T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/466 Esas
KARAR NO: 2022/928
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/06/2022
KARAR TARİHİ: 22/12/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 16/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili şirketin davalı dağıtım şirketinin yetki sınırları içerisinde güneş enerjisi santrali kurmak amacıyla 31/03/2015 tarihinde davalı dağıtım şirketine başvuruda bulunduğunu, aynı anda ve aynı bölgede sırasıyla ...-1 Ges, ...-2 Ges, ...-3 Ges ...-4 Ges, ...-5 Ges, ...-6 Ges, ...-7 Ges, ...-8 Ges, ...-9 Ges ,...-20 Ges, ...-21 Ges isimli toplam 11 adet tesis için yapılan başvuru kapsamında değerlendirmeler sonucu müvekkilinin tüm başvuruların dağıtım şirketince uygun bulunduğunu ve müvekkili şirketin her bir tesis için bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu verildiğini, bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu verilmesinden sonra bu tesislere verilen projelerin onaylanmasından sonra müvekkili şirket tarafından ilgili teknik mevzuata göre Tedaş Genel Müdürlüğüne başvuruda bulunulduğunu, müvekkiline ait olan bu başvurulardan sırasıyla ...-4 Ges, ...-5 Ges, ...-6 Ges, ...-7 Ges, ...-8 Ges, ...-9 Ges ,...-10 Ges, ...-11 Ges Projelerinin onaylandığını, bunun yanı sıra inşaat süreci ve kabul işlemlerinin tamamlandığını, tesislerin aktif olarak üretime başladığını, tesislerin halen müvekkili şirket bünyesinde olup aktif olarak elektrik üretim faaliyetlerine devam ettiğini, dava konusu ... 2 Ges projesi içinde olduğu diğer ...-1 Ges ve ...-3 Ges olmak üzere müvekkiline ait toplam 3 proje alanının başka bir enerji yatırımından (Res-Rüzgar Enerji Santrali) kaynaklı önlisans başvurusunun içeriğindeki alan ile çakışması ile yasal engel ortaya çıktığını ve proje onaylarının bekletici mesele yapıldığını, bundan sonraki süreçte davalı şirketin ağır kusuru ile temerrüde düşmesi neticesinde müvekkili şirketin taraflar arasında imzalanması gereken bağlantı anlaşmasına yönelik yükümlülüklerini yerine getiremediğini, dava konusu alanlar üzerinde planladığı yatırımını gerçekleştiremediğini, bir tarafta lisansız elektrik üreticisi olan davacı ile dağıtım şirketi olan davalı şirketin arasındaki bağlantı anlaşmasının ilk aşamasını oluşturan ve ön sözleşme olarak vasıflandırılan bağlantı anlaşmasına çağrı mektuptan kaynaklı taraflar arasında bir ilişki bulunduğunu ve ihtilafın adli yargıda ve Asliye Ticaret Mahkemesinde çözümleneceğini, müvekkili şirketin ...-2 Ges projesi için 31/03/2015 tarihinde davacı şirket tarafından başvuruda bulunulduğunu ve davalı tarafından müvekkili şirkete 07/09/2015 tarihli bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu verildiğini, sonrasında çağrı mektubundaki parsellerde hata yapıldığından dolayı revize yoluna gidildiğini ve müvekkiline 02/12/2015 tarihinde revize edilmiş bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu verildiğini, bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu alan müvekkilinin mektubu tebliğinden iki gün sonrasında 04/12/2015 tarihinde ... 2-Ges'e ilişkin projeyi onaylatmak amacıyla Tedaş Genel Müdürlüğüne başvuruda bulunduğunu, Tedaş tarafından T.C Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı-Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğünce düzenlenen teknik değerlendirme raporunun müvekkilinden talep edildiğini, fakat talep edilen olumlu teknik değerlendirme raporunun müvekkili tarafından davalıdan bir türlü temin edilemediğini, teknik değerlendirme raporunun olumlu olarak sonuçlanmasının bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu verilmesi aşamasından önce olduğunu, davalı şirkete YEGM tarafından teknik değerlendirme raporunu içerir yazının 22/04/2016 tarihli 11951 sayılı yazı ile 06/06/2016 tarihinde tebliğ edildiğini, bu yazıda 20/10/2015 tarihli 29508 sayılı rüzgar kaynağına bağlı elektrik üretim başvuruların teknik değerlendirmesi hakkındaki yönetmeliğin 6/5 maddesi gerekçe gösterilerek aynı sahada lisanssız Ges ve ön lisanslı Res başvurularının çakışmasından dolayı müvekkiline ait olan lisanssız Ges başvuruların teknik değerlendirmelerinin ön lisanssız Res yarışmaları sonuçlanıncaya kadar bekletilmesini gerektiğinin belirtildiğini, ön lisanslı Res yarışmalarının sonuçlanması üzerine süreçle bağlantılı olarak EPDK tarafından 09/02/2017 tarihinde 6906-1 6906-2, 6906-3, 6906-4, 6096-5 kararlar alındığını, 6906-1 ve 6906-2 sayılı kararların konuyla bağlantılı olduğunu, 6906-1 kurum kararı ile bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu almaya hak kazanmış lisanssız üretim başvurularının ön lisanslı Res başvurusunun teknik değerlendirmesini olumsuz etkilemesi ve bu durumda ön lisanslı Res başvurusunun revize edilme imkanın olmaması halinde ön lisanslı başvurunun reddedilmesinin gerektiğini, 6906-2 nolu Kurul Kararı ile Ges ve Res başvuru sahasının çakışması sebebiyle bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu alan kişilere ilgili mevzuat kapsamındaki yükümlülüklerini tamamlayabilmesi için bir defaya mahsus olmak üzere Kurul Karar tarihinden itibaren 90 günlük ilave süre verilmesinin kararlaştırıldığını, söz konusu Kurul Kararlarının 10/02/2017 tarihinde davalıya iletildiğini, bu arada Res yarışmasının sonuçlanması üzerine YEGM tarafından daha önce bekletilmesine karar verilen teknik değerlendirmeler yapıldığını, 05/04/2017 tarihli yazı ile müvekkilinin başvurusuna ilişkin teknik değerlendirmesinin uygunluğuna karar verildiği ve bu uygunluk yazısı ile ekindeki değerlendirme raporlarının 04/05/2017 tarihinde YEGM tarafından davalıya gönderildiğini, EPDK'nun 09/02/2017 tarihli 6906-1, 6906-2 sayılı kararının davalıya 10/02/2017 tarihinde yine ...-2 Ges projesine ilişkin teknik değerlendirme raporunun YEGM tarafından davalıya 07/04/2017 tarihinde tebliğ edildiğini, her iki yazının da davalı tarafından davacıya 09/05/2017 tarihinde tebliğ edildiğini, söz konusu tarihin EPDK tarafından verilen ek 90 günlük sürenin 89. Günü olduğunu, müvekkilinin bağlantı anlaşmasına yönelik yükümlülüklerinin tamamlanması için gerekli 90 günlük ek süreden davalının iş bu tebliğ ile haberdar olduğunu, bu tebliğden önce Kurum Kararının içeriğine ilişkin kendisine davalı tarafından herhangi bir tebligat yapılmadığını, 2013 tarihli 28783 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan elektrik piyasasında lisansız yönetmelik hükmü ve bu bağlantı anlaşmasına çağrı mektubunun 9. Maddesine göre çağrı mektubunun tebliğden itibaren 90 gün içinde ilgili Ges projesinin Tedaş'a onaylatılması gerektiğini, fakat müvekkili şirketin bu yükümlülüğü tamamlayabilmesi için kendisine ilave olarak verilen süreden davalı dağıtım firmasının kusurlu hatta kast derecesinde eylemi ile 89. Gün haberdar olduğu için yükümlülüklerini yerine getiremediğini, lisanssız üretim tesisine ilişkin tamamlanması gereken aşamaların sırasıyla bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu alınması, bağlantı anlaşmasının imzalanması, geçici kabulün yapılması, dağıtım sistem kullanım anlaşmasını imzalanması ve tesisin aktif olarak faaliyete başlaması olduğunu, başvuru dosyasında bulunan tüm evrakların dağıtım şirketleri tarafından en güncel haliyle resmi internet sitelerinde çoğunlukla lisanssız elektrik üretimi başvurusunda gerekli evraklar listesi başlığında yayınlandığını, sürecin devamında bağlantı anlaşmasının ilk adımı öneriye davet niteliği taşıyan ilanlar yapıldığını, ilan edilen evrakların başvuru sahiplerince temin edilmesi ile başvuru dosyası sunulduğunu, hazırlanın dosyanın öneri netliğinde bir irade açıklaması olduğunu, dağıtım şirketinin çağrı mektubu tebliğ edileceği başvuru sahiplerinin tam listesini İnternet sitesinden yayınlayarak kabul iradesini beyan ettiğini, EPLÜY 9/2 maddesinde kendisine bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu gönderilen gerçek veya tüzel kişilere, bağlantı anlaşmasına çağrı mektubunun tebliğ tarihinden itibaren 180 gün verileceği söz konusu sürenin ilk 90 günü içerisinde üretim tesisi ve varsa irtibat hattı projesinin Bakanlık veya Bakanlığın yetki verdiği kurum veya tüzel kişilerin onayına sunacağı, 90 gün içinde proje onayı için başvuruda bulunmayanların bağlantı başvurularının geçersiz sayılacağının düzenlendiğini, bağlantı anlaşmasına çağrı mektubunda öngörülen ediminin başvuru sahibi eksiksiz ifa ettikten sonra ön sözleşmesinin diğer tarafın olan şirketin bağlantı anlaşmasını imzalaması halinde sözleşmeye ve borca aykırılığın gündeme geleceğini, müvekkilinin yazılı başvurusu üzerine çağrı mektuplarını revize edilmiş halinin 02/12/2015 tarihinde müvekkiline tebliğ edildiğini, tebliğden hemen sonra 04/12/2015 tarihinde müvekkilinin Tedaş' a başvuruda bulunduğunu, Tedaş'ın proje onayı için YEGEM teknik değerlendirme raporunu talep ettiğini ancak bu raporun davalıdan temin edilemediğini, teknik değerlendirme raporunun 07/04/2017 tarihinde davalıya gönderilmesine rağmen davalı tarafından müvekkiline 09/05/2017 tarihinde tebliğ edildiğini, ön lisanslı Res proje yarışmaları sonuçlanıncaya kadar bekletilen lisanssız Ges başvurularında başvuru sahiplerinin haklarına helal gelmemesi için EPDK tarafından 09/02/2017 Tarihinde kararlar alındığını, EPDK nun 6906 sayılı kararı ile karar tarihinden itibaren 90 günlük ek süre verilmesini kararlaştırıldığını, bu kararın başvuru sahilerine iletilmek üzere 10/02/2017 tarihinde davalıya tebliğ edildiğini, bu doğrultuda davalı tarafından EPDK tarafından verilen ek süre yazısının başvuruları bekletilen lisanssız Ges başvuru sahiplerine tebliğinin beklendiğini, müvekkilinin bu yazıdan sonra ön sözleşmeden doğan edimini gereği gibi yerine getirmesinin ek süre kararının davalı tarafından başvuru sahibine iletilmesine bağlı olduğunu, EPDK nun 6906-2 sayılı kararının davalı tarafından 09/05/2017 tarihinde saat 14:35 te müvekkiline tebliğ edildiğini, bunun müvekkiline tanınan ek sürenin 89. gününün öğlenden sonrası olduğunu, davalının taraflar arasındaki sözleşmeye ve dürüstlük kuralına ters düşecek şekilde davrandığını ve davacının kendisine verilen ek süre içinde ön sözleşmeye uygun edimi yerine getirmesine kast derecesine varan eylemiyle engel olduğunu, davalının her ne kadar 89. günde gerekli belgelerin davacıya tebliğ ederek şeklen edimini yerine getirmiş gibi görünse de sürecin tamamlanması için davacıya sadece 2 saatlik süre tanındığını, davalının ağır kusurlu ve dürüstlük kuralına aykırı eylemiyle sözleşme aşamasında kendisine düşen sorumluluğu yerine getirme noktasında temerrüde düştüğünü, müvekkilinin enerji sektöründe tanımış uzmanlaşmış şirket olduğunu ... 1 Ges proje adı verilen proje için yapmak zorunda olduğu masrafları da göz önünde bulundurulduğunda proje onayı için Tedaşa başvuru yapması ve Tedaşa bu projelerin onaylatılması için kendisine 90 günlük bir sürenin verilmesinin hukuki gereklilik olduğunu, bu kapsamda müvekkiline verilecek olan 90 günlük süre sonrasında imzalanması planlanan bağlantı anlaşmasının aynen ifa kurumu gereği o dönemin koşulların ihtiva etmesi ve müvekkillerin o dönem için gerekli olan YEKDEM koşullarına göre sözleşmeyi imzalaması gerektiğini, müvekkilinin lisansız güneş enerjisi santralini kurması için tüm masrafların yaptığını, kendisine verilen çağrı mektubunun gereklerini yerine getirmek için tüm hazırlıkları tamamladığını ancak ek süre kararının tebliğinde davalının temerrüde düşmesi sebebiyle zarara uğradığını, ihtilaf yaşanmasaydı davacının süreçleri olumlu olarak tamamlayarak ...-4-5-6-7-8-9-10-11 GES tesislerinde olduğu gibi üretim faaliyetlerine başlayacak ve bu kapsamda kurduğu Lisanssız Üretim Tesisinde ürettiği her bir kilovat saat elektrik için 13.3 cent üzerinden 10 yıllık alım garantisi ile kazanç sağlayacak olduğunu, 18/05/2005 tarihinden 30/06/2021 tarihine kadar kurulacak olan güneş enerjisi santrallerinde YEKDEM kapsamındaki alım garantisinin 13.3 cent üzerinde olduğunu fakat işbu alım garantisinin 07/01/2021 tarihi itibariyle kaldırılıp Türk parası üzerinden hesaplanmaya başlandığını, bugünkü YEKDEM kapsamımdaki fiyatın TL üzerinden 32 kuruş olduğunu, yaklaşık olarak 6 kat fiyat farkının mevcut olduğunu, temerrüt tarihinde alacaklının kullanabileceği seçimlik haklardan bir diğerinin de aynen ifanın mümkün olmaması halinde müvekkilinin zararlarının tazmininin gerektiğini, zararın maddi ve manevi kayıp olduğunu, davalının kusur ve eylemi ile müvekkilinin maddi ve manevi zarara uğrattığını bildirerek bağlantı anlaşmasına, çağrı mektubuna rağmen davalının kast derecesindeki kusuru nedeniyle sağlanamayan bağlantı anlaşması koşullarının tamamlanması için müvekkili şirkete aynen ifayı sağlamak üzere imzalanması planlanan bağlantı anlaşmasının 2017 yılı YEKDEM kapsamını ihtiva etmesi suretiyle 90 günlük süre verilmesine, aynen ifa ile birlikte meydana gelen gecikme sebebiyle davacının uğradığı zararlara mahsuben fazlaya ilişkin hakları sakla kalmak kaydıyla şimdilik 200.000 TL gecikme tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faiz ile birlikte davalıdan tahsiline, aynen ifanın mümkün olmaması halinde edimin hiç ifa edilmemesinden kaynaklı davacının kurulumuna engel olunan tesis açısından uğramış olduğu tüm maddi zararların-yoksul kalınan kar ve muzam zararı da içerir şekilde fazlaya ilişkin hakları sakla kalmak kaydıyla şimdilik 200.000 TL tazminatın ve 500.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacı tarafın iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla iddia edilen başvuru tarihlerinden yaklaşık 5 yıl sonra davanın açılmasının dürüstlük kuralı ile bağdaşmadığını, davacı ile akdedilmiş bir sözleşme bulunmaması sebebiyle davanın hak düşürücü süre ve 2 yıllık zamanaşımı süresinde açılmadığını, hak düşürücü süre itirazı ve zamanaşımını definde bulunduklarını, esasa ilişkin olarak müvekkili şirketin süresi içerisinde gerekli tebligatı yaparak yükümlülüğünü yerine getirdiğini, davacı tarafın ...-2 GES için 31/03/2015 tarihinde başvuruda bulunduğunu, davalı şirketçe 07/09/2015 tarihinde çağrı mektubu yazılarak davacı şirkete - ilgili tarihlerde ... Enerji San ve Tic. A.Ş - ... Güneş Enerjisi Üretim A.Ş'ye gönderildiği, davacının talebi üzerine çağrı mektuplarının 07/09/2015 tarihinde revize edildiğini, EPDK tarafından Lisanslı RES santral sahaları ile çakıştığı için uygunsuz görünen GES'lere ait başvuruların daha sonra EPDK tarafından 09/02/2017 tarihli kurul kararı ile tekrar değerlendirildiğini, 12/04/2017 tarihinde YEGM tarafından uygun bulunan GES'lerin müvekkili şirkete bildirildiğini ve 04/05/2017 tarihli yazı ile davacı şirkete YEGM yazılarının tebliğ edildiğini, söz konusu tebligatın süresi içerisinde yapıldığını, davacı tarafa gerekli başvuruları yapması için süre de kaldığını, davacı ile aynı hukuki sorunu yaşayan farklı GES'lere ilişkin süreçlerin tamamlandığını, davacının basiretli bir tacir olarak tebliğ beklemek yerine başvuruların safahatını takip etmesi gerektiğini, Türkiye'nin farklı yerlerinde GES santralleri kuran şirketin kurul kararından tebliği ile haberdar olduğu iddiasının basiretli bir tacir iddiası ile bağdaşmadığını, davacının 11 farklı GES başvurusunda bulunduğunu, ancak bunların 3 ünün davacının yükümlülüklerini tamamlamaması nedeniyle bağlantı anlaşmasının yapılamadığını, bu bakımdan davacının kendisine yönelik eşit bir şekilde davranılmış olduğunu, kast derecesine varan ağır bir kusurdan söz edilemeyeceğini, davacı şirketin proje onayı için TEDAŞ'a bir başvuru yapıp yapmadığının belirsiz olduğunu, davacı şirketin basiretli bir tacir olarak hareket etmediğini, davacı tarafın piyasada bilinen Lisanssız elektrik üreticilerinden olduğu, mevzuatı ve EPDK kurul kararlarını takip ettiği dikkate alındığında basiretli bir tacir olarak tebliğ beklemeksizin söz konusu süreci takip etmesi gerektiğini, farklı GES'lere ilişkin benzer süreçler yaşayan ve tesisleri devreye alan şirketler olduğu dikkate alındığında davacının kurul kararından haberdar olmamasının mümkün olmadığını, davacıya gönderilen çağrı mektubunun icap olarak kabul edilemeyeceğini, en fazla bağlayıcı olmayan öneri yani icaba davet olarak nitelenebileceğini, davacı tarafa gönderilen çağrı mektubunun içeriğinde belirli şartlar öngörüldüğünü, bu nedenle TBK hükümlerine göre hazır olmayanlar arasında bir icaptan daha çok bağlayıcı olmayan öneriden bahsetmenin mümkün olduğunu, davacıya belirti şartlar sunularak bu şartların yerine getirilmemesi halinde şartların hükümsüz kalacağı ifade edilerek bağlayıcı olmama hakkının saklı tutulduğunu, bu nedenle ortada taraflar arasında akdedilmiş bir sözleşmeden söz etmenin hukuken mümkün olmadığını, davacı tarafın manevi tazminatın gerekçesi olarak sözleşmeye aykırılık hususunu gösterse de ortada bir sözleşmenin olmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla bir an için sözleşme olduğu düşünülse dahi sözleşmeye aykırılık nedeniyle gecikme ve maddi tazminat dışında manevi tazminat ödenmesini öngören bir düzenlemenin bulunmadığını, diğer yandan davacı tarafın kişilik haklarının zarara uğradığı bir hususun da bulunmadığını bildirerek davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizin ... Esas sayılı dosyası incelenmiş, davanın davacı ... Enerji Elektrik Üretim Anonim Şirketi tarafından davalı ... Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi aleyhine ...-1 GES projesine istinaden ...-1 Ges Bağlantı Anlaşması koşullarının tamamlanması için davacıya aynen ifayı sağlamak üzere 90 günlük ek süre verilmesi (Aynen İfa), aynen ifa ile birlikte meydana gelen gecikme sebebiyle davacının uğradığı zararlara mahsuben şimdilik 200.000 TL gecikme tazminatı, aynen ifanın mümkün olmaması halinde davacının uğramış olduğu yoksun kalınan kar ve munzam zarar da içerir şekilde şimdilik 200.000 TL tazminatın ve 500.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faiz ile birlikte davalıdan tahsiline yönelik açıldığı belirlenmiştir.
Mahkememizdeki işbu davanın davacı ... Enerji Elektrik Üretim A.Ş tarafından davalı ... Elektrik Dağıtım A.Ş aleyhine ...-2 GES projesine istinaden bağlantı anlaşması koşullarının tamamlanması için aynen ifayı sağlamak üzere davacı tarafa 90 günlük süre verilmesi, aynen ifa ile birlikte 200.000 TL gecikme tazminatı, aynen ifanın mümkün olmaması halinde 200.000 TL tazminat ile 500.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek en yüksek ticari faiz ile birlikte davalıdan tahsiline yönelik olarak açıldığı, Mahkememizin ... esas sayılı dosyasıyla Mahkememizin işbu dava dosyası arasında hukuki ve fiili irtibat bulunduğu, her iki dosyanın taraflarının aynı olduğu, davaların dava konusu edilen ... GES projelerine yönelik olduğu, delillerin birlikte toplanıp değerlendirilmesinde hukuki yarar bulunduğu sonucuna ulaşılarak mahkememizin işbu dosyasının Mahkememizin ... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine ilişkin aşağıdaki karar verilmiştir.
KARAR:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-İşbu dava dosyasının aradaki hukuki ve fiili irtibat nedeniyle Mahkememizin ... Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine,
2-İşbu dosya esasının kapatılarak bundan sonraki işlemlerin birleşen dosya üzerinden devamına,
3-Harç ve yargılama giderlerinin birleştirilen dosyada değerlendirilmesine,
Dair davacı vekili ve davalı vekillerinin yüzüne karşı esas kararla birlikte İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/12/2022
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır