T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/891
KARAR NO: 2021/937
DAVA: Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/05/2021
KARAR TARİHİ: 14/12/2021
Bergama .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 23.11.2021 tarih, ... Esas - ... Karar sayılı kararı üzerine dosya mahkememize tevzi edildiği ve dosyanın yukarıda belirtilen esasa kaydının yapıldığı görülmekle dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Bergama .... Asliye Hukuk Mahkemesine verdiği dava dilekçesinde özetle; ... Bakanlığına bağlı ...'ne (Yeni adı: ...) ait ... IBAN nolu POS hesabından 2011-2012-2013 yıllarında değişik aylarda hesap işletim ücreti adı altında toplam 285,60 TL kesinti yapıldığını, anılan kesintilerin iadesi talebi ile Bergama Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığı nezdinde başvuruda bulunulduğunu, anılan başvuru dosyası Bergama Kaymakamlığı İlçe Hukuk İşleri Şefliği tarafından Menemen İlçe Hakem Heyeti Başkanlığına gönderildiğini, Menemen İlçe Tüketici Hakem Heyeti Başkanlığının 05/02/2021 tarihli yazısı ile ; “”*...6502 sayılı Kanun'un “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinde “tüketici işlemi” mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dahil olmak üzere, ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan eser,taşıma,simsarlık,sigorta,vekalet,bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dahil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlemi ifade eder şeklinde tanımlanmıştır” denilmekte olup , başvuru görev alanımıza girmediğinden ekte iade edilmiştir.”” denilerek başvuru dosyalarının iade edildiğini, bu nedenlerle fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla ... Bergama Şubesi nezdinde açılmış bulunan ... Bakanlığına bağlı ...'ne ait (Yeni Adı : ...) ... IBAN nolu POS hesabından 2011-2012-2013 yıllarında değişik aylarda hesap işletim ücreti adı altında kesilen toplam 285,60 TL hesap işletim ücretinin tahsil tarihlerinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Bergama .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas - ... Karar sayılı 23.11.2021 tarihli kararı ile “…görülmekte olan davanın Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevine giren dava ve işlerden olduğu; Asliye Ticaret Mahkemelerinin yargı çevrelerinin belirlenmesine ilişkin Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı kararı gereğince "İzmir Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin İzmir ilinin mülki sınırları" olarak belirlendiğinden dava dosyasının görevli ve yetkili Nöbetçi İzmir Asliye Ticaret Mahkemesine devredilmesine/gönderilmesine, esas hükümle birlikte istinaf kanun yolu açık olmak üzere ” karar verildiği görülmüştür.
Gönderme kararı ile gelen dosya mahkememize tevzi edilmiş ve yukarıdaki esas numarasını almıştır.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 2017/11-10 esas, 2019/401 karar sayılı, 04.04.2019 tarihli emsal kararı “…..Bu açıklamalardan da anlaşılacağı üzere; uyuşmazlık konusunu teşkil eden her hukuki olay, meydana geldiği tarihteki yasal düzenlemelere tabidir ve olayın meydana geldiği zamanda mevcut olan mahkemeler tarafından çözümlenmelidir....
O hâlde yeni bir mahkeme kurulurken o mahkemenin kuruluş yasasında zaman bakımından faaliyete geçme gününden önceki uyuşmazlıklara bakacak mahkemelerle ilgili özel bir düzenleme bulunmadığı taktirde her uyuşmazlık, meydana geldiği tarihte bu işe bakacak olan mahkemece çözümlenecektir. Başka bir anlatımla her dava açıldığı koşullara göre görülüp sonuçlandırılacaktır..."şeklindedir.
Emsal HGK kararının gerekçesi ve dosya kapsamı dikkate alınarak somut olay değerlendirildiğinde;
İş bu dava 20.05.2021 tarihinde açılmış ve Bergama .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas numarasına kaydedilmiştir. Davanın açıldığı tarih itibariyle Mahkemenin görevi ve yetkisi konusunda bir uyuşmazlık dosyada tespit edilememiştir.
Türkiye Cumhuriyet Anayasa’sının 37. Maddesindeki “kanuni hakim güvencesi” ilkesinden hareketle uyuşmazlık konusunu teşkil eden her hukuki olayın, meydana geldiği tarihteki yasal düzenlemelere tabi olması ve olayın meydana geldiği zamanda mevcut olan mahkemeler tarafından çözümlenmesi gerekmektedir.
08 Temmuz 2021 tarihli 31535 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan, Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu’nun 07.07.2021 tarihli 608 numaralı kararı ile “İzmir Asliye Ticaret Mahkemeleri yargı çevresi İzmir ilinin mülki sınırları (Karşıyaka Ağır Ceza Mahkemesi yargı çevresi hariç)” şeklinde belirlenmiştir. Aynı kararda karar tarihinde derdest davaların yeni kurulan mahkemeye devredileceğine ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.
Yasada zaman bakımından faaliyete geçme gününden önceki uyuşmazlıklara bakacak mahkemelerle ilgili özel bir düzenleme bulunmadığı taktirde her uyuşmazlığın, meydana geldiği tarihte bu işe bakacak olan mahkemece çözümlenmesi gerekmektedir. İzmir ilindeki Ticaret Mahkemelerinin yargı çevresinin genişletilmesine ilişkin yasal bir düzenleme yapılmamıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık yönünden görevli ve yetkili mahkeme davanın açılmasından önce kanunen belirli olan Bergama .... Asliye Hukuk Mahkemesi olup, dava tarihinden sonra yetki alanı HSK kararı ile genişletilmiş olan mahkememizin davaya bakmasına olanak bulunmamaktadır.
Mahkemece her ne kadar Hakimler ve Savcılar Kurulunun 07/07/2021 tarihli, 608 sayılı kararı ile, Bergama Asliye Hukuk Mahkemelerinin ticaret mahkemesi sıfatının kaldırıldığı gerekçe gösterilerek dava tarihi itibariyle, mahkemenin iş bu dosyaya bakmakla görevli olmadığı belirtilmiş ise de, Hakimler ve Savcılar kurulu tarafından verilen kararın içeriği itibariyle, mahkemenin ticaret mahkemesi sıfatının kaldırıldığını gösterir bir husus tespit edilemediği anlaşılmıştır.
Bu konuda benzer uyuşmazlığa ilişkin Samsun Bölge Adliye Mahkemesi’nin 02.11.2021 tarih 2021/1511 Esas ve 2021/1353 Karar sayılı kararı ve Ankara Bölge Adliye Mahkemesi’nin 17.11.2021 tarih 2021/1939 Esas ve 2021/17372 Karar sayılı kararın da benzer gerekçeler ile aynı yönde hüküm kurulduğu görülmüştür.
Bergama ... Asliye Hukuk mahkemesi tarafından verilen kararın kesin ve yasa yolu kapalı olmak üzere verildiği, kararın devir niteliğinde olduğu ve yasa yoluna başvurulmaksızın Mahkememize tevzi edildiği görülmekle, Mahkememizce verilecek kararın ilk görevsizlik kararı olarak kabul edilmesi gerektiği, Bergama ... Asliye Hukuk mahkemesi tarafından verilen verilen kararın niteliği dikkate alındığında Mahkememizce olumsuz görev uyuşmazlığı çıkarılmasını gerektirir durum olmadığı anlaşılmıştır.
HMK md.114/1-c hükmüne göre görev dava şartı olup, HMK md.115/2 hükmüne göre ise iş bu dava şartının davanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden gözetilebileceği düzenlenmiş olup bu hali ile mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın HMK'nın 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca usulden reddine, görevli mahkemenin Ödemiş ... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna karar verilmesi gerektiği anlaşılmış aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın, HMK md. 114/1-c ve md. 115/2. hükümleri uyarınca dava şartı yokluğundan usulden REDDİNE,
Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
Görevli mahkemenin HMK md.20/1 uyarınca Bergama .... Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) olduğuna,
2-Kararın kanun yoluna başvurulmadan kesinleşmesi halinde kesinleşme tarihinden itibaren iki hafta içinde, kanun yoluna başvurulursa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde gönderme talebinde bulunulduğu takdirde dava dosyasının görevli Bergama ... Asliye Hukuk Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-HMK.nun 331/2. maddesi uyarınca harç ve yargılama giderlerinin görevli mahkeme tarafından ele alınmasına,
4-Kararın kesinleşmesi sonrası iki haftalık süre içinde dava dosyasının görevli Mahkemeye gönderilmesi isteminde bulunulmaması halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin taraflara ihtarına, (ihtarın tebliğ ile birlikte yapılmış sayılmasına)
5-Kararın taraflara tebliğine,
Dair karar, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda açıkça okundu 14/12/2021
Katip ...
E-imza
Hakim ...
E-imza