T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/1206
KARAR NO: 2022/231
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 29/11/2019
KARAR TARİHİ: 10/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili, dava dışı ... Limited ile yaptığı sözleşme üzerine Çin'den gelen yükü İzmir Limanında teslim almak ve Soma termik santral projesine taşımak üzere anlaştıkları, gelen yükün İzmir Limanından Soma termik santraline taşınma ayağı için davalı taraf, müvekkil tarafından alt taşıyıcı olarak görevlendirildiği, Soma termik santral projesine ait paket listesine konu 4-1 SOMA-NHI-13-1/3 5127kg. ağırlığında drive pulley ve 4-3 SOMA-NHI-13-3/3 4078kg. ağırlığında drive pully kargolar 16/08/2018 tarihinde İzmir limanından ... idaresinde ... plakalı araca yüklendiği, yüklenen malzemelerin, 17/08/2018 tarihinde Kırkağaç Soma istikametinde kavşağa aracının hızlı girmesinden dolayı araçta bulunan yüklerin bariyerlerin üstüne devrilmesi sonucu hasarlandığı, icra takibine konu 21.267,23 ABD dolarlık fatura iş sahibi ... şirketi tarafından müvekkil şirkete yeniden üretilen parça için fatura edilen tutar olduğu, davacı, davalı ve sigortacısından ekte sunduğumuz yazışmalar ile ödemiş olduğu bedeli talep etmesine rağmen, yazışmalar bir sonuç vermeyince müvekkil şirket Ankara 26.İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasından icra takibine geçtiği, davalı borca ve icra dairesinin yetkisine itiraz edince dosya İzmir'e gönderildiği, davalı bu kez 25.İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına itiraz ederek takibi durdurduğu, İzmir 25. İcra dairesinin ... E. sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline takibin devamına, davalı takibe haksız yere itiraz ettiğinden %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı yan, ödeme emrinde 17.08.2018 tarihinde Soma istikametinde müvekkilin aracının mal sahibi müşteri ....' nin malına verdiği hasar ödemesini alacak nedeni olarak gösterdiği, öncelikle, müvekkil şirket ile davacı şirket arasında yazılı olarak tanzim ve imza edilmiş herhangi bir taşıma sözleşmesi olmadığı, davacı şirket, dava dışı ...' nin taşıyıcısı olduğu, taşıma yükümlülüğünü ifa etmek üzere araç ihtiyacı olduğu için müvekkil şirketten araç talebinde bulunduğu, müvekkil şirketin yükümlülüğü sadece taşıma ediminin yerine getirilmesine yönelik olduğu, müvekkil şirket, herhangi bir yükleme edimi olmamasına rağmen basiretli bir tacir gibi hareket etmek suretiyle "Nakliyat Sigorta Poliçesi" kapsamında taşınan eşyayı sigorta ettirdiği, öncelikle huzurda görülen davanın 6100 sayılı HMK. nun 61 vd. maddeleri uyarınca ... A.Ş. ne ihbarına, haksız, yasal dayanaktan yoksun ve fiili gerçeklere aykırı davanın reddine, davacı yanın, %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Uyuşmazlığın, taraflar arasında yapılan anlaşma gereği Çin'den gelen santral parçalarının İzmir Limanından Soma ilçesine taşınması sırasında taşınan parçalara gelen hasar ve zaiyat sonucu Çin'den ikinci defa üretimi yapılan ve tamir edilen mallara ilişkin uğranılan zararın davalının sorumluluğunda olup olmadığı, sorumlu ise miktarının ne olduğu, bunun takibi yönünde İzmir 25.İcra Müdürlüğünün ... Takip sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.
Tüm deliller toplanmış, İzmir 25.İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı takip dosyası UYAP üzerinden getirtilmiş olup, incelenmesinde; borçlu vekilinin 31/10/2019 havale tarihli dilekçesi ile yetkiye, takibe, borca, faiz oranına, tüm fer'ilerine itiraz ettiği anlaşılmıştır.
Dava ... A.Ş'ye ihbar edilmiştir.
Dava, İİK 67. madde gereğince açılan itirazın iptali davası olup, 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmış olduğu anlaşılmıştır.
Tarafların iddia ve savunmaları nazara alınarak; taraflar arasında yapılan anlaşma gereği alt taşımacılık ilişkisi kapsamında yükleme sorumluluğunun hangi tarafta olduğu, taşıma anında yükleme hatası olup olmadığı, yükleme hatası var ise kim tarafından kaynaklandığı, Çin'den gelen Soma termik santral projesi parçasının İzmir limanından Soma ilçesine taşınması sırasında araçta bulunan yüklerin bariyerlerin üstüne devrilip hasarlanmasında araç sürücüsü ya da dava dışı başka şahıs ya da varlıkların kusurunun ne olduğu, devrilme sonucu pert olduğu iddia edilen parçanın kullanılamaz halde olup olmadığı, tamirinin mümkün olup olmayacağı, Çin'de yeniden üretimi yapılan parçanın değerinin ve taşınma masraflarının ne olduğu, davacının zararların rücu hakkının doğup doğmadığı, bunun tahsili yönünde İzmir 25.İcra Müdürlüğünün .... takip sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarının belirlenmesine yönelik bilirkişi heyetinden rapor aldırılmış, heyetin mahkememize verdiği 29/04/2021 havale tarihli raporunda özetle; meydana gelen tek taraflı ve maddi hasarlı trafik kazasının .... yarı römork üzerinde yüklenmiş olan parçaların araç üzerinde yerleştirildikten sonra uygun şekilde sabitlenmediğinden ve uygun bağlama ekipmanları ile bağlanmadığından ve dolayısı ile yükleme hatasından kaynaklanmış olduğu, mevzuata uygun davranmayan ve güvenli yük taşıma için gerekli önlemleri almayan davalı şoföre gereli emniyet talimatlarını vermeyen ... Ticaret A. Ş.'nin kazanın meydana gelmesinde %80 oranında kusurlu olduğu, yükün yüklenmesi ve akıllı kavşağı geçme sırasında gerekli dikkat ve özeni göstermeyen .... plakalı çekici ve yarı römork sürücüsü ...’ın kazanın meydana gelmesinde %20 oranında kusurlu olduğu, ... tanımlı emtianın şaft lineında oluşan eğilmenin parçanın işlevini yapmasına engel olacağı, şafttaki eğilmenin tamirle giderilmesinin mümkün olmayacağı, yenilenmesi gerektiği, bu parçanın teknik resim ve üretim bilgilerinin üretici firmada olması nedeniyle malzemenin tekrar Çin’de bulunan üretici firmaya gönderilmesi, orada onarılması ve onarım maiyetinin yüksek olacağı nedeniyle pert-total (tam hasarlı) olduğu, Çinde yerleşik üretici ve tedarikçi olan ... Ltd. firmasına yeni parça bedeli 145.000 CNY karşılığı ödenmiş olan 21.267,23 USD bedelin ilk sözleşmedeki listede belirtilen ...tanımlı parçanın pert olan parça olduğu açıklamasından hareketle ve bu parça bedelinin sözleşmede 153,665 CNY olduğu anlaşılmış olup yenisi yapılan parça bedelinin (145000 CNY) daha düşük olması nedeniyle uygun olduğu, gümrük, liman masrafları, ardiye, damga vergisi ve yurtiçi nakliye için toplamda 4.010,50 TL / 5,8008=691,37 USD ödeme yapıldığı belirtilmiş olup, bu tutarın uygun olduğu, Lojistik Uzmanlığı yönünden yapılan değerlendirmelerde; dava konusu emtianın kaza sonucu hasarlanmasında, yarı römork üzerinde yüklenmiş olan parçaların araç üzerine yerleştirildikten sonra uygun şekilde sabitlenmemesi, uygun bağlama ekipmanları ile bağlanmaması sebeplerinden meydana geldiği, bu nedenle 6102 sayılı TTK'nun ilgili hükümlerine göre ve kazanın oluş şekli, emtianın yükleme noktasında uygun şekilde bağlama ve sabitleme işleminin yapılmadığı dikkate alındığında, davalı taşıyıcı ... Ticaret A.Ş. firmasının sorumlu olduğunu belirtmişlerdir.
Davalı vekilinin itirazları, taşıma irsaliyesi, taşıma hukuku bakımından iddia ve savunmalar doğrultusunda kök rapora karşı beyan ve itirazları doğrultusunda mevcut dosya kapsamına göre bilirkişi heyetinden ek rapor alındığı, bilirkişi heyetinin mahkememize verdiği 23/08/2021 havale tarihli ek raporunda; kök raporda da belirttikleri üzere, dava konusu emtianın kaza sonucu hasarlanmasının, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana geldiği kanaatinde olduklarını, bu nedenle, 6102 Sayılı TTK'nun ilgili hükümlerine göre ve kazanın oluş şekli, emtianın yükleme noktasındaki yetersiz ambalajlama, istifleme ve sabitleme işleminin yapılmadığı dikkate alındığında, davalı taşıyıcının sorumluluğunun olmadığını belirtmişlerdir.
Dosyanın aynı heyete tevdi kök rapor ile ek rapor arasındaki tespit farklılıklarının açıklattırılması, ek raporda belirtilen en yüksek özenin gösterilmesi halinde dahi sonucun önlenemeyeceği ve zarara uğranacağı tespitinin neye dayalı olarak yapıldığı, ambalajlama, istifleme ve sabitleme sorumluluğunun tüm dosya kapsamı irdelenerek hangi tarafa ait olduğunun belirlenmesi ile uyuşmazlık tespiti bakımından yeni bir ek rapor sunulmasının istenildiği, bilirkişi heyetinin mahkememize verdiği 13/12/2021 havale tarihli 2.ek raporunda; davaya konu hasarın, emtianın emniyetli şekilde yüklenmemesinin bir nedeni olarak meydana geldiği, taşıyıcın ve nezaret edenlerin, dosya özelinde, yükleme, ambalajlama, sabitleme gibi faaliyetlere iştirak etmesinin mümkün olmadığı, bu sebeple taşıyıcının en yüksek özeni gösterse dahi emtianın hasarlanmasına engel olamayacağı, TTK, CMR Hükümleri ve yerleşik Yargıtay İçtihatlarına göre, emtianın yetersiz ambalajlama, istifleme ve sabitleme işleminin yapılmadığı dikkate alındığında, davalı taşıyıcının sorumlu olmadığını belirtmişlerdir.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; olay günü davaya konu taşımada davalı araç sürücüsünün akıllı kavşak içerisinde dönüş yapacağı sırada emtianın araç üzerinden bariyerlere doğru devrilmesi ile kaza meydana geldiği, metal açık kasa üzerine vida ile sabitlenmiş açık ambalajda, kasa demir bağlantı direklerinin tamamen eğildiği, sabitleme somunlarının yerinden çıktığı ve emtianın yaklaşık 10-15 cm hareket ettiği, şaft linenında hafif eğiklik olduğu hasarlanmaya ilişkin raporlarda da tespit edildiği üzere, somut olay özelinde hasarın emtianın emniyetli şekilde yüklenmemesi nedeniyle meydana geldiği, taşıyıcı ve nezaret edenlerin, yükleme, ambalajlama, sabitleme gibi faaliyetlere iştirak etmesinin mümkün olmadığı, taşıyıcı en yüksek özeni gösterse dahi emtianın hasarlanmasına engel olamayacağı, göndericinin emtianın cinsine, ağırlığına ve özelliklerine uygun olarak ambalajlama, istifleme ve sabitleme hususunda yetersizliği olduğu, 16/08/2018 tarihli taşıma irsaliyesinde ise taraflarca; 'tafsilatın gönderici veya taşıtan tarafından verildiği, taşıma irsaliyesindeki kapların muhteviyatı ve ağırlıklarının tamamen gönderici veya taşıtanın beyanı esas alınarak zikredildiği, ambalajlama veya işaretleme hatasından kaynaklanan hasarlardan taşıyıcının sorumlu olmadığı, yükleme ve istifleme taşıyıcı tarafından yapılmadığı taktirde yükleme ve istifleme hatasından kaynaklanan hasardan taşıyıcının sorumlu olmadığı' şeklinde düzenlemeye yer verildiği, dosyada bu madde dışında yükleme ve tertipleme işlemlerinin taşıyıcıya ait olduğu hususunun çıkartılamadığı veya buna dair bir emare ya da delilin bulunmadığı, hali icabından da yükleme ve tertipleme işlemlerinin taşıyıcıya ait olduğunun anlaşılamadığı, CMR Konvansiyonu'nun 17. maddesi uyarınca, taşıyıcının sorumluluğunun yükün kendisine teslimiyle başlayıp teslim edene kadar olan dönemi kapsadığı, yükleme ve istiflemenin ayrıca üstlenilmediği sürece taşıyıcının görevi kapsamında olmadığı, kanaatiyle davanın reddine, yasal koşulları oluşmayan kötü niyeti tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere
1-Davanın REDDİNE,
Kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
2-Harçlar kanununun 22.maddesi uyarınca alınması gereken 80,70-TL maktu ilam harcının davanın açılışı sırasında yatırılan 1.798,27-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 1.717,57-TL harcın talep halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından sarf olunan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
5-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 1.320,00-TL arabulucu ücretinin yargılama gideri olarak davacıdan alınarak, Hazineye gelir kaydına,
6-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunun AAÜT tarifesine göre hesap ve takdir edilen 17.900,78-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup usulen anlatıldı. 10/03/2022
Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ...
(e-imzalıdır)