T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/729 Esas
KARAR NO: 2023/71
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 28/10/2021
KARAR TARİHİ: 30/01/2023
GEREKÇELİ KARAR TARİHİ: 20/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesiyle; davacının davalı bankanın Torbalı Şubesi nezdinde bulunan hesabından sahte e-postalar ve e-posta adresleri ile davacının ıslak imzası, talimatı veya talebi olmaksızın 38.504,08 Euro'nun üçüncü kişilere ait yurtdışı hesaplarına swift işlemi gerçekleştirildiğini ve zarara uğratıldığını, davacının işlemin durdurulması için davalı bankaya ihtarname gönderdiğini, yapılan işleme dair davacı şirketin bir talimatı olmadığını, 10.04.2021 tarihli ....-... sayılı proforma ile sahte belge düzenlendiği, davacı şirketin evrak üretildiği ve davalının faturada yazılı firma ile herhangi bir ticari olmadığını ve belirtilen ürünleri de satmadığını, siparişi bulunmadığını ve sahte evrakların gönderildiğini, e-posta adresi uzantısının e-posta yanıtla denildiğinde davalının adreslerinden farklı olduğunu, yazılı talimat olmaksızın gerekli kontroller yapılmaksızın yapılan yüklü miktardaki swift işleminde davalı bankanın ihmal ve kusuru bulunduğunu, davalının davacının zararının giderilmesi adına herhangi bir girişimde bulunmadığını, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak üzere davacı şirketin hesabından talimat olmaksızın çıkan 38.504,08 Euro bedelin hesaptan çıkış tarihi olan 29/04/2021 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince yabancı para borcunun faizinde Devlet bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduatına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte davalı bankadan tahsili ile davacı şirkete ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesiyle; davaya konu işlemin 28.04.2021'de gelen e-posta ile başladığı ve bu e-posta bilgi ksımında davacının 5 çalışanının takip ettiği Muhasebeimasklima.com.tr e-posta adresinin, davalı bankanın Torbalı Şube müşteri ilişkileri yetkilisi ... ve 3 farklı davacı şirket yetkisine ait e-postanın eklendiği, e-posta ekinde 28.04.2021 tarihli ve 2021-37 numralı talimat ve proforma fatura bulunduğu, banka olarak OTPBank JSC ve alıcı olarak ... IBAN numaralı Limited ... firmasının yer aldığı, davalı çalışanı ...'ın 28.04.2021 tarihi 6:56'da para transferi için iş talebi oluşturduğu, genel müdürlüğün 29.04.2021 11:55'te işlemi onayladığı ve 29.04.2021 tarihinde para transferinin tamamlandığı, dava konusu olayda davacı şirket çalışanından gelen e-postanın ilgi kısmında daha önce davalı bankaya gönderilen kişilerin aynen olduğu, ... yerine ... kişisinin bulunduğu ve ... adresine dava konusu olaydaki e-postanın iletildiği, bu durumun hayatın olağan akışında gün sonunda rastlanabilen bir olay olduğu, davacının davalı bankadaki ... numaralı talimat ile dava konusu talimattaki firma kaşesi ve yetkili imzasının birebir aynı olduğu, davacının davalı bankaya 2015 yılından itibaren gerçekleştirdiği tüm işlemlerin ıslak imzasız olduğu, e-posta yoluyla işlem gerçekleştirilmesi istendiği, ıslak imzalı evrakların sonradan temin edildiği, dava konusu olayda paranın gönderildiği OTP Bank Ukrayna müşterisine ulaştığı ve davacı şirket ile ... firması arasında 10.04.2021 tarihli sözleşmeye istinaden paranın gönderildiği, davacı şirket içerisinden ya da e-posta iletilerine erişim sağlayabilen 3. kişilerin firmanın talimatlarına ulaşarak firma kaşesi ve imzasını kopyaladığı ve sonrasında dava konusu e-postayı gönderebildiğinin düşünüldüğü, dava konusu olayın sonrasında davacı banka çalışanı ...'a 16.06.2021 tarihinde dava konusu olaydan 2 ay sonra ... e-posta adresinden benzer iletilecek kişilere benzer bir posta geldiği, iletiye talimat ve proforma faturanın eklenmediği, gönderenin farklı olduğu, davacı çalışanlarının da dava konusu olayda kendilerine gelen e-postayı 30.04.2021'de fark ettiği ve bu durumun dava konusu olayda davacının da normal bir işleyiş olarak gördüğünün yüksek bir ihtimal olduğu, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce deliller toplanmış, Torbalı Cumhuriyet Başsavcılığının dosyası celp edilmiş, bilirkişi raporu aldırılmıştır.
Mahkememizce alınan bilirkişi heyet raporunda; 28/04/2022 tarihinde ... e-posta adresinden, ... e-posta adresine “Merhabalar, İlave Talimat, gereğini rica ediyoruz.” şeklinde “Talimat” konulu e-posta gönderildiği, bilgi olarak ........(...) ..., ........e-posta adreslerinin eklendiği, e-posta ekinde 38.540,08 Euro transferi yapılması için imzalı evrak kopyasının PDF biçiminde gönderildiği, ... e-posta adresinin sahte bir Exchange vb. sunucu üzerinden yaratılmış e-posta adresi olduğu, davacı şirketin sunucusundan gönderilmediği, e-postanın oltalama olarak tabir edilen sahte alan adına ait e-posta adresinden gönderildiği, davacı şirket sunucusu ile teknik bağının bulunmadığının tespiti ile banka personeli tarafından ... e-posta adresine "tümünü yanıtla"/"yanıtla" seçeneklerinden biriyle karşı e-posta gönderilmesi halinde orijinal sunucu olmaması nedeniyle 1-2 dakika içinde "e-posta gönderilemedi" şeklinde DNS hatası alınacağı, bu şekilde e-postanın sahte bir hesaptan gönderilip gönderilmediğinin rahatlıkla denetlenebileceği, e-posta bilgi alanındaki ... ... e-posta adresinin ... adresinden farklı alan adına sahip olduğu, bu hususun banka personeli tarafından rahatlıkla görülebileceği, davacıya en temel teknik güvenlik önlemi olarak SMS yoluyla onay mesajı gönderilmesi gerektiği kanaatinin bildirildiği görülmüştür.
Hukuk Genel Kurulu 19/12/2019 gün ve 2017/11-131 2019/1935 karar sayılı ilamında " ...Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere bankalar, özel yasa ile kurulan ve kendilerine alanlarında çeşitli imtiyazlar tanınan, topladıkları mevduatı ve katılım fonlarını sahteciliklere karşı özenle korumak zorunda olan kuruluşlardır. Bankalar sahip oldukları bu vasıfları sebebiyle bankacılık işlemlerinin güvenilen tarafı konumundadırlar. Bu durum, bankaların bir güven kurumu olarak kabul edilmesini ve bankanın sorumluluğunun özel güven sebebiyle ağırlaştırılmasını gerektirir (.......Kurumu Nitelendirmesi Işığında Bankaların Hukuki Sorumluluğu, Ankara, 2001, s. 106). O hâlde, bankalar, ağırlaştırılmış sorumluluğun bir gereği olarak objektif özen yükümlülüğü altında bulunmakta olup, buna karşılık hafif kusurlarından dahi sorumludurlar. Ayrıca, bu sorumluluğu kaldırmaya yönelik sözleşmeler de geçerli değildir. Zira sorumsuzluk sözleşmesi hükümlerine sınırlama getiren ve somut olaya uygulanması gereken 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun (818 sayılı BK) 99/2. ve 100/3. (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (6098 sayılı TBK) 115/3. ve 116/3.) maddeleri gereğince, özel kanun ile kuruldukları ve kendilerine alanlarında çeşitli imtiyazlar tanındığı için bankaların, hafif kusurlarından dolayı ortaya çıkan sorumluluğunu kaldıran sözleşme hükümleri geçersiz olacaktır.
Mülga 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (6762 sayılı TTK) 20/2. (6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (6102 sayılı TTK) 18/2.) maddesi gereğince; tacir, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli iş adamı gibi hareket etmesi lazımdır. Ancak bankaların, tacir olarak bütün işlemlerinde basiretli davranma yükümlülüğü herhangi bir tacirden farklılık arz etmektedir. Bu sebeple bankalardan beklenen basiret ölçüsü ve özen yükümlüğü şüphesiz daha ağırdır. Özellikle birer itimat kurumu olan bankaların, aldıkları mevduatları sahtecilere karşı özenle koruma yükümlülüğünün daha da arttığının kabul edilmesi gerekmektedir (Yılmaz, Süleyman; Hukuki Açıdan İnternet Bankacılığı, Ankara, 2010, s. 152)."
(Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi'nin 04.10.2022 tarihli, Dosya No : 2022/1328 Karar No : 2022/1159 sayılı ilamı)
Açıklanan gerekçelerle güven kurumu olan davalı banka, basiretli tacir gibi davranmayarak davacının hesabından yapılan Eft işlemi sırasında gerekli dikkat ve özeni göstermeyerek sahte işlem sonucu davacının hesabından davacının bilgisi dışında para çıkışına sebep olduğundan davacının hesabından aktarılan paradan sorumlu olduğu, her ne kadar bilirkişi raporunda davacının e-postaları doğrulamadığı, dava konusu işleme ilişkin davalı banka ile geç iletişime geçtiği şeklinde tespite yer verilmiş ise de bu hususların dava konusu Eft işleminin gerçekleşmesinden sonraki sürece ilişkin olup, davacı tarafa kusur olarak atfedilemeyeceği kabul edilerek davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Davanın KABULÜ ile; 38.504,08 Euro alacağın 29/04/2021 tarihinden itibaren 3095 Sayılı Yasanın 4/a maddesi uyarınca işleyecek değişken faizi ile birlikte ödeme günündeki TCMB efektif satış kuru üzerinden hesaplanacak TL karşılığının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
Alınması gereken 29.011,26 TL ilam harcından peşin alınan 7.252,82 TL harcın mahsubu ile kalan 21.758,44 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
Davacının kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre takdir ve tayin edilen 62.458,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından iş bu davada sarf edilen 7.320,62 TL harç, 2.149,50 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 9.470,12 TL nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
Bakiye avans hakkında HMK'nın 333. maddesine göre işlem yapılmasına,
Davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
Zorunlu arabuluculuk kapsamında suçüstü ödeneğinden ödenen arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 30/01/2023
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza