T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/274
KARAR NO: 2023/830
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/09/2019
KARAR TARİHİ: 02/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinin incelenmesinde; 26 05.2017 tarihinde davalı sürücü ...'ün sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile Çeşme ilçesinden İzmir ili istikametine seyir halinde iken Çeşme istikametine seyir halinde olan davacı sürücü idaresindeki ... plakalı motosikletine kırmızı ışıkta duramayarak çarpması sonuca yaralamalı kaza meydana geldiğini, kazada davacı sürücü ağır yaralandığı ve davalı sürücü tam kusurlu bulunduğunu, davacı kaza nedeni ile uğradığı maddi ve manevi zararların davalılar tarafından tazmin edilmesini sağlamak amacı dava açma zorunluluğu doğduğunu, trafik kazasında bedensel zarara uğrayan davacı lehine araç sahibi ve sürücü yönünden olay tarihinden itibaren işletilecek faizi ile birlikte maddi tazminat tutarı şimdilik 1.000.00TL kısmını yargılama gideri, ve avukatlık ücreti ile tüm davalılardan ortaklaşa tahsiline, trafik kazasında bedensel zarara uğrayan davacı lehine olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte 25.000.00TL manevi tazminat araç sahibi ve sürücüsünden tahsiline, sürücü ve araç sahibinin taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki ve bankadaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati tedbir konulmasına, davacının adli yardımdan faydalandırılarak yargılama giderlerinden muaf tutulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı...Sigorta A.Ş. vekili tarafından Mahkememize sunulan cevap dilekçesinin incelenmesinde; davacı, 26.05.2017 tarihinde meydana gelen çift taraflı trafik kazasında... plakalı motosiklet sürücüsü ...’in bedensel zarara uğradığını iddia ederek, 06.04.2017-06.04.2018 vadeli... poliçe numaralı ... plakalı araca ait KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesine istinaden şimdilik 1.000-TL maddi tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsilini talep ettiğini, ancak talebinin ne kadarı sürekli iş göremezlik ne kadar geçici iş göremezlik tazminatına ilişkin olduğunu, başkaca bir tazminat talebi olup olmadığını HMK Md.119 gereği açık bir şekilde belirtilmesi gerektiğini, yapılan ödemenin davacının zararını tamamen karşıladığını, alınan ihbarname ile ortaya koyulduğunu, davalı şirketin başkaca borcu olmadığından davanın reddine, maluliyet tazminatı hesabının ZMS sigorta genel şartları A-5/C maddesi ve eklerinde yere alan hususlara göre yerinde inceleme yapılması gerektiğini, kusur durumlarının belirlenmesi için bilirkişiye tevdine ve ceza dosyasındaki bilirkişi raporunun dosyaya kazandırılmasını, davacının müterafik kusurunun olup olmadığının belirlenmesini, müvekkili şirketin yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... tarafından Mahkememize sunulan cevap dilekçesinin incelenmesinde; suçlamaları kabul etmediğini, davacıya ışığın birden yanması sebebi ile 30-40km hızla istemeyerek çarptığını, gecen saatlerde hayati tehlikesi olmadığı bilgisinin gelmesi üzerine Ankara'ya döndüğünü, asgari ücret ile çalıştığını beyan etmiştir.
Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiş ancak davalı Metin tarafından cevap verilmeyerek iş bu uyuşmazlığın adı geçen yönünden inkar çerçevesinde savunduğu kanaatine varılmıştır.
DELİLLER:
Çeşme... Asliye Ceza Mahkemesi'ne, İzmir Sgk İl Müdürlüğü'ne, Ankara Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne, Çeşme Devlet Hastanesi'ne,...Sigorta A.ş'ye, Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Başhekimliği'ne, Ankara Sincan 2 Nolu L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumuna yazılan müzekkerelere cevap verildiği anlaşılmış, kusura yönelik hazırlanan 06/11/2020 tarihli rapor, maluliyete ilişkin 12/05/2023 tarihli rapor ve aktüer hesabına ilişkin 23/08/2023 tarihli raporların dosya arasında olduğu görülmüştür.
Davaya esas teşkil eden trafik kazasının oluşumunda tarafların kusur durumunun tespit ve tayini açısından dosyanın trafik bilirkişisi ...' e tevdisi üzerine dosyaya sunulup taraflara usulüne uygun tebliğ edilen 06/11/2020 tarihli raporda davalı araç sürücüsü ...’ün kazanın oluşumunda %85 oranında ve davacı sürücü ...’in %15 oranında kusurlu olduğu yönünde tespit ve kanaat bildirildiği anlaşılmıştır.
Davacının maluliyetinin tespiti açısından dosyanın tevdisi üzerine İstanbul ATK Adli Tıp... İhtisas Kurulu’nca hazırlanan ve taraflara tebliğ edilen 12/05/2023 tarihli raporda kaza tarihi itibariyle uygulanması gereken Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik kapsamında davacı asilin bu kaza sebebiyle sürekle iş göremezlik oranının % 9, tıbbi iyileşme süresinin 9 ise aya kadar uzayabileceği kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.
Aktüer bilirkişi ...tarafından hazırlanan ve taraflara tebliğ edilen 23/08/2023 tarihli raporda 26.05.2017 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu %9 oranında sürekli malûliyetine ve 9 ay süre ile geçici maluliyetine esas teşkil eden toplam maddi tazminattan yapılan ödemenin mahsubundan sonra davacı yanın bakiye 394.841,22 TL maddi zararının olduğu, maddi zarardan davalı Sigorta şirketinin poliçe teminat limitleri dahilinde temerrüt tarihinden itibaren ve diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sorumlu tutulabileceği yönünde kanaat bildirildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekili tarafından sunulan 06/10/2023 havale tarihli değer artırım dilekçesinde özetle dava dilekçesinde 200,00 TL olarak talep edilen geçici iş göremezlik tutarının artırılmakla 15.051,15 TL, 800,00 TL olarak talep edilen sürekli iş göremezlik tutarının artırılmakla 379.790,07 TL olmak üzere toplam 394.841,22 TL tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsili ele davacıya verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Yapılan inceleme neticesinde; taraflar arasındaki uyuşmazlığın 26/05/2017 tarihinde meydana gelen iki taraflı trafik kazası nedeniyle sürücülerin kusur durumu, davacının maluliyetine ilişkin tazminat koşullarının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı, önceden yapılan ödeme göz önüne alındığında karşılanmamış bakiye tazminat alacağının kalıp kalmadığı, kaldığının anlaşılması halinde davalıların bu bedellerden sorumlu olup olmadığı, sorumlu iseler miktarının ne olduğu ile talep konusu manevi tazminata ilişkin koşulların somut olayda oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise talep edilen manevi tazminat tutarından davalı İ...n sorumlu olup olmayacağı, sorumlu iseler ne şekilde sorumlu olacakları hususlarında trafik kazasından kaynaklı açılan maddi ve manevi tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.
Uyuşmazlığın değerlendirilmesine geçmeden evvel şu hususun değerlendirilmesinde fayda vardır; davalı sigorta tarafından süresinde cevap verilmemiş ise de 6111 sayılı yasa kapsamındaki savunma itiraz niteliğinde olduğundan bu hususa yönelik yapılan incelemede 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Sigorta Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.5 maddesinin "Sağlık Giderleri teminatı" başlıklı (b) maddesinde "Kaza nedeniyle mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderleri, tedaviyle ilgili diğer giderler ile trafik kazası nedeniyle çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler sağlık gideri teminatı kapsamındadır. Sağlık giderleri teminatı Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda olup ilgili teminat dolayısıyla sigorta şirketinin ve Güvence Hesabının sorumluluğu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 98. maddesi hükmü gereğince sona ermiştir." ifadesi ile mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkanı bakıcı giderleri, tedaviyle ilgili diğer giderler ile trafik kazası nedeniyle çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler sağlık gideri teminatı kapsamında saymıştır. Bir başka ifade ile söz konusu dönemdeki giderlerin sağlık giderleri kapsamında sayılarak Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda olduğu düzenlenmiştir. Oysa 6111 sayılı kanunun 59. maddesi ile değişik Karayolları Trafik Kanununun 98. maddesinde Sosyal Güvenlik Kurumu'nun sorumluluğu üniversite hastaneleri ile resmi ve özel sağlık kurumları tarafından trafik kazası sonucu yaralanan kişilerin tıbbi tedavi ile sınırlı sağlık hizmeti giderleri ile sınırlandırılmıştır. Bu düzenleme gereği ZMSS Genel Şartlar A.5 (b) maddesi ile yaralının tedavisine başlanmasından maluliyet raporu alınıncaya kadarki süre içindeki; bakıcı giderleri, çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler (geçici iş göremezlik kayıpları) ve sağlık hizmeti giderleri kapsamında sayılarak 6111 sayılı torba Kanunun 59. maddesi ile değişik Karayolları Trafik Kanunu'nun 98. maddesi ile sınırları belirlenen sağlık giderleri teminatı kapsamını genişletmiştir. Bu nedenle bir kanun maddesinin kapsamı idarenin bir düzenlemesi olan genel şartlar ile genişletmesi ve daraltması düşünülemeyeceği gibi ZMMS poliçesinin bir anlamda mütemmim cüzü olan eki niteliğindeki genel şartların, hazırlanma ve bağıtlanmada taraf olmayan Sosyal Güvenlik Kurumu'na İdari bir düzenleme ile kanuni düzenlemesinin aksine bir sorumluluk yüklenmesi de düşünülemez. Bu halde sigorta vekilinin geçici iş göremezliğe yönelik husumetten ret talebinin yerinde olmadığı kanaatine varılmıştır.
Dosya kapsamında, davacı yan yönünden maluliyet hususunda İstanbul ATK Adli Tıp İkinci Üst Kurulundan kazandırılan rapora itirazlarda bulunulmuş ise de raporun kaza tarihi itibariyle uygulanması gereken yönetmelik kapsamında hazırlandığı ve raporun denetime elverişli ve yeterli teknik incelemeyi içerdiği ve böylece söz konusu kaza sebebiyle davacı asilin % 9 oranda sürekli maluliyeti ile birlikte olaydan itibaren 9 aya kadar süre ile geçici maluliyete uğradığı anlaşılmıştır.
Her ne kadar kazandırılan kusura yönelik rapora itirazlarda bulunulmuş ise de bilirkişi raporunda yapılan tespit ve değerlendirmeler, itiraz konuları, davanın niteliği birlikte değerlendirildiğinde; bilirkişi raporunun hükme ve denetime elverişli nitelikte olup bir başka bilirkişiden ek rapor alınmasına yer ve gerek olmadığı gibi bilirkişiden ek rapor alınmasına da yer ve gerek olmamakla, kusur yönünden varılan kanaat isabetli görülmekle Mahkememizce de benimsenmiştir.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; 26/05/2017 tarihinde davalı... tarafından sevk ve idare edilen ... plaka sayılı aracın İzmir İli Çeşme ilçesi Atatürk Bulvarını takiben İzmir istikametinde seyir halinde iken...sokak kavşağına geldiğinde istikametine yanan kırmızı ışığa rağmen durmayarak seyrine devam ettiği sırada aracın ön kısımları ile İzmir istikametinden ...sokağa sola doğrultu manevra ile giriş yapmak isteyen davacı sevk ve iadesindeki... plaka sayılı aracın sağ yan kısımlarının çarpışması ile meydana gelen trafik kazasının oluşumunda davalının tehlikeyi hafife almak süreti ile dikkatsiz tedbirsiz ve mevcut sürati ile kavşağa yaklaştığında istikametine yanan kırmızı ışıkta duramayıp solundan kavşağa giriş yapan davacı motosikletine çarptığı bu kapsamda davalı zararlı sonucu önleyecek beklenilen dikkat ve özeni göstermediği anlaşılmasından dolayı eyleminin 2918 sayılı yasanın 47/b ve 52/a-b maddelerini ihlal ettiği, davacının ise motosikleti ile kavşağın depolama alanına gelip trafik işleyişine uygun önündeki araçların arkasında durarak ışık dönüşümünün kendilerine geçiş olanağı sağladığı zamanı bekleyip kontrollü ve güvenli biçimde önündeki araçlar ile birlikte kavşakta geçişini sağlamadığı ve bu nedenle de tehlikeli davranış sergileyerek ve motosikletinin kullanım avantajından faydalanıp araçların yanında kavşağın önüne seyir yaptığı, yaparken de kavşağa gelen araçları kontrol etmeyip ışığa odaklandığı, yanan yeşil ışıkla birlikte tedbirsiz kavşağa giriş yaptığından eylemenin 2918 sayılı yasanın 57/d bendini ihlal ettiği görülmekle bu kazanın oluşumunda davalı İsmail'in % 85 oranında, davacının ise % 15 oranında kusurlu olduğu kanaatine varıldığı, davacının bu kazadan kaynaklı olarak % 9 oranda sürekli maluliyete uğradığı gibi olaydan itibaren 9 aya kadar süre ile geçici iş göremezliğe maruz kaldığı anlaşılmakla birlikte;
Maddi tazminat yönünden; davalı sigorta tarafından 18/04/2018 tarihinde davacı yana 79.969,00 TL tutarda ödeme yapıldığı belirtilerek aktüer bilirkişisi tarafından her ne kadar hem sürekli hem de geçici iş göremezlik yönünden ortak hesap (79.102,69 TL sürekli ve 18.345,08 TL geçici iş göremezlik tazminat alacağı) yapılmakla ödeme tarihi itibariyle zararın 97.447,77 TL olduğu tespiti ile bu tutardan ödenen tutar düşülmesi ile davacı zararının karşılanmadığı belirtilerek sürekli iş göremezlik yönünden ayrıca güncel hesaplamaya girişilmiş ise de sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin sürekli iş göremezlik ödemesi olduğu anlaşılmakla bilirkişi tarafından yapılan değerlendirmeye iştirak edilmeksizin resen yapılan değerlendirme sonucunda ödeme tarihi olan 18/04/2018 tarihi itibariyle davacının sürekli iş göremezlik tazminat tutar alacağının işlemiş dönem ve işleyecek aktif ve pasif dönem toplamı olan 79.102,69 TL olduğu görülmekle ödeme tutarının bu tutardan fazla olması nedeniyle ödeme tarihi itibariyle davacının sürekli iş göremezlikten kaynaklı tazminat talep alacağına yönelik zararının davadan evvel karşılandığı kanaatine varılmış ancak davalılar yönünden % 85 oranındaki kusur karşılığı olan 18.345,08 TL geçici iş göremezlik tazminat tutarından SGK'ca karşılanan tutarın % 85 kusur oranına denk gelen kısmı olan 3.293,93 TL'nin düşümü sonrası bakiye 15.051,15 TL geçici iş göremezlik tazminatından davalıların savunmalarının aksine sigortanın 2918 sayılı yasının 91. maddesi gereği, Metin'in aynı yasanın 85. maddesi gereği ve İsmail'in ise 6098 sayılı yasanın 49 vd maddeleri gereği sorumlu oldukları, davalı sigortaya yapılan 21/02/2018 tarihindeki (her ne kadar davacı yanca daha sonraki bir tarihte de yeniden başvurulduğu yönünde beyanda bulunmakla birlikte ilk başvuruya sigorta tarafından evrak üzerine basılan tarih şerhi göz önüne alınmak suretiyle itibar edilerek) başvuruya 8 iş günü eklenmekle sigortanın 06/03/2018 tarihinde, davalıların ise olay tarihi itibariyle temerrüte düştükleri göz önüne alındığında maddi tazminat yönünden açılı davanın kısmen kabulü ile 15.051,15 TL geçici iş göremezlik tazminatından davalıların müteselsilen sorumlu olduklarından bu hususa yönelik talebin kabulüne, sürekli iş göremezlik zararı davadan evvel yapılan ödeme ile karşılandığından bu hususa yönelik talebin reddine,
Manevi tazminat yönünden ise; olayın meydana geliş şekli, tarafların kusur durumu, davacının uğradığı geçici ve kalıcı maluliyet oran ve süreleri, taraflarını sosyal ve ekonomik durumları ve manevi tazminatın zenginleşme aracı olmaması gerektiği göz önüne alınmakla birlikte yapılan değerlendirme neticesinde talep edilen manevi tazminattan 6098 sayılı yasanın 52 maddesi gereği indirim yapılmak suretiyle manevi tazminat yönünden açılı davanın kısmen kabulü takdir edilen 20.000,00 TL tazminatın davalılar ...'dan olay tarihi olan 26/05/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte adı geçen davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davanın KISMEN KABULÜ ile;
- Davacının geçici iş göremezlik tazminat talebinin kabulü ile taleple bağlılık ilkesi gereği 15.051,15 TL tazminatın davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olarak takdir edilen 06/03/2018 tarihinden itibaren diğer davalılar yönünden olay tarihi olan 26/05/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte DAVALILARDAN MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,
-Davacının Sürekli iş göremezlik zararı davadan evvel yapılan ödeme ile karşılandığından REDDİNE,
- Davacının Manevi Tazminat talebinin KISMEN KABULÜ ile 20.000TL tazminatın Davalılar...'dan olay tarihi olan 26/05/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ADI GEÇEN DAVALILARDAN MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin manevi tazminat talebinin REDDİNE,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 2.394,34 TL karar ve ilam harcından evvelce alınan 1.790,02 TL (peşin ve ıslah harcından oluşan) harcın mahsubu ile hazineye irad kaydına, bakiye 604,32 TL karar ve ilam harcının DAVALILARDAN (davalı sigortanın bu tutarın 259,49 TL'si ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) MÜTESELSİLEN TAHSİLİ HAZİNEYE İRAD KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili 492 sayılı harçlar kanunu 28. Madde uyarınca kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
3-Davacı tarafından yatırılan 1.834,42 TL (peşin, başvuru ve ıslah harcından oluşan) harç ile gider avansından kullanılan (tebligat ücreti, posta masrafı ve bilirkişi ücretinden oluşan) kısmın ret kabul oranına göre hesaplanan 282,35 TL gider avansından oluşan toplam 2.116,77 TL yargılama giderinin DAVALILARDAN (davalı sigortanın bu tutarın 1.027,80 TL'si ile sınırlı sorumlu olması kaydıyla) MÜTESELSİLEN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesi gereğince DAVACI TARAFA İADESİNE,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince kabul tutarı üzerinden;
- maddi tazminat yönünden hesaplanan 15.051,15 TL vekalet ücretinin DAVALILARDAN MÜTESELSİLEN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
- manevi tazminat yönünden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin DAVALILAR ...DAN MÜTESELSİLEN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
6-Davalı...Sigorta A.Ş. kendisini maddi tazminat yönünden vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince ret tutarı üzerinden hesaplanan 58.968,51 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALI...SİGORTA A.Ş.'YE VERİLMESİNE,
7-Dava açmadan evvel dava şartı kapsamında başvurunun yapıldığı sabit olduğundan 1.320 TL arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu ... ödenmesi halinde, bu ücretin 6831 sayılı Kanun kapsamında ret kabul oranına göre ve zorunlu arabuluculuk tarafları ile sınırlı olmak kaydıyla;
- 1.269,69 TL'sinin DAVACIDAN,
- 50,31 TL'sinin ise DAVALI DAVALI...SİGORTA A.Ş.'DEN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta Hazineye müzekkere yazılmasına,
Dair davacı vekilinin ve davalı ...'ün yüzlerine karşı davalı sigorta şirketi vekilinin ve diğer davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 02/11/2023
Katip ...
e-imza
Hakim...
e-imza