T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/609 Esas
KARAR NO : 2024/388
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 04/08/2023
KARAR TARİHİ : 15/05/2024
Mahkememizde görülen Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; Davalı ile müvekkili şirketler arasında akdedilen sözleşme ile Posta Kanunu'nun 2,10,16. maddelerine dayanılarak posta tekeli dışında kalan gönderilerin işlenmesi, taşınması ve dağıtımının yapılması işinin davalı şirketlere ihale edildiğini, söz konusu işte davalı şirketlerde ihale ile iş aldıkları dönemlerde çalışan ...'in vekili tarafından müvekkilinin iş akdinin feshi akabinde kendisine kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı ödenmediğinden bahisle şirket aleyhine İzmir ... İş Mahkemesinin ... E. sayılı dosyası üzerinden açılan dava neticesinde verilen 17-06-2017 tarih ve ...E., ... K. sayılı kararla davanın kabulü ile müvekkili şirketten davacı ...'in talepleri doğrultusunda alacaklarının tahsiline karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini, Mahkeme kararının icraya konulması nedeniyle İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... E. numaralı dosyası üzerinden müvekkili şirket aleyhine başlatılan ilamlı icra takibi neticesinde 28.07.2017 tarihinde dosya hesabına vekalet ücreti stopaj bedeli dahil olmak üzere toplamda 8.315,87 TL ödendiğini, her ne kadar İş Mahkemesinin vermiş olduğu kararda işçilik alacaklarının müvekkili şirketten tahsiline karar verilmişse de müvekkili kuruluş ve davalı şirketler arasında posta tekeli dışında kalan gönderilerin işlenmesi, taşınması ve dağıtımı işine ilişkin olarak akdedilen sözleşmelerde ve İdari Şartnamede “elemanların İş Kanunu ve diğer kanunlardan doğan haklarından yüklenici sorumludur” hükmünün mevcut olduğunu, dolayısı ile davalı şirketler ile akdedilen sözleşme hükmüne göre müvekkil idareye karşı davalı şirketlerin işçi alacaklarından dolayı sorumlu olduğunu, ilamlı icra takibi neticesinde icra dosyası hesabına ödenen 8.315,87 TL nin ödeme tarihi olan 28.07.2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalı şirketlerden müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretlerinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Telekominikasyon İnşaat Taahhüt Turizm Elektronik Proje Danışmanlık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; ihtiyari dava arkadaşı olan davalılar bakımından davanın taraf ve miktarı ayrı ayrı belirlenmeksizin davayı getirme yükünün bilirkişiye havale edilerek dava açıldığını, dava dışı işçinin müvekkili ... firmasında çalışmış olduğunu ve buna göre tüm çalışmasının 30.11.2015 tarihi itibari ile sonlandığını, bu tarihin ... AŞ. ve ... firmalarının üzerine geriye doğru yazılı olarak anlaşmaya vardıkları tarih olduğunu, müvekkili ile davacı arasında 30.11.2015 tarihi öncesine ait alacaklar açısından alacakların ... A.Ş. tarafından karşılanması konusunda mutabakatın mevcut olduğunu, 2016 tarihli yazılarında bu konunun açıklığa kavuşturulduğunu, iki ticaret şirketinin 6652 sayılı Kanun m.8'in ne şekilde uygulanacağı konusunda serbest iradeleri ile vardıkları mutabakatın bağlayıcı olduğunu, buna göre işçinin kıdem tazimatından tek ve asli sorumlu işverenin ... A.Ş. olduğunun kanun hükmü ile sabit olduğunu, kabul etmemekle birlikte bir an müvekkilin sorumluluğu düşünülse dahi bu sorumluluğun yerleşik Yargıtay içtihadı gereği ancak talebi mümkün kalemler konusunda, müvekkilinin kendi dönemine denk düşecek meblağın TBK.m.167 gereğince 1/2'si için mümkün olabileceğini, kendi döneminde tümünden sorumlu olabilmesi için sözleşme ve şartnamede rücuda tümünden sorumlu olacağının açıkça şüpheye yer vermeyecek biçimde yazması gerektiğini, ihbar tazminatının tümünden son alt işveren olmayan müvekkilinin hiçbir sorumluluğunun düşünülemeyeceğini, dava dışı işçilere ödeme yapılırken müvekkile ibra dosyaları ihbar edilmediğine göre ara geçen zamanın faizi, ödenmiş vekalet ücretleri ve ferileri vb. rücu edilemeyeceğini, haksız ve mesnetsiz davanın reddine, dava harç ve giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafın üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur.
Davalı ... Lojistik Filo Anonim Şirketine dava dilekçesi ve ekleri usulüne uygun tebliğ edilmiş, cevap dilekçesi sunulmamış, ancak bilirkişi raporuna karşı itiraz ve beyan dilekçesi sunduğu anlaşılmıştır.
Mahkememize tevzi edilen dosya mahkememizin ... esasına kaydı yapıldığı, dosya üzerinde yapılan incelemede; mahkememizin 07/02/2024 tarihli duruşmasının ... nolu ara kararı uyarınca "Davalı ...’a vaki dava bakımından evrakın tefrik edilerek tefriken dava şartı yokluğu sebepli davanın reddine, dair karar yazılmasına"-arabuluculuk yokluğu-" karar verilmiş, dosya tefrik yapılarak mahkememizin ... esasına kaydı yapılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE & NETİCE VE KANAAT:
İzmir ... İş Mahkemesinin ... E. ve ... K. Sayılı dosyasının incelenmesinde; 2.950,61 TL brüt kıdem tazminatı alacağının iş akdinin fesih (18/01/2016) tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte, 1.998,36 TL brüt ihbar tazminatı alacağının 150,00 TL'sinin dava tarihinden itibaren, geri kalanının ıslah tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya ödenmesine, yıllık izin alacağı talebinin reddine, alınması gerekli 338,06 TL harçtan peşin alınan 29,20 TL ve ıslah sırasında alınan 67,43 TL'nin mahsubu ile bakiye 241,43 TL harcın davalı tarafça tamamlanmasına, davacı vekili için AAÜT'nin 13/1. maddesi gereğince 1.980,00 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, davacı tarafça yapılan davetiye ve yazışma bedeli 99,40 TL, bilirkişi ücreti 300,00 TL ve harç gideri 96,63 TL olmak üzere toplam 496,03 TL yargılama giderinin red ve kabule göre 491,07 TL'lik bölümünün davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalanının üzerinde bırakılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı Dosyasının İncelenmesinde; 20.07.2017 tarihinde dava dışı işçi vekilince icra takibinin başlatıldığı, toplamda asıl alacak ve faizleriyle yargılama gideri ile ilam vekalet ücreti ve faizleriyle birlikte 7.668,70 TL nin icraya konu edildiği, davacı tarafından 28.07.2017 tarihinde 8.315,87 TL ... Bankası kanalıyla ödeme yapıldığı, davalılara, hisselerine düşen sorumluluklarına göre asıl ve ferileri ile yapılmış diğer ilgili giderler dağıtılacağı anlaşılmıştır.
Dosya kapsamında sunulan sözleşmelerin incelenmesinde; 21.05.2013 tarihinde ... Ltd. Şti. işverenliği ile imzalanan ve işin süresinin 29 ay olarak belirlendiği Sözleşmenin 22.1 maddesinde, yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumluluklarının ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin altıncı bölümünde belirlendiği ve yüklenicinin bunları aynen uygulamakla yükümlü olduğu hüküm altına alınmıştır. 19.06.2015 tarihinde ... Ltd. Şti. işverenliği ile imzalanan ve işin süresinin 01.07.2015-31.12.2016 arası olarak belirlendiği Sözleşmenin 27.1 maddesinde, yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumluluklarının ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri çerçevesinde yükleniciye ait olduğu ve ...'nin yüklenicinin çalıştırdığı işçilerin muhatabı ve sorumlusu olmadığı hüküm altına alınmıştır. 27.11.2015 tarihinde ... işvereni ile imzalanan ve işin süresinin 12 ay olarak belirlendiği Sözleşmenin 27.1 maddesinde, yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumluluklarının ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri çerçevesinde yükleniciye ait olduğu ve ... nin yüklenicinin çalıştırdığı işçilerin muhatabı ve sorumlusu olmadığı hüküm altına alındığı anlaşılmıştır.
Dosyanın re'sen seçilecek işçilik alacakları uzmanı bilirkişiye teslim edilerek, uyuşmazlık konusu, taraf beyanları nazara alınarak dosya kapsamı itibarıyla, uyuşmazlık konusu ile sınırlı olmak üzere; dava konusu borç/alacak ve bundan dolayı davalılaraın sorumlu olduğu meblağın tespiti hakkında alınan bilirkişi heyeti raporunda özetle;
SEÇENEK 1:
Mahkeme tarafından, taraflar arasında yapılmış sözleşmelerde davacıyı bağlayıcı bir hüküm bulunmadığı, davacının yapılan ödemelerden sorumlu olmayacağı ve sorumluluğun tamamen alt işverenlerde/yüklenicilerde olduğu yönünde hüküm verilmesi durumunda yapılan hesaplama aşağıda gösterilmiştir.
... Telek. İnş. Taah. Tur. Elekt. Proje Dan. San. ve Tic. Ltd. Şti. için toplam 4.968,94 TL (3.082,41 TL kıdem tazminatı ile 1.886,53 TL yargılama gideri ve diğer giderler olmak üzere) sorumluluk hesabı yapılmıştır.
... İkizler Tur. İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı için toplam 354,92 TL (220,17 TL kıdem tazminatı ile 134,75 TL yargılama gideri ve diğer giderler olmak üzere) sorumluluk hesabı yapılmıştır.
... Gıda Teks. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. için toplam 2.992,01 TL (132,77 TL kıdem tazminatı, 1.723,94 TL ihbar tazminatı ile 1.135,96 TL yargılama gideri ve diğer giderler olmak üzere) sorumluluk hesabı yapılmıştır.
(Seçenek 1 kapsamında toplam 8.315,87 TL hesaplama yapılmıştır)
SEÇENEK 2:
Mahkeme tarafından, müşterek-müteselsil sorumluluk kapsamında davacının ödemelerden yarı oranında sorumlu tutulması gerektiği yönünde hüküm verilmesi durumunda yapılan hesaplama aşağıda gösterilmiştir. Seçenek 1 de yapılan hesaplamaların yarı oranında belirlenmesi neticesinde;
... Telek. İnş. Taah. Tur. Elekt. Proje Dan. San. ve Tic. Ltd. Şti. için toplam 2.484,47 TL sorumluluk hesabı yapılmıştır.
... İkizler Tur. İnş. Ltd. Şti. iş Ortaklığı için toplam 177,46 TL
sorumluluk hesabı yapılmıştır.
... Gıda Teks. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti için toplam 1.496,01 TL sorumluluk hesabı yapıldığı (Seçenek 2 kapsamında toplam 4.157,94 TL hesaplama yapılmıştır) rapor edilmiştir.
Dava; davacı işverenin dava dışı işçi ...'e işçilik alacakları nedeniyle yapmış olduğu toplam 8.315,87 TL ödemenin, ödeme yapıldığı tarihten itibaren işleyecek reeskont faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki uyuşmazlığın İzmir .... İcra Müdürlüğü ... esas alacağın varlığı ve miktarı, icra inkar tazminatı talep koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı,
Somut olayda; davalı firmalar ile davacı şirket arasında Posta Kanunu'nun 2,10,16. maddelerine dayanılarak posta tekeli dışında kalan gönderilerin işlenmesi, taşınması ve dağıtımının yapılması işinin davalı şirketlere ihale edildiği ve aralarında sözleşme imzalandığı, davalı şirketlerde ihale ile iş aldıkları dönemlerde çalışan ...'in vekili tarafından iş akdinin feshi akabinde kendisine kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı ödenmediğinden bahisle davacı şirket aleyhine İzmir ... İş Mahkemesinin ... E. sayılı dosyası üzerinden açılan dava neticesinde verilen 17-06-2017 tarih ve ...E., ... K. sayılı kararla davanın kabulü ile davacı şirketten davacı ...'in talepleri doğrultusunda alacaklarının tahsiline karar verildiği ve kararın kesinleştiği, mahkeme kararının icraya konulması nedeniyle İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... E. numaralı dosyası üzerinden davacı şirket aleyhine başlatılan ilamlı icra takibi neticesinde 28.07.2017 tarihinde dosya hesabına vekalet ücreti stopaj bedeli dahil olmak üzere toplamda 8.315,87 TL ödendiği, ilamlı icra takibi neticesinde icra dosyası hesabına ödenen 8.315,87 TL nin ödeme tarihi olan 28.07.2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalı şirketlerden müştereken ve müteselsilen tahsili talebine ilişkin dava açıldığı anlaşılmakla,
Mahkemece toplanan deliller dosya kapsamı ile birlikte değerlendirilerek, davalı ... Ltd. Şti. işverenliği vekilinin cevap dilekçesi ekinde sunduğu üst yazıların incelenmesinde, 30.03.2016 tarihli ... Ltd. Şti. İşverenliğine hitaplı ... tarafından tanzim edildiği anlaşılan “taşeron firma personellerinin kıdem tazminatı hk.” konulu üst yazı içeriğinde, 1475 sayılı Yasanın 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatını hak edecek şekilde görevden ayrılıp kıdem tazminatı talebinde bulunan firma elemanlarından dağıtım hizmetinde görev yapan firma elemanlarının söz konusu talepleri hakkında ... tarafından yapılacak bir işlem bulunmadığı ve bu taleplerin istihdam edildikleri taşeron firmadan yapmaları gerektiği, ayrım hizmetinde görev yapan firma elemanlarına ise ihalenin bitim tarihi olan 30.11.2015 tarihine kadar çalıştığı süreler için tazminat ödenmesi, bunun haricinde kalan süreler için ise (30.11.2015 tarihinden sonra) tazminat taleplerini istihdam edildikleri taşeron firmadan yapmaları gerektiği hususları belirtildiği,
Ayrıca mahkememizce alınan bilirkişi raporunda da; ... Telek. İnş. Taah. Tur. Elekt. Proje Dan. San. ve Tic. Ltd. Şti. için toplam 4.968,94 TL (3.082,41 TL kıdem tazminatı ile 1.886,53 TL yargılama gideri ve diğer giderler olmak üzere) sorumluluk hesabı olduğu, ... Gıda Teks. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. için toplam 2.992,01 TL (132,77 TL kıdem tazminatı, 1.723,94 TL ihbar tazminatı ile 1.135,96 TL yargılama gideri ve diğer giderler olmak üzere) sorumluluk hesabı olduğu, ayrıca dava dışı işçinin yapmış olduğu icra takibi nedeniyle işçilik alacakları yanında yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile davacının yapmış olduğu diğer ödemelerin tümünden sorumlu oldukları, davacının işçilik alacağı ve diğer yargılama gideri ,vekalet ücreti ve icra takip masrafları gibi yapmış olduğu ödeme miktarını davalılara rücu edebileceği kanaatine varılmakla; davalıların tümünün kıdem tazminatından işçiyi çalıştırdıkları dönem itibarı ile, bunun yanında ihbar tazminatından ise son işveren olarak davalı şirketlerin sorumlu olduğu mahkememizce kabul edilmekle davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
1-Davanın KABULÜNE,
Davalıların sorumlu olduğu alacaklar kıdem tazminatı/ihbar tazminatı ve buna ilişkin feriler olduğu anlaşıldığından,
Davalıların toplam alacaktan kendilerine isabet eden miktar ile mahdut orantılı sorumlu olmalarına;
i-)İzmir ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı takip dosyasında davalı tarafından takibe yapılan itirazın iptali ile;
... Ltd için 3.082, 41 ve 1.886,53 TL =4.968,94
... Lojistik için için 132,11+1723,94+1.135,96=2.992,01
Ayrı ayrı TL alacak üzerinden takibin devamına,
ii-)Davalılar tarafından yapılan itirazın haksız ve alacağın likit olduğu kabul edilemeyeceğinden %20 icra-inkar tazminatına dair talebin reddine,
2-Alınması gereken 543,81 TL nisbi karar ve ilam harcından peşin alınan 269,85 TL'nin mahsubu ile eksik kalan 102,96 TL'nin (... Lojistik Filo Anonim Şirketi'nin 102,96 TL'den sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 7.960,95 TL vekalet ücretinin (... Lojistik Filo Anonim Şirketi'nin 2.992,01 TL'den sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 294,00 TL tebligat gideri, 40,00 TL e-tebligat masrafı, 3.000,00 TL bilirkişi ücreti toplamı 3.334,00 TL yargılama giderinin (... Lojistik Filo Anonim Şirketi'nin 1.253,03 TL'den sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 269,85 TL başvurma harcı, 269,85 TL peşin harç toplamı 539,70 TL'nin (... Lojistik Filo Anonim Şirketi'nin 202,83 TL'den sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-HUAK 18/A mad gereğince zorunlu arabuluculuk kapsamında suçüstü ödeneğinden ödenen 1.560,00 TL arabulucuk giderinin 6831 sayılı yasa hükümlerine göre, davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye irat kaydına,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı ... Telekomünikasyon vekilinin, davalı ... Lojistik vekilinin yokluğunda,
Her bir davalı açısından hükümler müstakil ve sınırlı sorumluluk ciheti ile kesinlik sınırı altında kalmakla;
Dair; HMK 341/2 hükmü mucibince kanunyolu olmaksızın miktar itibarıyla KESİN olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 15/05/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı