T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/645 Esas
KARAR NO: 2023/81
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 17/08/2022
KARAR TARİHİ: 01/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, İzmir ilinde faaliyet gösteren saygın bir iş insanı olduğunu, genellikle tekstil sektöründe ticari yaşamını sürdürdüğünü, müvekkili ile davalı ve dava dışı 3. kişi olan müvekkilinin gelini arasında yapılmış olan anlaşma neticesinde; davalı, İzmir ilinde bulunan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğü uhdesinde bulunan 4 adet taşınmazın, doğrudan dava dışı 3. kişi olan müvekkilinin gelinine ait şirket olan ... Company Mimarlık A.Ş.'ye doğrudan satışına danışmanlık hizmeti vermeyi taahhüt ettiğini, söz konusu danışmanlık hizmetinin sunulması taahhüdüne istinaden, dava dışı 2. Kişi olan müvekkilinin gelini tarafından davalıya ayrı ayrı toplam 617.360,00-TL banka kanalıyla gönderildiğini, söz konusu ödemeye ek olarak müvekkili tarafından davalı adına ... A.Ş. İzmir-Tire Şubesi'ne ait 29.08.2022 tarihli, ... Seri No'lu, ... IBAN No'lu hesabına ait ... Çek No'lu, keşidecisi müvekkili olan 250.000.00-TL tutarındaki avans çekinin verildiğini, söz konusu ödemelerin ve çekin müvekkili tarafından keşide edilmesinin ardından, davalı tarafından Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğü nezdinde gerekli işlemlere başlandığının iddia edildiğini, söz konusu sürece ilişkin olarak Genel Müdürlükten geldiği iddia edilen bazı sahte evrakların dava dışı 3. Kişi olan müvekkilinin gelinine ve müvekkiline gönderildiğini, müvekkil ve dava dışı gelini tarafından yapılan harici araştırmalar neticesinde, davalının göndermiş olduğun evrakların sahte olduğunun tespit edildiğini, gerekli bildirimlerin yapıldığını, davalı hakkında yapılmış olan ödemelere istinaden icra takibi başlatıldığını, resmi evrakta sahtecilik ve nitelikli dolandırılıcılık suçlarından ötürü, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde ... soruşturma numaralı dosya ile suç duyurusunda bulunulduğunu, davalının söz konusu eylemlerinden dolayı müvekkilinin mağdur olduğunu, çekin vadesinin yaklaşmasından ötürü müvekkilinin olmayan bir borcunu ödemesi ve bu yüzden mağduriyetinin artacağını, çekin akıbeti hakkında müvekkilinin elinde herhangi bir somut bilgi bulunmamakta olup, davalı tarafından söz konusu çekin başka lehtarlara cirolanmış olma ihtimalinin yüksek olacağını; davalının, çekin vadesinin gelmesi ve haksız olarak icra kanalıyla tahsiline gidebileceğinden ötürü söz konusu çeklerin dava kesinleşinceye kadar ödenmemesi için çek üzerinde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, bahse konu çekin iptal edilmesini ve borçlu olunmadığının tespitini, davalarının kabulünü, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının aynı konu, iddia, talebi ve aynı çek hakkında daha önceden dava açmış ve davasından feragat ettiğini, davacının açtığı ilk davadan feragat etmiş olması karşısında, aynı sebebe dayalı yine aynı davalı müvekkili aleyhine ikinci bir menfi tespit davası açmasında hukuki yararı bulunmadığı gerekçesiyle, dava şartı olan hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmesini talep ettikklerini, davacı yanın ödemeden kaçınmak amacıyla kötü niyetli olarak iş bu davayı açtığını, mahkememizce verilen 22/08/2022 tarihli iyi niyetli üçüncü kişileri de kapsar nitelikte olan ödemeden men kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, yasal düzenlemeler ve mahkeme kararları ile davaya konu kıymetli evrakın mahiyeti ve kullanım amacı dikkate alındığında, davalı dışında çeki elinde bulundurulan üçüncü kişilerin kötü niyetli olduklarına dair herhangi bir delilin dosya muhteviyatında yer almadığını, ödeme aracı olan ve tedavül kabiliyeti bulunan çeklerin iyi niyetli üçüncü kişilerin eline geçmiş olma ihtimali bulunduğunu, üçüncü kişileri bağlar nitelikte ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğini, bu sebeplerle verilen ara karara itiraz ettikklerini, çek tutarının bedelsizliği iddiasında ispat külfetinin davacıya ait olduğunu, davacının söz konusu çeki para borcu karşılığında müvekkiline vermiş olup, çekin ödeme günü geldiğinde ise çek bedelini ödememek adına her tür kötü niyetli yola başvurmaktan çekinmediğini, davacının açtığı ilk davadan feragat etmiş olması karşısında, aynı sebebe dayalı yine aynı davalı müvekkili aleyhine ikinci bir menfi tespit davası açmasında hukuki yararı bulunmadığı gerekçesiyle davanın dava şartı olan hukuki yarar yokluğundan reddine, açılan haksız davanın esastan reddine, itirazları doğrultusunda, davaya konu çekler üzerine konulan ödemeden men yasağının iyi niyetli 3. kişilere karşı etkili olmayacak şekilde düzeltilmesine, işbu dava sebebiyle müvekkili lehine, İcra İflas Kanunu 72. Maddesi gereğince %20'den aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizin 23/08/2022 tarihli verilen ara kararında: Davacı tarafın 28/02/2022 tarihli ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile; dava konusu edilen ... Bankası Tire Şubesi’ne ait 29.08.2022 keşide tarihli, ... ... hesabına ait ... Çek Seri Numaralı 250.000,00 TL tutarındaki avans çek bedelinin %40’ı oranında (100.000,00 TL) nakdi veya teminat mektubu karşılığında dava konusu (çek) ile ilgili olarak ödemekten men kararı verilmesine karar verildiği, teminat mektubunun mahkememize ibraz edildiği, bu hususta ilgili bankaya müzekkere yazıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce deliller toplanmış, İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan yazıya cevabın geldiği, kesinleşme şerhi ile birlikte karar örneğinin mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır.
İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası ile dava açıldığı ve bu davada feragat edilmesi nedeniyle, davanın reddine karar verildiği, ekinde de ilgili mahkeme kararının ibraz edildiği anlaşılmakla iş bu dava menfi tespit davasıdır.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Dosyadaki tüm belge ve bilgiler birlikte değerlendirildiğinde; davacı ile davalı arasında 4 adet taşınmazın satışı hususunda danışmanlık hizmeti anlaşması yapıldığı ve bu kapsamda, banka kanalıyla yapılan ödeme ve davaya konu edilen çekin verildiği, davalının sahte evraklarla işlem yaptığı iddiası ile savcılığa suç duyurusunda bulunulduğu, davacının aynı konuda İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası ile dava açtığı ve bu davasında feragat edilmesi nedeniyle davanın reddine karar verildiği ve ekinde de ilgili mahkeme kararının ibraz edildiği anlaşılmakla; iş bu davanın menfi tespit davası olup İzmir 7 Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasında feragat nedeniyle red olunan davanın, mahkememizde görülen dava bakımından kesin hüküm teşkil edip etmediğine ilişkin yapılan yargılama sonucunda; İzmir 7 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyasında, davacının feragatı nedeniyle davanın reddine karar verildiği, feragata ilişkin iradeyi sakatlayan (hata, hile, tehdit gibi) hallerin ilgili mahkemesince değerlendirilmesi gerektiğinden, ilgili ilamın kesin hüküm teşkil etmesi nedeniyle, davacının davasının usulden reddine yönelik aşağıda belirtir şekilde hüküm kurulmuş olup, kısa kararda sehven istinaf yolu açık olduğu bildirilmişse de miktar bakımından kesin hüküm teşkil ettiği şeklinde aşağıda belirtir şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
1-Davacının davasının kesin hüküm nedeniyle REDDİNE,
2-Alınan 80,70 TL peşin harç, 4.188,67 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 4.269,37 TL peşin harçtan 179,90 TL maktu karar ve ilâm harcının mahsubuyla, bakiye 4.089,47 TL harcın kararın kesinleşmesini müteakip talep halinde davacıya iade edilmesine,
3-Davacının yapmış olduğu yargılama harç ve giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde resen iadesine,
5-Davalı, kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm gününde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davanın usulden reddedilmesi nedeniyle; 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair miktar bakımından kesin olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı okunup usulden anlatıldı.01/02/2023
Katip ...
E-imza
Hakim ...
E-imza