T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/446 Esas KARAR NO : 2025/151
DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : 22/05/2024
KARAR TARİHİ : 19/02/2025
Mahkememizde görülen Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; müvekkilinin sahibi ve işleteni olduğu, dava dışı sürücü M. Fatih Tosun'un sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.'nin sahibi olduğu ve sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, ... ilinde ... ilçesinde çarpışması sebebiyle hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, 08.09.2022 tarihli kaza tespit tutanağından da anlaşılacağı üzere ... plakalı araç sürücüsü ... işbu davaya konu kazanın meydana gelmesinde tam ve asli kusurlu olduğunu, müvekkiline ait araç ise işbu kazanın meydana gelmesinde kusuru olmadığını, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden tarafların kusur oranlarına ilişkin yapılan araştırma neticesinde de davalı ...'in %100 kusurlu olduğu tespit edildiğini, 08.09.2022 tarihli kaza sebebiyle davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.ne ait aracın ... Sigorta A.Ş.'den yapılmış olan Zorunlu Mali Mesuliyet sigortasına başvuru yapılmış ve hasar ödemesi alındığını, bu sebeple maddi hasar işbu davanın konusu olmadığını, ...
plakalı aracın sürücüsü davalı ... meydana gelen kazada tam ve asli kusurlu olup TBK madde 49 uyarınca kusuruyla müvekkiline verdiği zararlardan sorumlu olduğunu, sürücü ...'in trafik kurallarını ihlal etmek suretiyle gerçekleştirdiği haksız fiille vekil edenin uğradığı araçtan mahrum kalınması nedeniyle oluşan kaybın arasındaki illiyet bağı mevcut delillerle açıkça ortada olduğunu, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 85. Maddesi uyarınca ... plakalı aracın sahibi davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.'nin KTK madde 85 uyarınca aracın işletilmesinden doğan zararlardan da aracın sürücüsü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunun kabul edilmesi gerektiğini, dava ... plakalı aracın sahibi ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.'ye ve aracı sevk ve idaresinde bulunduran sürücü ...'e müştereken ve müteselsilen ikame edildiğini, ayrıca her ne kadar davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.'ye ait aracın ZMMS kapsamında sigortası mevcut olsa da araçtan mahrum kalınması nedeniyle oluşan kayıp dolaylı bir zarar olduğundan sigorta teminatı kapsamında olmadığını, bu sebeple dava konusu araçtan mahrum kalınması nedeniyle oluşan kaybı, davalının ZMMS sigortasından talep etme imkanımız kalmamış olup müvekkilin uğradığı zararı ...
plakalı aracın sahibi davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.'den ve aracın sürücüsü ...'den talep etme zorunluluğu doğduğunu, müvekkili şirket ile davaya konu kazaya karışan aracın sahibi ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. için davanın ikame edilebilmesi için zorunlu dava şartı arabuluculuğa başvurulmuş ve taraflar arasında anlaşma sağlanamadığını, Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartlar A.4 maddesinde “Ek Sözleşme ile Teminat Kapsamına Dahil Edilebilecek Zararlar” başlıklı 4.8. Fıkrasına istinaden müvekkilinin kasko şirketinin sorumluluğuna gidilemeyeceğinin kabul edilmesi gerektiğini, nitekim araçtan mahrum kalınması nedeniyle oluşan kayıp, ZMSS Genel Şartlarının A.3 maddesinde “Teminat Dışı Kalan Haller” başlığında (k) bendinde "Gelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi zarar verici olguya bağlı olarak oluşan yansıma veya dolaylı zararlar nedeniyle yöneltilecek tazminat talepleri"ne dahil dolaylı bir zarar olması sebebiyle poliçe teminatına dahil olmadığını, dava konusu olan araçtan mahrum kalınması nedeniyle oluşan kayıp için karşı tarafın ZMMS ile sigortalandığı sigorta şirketinin sorumluluğuna gidilemediğini, kaza sebebiyle uğradığı hasardan dolayı, araç onarımı için uzun süre serviste kaldığını, onarım süresince kullanılamadığı için araçtan elde edilmesi beklenen maddi menfaat elde edilememiş ve müvekkilinin kazanç kaybına uğradığını, araç uzun süre boyunca serviste onarım görmüş olup müvekkilinin bu süre boyunca kayba uğradığını, kazanç kaybı ya da araç mahrumiyeti talep edilirken belge gösterme zorunluluğu olmadığını, haksız fiil sebebiyle ikame edilen işbu davada temerrüt tarihi olan haksız fiil tarihinden itibaren yani kaza tarihi olan 08.09.2022 tarihinden başlamak üzere takdir edilecek araçtan mahrum kalınması nedeniyle oluşan kayba avans faizi işletilmesine karar verilmesi gerektiğini, davanın kabulü ile, 08.09.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile 100,00 TL (Fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik belirsiz alacak olarak) Araçtan Mahrum Kalınması Nedeniyle Oluşan Kayıp tazminatının davalı taraftan alınarak vekil edene ödenmesine, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden 08.09.2022 tarihli, ... ve ... plakalı araçların karıştığı kazaya ilişkin bilgi ve belgelerin istenilmesine, davalının aracını sigortalayan ... Sigorta A.Ş.'den kazaya ilişkin ... numaralı hasar dosyasının ve ilgili poliçenin istenilmesine, davalıların aracı elden çıkartmış olması ve dava sonucu alınabilecek tazminatın sonuçsuz kalma ihtimali bulunduğundan ...
plakalı aracın trafik kaydına ihtiyadi haciz konmasına, Noterler Birliğine müzekkere yazılarak kazanın gerçekleştiği 08.09.2022 tarihinde ... plaka sayılı aracın malik bilgisinin sorulmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememizin 28/05/2024 tarihli ara karar ile davacı vekilinin ihtiyati haciz talebi ile ilgili red kararı verilmiştir.
Davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesiyle özetle; her ne kadar davacı tarafından ... plakalı aracın müvekkiline ait olduğu iddia edilmiş ise de müvekkilinin bu plakada herhangi bir aracı bulunmadığını, defalarca dile getirilmiş ise de davacı tarafından ısrarla ve kötü niyetli olarak müvekkili aleyhine dava ikame edildiğini, davacı tarafından Kemalpaşa İcra Müdürlüğü tarafından ... E sayılı dosyası ile huzurdaki dava ile aynı talepleri içerir icra takibi başlatılmış, sunulan itiraz dilekçesinde de açıkça aracın müvekkiline ait olmadığı belirtildiğini, davacı tarafından aracın gerçek maliki araştırılmak yerine, müvekkili aleyhine dava ikame edilerek gerçek malikin bulunması hedeflendiğini, bununla beraber müvekkili yargılama gideri ve avukatlık ücreti külfetine girdiğini, bir trafik kazasından ötürü tazminat talep edebilmek ya da kusur yükleyebilmek için davalının araç sürücüsü, araç sahibi, araç işleteni, sigorta şirketi olması gerektiğini, müvekkilinin ... plakalı aracı olmadığı gibi diğer davalıyı da tanımadığını, davacı tarafça müvekkilinin taraf sıfatı olmadığı bilinmesine rağmen haksız ve hukuka aykırı olarak dava açmasından ötürü her türlü dava hakkını saklı tuttuklarını, davacı tarafın kötüniyetli davrandığını, müvekkilin husumet itirazına rağmen olayın gerçek sorumlusunu araştırmadan dava açtığını, dolayısıyla HMK 329. Maddesinin 1. Ve 2. Fıkralarının en üst hadden tatbik edilmesini talep ettiklerini, dava belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, HMK 107 uyarınca belirsiz alacak davası açılabilmesi için davanın açıldığı tarihte alacağın miktarının yahut değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin davacıdan beklenememesi veya imkansız olması gerektiğini, davacı alacağını Kemalpaşa İcra Müdürlüğü tarafından ... E sayılı dosyası ile 6.000,00-TL olarak kazanç kaybı bedelini ve 1.851,95-TL olarak faiz alacağını belirleyebilmiş olup, belirsiz alacak davası açmakta hukuki yararı bulunmadığını, davanın belirsiz alacak davası türünde açılabilmesi için, davanın açıldığı tarih itibariyle uyuşmazlığa konu alacağın miktar veya değerinin tam ve kesin olarak davacı tarafça belirlenememesi gerektiğini, belirleyememe hali, davacının gerekli dikkat ve özeni göstermesine rağmen, miktar veya değerinin belirlenmesinin kendisinden gerçekten beklenilmemesi durumuna ya da objektif imkansızlığa dayanması gerektiğini, dolayısıyla öncelikle davanın reddine, mahkemece kabul edilmemesi halinde eksik harcın tamamlatılmasına karar verilmesini talep ettiklerini, müvekkili şirketin maliki olmadığı bir aracın karıştığı trafik kazası dolayısı ile sorumlu tutulamayacağının açık olduğunu, müvekkili şirketin olayın meydana gelmesinde bir kusuru bulunmadığını, davada husumet yöneltilemeyecek kişinin kusurundan da söz edilemeyeceğini, kazada hiçbir dahli olmayan, kazaya karıştığı iddia edilen araçların sahibi bulunmayan ve hiçbir şekilde kusuru olmayan davalı müvekkili yönünden davanın reddini talep ettiklerini, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, HMK 329/1 uyarınca kararlaştırılan vekâlet ücretinin tamamının davacı tarafından davalıya ödenmesine, HMK 329/2 uyarınca müvekkilden hiçbir hakkı olmadığı hâlde dava açan davacı aleyhine 5.000,00-TL disiplin para cezası uygulanmasına, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur.
Davalı ...'e dava dilekçesi ve ekleri tebliğ edilmiş, ancak yasal süre içerisinde cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmış, ancak 19/02/2025 tarihli duruşmada alınan beyanında; "Davayı kabul etmiyorum, ayrıca kazaya dair detaylı ve ayrıntılı kaza görüntülerini ibraz ediyorum, kaza yeri ve vuku şekline dair arz ediyorum" şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE & NETİCE VE KANAAT
Davacı vekili 15/01/2025 tarihli beyan dilekçesinde özetle; davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti., araç sahibi olmadığını bile bile dava açtıkları iddiasında haksız olduğunu, dava dilekçesi ekinde taraflar arasında tutulmuş olan kaza tespit tutanağında ... plakalı aracın sahibi ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. olarak gözüktüğünü, dolayısıyla davalı şirketin aracın gerçek sahibi olmadığını bilmelerinin mümkün olmamakla birlikte, yapılan hata kabul edilebilir bir yanılgıya dayandığından aracın gerçek sahibinin tespiti halinde iradi taraf değişikliği talebinde bulunmak üzere süre verilmesi gerektiğini, bu nedenlerle Noterler Birliğine müzekkere yazılarak kazanın gerçekleştiği 08.09.2022 tarihinde ... plaka sayılı aracın malik bilgisinin sorulmasını, aracın gerçek sahibinin davalı şirket olmadığının tespiti halinde ise kendilerine iradi taraf değişikliğinde bulunmak üzere süre verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce UYAP tanımlı ekranlardan yapılan sorgulama sonucunda; ... plakalı araç kaydının “S.S. ...cılar Üretim Temin Dağıtım Kooperatifi” ne ait olduğu anlaşılmıştır.
Dava, trafik kazasından kaynaklı araçtan mahrum kalınması nedeniyle oluşan kayıp nedeniyle maddi tazminat davasıdır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; somut olayda davacı maliki olduğu ... plakalı araç ile davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. maliki olduğunu iddia ettiği ... plakalı aracın İzmir'de çarpışarak maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, bu kaza dolayısıyla ... plakalı aracın kusurlu olduğunu ve 08.09.2022 günlü kaza sebebi ile aracın onarımda kaldığı süre boyunca ticari kazanç elde edilememesinden mütevellik oluşan zararının tahsili talepli olarak 100,00-TL tutarında tazminat davası açtığı anlaşılmış olup,
Mahkememizce yapılan yargılamada toplanan deliller doğrultusunda;
1- HMK nun iradi taraf değişikliği madde başlıklı 123. maddesini 3. Ve 4. Fıkrasına göre;
(3) Ancak, maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi, karşı tarafın rızası aranmaksızın hâkim tarafından kabul edilir.
(4) Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir. Bu durumda hâkim, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi lehine yargılama giderlerine hükmeder.
Şeklinde müessesenin tanzim edilmiş olduğu;
Davacı tarafça kaza tespit tutanağı kaynaklı olarak sehven davalının yanlış tayin edildiği, bu doğrultuda taraflarına iradi taraf değişikliği için süre verilmesi talep edilmiş ise de;
Kaza tespit tutanağı nda zaten davalının tam adının yazmadığı,
... ibarelerinin yazılı olduğu,
Plakadan isim sorgulamasının SMS ile, e devlet sorgusu ile öğrenilmesinin mümkün olması,
Yine karşı taraf sigorta bilgilerinden de aracın gerçek malik bilgilerinin gerçek yahut tüzel kişi net ve tam bir surette elde edilebileceği,
Yine tensip 14.madde mucibince de davacı taleplerinin vazıh ve sarih olmadığı, verilen kesin sürede beyanda bulunulmadığı görülmekle;
Davanın HMK 114/2 ve 114/h maddesi mucibince dava şartı bulunmaması ciheti ile hukuki yarar yokluğundan;
Ve ayrıca HMK 94. Maddesi mucibince kesin süreye riayet etmemek sebebi ile davalılar lehine usuli müktesep hak teessüs edeceği cihetle;
Ve yine davacı taraf, davalılar hakkında Kemalpaşa İcra Dairesinde ... esas sayılı dosyası ile dava konusu kaza nedeniyle icra takibi başlattığı, davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. Vekili 29/02/2024 tarihli dilekçesi ile borca itiraz ederek "Müvekkilin, ödeme emri ekinde sunulan belgelerde yazılı ... plakalı bir aracı bulunmadığı gibi, diğer borçlu ... ile bir bağlantısı da bulunmamaktadır. " şeklinde beyanda bulunduğu, bu beyana karşılık davacı tarafın plaka üzerinde hiç bir araştırma yapmayarak 22/05/2024 tarihinde mahkememize dava açtığı da nazara alınarak davacının davasının açıklanan nedenlerle reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :
Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
1- Davanın HMK 114/2 ve 114/h maddesi mucibince dava şartı bulunmaması ciheti ile hukuki yarar yokluğundan;
Ve ayrıca HMK 94. Maddesi mucibince kesin süreye riayet etmemek sebebi ile davalılar lehine usuli müktesep hak teessüs edeceği cihetle usulden REDDİNE,
2-Alınması gereken 615,40 TL harcın peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 187,80 TL harcın davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-Davacının yapmış olduğu yargılama harç ve giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına.
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde resen davacıya iadesine,
5-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yatırılan delil avansının kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde resen davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.ne iadesine,
7-Davalı ... tarafından yatırılan delil avansı bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan 6183 sayılı kanun hükümleri kapsamında tahsiline,
9-Davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Deposu İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.ne verilmesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yüzüne karşı, davalı ...'in yüzüne karşı,
Dair karar HMK 341 vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer mahkemeye verilecek dilekçe ile istinaf yoluna başvurabileceği belirtilerek; Açıkça okunup usulden anlatıldı. 19/02/2025
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı