T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/463 Esas
KARAR NO: 2025/580
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 17/05/2025
KARAR TARİHİ: 18/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... Karasör Ekipmanları San ve Tic Ltd Şti ‘nde alacaklarına karşılık 3 adet çeki teslim aldığını, ancak söz konu çekler müvekkili uhdesinde iken kaybolmuş, tüm aramalara rağmen hali hazırda bulunamadığını, kaybolan çeklerin Keşideci-..., Hamil-... Karasör Ekipmanları San ve Tic Ltd Şti, Muhatap banka-... bank A.Ş.... Şubesi, Hesap No-..., Çek No H1-..., keşide tarihi-31.07.2025, miktarı 75.000,00-TL, keşideci-..., Hamil-... Karasör Ekipmanları San ve Tic Ltd Şti, Muhatap banka-... Bankası A.Ş.... Şubesi, Hesap No-..., Çek No-..., Keşide tarihi-31.07.2025, Miktarı-100.000,00-TL; Keşideci-..., Hamil-... Ekipmanları San ve Tic Ltd Şti, Muhatap banka-... Bankası A.Ş.... Şubesi, Hesap No-..., Çek No-..., keşide tarihi-20.07.2025, Miktarı-60.000,00-TL olan 3 adet çek olduğunu, davaya konu çeklerin üçüncü kişiler tarafından kullanılması ve haksız kazanç elde edilmesi ihtimali bulunduğunu, kayıp 3 adet çek için öncelikle Ödeme Yasağına ve neticeden çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE & NETİCE VE KANAAT:
Dava, kaybetme nedeniyle Türk Ticaret Kanununun 651 ve devam eden maddelerine göre çekin iptali istemine ilişkindir.
6100 sayılı HMK'nun 114.maddesine göre tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları dava şartları arasında sayılmıştır.
HMK'nun 115.maddesine göre, açılan davada, dava şartlarının var olup olmadığı mahkemece davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılacaktır.
Türk Ticaret Kanunu'nun 651/2. maddesi gereğince çek iptal davası açma hakkı, hamiline tanınmış bir haktır.
Dava dilekçesi ve eklerinin incelenmesi ile TTK 759/2 hükmü anlamında ziyaa sebebiyet veren delilleri ve ibraz ile senet suretini ibraz yahut muhteva hakkında malumat vermenin kanunun aradığı zorunlu asli unsurlar olduğu,
Dilekçe ekinde çek sureti mevcut olmayıp, bilahare münhasıran tahsilat makbuzları sunulmuş ise de bu hali ile çek sureti ve bu doğrultuda ön yüz yok iken muhtemel ciroların olabileceği arka yüzün de olmadığı gibi TTK.780 maddesinde düzenlenen çekin zorunlu unsurlarından keşideci ve lehtarın belirli muayyen olmadığı,
Bu itibarla TTK.781/1.hükmü gereğince "TTK 750.maddesinde sayılan unsurlardan birini içermeyen senet, 2., 3. Ve 4.fıkraları müstesna çek sayılmaz" şeklindeki emredici hükmü bağlamında kıymetli evrak mahiyeti olmayan bir belge içinde ilan, yazışma, tedbir ve yargılama-muhakeme yapılmasının da usul ekonomisi ve devam esası açısında da menfaat bulunmadığı nazara alınarak,
Talebe konu çeklerin maddeten ve hukuken kıymetli evrak vasfına haiz olmadığı ve bu şekli ile davacının dava açmakta hukuki yararının bulunmasının HMK 114/h maddesi kapsamında dava şartı olduğu ve HMK 115. Madde kapsamında davanın her aşamasında incelenmesi gerektiğinden dava şartı yokluğu nedeniyle davanın HMK 114/h ve 115. Maddeleri gereğince reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.
HÜKÜM :
Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
1-Davanın HMK 114/h maddesi mucibince hukuki yarar yokluğundan usulden REDDİNE,
2-Alınması gerekli 427,60 TL harç peşin alındığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde resen davacı tarafa iadesine,
Dair karar gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 341. v.d.maddeleri gereğince (2) hafta içerisinde, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere tensiben verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 18/06/2025
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza