T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/547
KARAR NO: 2022/338
DAVA: Alacak (Çatmadan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/10/2020
KARAR TARİHİ: 13/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Çatmadan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... plakalı 2012 model BMW marka aracın maliki olduğunu, müvekkiline ait araç 12/01/2019 tarihinde trafik kazası neticesinde hasara uğradığını, kaza, ... ait ... plakalı araç (çekici) ve buna bağlı ... plakalı dorse seyir halindeyken dorsenin tekerleklerinin ikisinin araçla bağlantısının açılarak tekerleklerin yola savrulması neticesinde meydana geldiğini, kazanın oluşumunda tüm kusur davalılardan araç maliki konumundaki belediyeye ait olduğunu, diğer davalı şirket ise kaza tarihi itibariyle davalı belediyeye ait aracı sigortalayan şirket olduğunu, davalılardan sigorta şirketi ile ilgili olarak davadan önce arabuluculuk yoluna müracaat edilmiş olup arabuluculuk sürecinden bir netice elde edilemediğini, davadan önce tarafımızca İzmir 10. Sulh Hukuk Mahkemesinde .../... D.İş sayılı dosya ile araçtaki hasar ve zarar tespit ettirildiğini, tespit dosyasında alınan rapor davalı belediyeye mahkemesince 04/03/2019 tarihinde tebliğ edilmiş ancak ilgili belediye müvekkilinin zararını giderme konusunda bir girişimde bulunmadığını, tespit dosyasında alınan rapora göre şu hasar ve zararlar oluştuğunu, tamirat, parça değişimi işçilik vs sebeplerle oluşan hasar 113.500,00 TL, değer kaybından doğan zarar 10.000,00 TL, ayrıca aracın tamirinin 25 gün süreceği tespit olunduğunu, kazadan sonra müvekkilince aracın tamiri yaptırılmış ve kullanılmaya devam edildiğini, bu itibarla araç için pert total durumunun oluşması söz konusu olmadığını, her ne kadar tespit dosyasında hasar ve zarar belirlenmişse de kusur oranı ve gerçek zarar ancak mahkemede yapılacak yargılama sonucunda belli olacağından fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla hasar bedeli 100.000 TL. değer kaybı 5.000.000 TL. ve 1.000 TL. de ikame vasıta ücreti olmak üzere şimdilik 106.000 TL nin kaza tarihi olan 12/01/2019 tarihinden, işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, İzmir 10. Sulh Hukuk Mahkemesinde .../... D.İş sayılı tespit dosyasındaki giderler ve avukatlık ücreti de dikkate alınarak , yargılama giderleri ile ücreti vekaletin de karşı yana müştereken ve müteselsilen tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı sigorta şirketi cevap dilekçesinde özetle; davaya konu, poliçe teminat kapsamına giren ve araçtaki değişimi uygun görülen parçalar, dikkate alınarak, yapılan hesaplama sonucu, müvekkili sigorta şirketi tarafından, 19.03.2019 tarihinde 23.600,00.-TL, anlaşmalı servis ... Otomotiv Servis ve Tic. Şirketi (TR... İban nolu) banka hesabına tazminat (hasar onarım), 27.05.2019 tarihinde de 22.789,00.-TL ...sigorta AŞ (TR... İban nolu) banka hesabına rücuen tazminat ödemesi yapıldığını, bu durumun ödeme belgesi ile sabit olduğunu, davacı tarafın gerçek zararı (poliçe teminatı ve limitleri dahilinde) karşılandığını, gerçek zarar bedelini ve poliçe limitini aşan, sebepsiz zenginleşmeye yönelik taleplerinin reddi gerektiğini, öte yandan, zorunlu mali mesuliyet poliçelerinde asli amacı, zarar görenin uğramış bulunduğu gerçek zararın giderilmesi olduğunu, davaya konu edilen aracın, kaza öncesindeki durumu, kilometresi, modeli ile yılı ve buna bağlı olarak piyasadaki tercih durumu, parça değişiminin nasıl ve yetkili servisçe yapılıp yapılmadığı, geçmiş hasar durumu ve detayları, boya onarımı, tarafların kusur durumu, kazanın sigorta şirketine bildirim süresi gibi birçok etkene bağlı olduğunu, poliçe ve sigorta genel şartları dışında kalan (teminat ve limit dışı kalan) gerçek zararını aşan söz konusu talebi değer kaybı, sebepsiz zenginleşmeye yönelik, haksız ve dayanaksız olduğundan reddi gerektiğini, davacı tarafça, davaya konu edilen ikame araç bedeline yönelik isteminin de reddi gerektiğini, ikame araç bedeli gerçek zarar olmayıp, müvekkil sigorta şirketi ile sigortalısı arasında akdedilen, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Poliçesi incelendiğinde görüleceği üzere "ikame araç bedelinin" poliçe teminatı kapsamında olmadığını, davacı tarafça açılan gerek Poliçe ve Genel Şartlarına ve gerekse Usul ve Yasaya aykırı olarak açılan, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı dilekçesinde, İzmir 10. Sulh Hukuk Mahkemesi .../... D. İş sayılı dosyasıyla delil tespiti talebinde bulunmuş olduğunu, tespit neticesinde 113.500,00-TL parça değişim, Tamirat, İşçilik ücretleri; 10.000,00-TL araç değer kaybını olduğu yönünde mahkemenin karar verdiğini, davanın açıldığı tarihte davacı tarafından alacak talebinin miktar ve değerinin belirli olması sebebiyle, işbu tazminat talepli davanın belirsiz alacak davası olarak açılması usul ve yasaya aykırı olduğunu, davanın usule aykırılık nedeniyle reddi gerektiğini, davacıların, davalı sigorta şirketine usulüne uygun başvuruda bulunup bulunmadığı dosya içeriğinden anlaşılamadığını, davacının başvurusuna ilişkin herhangi bir ihtarname ya da ihbarnameye dosya içeriğinde rastlanmadığından, dava şartı olan bu başvurunun yapılmamış olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek üzere; davacının uğramış olduğu maddi zararın tazminine yönelik diğer davalı sigorta şirketi tarafından sigorta teminatı kapsamında teminat limitlerinde ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiğini, zorunlu mali sorumluluk sigortasının sigorta teminat sınırını aşan miktarın müvekkili Belediyeye yöneltilmesi gerekirken, davacının maddi zararın tamamı bakımından tazminat talebini müvekkili Belediye'ye yöneltmesi yasaya aykırı olduğunu, kaza tespit tutanağında yalnızca asli kusurlu olarak belirtilen sürücü bakımından değerlendirme yapılmış olup; olayın oluşuna ve gelişimine ilişkin tanık anlatımına, iz ve işaretlerin uzunluğu, istikameti, rengi vb. gibi kusur yönünden değerlendirmeye alınabilecek emarelere değinilmeksizin davacı sürücü ...'ın kusurunun bulunmadığı sonucuna varıldığını, kaza tespit tutanağı eki olan alkol raporunda davacı ...'ın promil ölçümünün yapılmamış olduğunu, kazaya karışan ...'ın promil ölçümü hariç tüm araç şöförlerinin alkol promil ölçümleri yapıldığını, alkol promil ölçümleri 12.01.2019 tarihini 13.01.2019 tarihine bağlayan gece 00:08, 00:03 ve 23:51 saatlerinde yapıldığını, diğer üç şöföre promil testi yapılmışken, ...'a promil testi yapılmama sebebinin ilgili kurumdan sorulması gerektiğini, çekici aracın sürücüsü ...'ın ve ...'nün davaya dahil edilmesi için davacı yana süre verilmesini veya davanın ihbarını talep ettiklerini, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın usul ve esastan reddini; davanın sürücü ...'a ve ...'ne ihbarını veya davacı yana süre verilerek davaya dahil edilmelerini, ...' a ait varsa promil ölçümünü gösterir tutanağı, yoksa promil testinin niçin yapılmadığı hakkında Mahkeme'ye bilgi verilmek üzere İl Trafik Müdürlüğü'ne müzekkere yazılmasını, davacı tarafından talep edilen hasar kalemlerinin bedellerinin hesaplanması için konusunda uzman bilirkişiden rapor alınmasını, dosyada kusur tespiti yapılması için dosyanınkonusunda uzman bilirkişiden rapor alınmasını, arabuluculuk görüşmelerine konu olmamış alacak taleplerinin Mahkeme tarafından resen değerlendirilmesini ve bu alacak talepleri yönünden davanın usulden reddini, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
Fer'i müdahil ... vekilince 17.09.2021 tarihli dilekçesi ile; "müvekkilin .... ye ait araç şoförü olması münasebeti ile çıkacak kararda kendisine rücu ihtmali bulunması ciheti ile davalılara tarafında fer-i müdahillik talebinin kabulüne karar verilmesi talepli dilekçesi ile davaya taraf olmuş ve fer'i müdahil olarak hakkında hüküm tesisi edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE & NETİCE VE KANAAT:
Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, hasar dosyası, sigorta poliçesi, araç tescil belgeleri ve İzmir 10. Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... D.iş sayılı dosyası ile ilgili diğer belgeler celp edilerek dosyaya eklenmiş, sigorta poliçesinin incelenmesinde kazanın poliçe teminat süresi içerisinde meydana geldiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce kusur ve makine mühendisi bilirkişi heyetinden alınan 15/03/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı ... davalı işletenin (...) ... plakalı dorsesinde tekerlek fırlaması şeklindeki bozukluğun davacının veya üçüncü kişinin ağır kusuru veya mücbir sebepten kaynaklandığına dair bir saptama yapılamadığını, ayrıca dosyaya sunulan tutanaklarından anlaşıldığı üzere aracın zorunlu fenni muayenesi ve teknik denetim-bakımının yapılmış olması, aracın gözden geçirilmiş ve trafiğe çıkma izni verilmiş olması da işleteni sorumluluktan kurtarmadığını, trafik kazasının, davalıya ait çekiciye bağlı dorsenin iki tekerleğinin fırlamasından ileri geldiği açık olup, bu hal araçtaki bozukluğun kazayı etkilemiş olması halidir ve teknik arızadan doğan zarardan; davalı işleten ... sorumlu olduğu, ... plakalı çekici sürücüsü ... otoyol üzerinde sol şeritte çekiciye bağlı ... plakalı dorse ile seyir halinde iken; şerit izleme, güvenli takip mesafesi ve hız kurallarını ihlal ettiğine dair kesin bir saptama yapılamayan davacımnın; davalı adına tescilli çekiciye bağlı dorsenin bağlantılarından kurtularak fırlayan tekerleğine çarpması olayında; davacı bakımından kaçınılmazlık ve öngörülmezlik mevcut olduğundan, tekerleğin fırlaması davacının aracının işletilmesi dışında olduğundan; ...'ın, zararlı sonuç üzerinde etken nitelikte bir kural ihlalinin bulunmadığı, davacı ... plakalı otomobil sürücüsü ... otoyol üzerinde sol şeritte seyir halinde iken; şerit izleme, güvenli takip mesafesi ve hız kurallarını ihlal ettiğine dair kesin bir saptama yapılamayan davacının; davalı adına tescilli çekiciye bağlı dorsenin bağlantılarından kurtularak fırlayan tekerleğine çarpması olayında; davacı bakımından kaçınılmazlık ve öngörülmezlik mevcut olduğundan, tekerleğin fırlaması davacının aracının işletilmesi dışında olduğundan; davacı ...'ın, zararlı sonuç üzerinde etken nitelikte bir kural ihlalinin bulunmadığı, ayrıca, davacının olay anındaki alkol düzeyini gösterir bir belge dosyada bulunmadığından; bu bakımdan bir değerlendirme yapılamadığı, ... trafik kazası tespit tutanağı'nın 1. sayfası üzerinde yapılan incelemede iddia edildiği gibi olay anında, var olan vol aydınlatma sisteminin çalışır durumda olmadığı anlaşıldığı, mevcut veriler; mahal ve hava şartları kapsamında değerlendirdiğinde aniden kısa bir zaman aralığında gelişen ve çekiciye bağlı dorseden yol kaplaması üzerine fırlayan tekerleğe/lastiğe davalının ve diğer sürücülerin aracı ile çarpması şeklinde gelişen zararlı sonucu; yol aydınlatmasının çalıştığı durumda da önleyemeyeceği değerlendirildiğini, sonuç olarak; kaza anında olay mahallindeki yol aydınlatmasının çalışmaması zararlı sonuç üzerinde etken olmadığından, ...'nün zararlı sonuç üzerinde etken bir davranışının bulunmadığı kanaatine varıldığını, ... plakalı otomobil sürücüsü ... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununu ihlal eden zararlı sonuç üzerinde etken nitelikte bir davranışı olmadığı, ... plakalı otomaobil sürücüsü ... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununu ihlal eden zararlı sonuç üzerinde etken nitelikte bir davranışı olmadığı, davaya konu kazada ... plakalı araçta oluşan hasarla ilgili olarak yedek parça değişim tutarı olarak KDV'siz ve ıskontosuz 92.233,07 TL, işçilik tutarının KDV'siz 7.490 TL olmak üzere ve toplam hasar tutarının KDV siz ve ıskontosuz 99.713,07 TL olarak ve toplam hasar tutarının KDV dahil ve askontosuz 117.661,42 TL olarak değerlendirilmesinin uygun olduğu sonucuna varıldığını, ... plakalı aracın 2.el rayiç bedelinin 120.000 TL olarak değerlendirmesinin uygun olduğu, 2.el piyasa rayiç değeri 120.000 TL olan bir araçta kaza sonrası belirlenen 117.661,42 TL hasar bedeli miktarının aracın onarımı için ekonomik olmadığı, araca pert-total uygulanması gerektiği ve sovtaj bedelinin (hasarlı hali ile) 70.000 TL olarak değerlendirmesinin uygun olduğu, ... plakalı araçta meydana gelen hasardan dolayı perte ayrılması gerektiği uygun görüldüğünden değer kaybı değerlendirilmesi yapılmadığını, ... plakalı çekicinin ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen EKZMSS (trafık sigortası) poliçesinde ikame araç koşulu bulunmadığından hasarın giderilmesi sırasında araçtan mahrum kalma (ikame araç) yönünden bir değerlendirme yapılmadığı bildirilmiştir.
Dava, trafik kazası kaynaklı tazminat istemine ilişkindir.
Mahkememizce yapılan yargılamada toplanan deliller ve hükme esas alınacak nitelikte kabul edilen ayrıntılı ve gerekçeli bilirkişi raporları dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek; 12/01/2019 tarihinde davalı ... ait olan ve davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı olan ... plakalı çekici otoyolun sol şeridinde seyir halinde iken çekiciye bağlı dorsenin bağlantılarından kurtularak fırlayan tekerleğe kural ihlali bulunmayan davacı sevk ve idaresindeki ... plakalı aracıyla çarpması neticesinde davacının aracında 70.000 TL hasar meydana geldiği, davalı ... ait çekiciye bağlı dorsenin iki tekerleğinin fırlamasından ileri geldiği açık olup, bu hal araçtaki bozukluğun kazayı etkilemiş olması ve teknik arızadan doğan zarardan, davalı işleten ... sorumlu olduğu anlaşıldığından; davanın kısmen kabülü ile; davalı ...yönünden 70.000-TL hasar bedeli tazminatın 12/01/2019 kaza tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş,
Bilirkişi raporundaki tespitler doğrultusunda değer kaybı ve ikame araç talepleri bakımından aracın pert şartlarının oluşması ile sigorta poliçesinde ikame araca dair kaydın bulunmaması hususları itibari ile bu yönden davanın reddine karar verilmiş;
Davacının hasar tazminatı, değer kaybı ve hasarın giderilmesi sırasında araçtan mahrum kalma (ikame araç) yönünden bir talebi ile ilgili olarak, davalı ... Sigorta yönünden KTK 97 maddesi gereğince hasar ve değer kaybı tazminatı ile ikame araç bedeli yönünden dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine yazılı başvuru dava şartı yerine getirilmeden dava açıldığı, anılan dava şartı noksanlığı sonradan tamamlanabilen dava şartlarından olduğu halde karar anına kadar noksanlığın giderilmediği anlaşıldığından, davanın davalı sigorta şirketi yönünden hasar tazminatı, değer kaybı ve hasarın giderilmesi sırasında araçtan mahrum kalma (ikame araç) yönünden talebi ile ilgili olarak KTK'nın 97. maddesi uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle HMK'nın 114/2 ve 115/2 maddeleri uyarınca usulden reddine karar verildiği,
Davacının çekici sürücüsü olan fer'i müdahil ... yönünden davasının ise hadisede kusursuz olması, bu yönü ile sorumluluğu bulunmaması sebebiyle davanın esastan reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
Davanın KISMEN KABÜLÜ İLE;
1-) a-)Davalı ... yönünden 70.000-TL hasar bedeli tazminatın 12/01/2019 kaza tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
b-)Davalı ... Sigorta yönünden KTK 97.maddesi mucibince müracaat bulunmaması sebebiyle bu davalı yönünden davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine,
c-) Fer'i müdahil ... yönünden ilgilinin kusursuzluğu sebebiyle davanın esastan reddine,
2-Alınması gereken 4.781,70 TL nisbi karar ve ilam harcından peşin alınan 1.810,22 TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 2.971,48 TL'nin davalı ...ndan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacının kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre davanın kabul oranına göre takdir ve tayin edilen 9.900,00 TL vekalet ücretinin davalı İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığından alınarak, davacıya verilmesine,
4-Davalı ... Sigorta A.Ş ve Fer'i Müdahil ... kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre davanın red oranına göre Davalı ... Sigorta A.Ş ve Fer'i Müdahil ... lehine ayrı ayrı takdir ve tayin edilen 5.400,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, Davalı ... Sigorta A.Ş ve Fer'i Müdahil ... verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 76,00 TL tebligat masrafı, 33,00 TL e-tebligat masrafı, 92,20 TL posta masrafı, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti, 1,80 TL KEP masrafı, İzmir 10. Sulh Hukuk Mahkemesinin .../... D.iş sayılı dosyasında yapılan masraf ve vekalet ücreti ( 25,00 TL başvurma harcı, 89,60 TL peşin harç, 7,90 TL vekalet harcı, 384,90 TL keşif harcı, 450,00 TL bilirkişi ücreti, 24,50 TL tebligat masrafı toplamı 981,90 TL delil tespit gideri ve 755,00 TL delil tespit vekalet ücreti) toplamı 3.921,80 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesaplanan 2.589,86 TL'sinin davalı ...ndan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı tarafından peşin yatırılan 54,40 TL başvuru harcı, 1.810,22 TL peşin harç, 7,80 TL vekalet harcı toplamı 1.872,42 TL.nin davalı ...ndan alınarak davacıya verilmesine,
7-HUAK 18/A Maddesi gereğince zorunlu arabuluculuk kapsamında suç üstü ödeneğinden ödenen 1.320,00 TL ara buluculuk giderinin 6831 Sayılı Yasa hükümlerine göre davalı ...ndan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
8-Davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesinden sonra resen davacıya iadesine,
9-Davalılar tarafından yatırılan delil avansının kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesinden sonra resen davalılara iadesine,
Dair ; davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı,fer-i müdahil vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 341. v.d.maddeleri gereğince ( 2 ) hafta içerisinde,İzmir Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 13/04/2022
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza