T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/448 Esas
KARAR NO : 2025/785
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/05/2024
KARAR TARİHİ: 17/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; müvekkili 15.11.2023 günü, ... plakalı aracı ile Serbest Bölgede bulunan ana yola bağlanan kırmızı ışıkta durduğunu, müvekkili ışıklarda beklerken ... marka ... Plakalı tırı sevk ve idaresinde bulunduran dava dışı ... tarafından müvekkiline ait olan aracın üstüne doğru manevra yapıldığını, manevra sonucu maddi hasarlı kaza gerçekleştiğini, müvekkili ...'ya ait araçta oluşan hasar, zarar ve ziyandan kaynaklı Eksper olarak ... Sigorta isimli firma tarafından ... numaralı dosya oluşturulduğunu, müvekkilinin aracın zarar ve ziyanının tamiri amacıyla teslimini yaptığını, aracın arka sol kapısı değişmiş ve maddi hasara sebebiyet veren yerlerde boya yapıldığını, ilgili durum neticesinde tamir masrafı davalı sigorta tarafından karşılandığını, ancak kazadan kaynaklı oluşan aracın olağan piyasasındaki değer kaybı göz ardı edilerek ödeme yapılmadığını, davalar için zorunlu arabuluculuk şartı bulunduğundan başvuru yapıldığını ancak anlaşamama ile sonuçlandığını, araç sürücüsü sağa veya sola dönüşlerde manevra yapacağı sırada kontrol sağlaması gerekirken hiçbir şekilde kontrol sağlamadığından davalı %100 kusurlu olduğunu, mahkemece belirlenecek kusur incelemesi neticesinde de tespit edileceğini, meydana gelen maddi zararların müvekkiline ödenmesi gerektiğini, davalının sebep olması ile meydana gelen kaza neticesinde müvekkilinin aracının sol arka kapısı tamamen değiştiğini, meydana gelen hasarın onarımı amacıyla müvekkili 4.sanayi sitesinde teknik oto isimli iş yerine aracını tamir ettirdiğini, bu tamir neticesinde sigorta şirketine fatura olarak dahi 22.178,40 TL onarım bedeli çıkarıldığını, kaza neticesinde müvekkilinin aracın sol arka kapısının değişmesi, tramer kaydının oluşması nedeniyle bu durumun serbest piyasada satıcı açısından çok büyük dezavantaj sağladığını, aracın kolay olarak elden çıkarılmasını engellediğini, alıcıları tereddütte bıraktığı ve ciddi oranda araçta değer kaybına sebebiyet verdiğinin de bir gerçek olduğunu, müvekkilinin maliki olduğu araç, ... model 180.000,00 bin km de araç olup, aracın ... isimli internet sitesi üzerindeki kazasız hali ile satış bedeli bugün itibariyle 650.000,00 TL-800.000,00 TL civarında iken aracın benzer durumda kazalı olan hali 450.000,00 TL-550.000,00 TL mertebesinde olduğunu, dolayısıyla serbest piyasada aracın meydana gelen değer kaybı çok yüksek olduğunu, Bahse konu durum bilirkişi incelemesinde de ortaya çıkacağını, fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, huzurdaki dava HMK 107. Uyarınca belirsiz alacak davası olup; toplanacak delillere, yaptırılacak bilirkişi incelemesine göre dava değer ve miktarının tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda talebi arttırma hakkı saklı kalmak kaydıyla (HMK 107 Gereği) Şimdilik 1.000,00-TL değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren (15/11/2023) işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacı müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket aleyhine ikame edilen huzurdaki dava haksız ve dayanaksız olduğu, gerekçeler doğrultusunda reddi gerektiğini, somut olaya ilişkin usule ve esasa ilişkin itiraz ettiklerini, davacı tarafça açılmış olan huzurdaki davanın “Belirsiz Alacak Davası” mı yoksa “Kısmi Dava” mı olduğu dava dilekçesinin içeriğinden anlaşılamamakta olup; öncelikle davacı tarafın bu hususta açıklamada bulunması gerektiğini, davacı taraf, Mahkemede ikame ettiği işbu davada “fazlaya ilişkin hakkını saklı tutarak, araçta oluşan değer kaybı zararı için 500,00 TL’lik zararın tazminini” talep ettiğini, HMK madde 119’da dava dilekçesinin içeriğinde bulunması gerekli hususlar belirtilmiş olup, maddenin (ğ) fıkrasında “açık bir şekilde talep sonucunun” belirtilmesi gerektiği hüküm altına alındığını, ancak, davacı tarafça sunulan dava dilekçesinin ne içerik kısmından ne de talep sonucundan, davanın “Belirsiz Alacak Davası” olarak mı, yoksa “Kısmi Dava” olarak mı açıldığı tespit edilemediğini, davacı tarafça, mezkur hasara ilişkin olarak “belirsiz alacak davası” ya da “kısmi dava” açılması hukuken mümkün olmadığını, belirsiz alacak ve tespit davasının tanımı ve koşulları HMK m: 107’de belirtildiğini, davacıya ait araçta mezkur kaza sebebiyle oluşan değer kaybı zararının tazmini amacıyla ikame edildiğini, davacı taraf aracında oluştuğunu iddia ettiği bu zararı bilebilir halde olduğunu, davacının alacağını belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği bir durum mevcut olmadığından, huzurdaki davanın HMK M:107 anlamında “Belirsiz Alacak Davası” olarak açılmasını kabul etmiyor ve hukuki yarar yokluğu sebebiyle, davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, müvekkili şirketin sorumluluğu, kaza tarihi itibari ile bakiye poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, dava konusu ... plaka sayılı araç müvekkili şirket nezdinde 01/11/2023-01/11/2024 vadeli ... no'lu Karayolları Trafik Kanunu Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi (ZMMS) ile sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı maddi zararlara ilişkin teminat limiti kaza tarihi itibari ile araç başına 120.000,00-TL; kaza başına 240.000,00 TL olduğunu, müvekkili sigorta şirketi davadan önce ... plaka sayılı aracın Kasko Sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş.'ye 29/03/2024 tarihinde 31.437,98 TL rücu ödemesi gerçekleştirildiğini, bu ödemenin tenzili ile bakiye poliçe limiti araç başına 88.562,02 TL olduğunu, poliçe limitini bildirme davayı ve iddiaları kabul anlamına gelmediğini, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğundan bahsedebilmek için öncelikle sigortalı araç sürücüsünün kusurunun ispat edilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin tazminata ilişkin sorumluluğundan bahsedebilmek için, sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunduğunun ispat edilmesi gerektiğini, bu durumda da tazminat sorumluluğu sigortalı araç sürücünün kusuru oranında ve elbette ki poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin dava konusu kaza sebebiyle sorumluluğundan bahsedebilmek için müvekkili şirket nezdinde sigortalı olan araç sürücüsünün kusurunun ispat edilmesi gerektiğini, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydı ile, değer kaybına ilişkin hesaplamanın genel şartlara göre hesaplanması gerektiğini ve talep ettiklerini, davacı vekili, dilekçesinde müvekkiline ait aracın 15.11.2023 tarihli kaza neticesinde değer kaybına uğramış olduğunu iddia ettiğini, başvuruyu kabul anlamına gelmemek kaydı ile zarar gören araçta oluştuğu iddia edilen “değer kaybı” zararının belirlenebilmesi için araç kullanım tarzı, kilometresi, önceki kazaları vb. tüm kriterlerin incelenmesi ve bu kriterler çerçevesinde bir hesaplama yapılması gerektiğini, tüm hususlar hassas bir şekilde araştırılmalı, değer kaybı mevcut ise ZMSS Genel Şartları’na Belirtilen Hesaplama Yöntemlerine Göre Tespit Edilecek değer kaybı belirlenmesi gerektiğini, başvuruya konu aracın daha evvel başka bir kazaya karışıp karışmadığı hususu değer kaybı tazminatı isteminde bulunulması noktasında önem arz ettiğini, bu durumda, davacıya ait aracın aynı yerde birden fazla hasarının olması, araç geçmişinde 3 ve daha fazla hasar olması ve araç kilometresinin 165.000 KM’den fazla olması hallerinde değer kaybı oluşmayacağı için belirtilen hususların tespitini ve netice olarak davanın reddini talep ettiklerini, Yargıtay kararı ile de sabit olacağı üzere, davacıya ait aracın kaza öncesinde hasarının bulunup bulunmadığının tespiti ve önceki hasarının olması halinde bu hasar nedeniyle değer kaybı oluşmayacağı veya araç rayiç değeri düşeceği için sonraki kazada oluşan değer kaybı meblağının azalacağı izahtan vareste olduğunu, sonuç olarak, 6100 sayılı HMK’nın 31. maddesinde yer alan “Hakimin Davayı Aydınlatma Ödevi” kapsamında davacıya ait aracın önceki hasarlarının tespiti ile değer kaybı meblağının bu tespit üzerinden lehimize belirlenmesini talep ettiklerini, davacı tarafça talep edilen faiz kalemine açıkça itiraz ettiklerini, davacı tarafça faiz talebine konu olan hasar poliçe teminatı dışında olup; müvekkili şirketin talep edilen asıl alacağa yönelik herhangi bir sorumluluğu olmadığından, asıl alacağın fer'isi niteliğindeki faiz talebine ilişkin de sorumluluğu bulunmadığını, dolayısı ile davacı tarafça talep edilen faiz kalemine açıkça itiraz ettiklerini, müvekkili sigorta şirketin sorumluluğunu gerektirecek mahiyette bir karar verilmemesini talep etmiş ve savunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE & NETİCE VE KANAAT:
Mahkememizce deliller toplanmış, davalı sigorta şirketinden sigorta poliçesi ve hasar dosyası, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden sigorta ve hasar bilgileri, kazaya karışan araçlara ilişkin tescil bilgileri dosya içerisine celp edilmiştir.
Trafik Kazasının Oluş Şekli; 15/11/2023 günü saat 12:00 sıralarında davalının sigortalısı ... plakalı çekici sürücüsü ..., ... İlçesi, ...den çıkış yapmasının ardından kavşakta sola manevrası esnasında sağında bağlantı yolundan gelerek kavşağa girişinde ışıklarda beklemekte olan davacı ...'ya ait ... plakalı otomobilin sol arka kısmına aracının sağ ön kısmı ile çarpması sonucu maddi hasara sebebiyet verdiği anlaşılmıştır.
Dosyanın resen seçilecek sigorta, makina mühendisi (otomotiv bilirkişisi) ve kusur bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilerek, dosya kapsamı, taraf beyanları ve uyuşmazlık noktaları esas alınarak yasal düzenlemelere uygun olarak tarafların hasar bedeli,oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarına ilişkin denetime elverişli, ayrıntılı rapor düzenlenmesi ile raporda Yargıtay kriterlerine göre kazasız 2.el ile kazalı 2.el farklarına temas edilmesi, KDV dahil iskontosuz (iskonto hariç )miktarın tespit edilerek; kalan poliçe teminat limiti dâhilinde kısmi ödemenin tenzili ile talep edilecek net meblağın tespit edilmesi hususlarında alınan bilirkişi heyeti raporunda özetle; Mevcut verilere göre;
ADLİ TRAFİK BİLİRKİŞİSİ YÖNÜNDEN
-Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından sigortalı ... plakalı çekici sürücüsü ...'ın; “2918 sayılı karayolları trafik kanununun 84. Maddesinde düzenlenen: “d-arkadan çarpma” ve “doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma” şeklindeki kuralı ihlal ettiği,
-Davacı ... (... plakalı otomobil) kazanın oluşumu üzerinde etken nitelikte 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununu ihlal eden bir davranışı bulunmadığı,
MAKİNE MÜHENDİSİ UZMANI BİLİRKİŞİ YÖNÜNDEN
-Davacıya ait ... plakalı ... marka aracın değer kaybının 12.000,00-TL olduğu, SİGORTA UZMANI BİLİRKİŞİ YÖNÜNDEN
-Dosya muhtevasında yer alan tüm bilgiler, belgeler ve teknik görüşler değerlendirildiğinde; Davacı tarafından talep edilen değer kaybı tazminat tutarının ödenen hasar onarım tazminat tutarı Mahsup edildikten sonra Karayolu Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta poliçesi Araç Başı Maddi Hasar Teminat bakiye limiti içinde değerlendirilebileceği, 14.02.2024 tarihli posta yolu ile yapılan bir başvurunun dosya muhtevasında yer alması nedeni ile teknik açıdan hesaplanan 12.000,00-TL tazminat tutarı olduğu rapor edilmiştir.
Davacı vekili ıslah dilekçesinde özetle; davanın kabulüne, dava dilekçemizde 1000 TL olarak belirlediğimiz değer kaybı alacağımızı, bilirkişi raporu doğrultusunda 11.000,00 TL daha artırarak, 12.000,00 TL'ye yükseltiyoruz. Bu nedenle, 12.000,00 TL değer kaybı tazminatımızın kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte yükletilmesine karar verilmesini talep etmiş, talebini harçlandırılmış ve davalıya tebliğ edilmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklı davacı aracında oluşan değer kaybı bedeli ve ikame araç bedeline ilişkin maddi tazminat davasıdır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki uyuşmazlığın hadise tarihinde meydana gelen kazaya karışan tarafların kusurlu olup olmadığı, kaza neticesinde dava konusu araçta değer kaybı ve ikâme araç halinin oluşup oluşmadığı, oluşması halinde tutarları, davacı tarafın faiz talep edip edemeyeceği, hangi tarihten itibaren ne tür faiz talep edebileceği, netice itibari ile değer kaybı talep şartlarının oluşup oluşmadığı ve miktarının tespiti noktalarında toplandığı,
Somut olayda; 15/11/2023 günü saat 12:00 sıralarında davalının sigortalısı ... plakalı çekici sürücüsü dava dışı ... seyir halinde iken ışıklarda beklemekte olan davacı ...'ya ait ... plakalı otomobilin sol arka kısmına aracının sağ ön kısmı ile çarpması sonucu maddi trafik kazası meydana geldiği anlaşılmış olup,
Mahkememizce yapılan yargılamada toplanan deliller ve bilirkişi heyeti raporunda; kazanın oluşumunda davacının herhangi bir kusurunun bulunmadığı, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalısının kusurlu hareketi nedeniyle trafik kazası meydana geldiği, davalı taraf sigorta şirketi olan ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesinin 01.11.2023-2024 vadeli olarak düzenlendiği ve 15.11.2023 tarihli kazanın sigorta örüntüsü içinde olduğu, teknik açıdan yapılan değerlendirme neticesinde Davaya konu kazaya ilişkin olarak davacı tarafın maliki olduğu araçta 12.000,00-TL değer kaybı hasar tazminat tutarının olduğu, anlaşılmakla miktar arttırım dilekçesi de dikkate alınarak davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
1-DAVANIN KABULÜNE,
a-) i-)Değer kaybı bedeli olarak ... Sigorta yönünden, 12.000 TL alacak kaleminin 20.02.2024’e(müracaat tarihi) KTK 97. Madde mucibince 15 gün ilavesi ile 07.03.2024 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 819,72 TL nisbi karar ve ilam harcından peşin alınan 427,60 TL peşin harç ve 187,86 TL ıslah harcı toplamı 615,46 TL'nin mahsubu ile eksik kalan 204,26 TL'nin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 12.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 65,00 TL e-tebligat gideri, 9.000,00 TL bilirkişi ücreti, 6,50 TL KEP masrafı olmak üzere toplamı 9.071,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvurma harcı, 427,60 TL peşin harç ve 187,86 TL ıslah harcı toplamı 1.043,06 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yatırılan delil avansı ve yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesinden sonra resen davacıya iadesine,
8-Dosya kapsamına göre, HUAK 18/A maddesi gereğince zorunlu arabuluculuk faaliyeti ücreti olarak suçüstü ödeneğinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk giderinin 6831 sayılı yasa hükümlerine göre davalı taraftan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı , Davalı ... Sigorta vekilinin yokluğunda,
Dair; HMK 341/2 hükmü mucibince kanunyolu olmaksızın miktar itibarıyla KESİN olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 17/09/2025
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı