T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/130 Esas
KARAR NO : 2024/434
DAVA : Tazminat (Kara Taşımacılığı Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 13/02/2024
KARAR TARİHİ : 29/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Kara Taşımacılığı Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin Londra'da ikamet eden dış alıcıya, ürettiği havlupanları ihraç ettiğini; dış satımın FOB ve Vesaik Mukabili Satış esaslarına göre tesis edildiğini, taşıma içinde dâvâlı şirket ile anlaştıklarını, satım şekline uygun olarak ihracat evraklarının ... Bankası ... Şubesi ve ... Müşavirliği Ltd. Şti. Tarafından hazırlandığını, taşıma senedinde açıkça ihracatın vesaik usûlü olduğunun belirtildiğini; buna rağmen taşıyıcının emteayı usulsüz olarak indirip konişmentoyu teslim ettiğini, ihraç edilen 1.882 adet havlupan'ın fatura bedelinin 48.225,84£ ( GB. Paund’u ) olduğunu; 64.116 - 64.117 - 64.159 nolu faturaların dış alıcı adına keşide edildiğini, ihraç edilen emteaya karşılık dış alıcının, 1.8.2012’de 7.000,-£ ile 16.8.2012’de 6.000,-£ olmak üzere, 13.000,-£ ödediğini, 35.225,84£ kalan alacağını tahsil edemediğini, S CMR md. 12, 14, 17 ve 21 uyarınca, mal alıcıya, taşıma sözleşmesine göre teslimdeki ödeme tutarı tahsil edilmeksizin, taşıyıcı tarafından teslim edilmiş ise, taşıyıcının, göndericiye teslimdeki ödeme tutarını aşmayacak miktarda ve alıcıya karşı dâva açma hakkını kaybetmeksizin, tazminat ödemekle yükümlü olduğunu, taşıyıcının konişmentoya uygun şekilde teslim etme yükümlülüğünün aşikâr olduğunu; dâvacının zararının taşıyıcı firmadan kaynaklandığının ortada olduğunu iddia ederek, 35.225,84£ ( GBP ) tutarındaki zararının, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 10.000,-TL'nin tahsiline karar verilmesini İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... E.- ... karar sayılı dosyasından ve talep ettiklerini, verilen ret kararını temyiz etmeleri üzerine Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ... E.-...K sayılı 17/04/2015 tarihli ilamıyla bozulduğunu, bu nedenlerle İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...E.- ...K sayılı kesinleşen dosya uyarınca davalının sorumlu olacağı 10.567,75 £ sterlinden İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...E.- ...K sayılı kararında davalı tarafından müvekkiline ödenmesine karar verilen 3.000 TL'nin mahsubundan sonra kalan bakiyenin karar tarihindeki merkez bankasının TL-STERLİN kuru üzerinden ödenmesine ve fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak üzere şimdilik 50.000TL'nin davalıdan alınıp müvekkiline ödenmesine, ilk dava olan ... E. Sayılı davanın açılma tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi işletilmesi ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü iddialarının ve tamamen kötüniyetle ikame edilen haksız davasını kabul etmediklerini, söz konusu davanın uluslararası bir taşımayı ihtiva ettiğinden işbu ihtilafın çözümünde türkiye'nin 07/12/1995 tarihli ve 3939 sayılı kanunla katılmayı uygun bulduğu ve 31/10/1995 tarihinden itibaren de protokole taraf olduğu eşyaların karayolu'ndan uluslararası nakliyatı için mukavele sözleşmesi (cmr) hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. davacı yanın dava konusu ettiği taşımanın 2012 yılında gerçekleşmiş olması nedeniyle davacı yanın mevcut olduğunu iddia ettiği (kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydı ile) alacağının üzerinden neredeyse 12 yıl geçmiş olduğundan davanın usulden reddi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla cmr konvansiyonu gereğince yapılan taşımalardan doğacak davaların bir yıl içinde açılması gerektiğini, fakat dava 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, açılan dava zamanaşımına uğramış ,açılan ilk davanın üzerinden dahi 12 yıl geçmiş olması nedeniyle davacı yanın iddia ettiği alacağına dair herhangi bir hak iddia etmesinin mümkün olmadığını, zamanaşımı itirazları bulunduğunu, davanın esastan reddi gerektiğini, kaldı ki mahkeme aksi kanaate olsa dahi, genel dava zamanaşımı da geçmiş olup her halükarda dava süresi içerisinde ikame edilmediğini belirterek davacının haksız ve mesnetsiz davasının öncelikle usulden reddine, husumet ve zamanaşımı itirazlarımızın kabulü ile davanın reddine, davacının haksız ve mesnetsiz davasının esastan tümden reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.
DELİLLER:
İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas ... Karar sayılı dosyasının uyap çıktısı dosyamız arasındadır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasındaki uyuşmazlığın davalı taşıyıcı tarafından vesaik mukabili yurt dışındaki alıcıya teslim edilmesi gereken malların bu husus yerine getirilmeden teslim edilmiş olması nedeniyle davacının alıcıdan tahsil edemediği mal bedelinin tahsili istemine ilişkin davalı tarafın kusurlu davranışı sebebiyle ödenmeyen toplam 10.567,75 Sterlinin İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...E.- ...K sayılı kesinleşen kusur ve dosyadaki ilam uyarınca davalının sorumlu olacağı 10.567,75 £ sterlinden yine İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...E.- ...K sayılı kararında davalı tarafından ödenmesine karar verilen 3.000 TL'nin mahsubundan sonra kalan bakiyenin tahsiline ilişkin olduğu anlaşılmakla mahkememizce İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi ilgili dosyasının bir örneğinin uyap sisteminden gönderilmesinin istendiği, incelenen dosya içeriği uyarınca İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 26/06/2014 tarih ve ... Esas, ... karar sayılı kararı ile; davanın reddine karar verildiği, hükmün davacı vekili tarafından temyiz edildiği, Yargıtay .... Hukuk Dairesinin 17/04/2015 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı bozma ilamı ile bozulduğu, Mahkemenin ... Esas ... Karar sayılı dosyası ile verilen kararının bozulması sonrasında anılı mahkemenin ... Esas sayılı dosyasında yargılamaya yeniden başlandığı, Bozma sonrası bilirkişi heyetinden rapor aldırıldığı, bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar verildiği, Bozma sonrası verilen 29/03/2018 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ilamın Yargıtay .... H.D.'nun 16/09/2019 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ilamıyla "bilirkişi raporunda oransal kusur belirlenmemiş olması" nedeniyle bozulması üzerine bozma kararına uyularak bilirkişi heyeti marifetiyle kusur oranlarının belirlendiği, bu haliyle davacının %70 oranında kusurlu olduğunun kabul edildiği, İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.-... sayılı ilamıyla davalının kusuru olan %30 karşılığına denk gelecek şekilde 3.000,00TL'lik kısmının kabulüne, kalan kısım yönünden reddine dair karar verildiği görülmekle taraflar arasında yapılan taşıma ilişkisinin 01/08/2012 tarihinde kurulduğu, İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesine açılan davanın 10/04/2013 yılında ikame edildiği, bu davanın kısmi dava olarak ikame edildiği, dolayısıyla taşıma ilişkisinden kaynaklı haksız fiile dayalı alacak davalarının CMR Konvasyonu 32.madde uyarınca 1 yıllık hak düşürücü sürenin ön görüldüğü, bununla birlikte her halükarda 6098 sayılı TBK'nun 146.maddesi uyarınca genel zamanaşımı süresinin 10 yıllık süre olarak belirlendiği, bu süre içerisinde kısmi davaya ilişkin zamanaşımının işlemeye devam ettiği, 6100 sayılı HMK uyarınca kısmi dava olarak açılan davaların davaya konu edilmeyen alacak bölümü için zamanaşımının işlemeye devam ettiğinin kabul edildiği, bu haliyle açılı davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Yukarıda yazılı bu...n gerekçeye göre;
1-Davanın ZAMANAŞIMI NEDENİ İLE REDDİNE
2-Alınan 853,88 TL peşin harçtan 427,60 TL maktu karar ve ilâm harcının mahsubuyla, bakiye 426,28 TL harcın kararın kesinleşmesini müteakip talep halinde davacıya iade edilmesine,
3-Davacının yapmış olduğu yargılama harç ve giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-3.120,00 TL arabulucuk ücretinin davacıdan 6183 sayılı kanun hükümleri kapsamında tahsiline,
5-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde resen iadesine,
6-Davalı, kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm gününde yürürlükte bu...n AAÜT uyarınca 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.29/05/2024
Katip...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı