T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/430 Esas
KARAR NO: 2021/792
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 01/03/2019
KARAR TARİHİ: 01/12/2021
Mahkememizde görülen İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirket arasında imzalanan taşeron sözleşmesi gereğince Çiğli Kasaplar Meydanı yenilenmesinin yapıldığını, sözleşmenin 6. Maddesi gereğince fatura bedelinin %95'inin hemen, %5 lik kısmının ise iş bitiminde ödenmesinin kararlaştırılmasına rağmen, iş bitiminde davacı tarafından 1. hakediş için 3.564,85 TL, 2. hakediş için 34.898,50 TL ve 3. hakediş için 14.917,11 TL hakediş bedelinin ödenmediğini, fatura bedeli ve 1.,2. ve 3. hakediş bedelleri toplamı 350.170,30 TL nin davalı tarafından ödenmemesi nedeniyle davalı hakkında İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyası ile takip yapıldığını, davalının takibe kötüniyetli olarak itiraz etmesi üzerine takibin durduğunu, ancak takip sonrası toplam 306.789,90 TL ödeme yapıldığını belirttiği ve İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün .... sayılı takip dosyasına haksız olarak yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, itirazında haksız ve kötü niyetli olan davalının %20 icra inkar tazminatı ödemesine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesi ile; davacı tarafından açılan davanın ve yapılan icra takibinin haksız olduğunu, bakiye hakediş bedelinin sözleşmenin 6. maddesi gereğince iş bitiminde taşeronun yükümlülüklerini yerine getirdiğinin belgelenmesi karşılığında taşerona ödeneceğinin kararlaştırıldığını, taraflar arasındaki sözleşmeye ilişkin olarak kesin kabulün yapılmadığını ve işin halen devam etmekte olduğunu belirttiği ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce deliller toplanılmış, İzmir ....İcra Müdürlüğü'nün ..... esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde, 30.01.2018 takip çıkışlı, davacı alacaklı ...... Müh. Taah. San. ve Tic. Ltd Şirketi tarafından davalı borçlular ...A.Ş ve İzmir Büyükşehir Belediyesi aleyhine 30/03/2017 tarihli faturaya istinaden 296.789,84 TL asıl alacak, 15.660,75 TL işlemiş faizi ve 53.380,46 TL 1., 2., 3., hakediş nakit teminat kesintileri toplamı olmak üzere toplam 365.831,05 TL yönünden icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin borçlulara tebliği üzerine borçlular vekillerinin ayrı ayrı itiraz dilekçeleri üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı'ndan gelen 23.10.2019 tarihli yazı cevabı içeriğinden ......... Alan İçerisinde bulunan Ulaşım yollarının bakım onarım ve tadilat yaptırılması işi kapsamında Çiğli Kasaplar Meydanı düzenlemesi işinin 12.10.2017 tarihinde geçici kabulünün yapılarak tamamlanmış olduğunun ve hakkediş alacağının bulunmadığının bildirildiği görülmüş, davacı vekili tarafından taraflar arasındaki sözleşme ve davaya konu fatura örneklerinin ibraz edildiği, 10.02.2017 tarihinde imzalanan Sözleşmenin 6. maddesinde; Ödeme Şartlarının, Taşeronun aylık olarak yaptığı işin miktarını içeren hak ediş raporu düzenlenerek müteahhitin proje müdürlüğüne hak edişin ait olduğu ayın sonundan başlamak üzere en geç 15 gün içerisinde sunulacağı, verilen her hak eriş miktarı toplam/imalat oranında kesileceği, taşeronun bu sözleşme gereğince yapılan imalattan doğan alacaklarını hak ediş olarak iki kopya halinde hazırlayacağı ve ayın son günü müteahhide şantiyede onaya verileceği, taşeronun hak edişleri, müteahhit’in İdare ile yaptığı ana hak edişin miktarı, kapsamı, ödenme ve kesintilerle ilgili hükümlerine paralel olarak düzenlendiği, taşeronun sunumuna müteakip müteahhidin en geç 10 gün içerisinde onaylayarak fatura kesmesi için taşerona iade edileceği, taşeronun bu miktarın faturasını düzenleyerek müteahhide sunacağı, müteahhidin ödemeye konu işin hakkedişini idareden tahsil etmesini takip eden 30 iş günü içinde müteahhidin fatura bedelinin %95’ini taşerona ödeyeceği, kalan %5’lik kısmın iş bitiminde taşeronun tüm yükümlülüklerini (Ceza vs) yerine getirdiği belgelemesi halinde taşerona ödeneceği sözleşmenin ödeme şartlarının incelenmesinden anlaşılmıştır.
Mahkememizce tarafların iddiaları, beyanları ve itirazları nazara alınarak, uyuşmazlık konularında inceleme yapılmak üzere mahallinde inşaat mühendisi ve mimarın mahallinde keşif icra kılınmış ve keşiften sonra hesap bilirkişisinin katılımıyla taraf defterleri üzerinde inceleme yapılmış, bilirkişi heyeti tarafından Mahkememize ibraz edilen ayrıntılı rapor ve ek raporlar Mahkememizce yeterli ve hükme esas almaya elverişli nitelikte görülmüştür.
Davaya konu olan yapım işinin 4734 Sayılı Kamu İhale yasasına tabi bir yapım işi olduğu, asıl işverenin dava dışı belediye, yüklenici firmanın davalı, taşeron firmanın ise davacı olduğu, davalının iş veren konumunda olup, davaya konu olan işin yapımını dava dışı İdare olan Belediyeye taahhüt ettiği, bu taahhütte yer alan işin yapım işini ise alt taşeron olarak davacıya verdiği anlaşılmıştır. Davaya konu uyuşmazlıkta ise, itirazın iptaline konu olan hakkediş alacaklarının, İcra takibinden sonra davalı tarafından ödendiği hususu her iki tarafında kabulünde olmakla, ödenmeyen tutarın ise ara hakkedişlerde imalat kalemlerinden geçici kabule kadar yapılan %5 lik kesintilerin iadesine ilişkin olduğu, geçici kabulün yapılan işin fen ve sanat kurallarına uygun, onaylı proje ve teknik şartnamesine uygun olarak yapıldığının İdarece kabul edilerek onaylanması ile yapılan işin İdarece teslim alınması anlamını taşıdığı, geçici kabulden sonra kesin kabule kadar geçen sürenin ise teminat süreci olarak nitelendirilebileceği, bu süreçte imalatlarda olabilecek, zamanla ortaya çıkabilecek gizli ayıplı iş olup olmadığı bakımından kesin kabul incelemesinin yapılacağı, bu nedenle de idarelerin yüklenicilerden toplam sözleşme bedeli üzerinden ayrıca bir teminat mektubu aldıklarından kesin kabulde ortaya çıkacak bu türlü gizli ayıpların yüklenici tarafından giderilmemesi durumunda alınan teminat nakde çevrilerek idare ayıpları yüklenici namı hesabına gidermesi şeklinde gerçekleştiği, somut uyuşmazlıkta, davalı davacıdan yüklendiği işin bütününe ilişkin olarak, taraflar arasında imza altına alınan sözleşmenin 10. maddesinde teminat ve cezalar başlığı altında kesin kabulde iade edilmek üzere kesin teminat olarak sözleşme bedelinin %15'i tutarında teminat çeki ya da teminat senedini müteahhide vereceği yönünde açık düzenlemenin bulunduğu, dolayısıyla, davaya konu olan yapım işinde kesin kabule kadar davalının elinde ayrıca bir %15' lik tüm sözleşme bedeli üzerinden alındığı anlaşılan teminat senedi ve/veya çeki olmalıdır. bu durumda, idarenin yaptığı uygulamaya eş değer olarak davalının da, davacıya geçici kabul yapıldıktan ve yapı idare teslim alındıktan sonra davalının imalat bazında yaptığı kesintileri davacıya iade etmesi için davacının davalıya ayrıca işin bütününe ilişkin %15 lik kesin kabulde iade edilmek üzere teminat senedi vermesinin taraflar arasındaki sözleşmede kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.
Tarafların ticari ve belgeleri üzerinde yapılan incelemeden, davacının yasal defterlerinin TTK ve VUK ilgili maddeleri gereği sahibi lehine delil teşkil ettiği, davacının hesap ekstresinin; davacının yasal defter ve dayanağı belgelerine göre kayıtlarında işlenmiş olduğu ve buradan hareketle davacı.... Taah. San. Tic. Ltd. Şti. firmasının davalı .... San. Tic. A.Ş. firmasından 01.03.2019 tarihi itibari ile alacağının bulunmadığı, davalının yasal defter ve dayanağı belgelerinin tetkikinde; davalının yasal defterlerinin 2018 yılından itibaren e-defter olduğu TTK ve VUK ilgili maddeleri gereği sahibi lehine teşkil ettiği, davalının hesap ekstresinin; davalının yasal defter ve dayanağı belgelerine göre kayıtlarında işlenmiş olduğu, davalı .... San. Tic. A.Ş. firmasının davacı.... Taah. San. Tic. Ltd. Şti. firmasına 01.03.2019 tarihi itibari ile borcunun bulunmadığı, davacı ile davalı arasındaki ticari ilişkinin 05.04.2017 tarihinde başladığı davalının davacının banka hesabına 19.04.2018 tarihli yaptığı ödeme ile son bulduğu, sözleşmenin teminata ilişkin maddesinde; davacının davalıya işin başında kesin kabulün yapılma tarihine kadar %15'lik teminat çeki ve/veya senedi vermesi gerektiği, mali incelemede bu teminat çek ya da senedinin olmadığının tespit edildiği, 30.01.2018 tarihli icra takibinde 1. 2. ve 3. Hakkediş nakit teminat kesintisi toplamı olarak yer alan 53.380,46 TL nin ancak dava konusu olan yapım işinin dava dışı İdare tarafından kesin kabulü yapıldıktan sonra davacıya iadesi gerekebileceği, davacının icra takibine koyduğu 365.831,05 TL lik toplam tutar için, takip sonrasında 306.789,00 TL nin davalı tarafından ödendiği, kalan tutar olan 59.042,05 TL nin içerisindeki 53.380,46 TL'nin işin sözleşmesine göre yapılan teminat kesintisi olduğundan dava konusu işin kesin kabulü yapılıncaya kadar davacıya ödemesinin yapılamayacağı , bu durumda yapılan ödemeler düşüldükten sonra, davacının davalıdan takip kapsamında oluşan bakiye alacağının 5.662,00 TL olduğu kanaatine varılmıştır.
Öte yandan, dava dışı Belediye tarafından Mahkememize gönderilen müzekkere cevabından davalı firmaya hakediş ödemesinin fatura tarihinden sonra en yakın tarih olan 05.07.2017 tarihinde yapılmış olduğu, davaya dayanak teşkil eden Sözleşmenin 6. Maddesine göre Müteahhidin ödemeye konu işin hakkedişini idareden tahsil etmesini takip eden 30 iş günü içinde ödemesi gerektiği, buna göre de faturanın son ödeme tarihinin 04.08.2017 olduğu anlaşılmakla, takip tarihine kadar işlemiş faiz alacağının bilirkişi ek raporlarında ayrıntılı şekilde belirtildiği üzere 249,90 TL olduğu sonuç ve kanaatine varılarak davanın kısmen kabulü ile, davacı tarafından davalı aleyhine İzmir .... İcra Müdürlüğünün ...... esas sayılı dosyası ile yapılan takibe davalının vaki itirazının 5.662,00 TL asıl alacak, 249,90 TL işlemiş faizi olmak üzere toplam 5.911,90 TL yönünden iptali ile takibin devamına fazlaya ilişkin talebin reddine, her ne kadar davacı tarafça icra inkar tazminata talebinde bulunulmuş ise de dava konusu bedelin yargılamayı gerektirir nitelikte likit olmaması dikkate alınarak İİK 67/2 maddesindeki yasal şartları oluşmadığından icra inkar tazminatı hükmedilmesine yer olmadığına dair aşağıdaki şekilde hüküm tesisine karar verilmesi cihetine gidilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
Davanın KISMEN KABULÜ ile, davacı tarafından davalı aleyhine İzmir ... İcra Müdürlüğünün .... esas sayılı dosyası ile yapılan takibe davalının vaki itirazının 5.662,00 TL asıl alacak, 249,90 TL işlemiş faizi olmak üzere toplam 5.911,90 TL yönünden iptali ile takibin devamına,
Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
Yasal şartları oluşmadığından icra inkar tazminatı hükmedilmesine yer olmadığına,
Alınması gereken 403,84 TL nispi ilam harcından peşin alınan 44,40 TL harcın mahsubu ile kalan 359,44 TL'nin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
Davacının kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre davanın kabul oranına göre takdir ve tayin edilen 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
Davalının kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre davanın red oranına göre takdir ve tayin edilen 5.620,28 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
Davacı tarafından iş bu davada sarf edilen 480,10 TL harç, 2.215,85 TL yargılama gideri toplamı olan 2.695,95 TL nin kabul ve red oranı nazara alınarak 367,41 TL sinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Davacının yatırdığı gider avansından kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde re'sen iadesine,
Davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında suçüstü ödeneğinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 01/12/2021
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza