bedeli ile LEM bakım ve güncelleme bedeli ödenmeksizin ekranın açılmasına bu yöndeki kısıtlamanın kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:
Davalı ... vekili savunmasında; Yetki itirazında bulunarak İstanbul Çağlayan Adliyesinin yetkili olduğunu, müvekkili şirketin pasif husumet ehliyetinin bulunmadığını, kendilerine... Yazılım A.Ş' nin sunduğu program ve yazılımların müşterilerine kurulum hizmeti verdiğini, istenilen bedel konusunda müvekkilinin yetkisinin bulunmadığını ve programın... Yazılım Şirketi tarafından üretildiğini, müvekkili tarafından 2. Satıcı konumunda bulunduğunu, sözleşme ile ilgilerinin bulunmadığını, fatura bedelinin ödendiğinin ispatının gerektiğini, 22/11/2019 tarihli teklif formunun teklif şartları bölümünün değerlendirilmesi gerektiğini, alınan program bakımından inceleme bedelinin alınması gerektiğini belirterek davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı... Yazılım ve San A.Ş vekili Savunmasında; yetki itirazında bulunarak İstanbul Çağlayan Adliyesinin mahkemelerinin ve icra dairelerinin yetkili olduğunu, müvekkilinin husumet ehliyetinin bulunmadığını, müvekkili şirket ile davacı arasında imzalanmış sözleşme bulunmadığını, müvekkili şirketin üretmiş olduğu programların diğer firmalar tarafından satışının yapıldığını, bu firmaların kendi nam ve hesaplarına hareket ettiklerini, satışın müvekkili şirket ile yapıldığını ve müvekkilinin sözleşmeye aykırı davranış olduğunun ispatının gerektiğini, usulüne uygun tebligatın yapılmadığını, ayıp ihbarının süresinde yapılmadığını, davacı tarafın lisansını satın aldığı satılımının lisans sözleşmesindeki LEM hükümlerinin detaylı şekilde düzenlendiğini, LEM hizmetinin bakım ve destek hizmetleri olduğunu, bu hususun lisans sözleşmesinde davacının bilgilendirildiğini, lisans sözleşmesinde LEM hususunun belirtilmiş olduğunu, yapılan sözleşmenin sonuçlarından davacının sorumlu olduğunu, programın kurulum sürecinde müvekkilinin bir sorumluluğunun bulunmadığını belirterek davanın usulden ve esasdan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Davacı vekili dava dilekçesinde; 14.09.2020 tarih ve 45.000,00 TL bedelli fatura, ekran görüntüleri, bilirkişi incelemesi, müvekkil şirket kayıtları ve muhasebe kayıtları, ....com başvurusu ve kayıtları, taraflara ait ... kayıtları, log kayıtları, davalılara ait belge ve kayıtlar, tanık, isticvap, yemin ve sair hususları delil olarak bildirmiştir.
Davalı... Yazılım vekili cevap dilekçesinde; Davacı tarafından kabul edilen Lisans Sözleşmesi ve Sözleşme'nin müşteri tarafından kabul edildiğine ilişkin log kaydı , Müvekkil Şirkete ait Web sitesinde yayınlanan fiyat listesi, Bilirkişi İncelemesi, Keşif , Yargıtay Kararları ve sair hususları delil olarak bildirmiştir
Davalı ... Teknoloji ve Yazılım AŞ. Vekili cevap dilekçesinde; Teklif formu, Çerçeve son kullanıcı lisans sözleşmesi, Müvekkil şirket kayıtları, Ticari defter ve kayıtlar, Bilirkişi, Tanık ve sair hususları delil olarak bildirmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :
1 nolu celsenin 3 nolu ara kararı ile davalılar vekillerinin yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
Delillerin toplanmasından sonra mahkememizin 14/04/2022 tarihli oturumunda bilirkişi incelemesine karar verilmiş, bilirkişilerin ibraz ettiği 15/09/2022 havale tarihli raporunda dosya kapsamı hakkında beyanda bulunduktan sonra sonuç olarak,
Taraflar arasında, 2020 yılı öncesinde başlayan ticarı ilişki 06/11/2020 tarihinde sona ermiştir. Davacı ile davalı ... Teknoloji ve Yazılım A.Ş. arasındaki cari hesap çalışmasının olduğu, Davacı nezdinde, davalı ... Teknoloji ve Yazılım AŞ.ne ait cari hesabının 320.01.038 Satıcılar Hesap kodunda tutulduğu, davacı firma kayıtlarına göre; davalı ... Teknoloji ve Yazılım A.Ş.' nin 31.12.2020 tarihi itibariyle 3.060,04-TL davacı alacağının olduğu, kalan bakiye 3.060,04-TL davalı alacağının; 2021 yılı içerisinde ödendiği,
Davalıya her hangi bir borcun kalmadığı, davacı ve davalı kayıtlarının bir birini teyit ettiği, davacı tarafından davalıya cari hesap çalışması dışında, ayrıca; yıllık ödenmiş LEM bedelinin bulunmadığı, davacı tarafça incelemeye ibraz edilen 2020 yılı yasal defterlerinden, davalı... Yazılım AŞ. ile her hangi bir cari hesap çalışmasının tespit edilemediği,
Davalının taraflar arasındaki sözleşmenin kabul edilmesi durumunda bu sözleşmenin 4.2 ve 7.1 maddeleri uyarınca; davacının mevzuata aykırı e-defter oluşturmasını engellemek için davacının yazılımı kullanmasını engelleme hakkına sahip olduğu, davacının, davalıya ödemesi gereken LEM bedelinin yazılımın kullanım ömrünün 10 yıl olduğu kabul edildiğinde satın alma bedelinin %l0 ile %20 arasında olması gerektiği, davacının davalıya ödemesi gereken LEM bedelinin 2019 yılına özel olarak normalden fazla isteme hakkına sahip olduğunu bildirmiştir.
Davacı vekilinin 04/10/2022 tarihli rapora beyan dilekçesinde itirazlarını bildirerek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Teknoloji ve Yazılım AŞ vekilinin 04/10/2022 tarihli rapora beyan dilekçesinde itirazlarını bildirerek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı... Yazılım San. Ve Tic. Anonim Şirketi vekilinin 03/10/2022 tarihli rapora beyan dilekçesinde itirazlarını bildirerek davanın reddini talep etmiştir.
Davacı vekili 25/10/2022 tarihli dilekçesi ile ıslah dilekçesi verdiği, harcını yatırdığı, ıslah dilekçesinin davalılara tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
Toplanan deliller, bütün dosya kapsamı, alınan bilirkişi raporu ve ıslah dilekçesine göre; Davacının, davalılardan e-defter gönderebilmek için programını yükselterek ... Standart 3 versiyonunu satın aldığını, satın alma akdinden davacının ayrıca güncelleme bedelinin ödeneceğini bildirilmediğini, programın ... tarafından davacı bilgisayarlarına yüklendiğini ancak LEM bakım ve güncelleme bedeli ödenmediği için programın kullanılamadığını, e-defter gönderilmesi yapılamadığını, fazladan güncelleme bedeli istenilmesinin yersiz olduğunu belirterek müvekkilinin e-defter bedeli ile LEM bakım ve güncelleme bedeli ödenmeksizin ekranın açılmasına bu yöndeki kısıtlamanın kaldırılmasına karar verilmesini talep edildiği, alınan bilirkişi raporuna göre defter kullanımına yönelik ... Standart 3 Versiyon programını davalı ... Teknoloji ve yazılım AŞ. Tarafından davacıya satışının yapıldığı, kurumunun yapıldığı, davalı... yazılım San. Tic. AŞ'nin bilgisayar programının üreticisi olduğunu, satışta rolünün bulunmadığı, bu sebeple açılan davada husumet ehliyetinin bulunmadığı, davacı vekili dava dilekçesinde Lem bakım ve güncelleme bedeli ödemeksizin ekranın açılmasını ve bu yönde tüm kısıtlamaların kaldırılmasını talep etmiş, mahkememizce 15/09/2022 tarihli rapor alındıktan sonra rapora göre taraflar arasında yapılan sözleşmenin 4.2 ve 7.1 maddelerine göre davalının, davacının mevzuata aykırı e - defter oluşturmasını engellemek için davacının yazılımı kullanmasını engelleme hakkının olduğunu ve ücret karşılığında bilgisayar programını kullanabileceğinin belirtilmiş olmasından sonra davacının davayı ıslah ederek öncelikle ücretsiz kullanım hakkını sağlanmasını, olmadığı takdirde belirlenecek ücretle program kullanılmasını talep ettiği, davacı tarafın dava dilekçesinde ücretsiz kullanım hakkı talep ettiği, sonra dan ıslah ile talebinin değiştirdiği, dava dilekçesine göre davalılar tarafın savunma yaptıkları, ve savunmalarında da Lem ücreti ödenmeksizin programın kullanılamayacağını ifade ettikleri, davada asıl yargılamanın programın ücretsiz kullanıp kullanılamayacağını oluşturduğu, ücretli kullanım konusunun asıl iddia olarak yargılamasının yapılmadığı, bu sebeple ilk talebe göre vekalet ücretlerine hak kazanmaları gerektiği, ıslah ile yapılan talep terditli olduğundan bahisle kabul edilmeyen kısım yönünden vekalet ücreti belirlenmemesi talebinin yerinde olmadığı, taraflar arasındaki satış sözleşmesi ve alınan bilirkişi raporuna göre satış bedelinin %20 üzerinden Lem bedeli belirterek yazılım programını kullanılmasının izin verilmesi gerektiği anlaşıldığından;
Davalı... Yazılım Sanayi ve Ticaret AŞ aleyhine açılan davanın husumet yokluğundan reddine, Davalı ... Teknoloji AŞ. Aleyhine açılan davanın; davacının e-defter modülü lem bakım ve güncelleme bedeli ödemeksizin ekran açılması talebinin reddine, Davacının e-defter modülü lem bakım ve güncelleme talebinin kullanmakta olduğu ... 3 programı için yıllık 9.000 TL güncelleme bedeli talebini ödeyerek ekranının açılması talebinin kabulüne, dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeye göre;
1-Davalı... Yazılım Sanayi ve Ticaret AŞ aleyhine açılan davanın husumet yokluğundan reddine,
2-Davalı ... Teknoloji AŞ aleyhine açılan davanın; davacının e-defter modülü lem bakım ve güncelleme bedeli ödemeksizin ekran açılması talebinin reddine,
Davacının e-defter modülü lem bakım ve güncelleme talebinin kullanmakta olduğu ... 3 programı için yıllık 9.000 TL güncelleme bedeli talebini ödeyerek ekranının açılması talebinin kabulüne,
3-Alınması lazım gelen 179,90-TL harçtan peşin alınan 59,30-TL'nin mahsubu ile bakiye 120,60-TL'nin (60,30-TL'sinin davacıdan, 60,30-TL'sinin ... Teknoloji ve Yazılım AŞ'den) alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen kısım üzerinden hesaplanan 9.000-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı... Yazılım Sanayi ve Ticaret AŞ ve ... Teknoloji ve Yazılım AŞ kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdiren 9.200-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan ilk masraf 127,10-TL, bilirkişi ücreti 1.300-TL, posta ve müzekkere gideri 168-TL olmak üzere toplam 1.595,10-TL yargılama giderinden davanın red ve kabul oranına göre taktiren 797,55-TL'sinin davacıdan, 797,55 -TL'sinin ... Teknoloji ve Yazılım AŞ'den alınarak davacıya verilmesine,
7-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320-TL'nin (660-TL'sinin davacıdan, 660-TL'sinin ... Teknoloji ve Yazılım AŞ'den alınarak) hazineye irad kaydına,
8-HMK 333 md gereğince davacı tarafça peşin yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı... Yazılım vekili ve davalı ... Teknoloji vekilinin yüzlerine karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/01/202
Katip ...
Hakim ...