T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/459
KARAR NO: 2022/29
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 07/07/2021
KARAR TARİHİ: 18/01/2022
Mahkememizde görülen İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından Mahkememize verilen 07/07/2021 tarihli dava dilekçesi ile, davacı şirketin grup şirketleri tarafından İzmir’in Torbalı ilçesinde fabrikada üretilen dünyaca ünlü markalı sigaraların toptan satış ve pazarlaması ile iştigal ettiğini, tütün piyasasının sıkı yasal düzenlemelere tabi olduğunu, söz konusu kurallar nedeniyle, şirketlerin elindeki ender imkanlardan biri olan satış noktası düzeni ve ürünlerin sunumunun önemli olduğunu, davacı şirketin yürürlükteki yasal düzenlemelere uygun olarak, satış ve pazarlamasını yaptığı bu tütün ürünlerinin tüketiciye vaad edilen nitelik ve standartlarda, kapalı ve düzgün ambalaj içinde, sigara paketleri ezilmemiş, ambalajları yırtılmamış, satış noktasındaki başka ürünlerin kokuları sinmemiş halde satılması amacıyla, bayilerin talebi üzerine söz konusu bayilere raf üniteleri sağlandığını, raf ünitelerinin bayilere montajının davalı şirket tarafından yapıldığını, davalı şirket ile davacı arasında 01/07/2020 imza tarihli Sözleşme raf ünitesi ve donanımın ariyet olarak verilmesini düzenleyen sözleşme imzalandığını, sözleşme uyarınca davalıya, davacı şirketin sigaralarını satması için 30.000,00 TL değerinde bir adet raf ünitesi ve donanımı ariyet olarak teslim edildiğini, ancak bilahare davacı şirket tarafından yapılan denetimlerde raf ünitesi ve donanımın davalı tarafından söküldüğünün tespit edildiğini, bunun üzerine İzmir 27. Noterliğinin ... yevmiye numaralı 20/10/2020 tarihli ihtarnamesi ile davalıya, ihtarname gönderildiğini, ancak davalı tarafından herhangi bir yanıt verilmediğini, bunun üzerine davalı şirket aleyhine İzmir 21. İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini ve takibin durdurulmasına karar verildiğini, davalının, davacı şirkete ait raf ünitesini sökmesi ve kullanmaması sözleşme ihlali olduğunu, davalının sözleşmeyi ihlal etmesi nedeni ile davacı şirkete 12.500,00 TL cezai şart ödemekle yükümlü olduğunu, açıklanan nedenlerle davanın kabulüne, davalının itirazının iptaline, takibin devamına davalı aleyhine %20 icra inkar tazminatı ödemesine hükmedilmesi talep ve dava edilmiştir.
Dava dilekçesi davalı şirkete tebliğ edilmiş, davalı tarafından herhangi bir yanıt verilmediği görülmüştür.
İzmir 21. İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyası celp edilerek dosyamız içine alınmış, yapılan incelemesinde ; alacaklının dosyamız davacısı şirket olduğu, borçlunun dosyamız davalısı şirket olduğu, davacı tarafından davalı aleyhine 30.000,00 TL raf üniteleri bedeli, 10.416,00 TL sözleşme bedeli, 12.500,00 TL cezai şart, 1.634,61 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 54.551,21 TL alacak üzerinden icra takibi başlatıldığı, davalı şirket tarafından borca, faize, faiz oranına ve tüm alacak kalemlerin itiraz edildiği ve takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.
Dava, davacı şirket ile davalı şirket arasında imzalanan sözleşme uyarınca, sözleşmenin feshi sonrası davalı tarafa ödenen sözleşme bedeli ve sözleşmede kararlaştırılan cezai şart bedelinin davalıdan tahsili gerektiği iddiası ile davalı aleyhine başlatılan icra takibine itiraz edilmesi üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.
Davacı ile davalı şirket arasında imzalanan ve dava dilekçesine ekli olan 01/07/2020 tarihli sözleşme ve bu sözleşmeye ek sözleşmenin dava dilekçesine ekli olduğu, sözleşmenin yapılan incelemesine göre, 1.6 no'lu madde de raf ünitelerinin davalıya ait iş yerinde uygun bir yerde bulundurulacağı, 2.1 no'lu madde de raf ünitelerinde sözleşmenin amacına uygun olmayan ekleme, çıkarma ve değişiklik yapılamayacağı, 2.4 no'lu madde de raf ünitelerinin temiz, düzenli ve bakımlı şekilde özenle muhafaza edileceğinin kabul edildiği görülmüştür.
Davacı tarafça davalıya ait iş yerinde yapılan incelemede, davalıya ariyet olarak bırakılan raf ünitelerinin iş yerinden çıkarıldığı ve raf ünite bedelinin 30.000,00 TL değerinde olduğunun beyan edildiği görülmüştür.
Raf ünitelerinin 20/09/2020 tarihinde herhangi bir gerekçe ileri sürülmeksizin davalıya ait iş yerinden söküldüğü, davacı tarafından yapılan denetimde tespit edildiği beyan edilmiştir. Davacı tarafça buna ilişkin dava dilekçesine ekli olarak sunulan fotoğrafların davalı tarafa tebliğine rağmen herhangi bir itirazda bulunulmadığı anlaşılmıştır.
İcra takip dosyasında her ne kadar raf üniteleri bedeli davalıdan talep edilmiş ise de, Mahkememiz nezdinde açılan dava da bu bedele ilişkin bir talepte bulunulmadığı anlaşılmış, dava dosyamızda sözleşme gereği davacı tarafça davalıya yapıldığı beyan edilen maddi katkı bedeli ile davalı tarafın sözleşmeye aykırı hareket ettiği gerekçesi ile sözleşmenin feshi sonrası yine sözleşmede belirlenen cezai şart bedelinin davalıdan tahsilinin talep edildiği anlaşılmıştır.
Davalı şirket yetkilisinin icra takibine konu alacağa ilişkin itiraz dilekçesinde, taraflar arasında imzalanan sözleşme ile evveliyatı konusunda beyanda bulunduğu ve rutin olarak yıllık imzalanan sözleşmede ki bir kısım içeriğin kabul edilmediği anlaşılmıştır.
Davacı ile davalı arasında imzalandığı kabul edilen sözleşme uyarınca davalı şirketin iş yerinde bulundurması gereken raf ünitelerinin davacının bilgisi dışında iş yerinden çıkarıldığı ve kullanılmadığı hususu dikkate alındığında sözleşme uyarınca davalının bu konuda davacının onayını alması gerektiği, ancak bu gerekliliği yerine getirmediği, bu nedenle de sözleşmeye aykırı davrandığı hususunun kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafça davalıya ödenen katkı bedelinin tarafların sözleşmeye uygun şekilde hareket etmeleri halinde sözleşme süresi sona erdiğinde davacı tarafça iadesinin talep edilemeyeceği sözleşme içeriğinden anlaşılmaktadır, ancak sözleşme devam ederken davalı tarafın sözleşme hükümlerine aykırı olarak raf ünitelerini iş yerinden çıkarmış olması hususu dikkate alındığında davacı tarafın davalıya ödediği katkı bedelini iade hakkının doğduğunun kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
Davalı tarafça raf ünitelerinin iş yerinden çıkarılmasına ilişkin davacının iddiasının aksine herhangi bir beyan veya delil ileri sürmediği, icra takibine itiraz dilekçesinde raf ünitelerinin bedeli ve mülkiyetinin kime ait olacağı konusunda bir kısım açıklamalar yapıldığı, böylece raf ünitelerinin davalı tarafından iş yerinden çıkarıldığı hususunun kabulü gerektiği görülmüştür. Davalı tarafın 2016 yılında teslim edilen demirbaş ve raf standının bedel konarak tekrar promosyon veren davacı firmaya aitmiş gibi gösterilmesi hususunu kabul etmediği beyan edilmiş ise de, düzenlenen son sözleşmede raf ünitelerinin davacıya ait olduğu ve korunmasına ilişkin hususların düzenlendiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafça sözleşmenin feshine ilişkin dayanılan husus bu durumda Mahkememizce dinlenebilir olarak kabul edilmiş ve feshin haklı olduğunun kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin talep ettiği ve davalıya ödendiği iddia edilen 12.500,00 TL bedelin davacı şirkete ait raf ünitelerinin davalının satış noktasında yer alması ve ürünlerin belirtilen şartlarla raf ünitelerinde bulundurulması karşılığında 01/07/2020-30/06/2021 dönemi için davalıya ödendiği, bu ödemenin davacı şirketin distribitörü firma tarafından yapıldığı, firma ile davacı arasında mahsuplaşma sonucunda bu bedelin davacı tarafından ödendiğinin kabulü gerektiği görülmüştür. Davacı vekili tarafından ödeme ve mahsuplaşmaya ilişkin belgelerin dosyaya sunulduğu anlaşılmıştır. Yapılan 12.500,00 TL ödemenin 20/09/2020 tarihinden sonra ki döneme denk gelen bedelin 10.416,60 TL olduğu davacı tarafça yapılan hesaplamanın bu hali doğru olduğunun kabulü gerektiği anlaşılmıştır. Yine sözleşme gereği sözleşmenin feshi halinde talep edilebilecek ceza iyi şart miktarının da sözleşmede belirlendiği ve buna göre davalıdan talep edildiği anlaşılmış, bu istemin kabulüne karar verilmesi gerektiği görülmüştür.
Dosyada yapılan yargılama ve toplanan delillere göre, sözleşme gereği davacıya ait olduğu kabul edilen raf ünitelerinin davalıya ait iş yerinde bulundurulmasına karşılık davacı tarafından davalıya ödenen 12.500,00 TL katkı bedelinin sözleşmenin feshedildiği, 20/09/2020 tarihi itibari ile yapılan hesaplamaya göre, daha fazla miktarın iadesine karar verilmesi gerekmekte ise de istemden fazlaya karar verilemeyeceği kuralı dikkate alınarak icra takibine konu edilen 10.416,60 TL bedelin davalı tarafından iadesi gerektiği, yine sözleşme uyarınca sözleşmenin haklı yere feshine sebep olunduğu görülmüş olmakla, 12.500,00 TL cezai şart bedelinden davalının sorumlu olduğunun kabulü gerektiği, buna göre Mahkememizden talep edilen 22.916,60 TL kadar davalının davacıya borçlu olduğu ve bu bedel yönünden itirazının iptaline karar verilmesi gerektiği, hükmolunan bedelin sözleşmede belirlenebilir ve hesaplanabilir nitelikte olduğu, buna göre alacağın likit olduğunun kabulü gerektiği, icra inkar tazminatı isteminin bu durumda kabulüne karar verilmesi gerektiği anlaşılmış, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
Davanın KABULÜNE,
İzmir 21. İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı takip dosyasında davalının dava konusu edilen 10.416,60 TL sözleşme bedeli, 12.500,00 Cezai şart bedeli olmak üzere toplam 22.916,60 TL bedele ilişkin itirazının iptaline,
Takibin 22.916,60 TL üzerinden devamına,
İcra inkar tazminatı isteminin kabulüne,
Hükmedilen alacak üzerinden hesaplanacak %20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Kabul edilen bedel üzerinden hesaplanan 1.563,43 TL harçtan, peşin alınan 118,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.446,83TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden vekilin harcadığı emek ve mesaiye karşılık yürürlükte bulunan AAÜT ne göre 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Davacı tarafından yapılan 186,40 TL başvuru harcı, 30,20 TL tebligat ve yazışma gideri olmak üzere toplam 216,60 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunun mad.18/A-13 hükmü uyarınca dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve tarafların anlaşamamaları nedeni ile Adalet Bakanlığı Bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Davacı Arabuluculuk faaliyeti sırasında kendisini vekille temsil ettirdiğinden vekilin harcadığı emek ve mesaiye karşılık A.A.Ü.T mad. 16/2-c hükmü uyarınca 900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Karar kesinleştiğinde artan gider avansının taraflara ödenmesine,
Dair karar, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvuru yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 18/01/2022
Yazman ...
(e-imzalıdır)
Yargıç ...
(e-imzalıdır)