T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/571
KARAR NO: 2022/818
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/06/2022
KARAR TARİHİ: 27/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı .................... Şirketi vekili 29.06.2022 harç tarihli dava dilekçesiyle; Taraflar 10.05.2021 tarihli "Demir Cevheri Alım-Satım Sözleşmesi" ile 2021 yılı süresince satıcı tarafından işletilen maden sahalarında üretilen / üretilecek olan veya stoklarında bulunan toz veya parça hematit demir cevherinin satımı hususunda anlaştıklarını, alıcının sözleşme şartlarına uygun teslim edilmesi halinde 20.000-tonu parçalı olmak üzere toplam 100.000-ton cevher almayı taahhüt ettiğini, sözleşmede satışın partiler halinde arda arda teslim şeklinde gerçekleştirileceğinin kararlaştırıldığını, satış fiyatı sözleşmenin 1 numaralı ekinde "Fiyatlar Çaltı istasyonu vagon üstü teslim fiyatlarıdır. Fe 55 % ve Fe 53 % arası 270 TL / kuru ton + KDV olarak uygulanacaktır. (Fe 55 % ve Fe 53 % dahil) Fe 55 % üzeri için fiyat. Fe 55 % baz üzerinden prorata uygulanarak hesaplanacaktır. Fe 53 % altı için Alıcı, cevheri reddetme hakkına sahiptir. Ya da Alıcı cevheri, Fe 55 % baz üzerinden prorata uygulayarak satın alabilecektir. Fe% için örnekler; Fe 54 % için fiyat 270 TL / kuru ton + KDV'dir. Fe 56 % için fiyat = (270/55)*56 = 274,90 TL / kuru ton + KDV' dir. Fe 52 % için Alıcı red etme hakkına sahiptir. Ya da (270/55) *52 = 255,27 TL / kuru ton + KDV fiyatından tarafından satın alınabilir. Fe tenörü ret sınırı olan % 51 in altına üç kez düştüğü takdirde alım durdurulur, teslim alınan Sözleşme alıcı tarafından tek taraflı olarak feshedilir. Sevkiyat durana kadar girmiş olan cezası uygulanılır. Satıcı hiçbir hak ve fiyat artış talebinde bulunamaz. Nihai müşterinin analiz sonuçları her iki taraf için de bağlayıcı olacak ve fe içeriği haricinde diğer elem rutubet ve ebat için Alıcı'ya uygulanan cezai durumlar ve pirimler aynı şekilde Satıcı' ya yansıtılacaktır. Ayrıca Nihai Müşteri' nin Alıcı' ya uyguladığı akaryakıt fiyat farkı indirim ve artışından kaynak ekslimeler aynı şekilde satıcıya yansıtılacaktır" şeklinde kararlaştırıldığını, sözleşmenin ikinci maddesinde tarafların her bir parti satış için kalite, analiz değerleri, fiyat, teslimat ve sair teknik ve verileri belirlemek üzere ek protokoller imzalanması hususunda anlaştıklarını, sözleşmenin 10. maddesinde alıcının; teslim edilen ürünlerin evsaf ve özelliklerinin sözleşmeye uygun olmaması, genel olarak cevher kalitesinin bozulması saha rezervinin tükenmesi, nakliyat konusunda sıkıntı yaşanması, fiyat konusunda anlaşılamaması, ürüne dair piyasa koşullarının bozulması ve diğer mücbir sebep durumlarında sözleşme konusu alımı kısmen veya tamamen durdurmaya ve sözleşmeyi tek taraflı olarak tasfiye etmeye yetkili olduğunun kararlaştırıldığını, sözleşmenin 8. maddesine göre satıcı sevk edilen demir cevheri için önce proforma fatura kesecek, alıcı malı nihai müşteriye sattıktan sonra nihai müşteri ile hazırlanan hakedişten sonra satıcı bu hakedişe uygun olarak fatura düzenleyeceğinin kararlaştırıldığını, sözleşmenin imzalanmasından sonra cevher sevkıyatının başladığını, davalı alıcı tarafından nihai alıcının kabul ettiği hakediş değerleri olarak bildirilen değerler üzerinden faturalandırıldığını, yıl içinde demir fiyatlarındaki artışa paralel olarak sözleşmeye konu cevher satışında da fiyat artışına gidildiğini, yeni fiyatlar üzerinden önce proforma fatura kesildiğini, davalı-alıcı nihai alıcı ile hakediş hazırladıktan sonra da bildirdiği değerler üzerinden fatura kesildiğini, davalı-alıcı proforma faturaya ve faturaya itiraz etmeden ticari defterlerine işlediğini, davalı şirkete yapılan demir cevheri satışı için toplam 26.914.367,00-TL tutarında 23 adet fatura düzenlendiğini, davalı şirketin bu faturalara karşılık 25.502.000,00-TL ödeme yaptığını, sözleşmede fiyatın yıl sonuna kadar sabit olacağı konusunda anlaşma bulunmadığını, her bir partide yeni fiyat için ek anlaşma yapılacağının kararlaştırıldığını, sözleşmenin açık hükmüne rağmen davalının akaryakıtla ilgili uyguladığı fiyatları (sözleşme m. 8/1) davacı-satıcıya bildirmediğini, bundan doğan alacakların ödenmemesi nedeniyle Ankara 54. Noterliğinden 03.12.2021 tarihli 41966 sayılı ihtarnamenin keşide edildiğini, davalı tarafın ihtarnameye cevap vermediğini, akaryakıtla ilgili uyguladığı indirim ve artışları gösteren hakediş ve diğer belgeleri de göndermediğini, Ankara 36. Noterliğinden keşide edilen 08.03.2022 tarih ve ......... sayılı ihtarname ile birinci ihtarname ile verilen süre içinde talep edilen belgelerin müvekkil şirkete verilmediği ve herhangi bir ödeme yapılmadığı, gönderilmesi istenen hak ediş ve diğer belgelerin sözleşmeden doğan alacak miktarının hesaplanmasında kullanılacağı belirtilerek bunların gönderilmesinin istendiğini, alacağın hesaplanmasına yarayacak belgelerin gönderilmemesi halinde belirsiz alacak davası açılarak temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte alacağın tahsilinin talep edileceğinin ihtar edildiğini, davalı tarafın bu ihtarnameye vekili aracılığı ile İzmir 17. Noterliğinden keşide edilen 14.03.2022 tarih ........... sayılı ihtarname ile cevap verdiğini, davalı şirket tarafından müvekkil şirkete (geçmişe yönelik olarak) 07.03.2022 tarih ............ sayılı 1.923.236,07 TL fiyat farkı faturası düzenlendiği, bu faturanın müvekkil şirket tarafından kabul edilmediğinin Ankara 47. Noterliğinden keşide edilen 14.03.2022 tarih ve 05923 sayılı ihtarname ile davacıya bildirildiğini, davalının teslim edilmiş ve faturalandırılmış alacağı ödemek istemediğinin anlaşılması üzerine kayıtlara alınmış fatura bedelleri üzerinden hesaplanan bakiye alacağın tahsili için İzmir 11. İcra Müdürlüğünün ........... Esas sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, davalı tarafın ödeme emrine süresi içinde itiraz ederek takibin durmasına neden olduğunu, arabuluculuk görüşlerinde anlaşma sağlanamadığı belirterek itirazin iptali ile takibin devamı %20'den az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Davalı Datum Madencilik Ticaret Sanayi Anonim Şirketi vekili 31.08.2022 harç tarihli dava dilekçesiyle; davacı taraf ile davalı şirket arasında akdedilmiş olan 10 Mayıs 2021 tarihli 210118 numaralı Demir Cevheri Alım-Satım Sözleşmesi'nin 3. maddesi gereğince davacı tarafça 31.12.2021 tarihine kadar 100.000 mt yaş cevher teslim edileceği taahhüt edildiğini, ancak müvekkili şirkete 55.436,39 mt yaş cevher teslim edildiğini, 44.563,61 mt yaş cevher teslim edilmediğini, 31.12.2021 tarihine kadar teslim edilmeyen 44.563,61 mt yaş cevherin sözleşme gereği teslim edilmesi gerektiğinin davacı tarafa bildirilmesine rağmen üzerine düşen edimin yerine getirilmediğini, davacı tarafa İzmir 17. Noterliği'nin 14/03/2022 tarih ve 03430 yevmiye numaralı ihtarnamenin keşide edildiğini, ancak sözleşme ile taahhüt edilen hususların yerine getirilmediğini ve temerrüte düşürüldüğünü, taraflar arasındaki sözleşmenin karşılıklı borç yükleyen bir sözleşme olduğunu, iki tarafın da bir edimini ifayı yerine getirmesi gerektiğini, kendi yükümlülüğünü yerine getirmekten kaçınan ve temerrüde düşen davacı tarafın müvekkili şirketten edimlerin ifasını talep etmesinin mümkün olmadığını, davacı şirketin 1.923.236,07-TL eskalasyon bedeli alacağını müvekkili şirkete talep edilmesine rağmen ödenmediğini, bu nedenle davacı şirketçe gönderilen son iki fatura (toplam 1.412.367,00-TL bedel) alacağının mahsubu sebebiyle davacı şirkete ödenmediğini, akabinde müvekkil şirket tarafından davacı şirkete 07.03.2022 tarih .......... numaralı 1.923.236,07-TL fiyat farkı faturasının düzenlendiğini, fatura davacı tarafça kabul edilmediğinin Ankara 47. Noterliğinden keşide edilen 14.03.2022 tarih ve........yevmiye numaralı ihtarname ile bildirildiğini, söz konusu bedel mahsup edildikten sonra kalan 510.868,47-TL alacağın davacı şirketten talep edildiğini, ancak tahsil edilemediğini, İzmir 17. Noterliği'nin 14/03/2022 tarih ve ......... yevmiye numaralı ihtarname ile söz konusu alacağın keşide edildiğini, bu sırada davacı tarafın üstüne üstlük 1.412.367,00-TL'lik alacağı için icra takibi başlattığını, takibe karşı itiraz ettiklerini, davalı şirketçe mahsup edilmek üzere 1.923.236,07-TL alacak için davacı şirkete karşı dava açmak için öncelikle arabulucuya başvurduklarını, anlaşma sağlanamadığını, dava açma süresinin devam ettiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Dava; Davacı satıcının tarafın 10.05.2021 tarihli Demir Cevheri Alım Satım Sözleşmesine dayanarak ödenmeyen 10.07.2021 tarihli 24 numaralı 727.012,02-TL meblağlı fatura, 10.11.2021 tarihli 43 numaralı 493.727,53-TL meblağlı fatura, 11.06.2021 tarihli 17 numaralı 259.749,25-TL meblağlı fatura, 11.08.2021 tarihli 26 numaralı 196.529,60-TL meblağlı fatura,11.10.2021 tarihli 38 numaralı 2.792.154,07-TL meblağlı fatura,13.03.2021 tarihli 11 numaralı 1.037.225,88-TL meblağlı fatura, 13.03.2021 12 numaralı 362.048,25-TL meblağlı fatura, 15.09.2021 tarihli 34 numaralı 2.756.034,30-TL meblağlı fatura, 21.10.2021 tarihli 39 numaralı 2.592.635,60-TL meblağlı fatura, 22.11.2021 tarihli 45 numaralı 412.505,27-TL meblağlı fatura, 23.03.2021 tarihli 13 numaralı 275.937,23-TL meblağlı fatura, 23.06.2021 tarihli 22 numaralı 253.674,23-TL meblağlı fatura, 23.07.2021 tarihli 25 numaralı 380.216,13-TL meblağlı fatura, 23.08.2021 tarihli 29 numaralı 300.141,90-TL meblağlı fatura, 23.08.2021 tarihli 30 numaralı 350.666,82-TL meblağlı fatura, 24.04.2021 tarihli 15 numaralı 47.443,08-TL meblağlı fatura, 25.09.2021 tarihli 35 numaralı 3.477.032,04-TL meblağlı fatura, 30.06.2021 tarihli 23 numaralı 342.249,71-TL meblağlı fatura, 30.09.2021 tarihli 37 numaralı 2.630.693,29-TL meblağlı fatura, 31.03.2021 tarihli 14 numaralı 850.285,52-TL meblağlı fatura, 31.05.2021 tarihli 16 numaralı 335.690,01-TL meblağlı fatura, 31.08.2021 tarihli 32 numaralı 2.287.461,92-TL meblağlı fatura ve 31.10.2021 tarihli 41 numaralı 3.753.253,95-TL meblağlı faturalar kapsamında ödenmeyen 1.412.367,00 TL bakiye alacağın tahsili için yapılan takibe itirazın iptali davasıdır.
Tarafların delilleri toplanmıştır.
Yargılamanın devamı aşamasında davacı vekili mahkememize sunduğu 21.09.2022 tarihli dilekçesiyle; müvekkili şirketin talebi doğrultusunda davadan feragat ettiklerini beyan etmiştir.
Davalı vekili 21.09.2022 tarihli dilekçesiyle; davacı taraf ile anlaştıklarını, davacı tarafın feragat beyanı uyarınca dosyada işlem yapılmasını, davadan feragat sebebiyle herhangi bir suretle vekalet ücreti ve yargılama gideri taleplerinin olmadığını beyan etmiştir.
Mahkememizce davacının feragat beyanı gereğince HMK m. 307'ye göre davanın feragat nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına ve davalı lehine talep edilmediğinden yargılama gideri ve vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Sebeplerle;
Davacının davasından feragati nedeniyle REDDİNE,
Ön inceleme duruşmasından önce feragat edildiğinden; Harçlar Kanunu m. 22 gereğince alınması gereken 26,90 TL (80,70 TL'nin 1/3) harcın dava açılırken yatırılan 80,70 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 53,80 TL karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
Tarafların karşılıklı olarak birbirlerinden yargılama ücreti ve vekâlet ücreti talebi olmadığından davalı lehine yargılama gideri ve vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.560,00 TL'nin davada haksız çıkan davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
HMK m. 333 gereği talep eden tarafın gider avansından artanın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
Dair, tarafların yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 27.09.2022
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip...
e-imza