T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/72 Esas
KARAR NO: 2025/79
DAVA: Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/11/2023
KARAR TARİHİ: 05/02/2025
Mahkememizde görülen Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili İzmir Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesin evermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Tekstil İthalat ve İhracat San. A.Ş.'den alacağı sebebiyle çek keşidecisi olan borçludan 30/09/2023 keşide tarihli ... bank ... Şubesi İzmir ... numaralı bir adet çek aldığını, çekin müvekkilinin elinden rızası olmadan çıktığını, müvekkilince 13/07/2023 tarihinde İzmir ... ATM'nin ... E. Numaralı dava açıldığını, mahkeme tarafından talep edilen 15.000,00-TL teminat bedelinin yatırıldığını, ilanların yaptırıldığını, çekin davalı tarafından 02/10/2023 tarihinde bankaya ibraz edildiğini, bunun üzerine İzmir ... ATM'nce 13/10/2023 tarihli ara karar ile taraflarına bir aylık kesin süre içerisinde davalıya karşı çek istirdadı davası açmak için kesin süre verildiğini, davalı ile müvekkili arasında ticari ilişki bulunmadığını, açıkladığı sebeplerle; davalarının kabulünü, çekin davalıdan istirdadına ve müvekkiline iadesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili İzmir .... Asliye Ticaret Mahkemesine vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddinin gerektiğini, istirdat talebinin konu bulduğu davada istirdat davasının şartlarının oluşmadığını ödeme gerçekleştirmemiş davacının davasının istirdat talebi yönünden "dava şartlarının oluşmaması" sebebiyle usulen reddinin gerektiğini, davaya konu somut olayda müvekkiline ödeme gerçekleştirilmediğini, davacının yatırdığı meblağın İzmir .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasıyla ikame edilen ''kıymetli evrak iptali'' konulu davaya ilişkin teminat bedeli olduğunu, yatırılan teminat bedeline ilişkin müvekkiline karşı istirdat talep edilemeyeceğini, müvekkilinin ilgili yasal düzenlemelere uygun olarak kurulduğunu ve ülke genelinde faaliyet göstermekte olan bir faktoring şirketi olduğunu, müvekkilinin tabi olduğu mevzuat kapsamında ve faktoring sözleşmesinin gerektirdiği ölçüde asgari araştırmaları yapıp gerekli özeni göstererek anılan takibe konu çek için faktoring işlemini yaptığını, müvekkilinin faktoring işlemini gerçekleştirirken, ciranta "... inş. gıda san. ve tic. ltd. şti. tarafından bir önceki ciranta .... ve tic. ltd. şti adına düzenlenmiş faturasını sunarak davaya konu çeke ilişkin alacağın kendisinden önceki ciranta ile aralarında olan mal satışına dayandığını müvekkiline bildirdiğini, müvekkili şirketin faktoring işleminin gerçekleştirilmesine ilişkin hiçbir hukuka aykırı davranışı bulunmadığı somut olayda davacı yanın söz konusu iddiaları müvekkiline yöneltmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, açıkladığı sebeplerle; davanın öncelikle usulden reddini, aksi kanaatte ise davanın esastan reddini, davacı aleyhine alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur.
İhbar olunan İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesine ... Tem. Ltd. Şti. vekili, cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin yıllardır Antalya ilinde faaliyet gösteren herkes tarafından tanınan güvenilir bir şirket olduğunu, müvekkilinin keşidecisi ... Tekstil İthalat Ve İhracat Sanayi Ticaret Anonim Şirketi olan ... numaralı ... bank ... şubesi çekinin son cirantası yetkili ve meşru hamili olduğunu, müvekkilinin dava konusu çeki mal karşılığı önceki cirantadan aldığını, müvekkilinin dava konusu çeki diğer davalı faktoring şirketine ciro ederek verdiğini, çeki müşterisinden alırken veya kullanırken çek hakkında hiçbir problem bulunmadığını, çek bankaya ibraz edildiğinde çek hakkında İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/07/2023 tarih, ... Esas sayılı dosyasından ödeme yasağı kararı olduğunun görüldüğünü, müvekkilinin firma çek bedelini ödeyerek davalıdan çeki aldığını, daha sonra müvekkilinin alacağı tahsil etmek maksadıyla Antalya Genel İcra Dairesinde ... Esas sayılı dosyası ile eski cirantalara icra takibi başlattığını, müvekkilinin halen alacağını tahsil edemediğini ve ticari hayatta oldukça mağdur duruma düştüğünü, kanun koyucu süresinde ibraz edilmiş olmasına rağmen karşılığının kısmen de olsa- bulunmaması nedeniyle ödenmeyen çeklerden dolayı hamile, tüm sorumlulara karşı başvurma hakkı tanındığını, (TTK 808 vd.) davacı tarafın dava konusu çekin eski cirantalarından birisi olduğunu, müvekkilinin tek amacının verdiği hizmetin karşılığını almak ve ticari hayatına devam edebilmek olduğunu, davacı taraf ise çeke itiraz süresini kaçırdığı için sadece ödeme sürecini uzatmak maksadıyla menfi tespit davası açmış ve müvekkiline çekten dolayı borçlu olmadığını iddia ettiğini, açıkladığı sebeplerle; davanın reddini, kötüniyet tazminatı ödenmesini, yargılama giderlerinin davacının üzerine yüklenmesine karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur.
İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi 11/12/2024 tarih ... Esas- ... karar sayılı kararı ile "...Taraflar arasındaki uyuşmazlık "faktoring" ilişkisinden kaynaklanmakta olup, söz konusu hukuk davalarına bakmaya, HSK tarafından finans mahkemesi sıfatıyla 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5 inci maddesinin 2 nci bendi gereğince İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin münhasıran görevlendirilmesi nedeniyle anılan mahkemede davanın görülmesi gerektiğinden, mahkememizin görevsizliğine ve dava dosyasının İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine..." karar verilmiş dosya mahkememize gönderilmekle mahkememizin ... esasına kaydı yapılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE & NETİCE VE KANAAT:
Dava; çekin davalıdan istirdadı istemine ilişkindir.
Hadisede faktoring ilişkisinin dava dışı ... Temizlik Org. Rek. Turz. İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. şti. tarafı ile ... Faktoring arasında olduğu, davacı ... Konfeksiyon Tekstil Makina İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile davalı ... Faktoring arasında faktoring sözleşmesi bulunmadığı gibi davalının son hamil olması itibarıyla davalı sıfatını iktisap ettiği ve açılan davanın genel hükümlere göre açılmış bir istirdat davası olması nazara alınarak;
Haddizatında davanın başka mahkemeden verilen zayii davası sonrası açılan istirdat davası olması münasebeti ile de çekin amiline karşı açılan dava olduğu, hamilin öğrenilmesi sonrası HMK 124. Madde mucibince de bu defa iradi taraf değişikliği yapılmış ise de bunun göreve ve bu manada ihtisasa dair esasa müteallik neticeye tesir eder bir vaziyet arz etmediği, taraflar arası faktöring ilişkisi olmadığı gibi nihai hamilin sıfatının da tek başına ihtisas anlamında görevliliği haklı kılacak maddi ve hukuki sebep teşkil etmeyeceği de nazara alınarak;
Hadisenin kül halinde bankacılık mevzuatından kaynaklanmayan genel hükümlere göre açılan istirdat davası olduğundan Mahkememizin görevsiz olduğu nazara alınarak mahkememizin görevsizliğine, işbölümü anlamında görev uyuşmazlığı hasıl olmakla dosyanın İzmir BAM 6/23 hukuk dairelerine tevdine karar verilmiştir.
HÜKÜM:
Yukarıda açıklanan nedenlerle,
1- Davanın göreve ilişkin dava şartı bulunmadığından HMKnın 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince usulden REDDİNE,
2-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
3-Mahkememiz ile evveliyatta karar veren İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi arasında görev uyuşmazlığı hasıl olmakla dosyanın İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 6/23 HUKUK DAİRELERİNE TEVDİNE,
4-Dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi halinde harç ve yargılama giderlerine görevli mahkemece hükmedilmesine,
5-Dosyanın görevli mahkemeye gönderilmemesi halinde, 3b hükmüne göre karar verildiğinde talep halinde yargılama giderlerine mahkememizce hükmedilmesine,
6-Sair hususların görevli mahkemede değerlendirilmesine,
Dair; gerekçeli kararın tebliğinden itibaren tarafların yokluğunda 6100 s. HMK'nın 341. v.d.maddeleri gereğince (2) hafta içerisinde, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 05/02/2025
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı