T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/719 Esas
KARAR NO: 2022/1119
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 14/10/2021
KARAR TARİHİ: 29/11/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 13/12/2022
Mahkememizde görülen Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin Mahkememize sunduğu 14/10/2021 tarihli dava dilekçesi ile; Davacının ... Mah. ... Sok. No:... Dikili/İzmir adresinde bulunan iş yerini ... Sigorta A.Ş.'ne ait ekte sunulan 14.11.2018 tanzim ve başlangıç tarihli 14.11.2019 bitiş tarihli 620.000,00 TL'sı teminat tutarlı Kapsamlı İşyeri Sigorta Poliçesi, 27.12.2018 tanzim ve başlangıç tarihli 27.12.2019 bitiş tarihli 20.000,00 TL'sı teminat tutarlı KOBİ Dosta Sigorta Poliçesi, ... Sigorta A.Ş.'ne ait 23.09.2019 başlama tarihli 23.09.2019 bitiş tarihli bina yangın, yıldırım, infilak'a karşı 46.585,00 TL'sı teminat tutarlı KOBİ Bina Paket Sigorta poliçesi ile sigortalatıldığını, ... Sigorta A.Ş. tarafından ... Sigorta A.Ş.'nin tüm aktif ve pasifleri devralınarak ... Sigorta A.Ş. adı altında birleştiğini, ... Sigorta A.Ş. adı altında birleşen yukarıda belirtilen poliçeler ile sigortalanan davacıya ait ... Mah. ... Cad. No.... Dikili/İzmir adresinde bulunan işyerinde 16.10.2019 tarihinde meydana gelen yangın sebebi ile bina, dekorasyon, emtia ve demirbaşları hasara uğradığını, 16.10.2019 tarihinde davacının işyerinde meydana yangın sebebi ile meydana gelen hasarın tespiti için T.C. Dikili Asliye Hukuk Mahkemesi’nin ... Değ. İş sayılı dosyası ile hasar tespitinin yaptırıldığını, yaptırılan tespitte bina ve dekorasyon zararının 415.327,50 TL olarak hesaplandığını, meydana gelen zararını ... Sigorta A.Ş. ve ... Sigorta A.Ş.'nden talep edilmiş ise de sigorta şirketleri tarafından başvuruya olumuz cevap verildiğini, davacının meydana gelen zarar ile ilgili olarak dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından 134.901,00 TL'sı ödemede bulunulduğunu, davacınnı bina ve dekorasyonunda meydana gelen bakiye 280.426,15 TL'sı zararın hali hazırda karşılanmadığını, davacıya ait işyerinde, 16.10.2019 tarihinde meydana gelen yangın sebebi ile fazlaya ilişkin tüm talepleri, hakları ve alacakları saklı kalmak üzere, şimdilik 280.426,15 TL’si bina ve dekorasyon zarar bedelinin sigorta şirketlerine ihbarın yapıldığı tarihi olan 17.10.2019 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesinin talep ve dava edildiği görülmüştür.
Dava dilekçesinin davalı sigorta şirketine tebliğ edildiği, davalı sigorta şirketi tarafından dosyaya sunulan 23/12/2021 tarihli yanıt dilekçesi ile; zamanaşımı itirazlarının olduğunu, dava konusu poliçelerde dava dışı ... Bankası A.Ş'nin rehin alacaklısı olarak gösterildiğini, davacı tarafça rehin alacaklılarından herhangi bir muvafakat alınmamış olduğunu, davanın aktif husumet yokluğundan reddinin gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydı ile davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe teminat limitleri dahilinde olduğunu, ayrıca poliçe özel şartları uyarınca tespit edilecek hasar tutarı üzerinden muafiyet tenzili uygulanacağını, davanın reddini talep ettikleri görülmüştür.
Davalı sigorta şirketinin önceki ünvanı ile ... Sigorta A.Ş nezdinde 14/11/2018 tanzim ve başlangıç tarihli 14/11/2019 bitiş tarihli 620.000,00 TL si teminat tutarlı Kapsamlı İşyeri Sigorta Poliçesi, 27/12/2018 tanzim ve başlangıç tarihli 27/12/2019 bitiş tarihli 20.000,00 TL si teminat tutarlı KOBİ Dosta Sigorta poliçesi, ... Sigorta A.Ş nezdinde düzenlenen 23/09/2019 başlama tarihli Bina Yangın, Yıldırım, infilak'a karşı 46.585,00 TL si teminat tutarlı KOBİ Bina Paket Sigorta Poliçeleri ile, bu üç ayrı poliçeye istinaden 16/10/2019 tarihinde davacıya ait işyerinde meydana gelen yangın ile ilgili düzenlenen hasar dosyalarının, düzenlenen eksper raporlarının varsa tüm fotoğraf ve dijital ortamdaki kayıtların, yapılan ödemelere ilişkin belgelerin davalı ... Sigorta A.Ş.'den istenerek kayıtların dosya içine alındığı görülmüştür.
Dava dışı ... Sigorta A.Ş (yeni unvanı ile ... Sigorta A.Ş) tarafından yapıldığı beyan edilen ödemenin hangi poliçeye dayalı olarak yapıldığına ilişkin evrakın davacı tarafça dosyaya sunulduğu görülmüştür.
İzmir BB İtfaiye Dairesi Başkanlığı İtfaiye Yangın ve Acil Müdahale Şube Müdürlüğünden davacıya ait işyeri adresi ve yangına ilişkin tutanak, yangının çıkış sebebini gösterir raporlar ile ilgili tüm kayıtların istendiği ve dosya içine gönderildiği anlaşılmıştır.
Dava dışı ... Vakıflar Bankası nezdinde yangının meydana geldiği iş yeri ile ilgili rehin kaydının bulunması nedeniyle bu kayda ilişkin banka nezdinde bulunan sözleşme ve belgelerin istendiği, davacı tarafça davacı ile dava dışı banka arasındaki alacak borç ilişkisinin sorulmasına karar verildiği, dava dışı banka tarafından davacıya hitaben yazılan ve ıslak imzalı belgeye göre, ... no'lu sigorta poliçesinin ilgili olduğu taşınmaz üzerindeki banka ipoteğinin 11/12/2019 tarihinde fek edilmiş olup, bu kapsamda söz konusu gayrimenkul ipoteğine bağlı kredi borcunun bulunmadığı anlaşılmış, rehine ilişkin başkaca bir araştırma yapılmasına gerek olmadığı görülmüştür.
Dikili Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Değişik İş Sayılı dosyasının fiziki olarak istenerek dosyamız içine alındığı, yapılan incelemesinde; talep edenin dosyamız davacısı olduğu, 17/10/2019 günü yapılan keşif uyarınca düzenlenen 12/02/2020 havale tarihli raporun dosyaya sunulduğu görülmüştür. Raporun yapılan incelemesinde; Davacıya ait dava konusu iş yerinde yangından dolayı oluşan zararın bina ve dekorasyon toplam 415.327,50 TL olarak hesaplandığı, resmi kayıtlarında 197.645,42 TL'lik ticari emtiasının bulunduğu yine resmi kayıtlarda ayrıntısı olmayan 40.129,59 TL'lik demirbaş kaydının bulunduğunun tespit edildiği, yangın sonrası kurtarılan tuhafiye emtialarının 28.235,00 TL olduğu, emtia zararının 169.410,42 TL olarak hesaplandığı, sigortalı beyanına göre hasar gören demirbaşların piyasa değeri ile 18.850,00 TL olduğu, yine hasar sonrası emtia ayrıştırma, temizlik ve yıkama işçiliğinin 12.000,00 TL olduğu, sonuç itibari ile toplam 615.237,92 TL hasarın oluştuğu kanaatinin bildirildiği görülmüştür.
Dava, davacıya ait iş yeri için davalı sigorta şirketi nezdinde düzenlenen sigorta poliçeleri kapsamında 16/10/2019 tarihinde davacının iş yerinde meydana gelen yangın sebebi ile oluştuğu iddia edilen 280.426,15 TL bina ve dekorasyon zararına ilişkin hasarın tazmini için davalı şirket ile birleşen ve dava dışı sigorta şirketleri nezdinde düzenlenen poliçeler uyarınca davalı sigorta şirketi aleyhine açılan tazminat davasıdır.
Davalı sigorta şirketinin 15/09/2021 tarihli dilekçesi ile davanın ... Sigorta A.Ş ve ... Sigorta A.Ş'ne ihbar edilmesini talep ettiği, ihbar dilekçesinin ve dava dilekçesinin ilgili sigorta şirketlerine tebliğ edildiği, ihbar olunan şirketlerce yanıt dilekçelerinin dosyaya sunulduğu görülmüştür.
Dava dışı ... Sigorta A.Ş. nezdinde hasarın meydana geldiği iş yeri için ... no'lu ve 05/04/2019-05/04/2020 dönemine ait Kobi İşyeri Paket Sigorta Poliçesinin düzenlendiği ve 462.000,00 TL yangın teminatının gösterildiği anlaşılmıştır.
Bu incelemeye göre aynı iş yeri hakkında rizikonun meydana geldiği tarihi kapsar şekilde gerek ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... no'lu Kobi Bina Paket Sigorta Poliçesinin düzenlendiği, Bina Yangın teminatı olarak 46.585,00 TL teminatın gösterildiği görülmüştür.
Yine aynı kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi nezdinde düzenlenen ... no'lu Kapsamlı İş Yeri Sigorta Poliçesinin düzenlendiği ve 620.000,00 TL bina yangın teminatının gösterildiği görülmüştür.
Ayrıca davalı ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... no'lu Kobi Dost Sigorta Poliçesinin düzenlendiği, bu poliçenin de meydana gelen yangın tarihini de kapsar tarihleri itibariyle geçerli olduğu, yangının meydana geldiği iş yerinde bulunan kumaş, mensurcat, tuhafiye, tekstil, satış ve mağazada ki demirbaş ve emtianın teminat altına alındığı ve 20.000,00 TL yangın teminatının gösterildiği anlaşılmıştır.
Dava konusu meydana gelen yangının sebebi, yangının meydana geldiği iş yerindeki hasarın miktarı, ayrıca ticari defterlerin de incelenmek incelenmek sureti ile stoklar ve kayıtların karşılaştırılması sureti ile rapor düzenlenmek üzere dosyanın Elektrik Mühendisi, İnşaat Mühendisi, SMMM ve Sigorta bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edildiği, 01/09/2022 tarihli raporun dosyaya sunulduğu görülmüştür.
Raporun yapılan incelemesinde; 16/10/2019 günü saat 22:05'de davacı tarafından işletilen iş yerinde yapılan incelemeye göre, yangın başlangıcının 5 katlı binanın girişinin sol tarafında ki batar katlı dükkanın girişinin sağ tarafında bulunan sigorta panosundan başladığının görüldüğü, yapılan araştırma ve soruşturmada sigorta panosunun içindeki kabloların herhangi bir nedenle elektrik kısa devre yapması sonucunda çıkan kıvılcımların etrafındaki giyim eşyalarını tutuşturması sonucunda yangının çıkmış olabileceği yönünde itfaiye yangın raporunun bulunduğu, sigorta eksperliği tarafından düzenlenen raporda ise itfaiye raporunda belirtildiği üzere sigortalı dükkanın girişe göre sağ tarafında bulunan sigorta panosunun içindeki kabloların herhangi bir nedenle (eskime, yıpranma, yüksek voltaj vb.) elektrik kısa devresi yapması sonucu meydana gelmiş olabileceği kanaatinin bildirildiği, itfaiye görevlilerinin yangına ilk müdahale eden kişiler olması ve yangın başlangıç noktasının tespiti konusunda deneyime sahip olmaları nedeniyle itfaiye raporunda belirtildiği gibi yangının iş yeri içerisindeki sigorta panosundan başladığı, panodaki kablo bağlantılarında zaman içerisinde meydana gelen bir gevşeme nedeniyle gevşeme noktasının ısınmanın kablo izolasyonunu tutuşturarak yangını başlatmış olabileceği görüşüne varıldığı, ekspertiz raporunda itfaiye görevlileri ile görüşüldüğü ve yangın ile ilgili kundaklama şüphesinin olmadığının da belirtildiği, yangın sonucu iş yerinin elektrik tesisatının yeniden yapılması bedelinin 25.000,00 TL malzeme ve 10.000,00 TL işçilik olmak üzere toplam 35.000,00 TL bedel ile yapılabileceği, elektrik tesisat malzemelerinin %10 yıpranma payı düşüldüğünde 32.500,00 TL masraf ile tesisatın yeniden yapılmasının mümkün olduğu, dava konusu iş yerinin toplam 180 m2 olduğu, yangın sonucu söküm ve temizlik işlerinin yanı sıra hasar alan yerlerde yenileme işleri gerektiği, yangın tarihi itibariyle hasarın giderilmesi için 320.000,00 TL malzeme, 90.000,00 TL işçilik masrafının olabileceği, malzemeden %10 yıpranma payı düşüldüğünde ödemesi gereken malzeme+işçilik tutarının 288.000,00+90.000,00 TL= 378.000,00 TL olabileceği kanaatinin bildirildiği, bina dekorasyon işleri ve elektrik tesisat işleri için toplam 378.000,00 TL + 32.500,00 TL = 410.500,00 TL ödenmesinin kanaatinin bildirildiği, iş yerinin dava tarihi itibariyle 1.250.000,00 TL, olay tarihi itibari itibariyle 640.000,00 TL değerinin olduğu, davacı tarafından tutulan defterlerin yapılan incelemesine göre, dava konusu iş yerinde meydana gelen yangın sonucunda 169.410,42 TL tutarında malın zarar gördüğü, zarar gören demirbaşların piyasa değerinin 18.850,00 TL olduğu hususunun bildirildiği anlaşılmıştır.
Yine raporun yapılan incelemesine göre, davacıya ait iş yerinin davalı ... Sigorta A.Ş. nezdinde kapsamlı iş yeri sigorta poliçesinin düzenlendiği, bu poliçenin yangın tarihini de kapsar şekilde olduğu, poliçede ilk hak sahibi dain mürtehin olarak Vakıflar Bankası Dikili Şubesi'nin gösterildiği, şube tarafından 31/01/2021 tarihli cevabi yazıya göre davacının kredi borcunun bulunmadığı bildirilmiş olmakla, ilk hak sahibi olma durumunun kalmadığı, yine davacı tarafından dava dışı ... Sigorta A.Ş. nezdinde Kobi İşyeri Paket Sigorta Poliçesinin düzenlendiği, yangın rizikosunun poliçe süresi içinde meydana geldiği, sigorta poliçesinde ilk hak sahibi dain mürtehin olarak Vakıflar Bankası Dikili Şubesi'nin gösterildiği, aynı yere ilişkin mağazada bulunan demirbaş ve emtianın davalı şirket nezdinde yangın rizikosunun gerçekleştiği tarihi de kapsar şekilde Kobi Dost Sigorta Poliçesinin düzenlendiği, yine aynı yere ilişkin ... Sigorta A.Ş. nezdinde boş dükkan olarak yangın tarihini de kapsar şekilde kobi bina paket sigorta poliçesinin düzenlendiği, poliçede ilk hak sahibi dain mürtehin olarak ... Bankası Dikili Şubesi'nin gösterildiği, dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından ibraz edilen 28/10/2020 tarihli Akbank ödeme dekontuna göre davacıya 134.901,00 TL bina hasar bedeli ödendiğinin bildirildiği, Yangın rizikosu öncesi davacıya ait iş yeri için 3 adet sigorta poliçesi bulunduğu, bu poliçelerden bina yangın teminatı veren iki poliçeden birinin davalı sigorta şirketine, diğerinin ise dava dışı ... Sigorta A.Ş.'ne ait olduğu, riziko tarihi itibariyle aynı iş yerine ait aynı riziko için 2 poliçe bulunmasının çifte sigorta hali olduğu, çifte sigorta olması durumunda ikinci poliçenin geçersiz kabul edildiği, her ne kadar ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen poliçe geçersiz ise de davacıya ödenen 134.901,00 TL tazminatın hesaplanacak tazminattan mahsup edilmesi gerektiği, bina yangın teminatı veren 1 no'lu poliçe teminatının 620.000,00 TL olduğu, bina yangın hasarının 410.500,00 TL olması nedeniyle teminat limiti içinde kaldığı, ödenene 134.901,00 TL'nin mahsubu sonrası bina hasar bedelinin 275.599,00 TL olduğu, 3. Poliçe ile aynı iş yerinde demirbaş ve emtiaların sigortalandığı, 20.000,00 TL teminatlı poliçe bulunduğu, teknik bilirkişiler tarafından emtia hasarının 169.410,42 TL, demirbaş hasarının 18.850,00 TL olarak hesaplandığı, sonuç olarak davacı ...'ın ... Mah. ... Sok. No:... Dikili İzmir adresinden bulunan ve büro ve yazıhane olarak kullanılan iş yerinde 16.10.2019 tarihinde meydana gelen yangın sonucu oluşan bina hasarının 410.500,00.-TL, emtia hasarının 169.410,42.-TL, demirbaş hasarının 18.850,00.-TL tutarında hesaplandığı, dava dışı ... Sigorta A.Ş. tarafından davacıya 134.901,00.-TL bina yangın hasarı için tazminat ödendiği, davacının bina yangın hasarı nedeniyle bakiye hasar bedeli alacağının 275.599,00.-TL tutarında hesaplandığı, davalı sigorta şirketinin emtia ve demirbaş hasarı için ödemekle yükümlü olduğu poliçe teminatının 20.000,00.-TL olduğu, Hesaplanan hasar bedellerinin 01.12.2019 tarihinde muaccel olduğu, temerrüt faizinin taleple bağlı kalınarak yasal faiz olabileceği görüş ve kanaatinin bildirildiği görülmüştür.
Raporun taraflara tebliğ edildiği görülmüştür.
Dosyada yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davacıya ait işyerinde 16.10.2019 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle davacının iş yerinde oluştuğu iddia edilen bina ve dekorasyon zararının tazmini istemi ile Mahkememiz nezdinde iş bu davanın açıldığı görülmüştür.
Davalı sigorta şirketi nezdinde yangın tarihini kapsar şekilde ve yangın rizikosunu da güvence altına alır şekilde ... no'lu, yine ... no'lu Kobi Bina Paket Sigorta Poliçesinin düzenlendiği, her iki poliçede de bina ve dekorasyon zararının teminat kapsamında gösterildiği, yangın rizikosundan kaynaklanan zararların güvence altına alındığı, her ne kadar dava dışı HDS Sigorta A.Ş. Nezdinde yine yangın rizikosunu da kapsar şekilde poliçe düzenlenmiş ise de dava dışı şirket tarafından düzenlenen ikinci poliçenin TTK Md. 1467 hükmü uyarınca geçersiz kabul edilmesi gerektiği anlaşılmıştır. Zira düzenleme gereği tamamı sigorta olunan bir menfaat sonradan aynı veya başka kişiler tarafından aynı rizikolara karşı ve aynı süreler için sigorta ettirilemeyeceği açıkça belirtilmiş olduğundan dava dışı şirket tarafından yine de bir ödeme yapılmış olması nedeniyle davacının toplam zararından kendisine yapılan ödemenin mahsubu sonrası bakiye bedelin davacıya ödenmesi gerektiği anlaşılmıştır.
Davalı sigorta şirketi nezdinde düzenlenen sigorta poliçeleri ile binada oluşan dekorasyon ve bina hasarının tazmini koşullarının dava dosyamız yönünden oluştuğu, davalının meydana gelen zarardan sorumlu olduğunun kabulü gerektiği, davacıya yapılan ödemenin mahsubu sonrası bakiye 275.599,00 TL tazminatın davalı şirket tarafından ödenmesi sureti ile tazmini gerektiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafından davalıya yapılan başvuru tarihinin 17/10/2019 tarihi olduğu, TTK Md. 1427 uyarınca ihbar tarihinden itibaren 45 gün geçtiğinde davacının talebinin istenebilir hale geldiğinin kabulü gerektiği, bu durumda 01/12/2019 tarihinden itibaren belirlenen alacağı davacının tacir olması nedeniyle ticari faiz uygulanması gerektiği anlaşılmıştır.
Gerek yangının çıkış sebebi, gerek talep edilen bina ve dekorasyon zararının tespiti ve gerekse sigorta mevzuatı yönünden yapılan tüm incelemeleri içerir şekilde düzenlenen bilirkişi heyet raporunun dava dosyasında ki verilere uygun ve hükme esas alınabilir nitelikte olduğu anlaşılmıştır.
Yapılan inceleme ve açıklamalara göre, davanın kısmen kabulüne, 275.599,00 TL tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesi gerektiği anlaşılmış aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
Davanın KISMEN KABULÜNE,
275.599,00 TL tazminatın 01/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Sigorta A.Ş'den alınarak davacıya ödenmesine,
Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
Kabul edilen bedel üzerinden hesaplanan 18.826,17 TL harçtan, peşin alınan 4.788,99 TL harcın mahsubu ile bakiye 14.037,18 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden vekilin harcadığı emek ve mesaiye karşılık yürürlükte bulunan AAÜT ne göre 41.583,86 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden vekilin harcadığı emek ve mesaiye karşılık yürürlükte bulunan AAÜT ne göre 4.827,50 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
Davacı tarafından yapılan 4.856,79 TL başvuru harcı, 2.400,00 TL Bilirkişi ücreti, 221,85 TL tebligat ve yazışma gideri olmak üzere toplam 7.478,64 TL yargılama giderinden kabul red oranı dikkate alınarak 7.349,90 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunun mad.18/A-13 hükmü uyarınca dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve tarafların anlaşamamaları nedeni ile Adalet Bakanlığı Bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
Karar kesinleştiğinde artan gider avansının taraflara ödenmesine,
Dair karar, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvuru yolu açık olmak üzere davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.29/11/2022
Yazman
e-imza
Yargıç
e-imza