T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/324
KARAR NO: 2024/12
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/04/2023
KARAR TARİHİ: 09/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle;Davalı sigorta tarafından zorunlu trafik sigortası ile sigortalı, maliki ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın 23/01/2023 tarihinde müvekkiline ait ... plakalı araç ile ...'a ait ... plakalı araçların kazaya karıştığı ve iş bu kaza sebebi ile müvekkiline ait aracın hasar gördüğünü, kaza neticesinde taraflar tarafından tutulan kaza tespit tutanağına göre ... plakalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğunu, meydana gelen kazada tam kusurlu olan aracın kaza tarihi itibari ile ... Sig. A.Ş. tarafından zorunlu trafik sigortası ile sigortalı olduğunu, hasar dosyası açıldığını ancak müvekkiline herhangi bir ödeme yapılmadığını, davaya konu hasar nedeniyle araçtaki hasarı tespiti amaçlı alınan bilirkişi raporunda hasar bedeli 49.754,43 TL olarak tespit edildiğini, kaza tarihi itibariyle maddi kazalarda araç başına teminatın 120.000 TL olduğunu, işbu kazaya ilişkin 21.02.2023 tarihinde davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını ancak ödeme yapılmadığını, arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, sigorta şirketi oluşan zarar nedeniyle gerçek zararı tazmin etmekle yükümlü olduğunu, sigorta şirketinin motorlu aracın neden olduğu riziko nedeniyle gerçek zararı ödemekle yükümlü olduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik hasar ve işçilik bedeli olarak 500,00-TL değer kaybı için 500,00-TL olmak üzere 1.000,00-TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, hasar için 725,00-TL, değer kaybı için 444,00-TL eksper rapor ücreti ile birlikte işbu davada yapılacak yargılama giderleri ile birlikte vekalet ücretinin davalıdan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini dava ve talep ettiği görülmüştür.
Davacı vekilinin 05/12/2023 tarihli dilekçesi ile, şimdilik kaydıyla talep ettikleri belirsiz alacak mahiyetindeki taleplerinin belirlenebilir hale gelmiş olmakla, dava dilekçesindeki hasar onarım bedeli için 500,00-TL olan talebini 13.468,75-TL daha arttırarak 13.968,75-TL'ye çıkardıklarını beyan ettikleri görülmüştür.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesi ve duruşmalarda özetle; İhbar üzerine müvekkili şirket tarafından sigorta şirketi nezdinde hasar dosyası açıldığını ve eksper ataması yapıldığını, atanan eksper tarafından serviste araç üzerinde yapılan inceleme neticesinde aracın hasarı ve değişmesi gereken parçaları ile yapılacak onarım durumunun tespitinin yapıldığını ve ödemeye dayanak 11.02.2023 tarihli hasar ekspertiz raporu hazırlandığını, ekspertiz raporu ile 21.031,25-TL hasar oluştuğunun tespit edildiği ve belirlenen tutar 20.02.2023 tarihinde davacı vekilinin hesabına ödendiğini, bu nedenle bakiye tazminat çıkarılmasının mümkün olmadığını, başvuru konusu aracın tamir servisine yönelik yasalarda düzenlenen sürelerde ayıp ihtarı yapıldığına dair dosya kapsamında bir bilgi ve belge bulunmadığını, aynı zamanda başvuran tarafından haricen ödeme yapıldığına ilişkin herhangi bir belge de sunulmadığından başvuranın haksız taleplerinin reddi gerektiğini, bu çerçevede başvuranın haksız taleplerine istinaden bakiye tazminat tutarına hükmedilmesinin sebepsiz zenginleşmeye yol açacağını, müvekkili şirketin KDV’den sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, başvurudan önce başvuran tarafın değer kaybı talebinin de ekspertiz tarafından incelendiği ve başvuran tarafa ait araçta meydana gelen değer kaybı bedelinin 10.000,00-TL olarak tespit edildiği ve ilgili bedelin, 27.02.2023 tarihinde davacı vekilinin hesabına ödendiğini, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında olduğunu, davacının avans faizine ilişkin taleplerinin reddi gerektiğini, haksız fiilden kaynaklanan olaylarda ise ancak yasal faizin talep edilebileceğinin Yargıtay kararlarıyla da sabit olduğunu belirterek öncelikle davacının belirsiz alacak davası açmada hukuki yararı bulunmadığından başvurunun usulden reddini, davacı tarafından talep sonucunun açıkça belirtilmesini, davacı tarafın değer kaybı ve hasar talebi giderilmiş olduğundan haksız başvurunun reddini, her halde kusur oranları, değer kaybı ve hasar bedelinin tespit edilebilmesi için konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılmasını, her durumda müvekkili şirketin temerrüde düşmediği dikkate alınarak müvekkili şirketin yargılama giderleri ve vekâlet ücretinden sorumlu tutulmamasını talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER:Davacı iddiasını ispata yönelik olarak; Trafik kaza tutanağı , araç ruhsat ve sürücü belgesi suretleri, ... Sigorta A. Ş. "..." numaralı Zorunlu Trafik Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi, dosyası kapsamında alınan bilirkişi raporu, Yargıtay .... H.D. ... E- ... K sayılı ilamı, bilirkişi incelemesi, keşif, lüzumu halinde tanık deliline dayandığı görülmüştür.
Davalı vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; 31.12.2022-31.12.2023 vadeli, ... numaralı KTK ZMS Poliçesi, ödeme dekontu , ekspertiz raporu , gerektiğinde bilirkişi incelemesi ve sair her türlü yasal delile dayandığı görülmüştür.
Mahkememizce mahallinde trafik bilirkişisi ... marifetiyle 21/09/2023 tarihinde keşfe gidildiği, ardından tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda, heyete hasar uzmanı bilirkişi ... eklerenek, bilirkişilerden kazanın meydana geliş şekli, dosyadaki bilgi ve belgeler, olaya ilişkin fotoğraflar değerlendirilmek suretiyle davacıya ait araç ile davalı sigorta şirketine ZMSS poliçesiyle sigortalı aracın karıştığı trafik kazasının oluşumunda hangi tarafın ne oranda kusurlu olduğu, kaza sebebiyle davacı aracında hasar ve değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise ne miktarda oluştuğu, oluşan iş bu zararın kazayla uyumlu olup olmadığı ve ZMSS poliçe limiti ve kapsamı dahilinde kalıp kalmadığı, davacının dava tarihinden önce sigorta şirketine müracaatı nedeniyle yapılan ödeme miktarı ve tarihi hususunda rapor düzenlemeleri istenmiş, bilirkişi heyeti tarafından 04/12/2023 tarihli düzenlenen raporda; Kusur oranlarının tespiti ; ... Plakalı Otomobil sürücüsü ...'ın; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 56. Maddesinin (c) bendindeki ”Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar. ”Kuralını ihlal ettiği, Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 107. Maddesindeki “ Sürücüler, önlerinde giden araçları güvenli ve gerekli bir mesafeden takip etmek zorundadırlar. Bu mesafe, kendi araçlarının kilometre cinsinden saatteki hızının en az yarısı kadar metredir. Takip mesafesi, takip eden aracın 2 saniyede kat edeceği yol uzunluğu kadar da olabilir." Kuralını ihlal ettiği; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun si Te ait asli kusurları düzenleyen 84.Maddesinin (d) bendindeki “Arkadan çarpma” kuralını ihlal ettiği ve kazanın oluşumunda ETKEN OLDUĞU;
... Plakalı Otomol sürücüsü ...” in; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda herhangi bir kusuru tespit edilememiş olup, kazanın oluşumunda ETKEN OLMADIĞI; başkaca kazanın oluşumuna katkı sağlayacak etken kişi, kurum, kuruluş ve dış etmenler olmadığı ;
Hasar yönünden; dosya içeriği ve hasar fotoğraflarının incelenmesinden, dava konusu hasar ile zararın uyumuna kanaat edildiği, yapılan hesaplama ve piyasa rayiç araştırmasında, kaza tarihinde eşdeğer araçların ortalama rayicinin 180.000 TL olduğuna kanaat edilmiştir.
Kaza Tarihinde Hasar Bedelinin; 35.000,00 TL (Otuzbeşbin. TL) olduğu hesaplanmıştır. Bakiye Hasar Miktarının; hesaplanan 35.000,00 TL. - ödenen 21.031,25 = 13.968,75 TL. olduğu hesaplanmıştır.
Dava konusu ... plakalı aracın, kaza tarihinde değer Kaybının; 10.000,00 TL olduğu hesaplanmıştır. Değer kaybının davalı Sigorta Şirketince Karşılanmış olduğu anlaşılmıştır. Bakiye Değer Kaybı Tazminatı Hesaplanmadığı rapor edilmiştir.
Davalı vekilinin bilirkişi raporuna itirazlarının bilirkişi raporu içeriği ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde itirazın reddine karar verildiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME:Dava; trafik kazasından kaynaklanan hasar bedeli, değer kaybı bedeli ve ekspertiz ücreti istemine ilişkindir.
Zararın tespiti ve ödenmesi ile işleten ve araç sürücüsünün sorumluluğunun belirlenmesine ilişkin kanun hükümleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkileri - Sorumluluk başlıklı 49/1. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." hükmünü, Zararın ve kusurun ispatı başlıklı 50/1. maddesi "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü, Tazminat - Belirlenmesi başlıklı 51/1. maddesi "Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler." hükmünü içermektedir.
Davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna ilişkin kanun hükümleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu başlıklı 91/1. maddesi "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmünü, İşleten ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin hukuki sorumluluğu başlıklı 85/1. maddesi "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmünü içermektedir.
Değer kaybı tazminatı miktarının hesaplama yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, araç sürücüsü ve işleteni ile zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi hakkında açılan araç değer kaybına ilişkin davaların istinaf ve temyiz incelemesini yapmakla görevli Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay Hukuk Dairelerinin yerleşik kararları uyarınca dava konusu aracın kaza tarihindeki hasarsız halinin rayiç değeri ile onarımı sonrasında oluşan rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybı olarak belirlenmesinin ve kabul edilmesinin gerektiği ve mahkememizce de belirlenen usulden ayrılmasını gerektiren bir hususun olmadığı anlaşılmıştır.
Yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 23/01/2023 tarihinde davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılmış bulunan ... plaka sayılı aracın çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacıya ait aracın hasar gördüğü, dosya kapsamına getirilen poliçe örneğine göre hasara neden olan ... plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmelik ekinde yer alan motorlu araç işletenleri için uygulanacak asgari sigorta teminatlarının belirlendiği eke göre kaza tarihi itibari ile poliçe kapsamında teminatı limitinin 120.000,00 TL olduğu, davacının dava öncesinde değer kaybı yönünden yaptığı başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından 10.000,00 TL ödeme yapıldığı, alınan bilirkişi raporuna göre ödeme tarihi itibari ile yapılan ödemenin zararı giderir nitelikte bulunduğu, davacının dava öncesinde hasar bedeli yönünden yaptığı başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından 21.031,25 TL ödeme yapıldığı, alınan bilirkişi raporuna göre ödeme tarihi itibari ile yapılan ödemenin zararı giderir nitelikte bulunmadığı, kusura yönelik alınan bilirkişi raporu ile dava konusu kazada davacının kusursuz, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen araç sürücüsünün ise % 100 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, yukarıda açıklanan ve mahkememizce de kabul edilen hasar bedeli tespit usulüne ve dosya kapsamına uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre davacıya ait araçta meydana gelen hasar bedelini miktarının 35.000,00 TL. - 21.031,25 = 13.968,75 TL TL olduğunun tespit edildiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85. maddesine göre işletene düşen hukuki sorumluluğun aynı Kanunun 91. maddesine göre poliçede belirtilen limitler altında zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketi tarafından teminat altına alındığı ve zarardan sorumluluğunun bulunduğu, dava öncesinde davalı sigorta şirketine dava konusu ile ilgili olarak başvuru yapıldığı ve sigorta şirketi tarafından 20/02/2023 tarihinde eksik ödeme yapıldığı, dava konusu zarara sebebiyet veren aracın hususi nitelikte olması nedeniyle yasal faize hükmedilmesinin gerektiği, davacının dava açılmasında evvel hasar bedeli yönünden yaptığı ekspertiz giderinin yargılama gideri içerisinde değerlendirilmesine, davacının değer kaybı bedeli talebinin reddine ve davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;
DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE,
-Davacının hasar bedeli talebinin Kabulü ile, 13.968,75 TL araç hasar bedelinin temerrüd tarihi olan 20/02/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan davacıya verilmesine,
-Davacının değer kaybı bedeli talebinin REDDİNE,
2-Alınması gereken 954,20-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça peşin yatırılan 429,90 TL TL(179,90 TL peşin harç+250,00 TL ıslah harcı)'nin mahsubu ile bakiye 524,30-TL 'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Dava kısmen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı 25,60 TL vekalet suret harcı, 3.926,25-TL tebligat, posta gideri ve bilirkişi ücreti ile 1.912,30 keşif harcı olmak üzere toplam 5.864,15TL yargılama giderinden davanın kabul oranı nazara alınarak 6.589,15 TL yargılama gideri ile davacı tarafın karşıladığı 179,90 TL başvurma harcı, 179,90 TL peşin harç, 250,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 6.950,59 TL’nin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, davacı tarafın fazladan yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasın,
4-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL'nin davanın açılmasına sebebiyet veren davalıdan alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına,
5-Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan 13.968,75 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Dava kısmen reddolduğundan; Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan 500,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-HMK.nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı dava konusunun miktar ve değeri istinaf sınırının altında olması nedeniyle kesin olarak verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 09/01/2024
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı