T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/916
KARAR NO: 2024/44
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/11/2022
KARAR TARİHİ: 18/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; 24.05.2022 tarihinde davalı ... Et Gıda Tic.Tur.Ltd.Şti.'nin maliki olduğu ve diğer davalı sürücü ... sevek ve idaresindeki ... plaka sayılı araç müvekkile ait ... plaka sayılı araca çarparak maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği,çarpan araç sürücünün asli ve tam kusurlu olduğu,araç davalı sigorta şirketine ... poliçe numarası ile ZMMS trafik sigortası ile sigortalı olduğu,kaza neticesinde alınan eksperden araç hasar bedeli ve değer kabybı olmak üzere iki fraklı rapor alındığı ve müvekkil aracında 1115.164,54 TL hasar,aracın kullanılmadığı gün süresince 5.250,00 TL ikame araç talebi belirlendiği ve ekspere 2.038,41 TL ve 440,78 TL ödeme yapıldığı, sigorta şirketine başvuru yapıldığı, ancak herhangi bir ödeme yapılmadığı ve arabuluculuk müesesinden de sonuç alınamadığı, bu nedenlerle müvekkil aracında meydana gelen 1.000,00 TL hasar bedeli,100,00 TL ekspertiz ücreti ve 100,00 TL ikame araç bedeli olmak üzere 1.200,00 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 24.05.2022 tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesini dava ve talep ettiği görülmüştür.
Davacı vekilinin Mahkememize sunduğu 11/12/2023 tarihli dilekçesi ile davasını ıslah ederek toplam bakiye hasar tazminatı bedelinin 50.758,90 TL'nin 17.490,94 TL'lik kısmı poliçe limitlerinden dolayı davalı sigorta şirketi ... A.Ş. Sorumluluğunda olmak üzere ve HASAR TAZMİNATINA İLİŞKİN 33.267,96 TL'lik kısım ve İKAME ARAÇ BEDELİNE İLİŞKİN 5.250,00 TL'LİK tutarın tamamdından ... Et Gıda Tic.Tur.Ltd.Şti. ve ...
sorumluluğunda olmak üzere kaza tarihi olan 24.05.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ekspertiz ücretine mahsuben: 2.038,41 TL'nin dava tarihi olan 03.11.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
CEVAP: Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesi ve duruşmalarda özetle; Meydana gelen kazada ... plaka sayılı araç ZMMS trafik sigortası ile sigortalı olup, poliçe limitinin 50.000,00 TL olduğu,müvekkil sigortalı sürücünün kusuru oranı kadar sorumlu olacağından sürücü kusurlarının belirlenmesi gerektiği, talep edilen hasar bedelinin fahiş olup, bilirkişi tarafından belirlenmesi gerektiği, KDV'den müvekkilin sorumlu olmayacağı, yasal fazi talep edilebileceği,kazanç kaybı poliçe teminat dışında olduğunun, ekspertiz ücretinin kabul edilmeyeceği,bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini arz ve talep ettiği görülmüştür.
Dava dilekçesi ve eklerinin diğer davalılar ... Ltd. ŞTi. Ve ...'a usulüne uygun tebliğ edilmiş olmasına rağmen, davalıların davaya cevap vermedikleri görülmüştür.
DELİLLER :Davacı iddiasını ispata yönelik olarak; kaza tespit tutanağı, ekspertiz raporu, sigorta poliçesi, ehliyet, ruhsat, tramer kaydı, kasko değer listesi, bilirkişi, fotoğraflar, tanık, hasar dosyası ve yasal delillere dayandığı görülmüştür.
Davalı sigorta vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; sigorta poliçesi, ekspertiz raporu, keşif ve yasal delillere dayandığı görülmüştür.
Dava konusu kazaya karışan araca ait trafik kayıtlarının, hasar dosyasının ve sigorta poliçesinin dosya arasına alındığı görülmüştür.
Tarafların dosyaya celbini talep ettiği belge ve kayıtların dosyaya teminine müteakiben, 24/05/2022 tarihinde, davacıya ait araç ile davalıların işleteni, sürücüsü ve ZMSS sigortacısı olduğu aracın karıştığı trafik kazasının oluşumunda hangi tarafın ne oranda kusurlu olduğu, kaza sebebiyle davacıya ait araçta hasar oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise ne miktarda oluştuğu, oluşan iş bu zararın kazayla uyumlu olup olmadığı, davacının ikame araç zararının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarının tespiti hususunda dava dosyası Trafik Bilirkişisi... ile Makine Mühendisi ...'a tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından yapılan inceleme sonucunda dosyaya sunulan 16/05/2023 tarihli rapor ve 11/10/2023 tarihli ek raporda;
1-Davalı ... A.Ş. nezdinde 31.01.2022/2023 tarihleri arasında ... sayılı ZMMS trafik poliçesiyle sigortalı olan,davalı ... Et Gıda Tic.Tur. Ltd. Şti.adına sigortalı ... plakalı ... model ... marka kamyonet sürücüsü diğer davalı ...'un kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK nın 46/b, 46/c ve 54/a maddelerini ihlal ettiği kanaatine,
2- ... plakalı dorse takılı ... plakalı çekici (tır) sürücüsü dava dışı ... ile davacı ... adına kayıtlı ... plakalı ... model ... marka otomobil sürücüsü ... olmak üzere her iki araç sürücüsünün kazanın oluşumuna katkı sağlayacak trafik kural ve kaidelerine aykırı etken davranış faktörleri görülmediği kanaatine,
3-Meydana gelen trafik kazasında sigorta şirketinin 08.11.2022 tarihinde 24.509,06 TL hasar ödemesi yapması nedeniyle sigorta şirketinin eksik ödenen hasar bedeli için hariç 39.277,35 TL veya KDV dahil 50.758,90 TL ilave hasar ödemesi yapması gerektiğinin kanaatine, 4-... plaka sayılı aracın onarım süresi boyunca serviste kalacağı sebebiyle 5.250,00 TL ikame araç talebi oluşabileceği şeklinde rapor edildiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME:Dava; trafik kazasından kaynaklanan hasar bedeli, ikame araç bedeli ve ekspertiz ücreti istemine ilişkindir.
Zararın tespiti ve ödenmesi ile işleten ve araç sürücüsünün sorumluluğunun belirlenmesine ilişkin kanun hükümleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkileri - Sorumluluk başlıklı 49/1. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." hükmünü, Zararın ve kusurun ispatı başlıklı 50/1. maddesi "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü, Tazminat - Belirlenmesi başlıklı 51/1. maddesi "Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler." hükmünü içermektedir.
Davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna ilişkin kanun hükümleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu başlıklı 91/1. maddesi "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmünü, İşleten ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin hukuki sorumluluğu başlıklı 85/1. maddesi "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmünü içermektedir.
Değer kaybı tazminatı miktarının hesaplama yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, araç sürücüsü ve işleteni ile zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi hakkında açılan araç değer kaybına ilişkin davaların istinaf ve temyiz incelemesini yapmakla görevli Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay Hukuk Dairelerinin yerleşik kararları uyarınca dava konusu aracın kaza tarihindeki hasarsız halinin rayiç değeri ile onarımı sonrasında oluşan rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybı olarak belirlenmesinin ve kabul edilmesinin gerektiği ve mahkememizce de belirlenen usulden ayrılmasını gerektiren bir hususun olmadığı anlaşılmıştır.
Yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 24/05/2022 tarihinde davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılmış bulunan davalı ... Et Gıda Tic.Tur.Ltd.Şti.'ne ait, davalı ... sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracın çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacıya ait aracın hasar gördüğü, dosya kapsamına getirilen poliçe örneğine göre hasara neden olan ... plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmelik ekinde yer alan motorlu araç işletenleri için uygulanacak asgari sigorta teminatlarının belirlendiği eke göre kaza tarihi itibari ile poliçe kapsamında teminatı limitinin 50.000,00 TL olduğu, kusur durumunun ve dava konusu araçta meydana gelen hasar miktarının tespitine yönelik olarak düzenlenen bilirkişi raporu ile dava konusu kazada davacının kusursuz, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen araç sürücüsünün ise % 100 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait araçta meydana gelen hasar miktarının 75.267,96 TL olduğu ve davacının talep edebileceği bakiye hasar miktarının 50.758,90 TL olduğu hususlarının tespit edildiği, davacının dava öncesinde hasar bedeli yönünden yaptığı başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından 08/11/2022 tarihinde 24.509,06 TL ödeme yapıldığı, alınan bilirkişi raporuna göre ödeme tarihi itibari ile yapılan ödemenin zararı giderir nitelikte bulunmadığı, davalı ... Et Gıda Tic.Tur.Ltd.Şti.'in zarara sebebiyet veren aracın işleteni, davalı ...'un zarara sebebiyet veren aracın sürücüsü olması nedeniyle 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 49/1. maddesi uyarınca haksız fiilden doğan borç ilişkileri kapsamında, davalı sigorta şirketinin kaza tarihi itibari ile zarara sebebiyet veren aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenlemesi nedeniyle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85 ve 91. maddeleri uyarınca sigortalanan araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere meydana gelen hasar bedeli zararından sorumluluğunun bulunduğu, davacı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketine başvuru yapılmış ise de dosya kapsamına sunulan belgeler ile başvuru tarihinin tam olarak belirlenemediği ve davalı yönünden temerrüt tarihinin dava tarihi olduğu, ayrıca meydana gelen kaza nedeniyle davacıya aracın hasarı 30 günde tamir ve boyanarak faal hale gelebileceği, 15 gün x 350,00 TL =5.250,00 TL. araç mahrumiyet zararı bedelinden davalı araç maliki ve sürücüsünün sorumlu olduğu, dava konusu zarara sebebiyet veren aracın ticari nitelikte olması nedeniyle avans faizine hükmedilmesinin gerektiği anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;
DAVANIN KABULÜ İLE,
1) (a) Araç hasar bedeli tazminatına yönelik davanın KABULÜ ile 50.758,90 TL araç hasar bedeli tazminatının davalılar ... ve ... ET GIDA TİCARET TUR. LTD. ŞTİ yönünden 24/05/2022 tarihinden, davalı ... Anonim Şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile dava tarihi olan 15/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek AVANS FAİZİ ile birlikte MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
(b) Araç mahrumiyet zararı tazminatına yönelik davanın KABULÜ ile 5.250,00 TL araç mahrumiyet bedelinin davalılar ... ve ... ET GIDA TİCARET TUR. LTD. ŞTİ'den kaza tarihi olan 24/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek YASAL FAİZİ ile birlikte MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
2) Davacının 2.038,41 TL ekspertiz ücreti bedeli talebinin yargılama gideri yargılama gideri içerisinde değerlendirilmesine,
3)Alınması gereken 3.467,34-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça yatırılan 80,70 TL peşin harç ve 975,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 2.411,64-TL'nin davalılardan (davalı ... Anonim Şirketi 2.177,01 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) alınarak hazineye gelir kaydına,
4)Davacı tarafça yapılan 80,70 TL başvuru harcı, 80,70 TL peşin harç, 975,00 TL tamamlama harcı, 11,50 TL vekalet harcı, 2.038,41 TL ekspertiz ücreti, 2.959,75 TL tebligat, posta gideri ve bilirkişi ücreti, olmak üzere toplam 6.146,06 TL'nin davalılardan (... Anonim Şirketi 5.548,04 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine, kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
5)Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00 TL'nin davada haksız çıkan davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
6)Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan (... Anonim Şirketi 16.158,33 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine,
7)HMK.nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nin 345/1. maddesi uyarınca 2 (iki) hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı..18/01/2024
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı
Tashih Şerhi
Her ne kadar Mahkememizin 18/01/2024 tarihli, ... Esas ve ... Karar sayılı kararın hükümdeki 1.nolu maddesinin (b) bendinde sehven ".... 24/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek YASAL FAİZİ ile birlikte..." olarak yazılmış ise de, "....24/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek AVANS faizi ile birlikte..." olarak değiştirilmesine karar verilerek bu şekilde tashih edilmiştir.
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı