T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/866
KARAR NO: 2021/868
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 24/11/2021
KARAR TARİHİ: 26/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... ... Şubesinden ... nolu hesabı ile müvekkili şirketin yetkilisi ... tarafından sahibi olduğu çek koçanından ... ve ... numaralı çekleri ya kaybettiğini yada çaldırdığını, 24/11/2021 tarihinde fark ettiğini, yapılan tüm araştırmalara rağmen bu çek yapraklarının bulunamadığını, savcılığa da şikayette bulunduğunu, bu çek sayfalarının kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçmesi ve doldurularak kullanılmasının müvekkilinin mağduriyetine neden olacağını, bu nedenlerle öncelikle bu çeklerin bankaya ibrazında bankaca ödenmemesi için teminatsız yada uygun görülecek teminat karşılığında tedbir konulmasın ve kaybolan çeklerin iptaline karar verilmesini dava ve talep ettiği, 24/11/2021 tarihli beyan dilekçesi ile de dava konusu talebin, kayıp olan ve bilgileri yazılı olan çek yaprakları açısından ödemeden men kararı verilmesi ve durumun muhatap bankaya bildirilmesinden ibaret olduğunu, imzasız ve boş evrakın kıymetli evraklardan sayılan çek vasfında olmayacağından iptalinin de mümkün olmayacağından davanın asıl konusunun ödemeden men kararı verilmesinden ibaret olduğunu beyan ettiği görülmüştür.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 651. maddesi gereğince açılmış zayi nedeni ile çek iptali davasıdır.
Davacı vekilinin dilekçesinden de anlaşılacağı üzere davaya konu edilen çeklerin boş olduğu bildirilmiştir.
TTK Madde 651- (1) Kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. (2) Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.
Madde 781- (1) 780. maddede gösterilen unsurlardan birini içermeyen bir senet, ikinci ve üçüncü fıkralarda yazılı hâller dışında çek sayılmaz
Henüz keşide edilmemiş, çek vasfında olmayan boş çek yaprakları tedavüle konmuş sayılamayacağından zayi nedeniyle iptal davası açılamaz.
6100 sy HMK nın 114(1) d ) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları dava şartıdır. Zayi nedeniyle çek iptali hamil tarafından açılması gerekir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; her ne kadar davacı tarafından ... ... Şubesinin ... Nolu hesabı ile sahibi olduğu çek koçanından ... ve ... numaralı boş çek yapraklarının kayıp veya çalındığından bahisle zayi nedeniyle iptali istemiyle dava açılmış ise de; bir çekin kısmen doldurulmuş ya da sadece imzalanmış olması halinde, tedavüle çıkarılmasının mümkün ve geçerli olduğu, böyle bir çek için 6102 SK nun 757 ( eski TTK.nun 669'uncu) inci vd maddelerinde de belirtildiği üzere iptalini isteme hakkının ancak hamiline ait olduğu, keşidecinin ödemeden men talimatı verme hakkının bulunmadığı da nazara alındığında ancak kaybettiği çekin bedelinin kendisinden istenmesi halinde, borçlu olmadığının tespiti yonünde dava açma olanağına sahip olduğu, kaldı ki henüz keşide edilmemiş, çek vasfında olmayan tamamen boş çek yaprakları tedavüle konmuş sayılamayacağından, hesap sahibi tarafından zayi nedeniyle iptal davasının açılamayacağı, boş çek yapraklarına dayanarak iptal isteminde bulunmakta davacının hukuki yararının bulunmadığı hukuki yararın HMK.nun 322/1.maddesi yollamasıyla aynı kanunun 114/h bendi uyarınca sonradan giderilemeyecek dava şartlarından olduğu anlaşılmakla 115/2.maddesi uyarınca davacı tarafından açılan davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
1- Davacı tarafından açılan davanın usulden REDDİNE,
2- Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 59,30 TL harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına
3- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansından kararın tebliği giderleri düşüldükten sonra sarf edilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair davacı vekilinin yokluğunda, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 26/11/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır