T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/625
KARAR NO: 2024/597
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı))
DAVA TARİHİ: 01/08/2024
KARAR TARİHİ: 01/08/2024
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımlı)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı, dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin işyerinden boş olarak çalınan (rızası hilafına elinden çıkan) çek yapraklarından ... Bankası, ... Şubesine ait, ... çek nolu çekin, hırsızlık, resmi evrakta sahtecilik ve dolandırıcılık suretiyle tedavüle sunulduğunu, çalıntı çek ile ilgili İzmir Cumhuriyet Başsavcılığına şüpheliler hakkında ... Sor. Sayılı dosya ile suç duyurusunda bulunulduğunu, suça konu çek yaprağının bu şüpheliler tarafından doldurulmak ve müvekkilin imzası taklit edilmek suretiyle bankaya ibraz edildiğini, çek üzerine 31.07.2024 tarihi ve bedel kısmına da 500.000 TL yazılarak lehtar kısmına davalının unvanı yazıldığı, çekin keşideci imzası kısmına ise müvekkilinin imzasının taklit edilerek atıldığını, bankanın çek ödemesi olduğunun müvekkiline hatırlatılması üzerine müvekkilinin böyle bir çek imzalamadığını ifade ederek bankaya gittiğini ve banka tarafından kendisine çek sureti verildiğini, çeki inceleyen müvekkilinin bu çeki kendisinin doldurmadığını ve imzalamadığını tespit ettiğini, akabinde kontrol ettiğinde işyerinden kayıp olduğunu düşündüğü çek yaprağının kullanıldığını anladığını, Müvekkilinin ticari hayatının zarargörmemesi için rızası dışında elinden çıkan bu çekin tahsili halinde telafisi güç ve imkansız zararlar meydana getireceğini, bu nedenle öncelikle davaya konu çek hakkında İHTİYATİ TEDBİR niteliğinde ÖDEMEDEN MEN YASAĞI KARARI verilmesini ve kararın ilgili Türk Ekonomi Bankası Manavkuyu Şubesine ivedi olarak bildirilmesini ayrıca müvekkilinin imzasının sahte olarak atılması neticesinde tedavüle sürülen çekin yapılacak yargılama neticesinde iptaline karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
Dava, TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken 757. vd. maddeleri hükümlerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
TTK Madde 651- (1) Kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. (2) Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.
TTK'nun 757-(1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebilir.
TTK'nun 759-(1) poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir.
6100 sy HMK nın 114(1) d ) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları dava şartıdır. Zayi nedeniyle çek iptali hamil tarafından açılması gerekir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; çeklerin zayii nedeniyle iptali istemiyle dava açılmış ise de; 6102 SK nun 757. vd. maddelerinde de belirtildiği üzere çekin iptalini isteme hakkının ancak çek hamiline ait olduğu, dosyadaki çek sureti kontrol edildiğinde keşidecinin ..., lehtarın .... Elk. Elektronik Müh. Ltd. Şti olduğu, bu hali ile davacının çek hamili olmadığının anlaşıldığı, bu nedenle davacının kıymetli evrakın iptali davasını açma ehliyetinin olmadığı anlaşılmakla davacının dava şartı olan aktif husumet yokluğundan HMK'nın 114/1-d maddesi ve HMK'nun 115/2.maddesi uyarınca usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 427,60-TL karar ve ilam harcının davacı tarafça peşin yatırılan 8.538,75 TL'den mahsubu ile bakiye 8.111,15-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
3-Dava reddedildiğinden davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-HMK.nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının yatırana iadesine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar verildi. 01/08/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı