T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/63 Esas
KARAR NO: 2021/823
DAVA: Banka Teminat Mektubunun İadesi Ve Depo Edilmesi (Tahsil İstemli)
DAVA TARİHİ: 05/09/2019
KARAR TARİHİ: 14/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Banka Teminat Mektubunun İadesi Ve Depo Edilmesi (Tahsil İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı bankanın müşterisi olan müvekkilin İstanbul Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı Hal Müdürlüğündeki faaliyet ilişkisine istinaden teminat olmak üzere, davalı banka tarafından; 1.... Sayılı, 15.04.2014 tarihli, 5.500 TL bedelli, 2.... Sayılı, 06.02.2015 tarihli, 2.050 TL bedelli, 3.... Sayılı, 18.02.2014 tarihli, 32.600 TL bedelli ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı Hal Müdürlüğü lehine 3 adet kesin teminat mektubu düzenlendiği, Müvekkilin İstanbul Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı Hal Müdürlüğü ile olan ilişkisi ve faaliyeti çerçevesinde Hal Müdürlüğüne herhangi bir borcu kalmaması sebebi ile işbu bilgileri verilen teminat mektupları müvekkile iade edildiği, bu sebeple davalı bankadan teminat mektuplarının düzenlenmesi için müvekkil tarafından depo edilen 40.150 TLnin müvekkile iadesi için teminat mektuplarının düzenlendiği ve paranın depo edildiği İzmir ... Şubesine başvuru yapılmış ise de teminat mektubu bedellerinin müvekkile iadesi yapılmadığı, akabinde davalı bankaya müvekkil tarafından 41.500 TL teminat bedelinin depo edilmesi karşılığında verilen 3 adet teminat mektuplarının davalı bankaya iade edilmeye hazır olunduğu, işbu mektupların iadesi ile birlikte teminat olarak verilen miktarın müvekkile iadesi için İzmir ... Noterliğinin ... yevmiye numaralı, 23.05.2019 tarihli ihtarname keşide edilmiş ancak işbu ihtarnameye de cevap verilmediği gibi depo edilen bedel haksız ve gerekçesiz olarak müvekkile iade edilmediği, davalarının kabulü ile; Sayın Mahkemece teminat mektuplarının asıllarının davalıya teslim edilmek üzere alınmasına ve ... Sayılı, 15.04.2014 tarihli, 5.500 TL bedelli; ... Sayılı, 06.02.2015 tarihli, 2.050 TL bedelli ve ... Sayılı, 18.02.2014 tarihli, 32.600 TL bedelli kesin teminat mektubunun iadesi ile teminat mektuplarının düzenlenmesi için depo edilen 40.150-TLnin davalıdan tahsiline, İzmir .... Noterliğinin ... yevmiye numaralı, 23.05.2019 tarihli ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 28.05.2019 tarihinden itibaren alacağa avans faizi uygulanmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; anılan teminat mektupları için Müvekkil Banka tarafından, davacı ...' in hesabından nakit bloke alınmadığı gibi, davacının hesabında bloke bulunmadığı, davacıya ait hesaplar üzerine herhangi bir bloke işlenmediği ve dolayısıyla davacının talep edebileceği bir alacağı bulunmadığının açık olduğu, huzurdaki davada davacı olma sıfatı söz konusu bloke koyulan hesap sahibine ait olduğu, açılan davada, iddia edilen blokeli hesap sahibi ... Ltd. Şti. olduğundan, davacı ...' in herhangi bir talepte bulunma yetkisi olmadığı, taraf sıfatı usul hukuku sorunu olmayıp, dava konusu hakkın özüne ilişkin maddi hukuk sorunu olduğundan, taraf sıfatının yokluğu yargılamanın her aşamasında ileri sürülmesi mümkün ve sayın mahkemeniz tarafından resen dikkate alınması gereken bir itiraz niteliğinde olduğu, yargılamaya devam edilmeksizin sıfat yokluğu sebebiyle davanın husumetten reddini talep ettiklerini, müvekkil bankanın rehin hakkı olduğu, şirket hesabındaki tutar İzmir İflas Müdürlüğüne gönderildiği, davanın husumetten reddine, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Uyuşmazlığın, davacının dava dışı İstanbul Büyükşehir Belediyesi Hal Müdürlüğü faaliyetlerine ilişkin 3 adet kesin teminat mektubunun düzenlendiği ve davacı tarafından iade edildiği halde davalının uhdesinde teminat bedellerinin depo edildiği bunun yasal dayanağının olup olmadığı, davacıya iadesi koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.
... Genel Finansman Kredi Sözleşmesi, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Hal Müdürlüğü evrakları, İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğü yazı cevapları, İzmir İflas Müdürlüğü'nün .../... İflas sayılı dosyası, İzmir ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../...Esas sayılı İflas dava dosyası UYAP üzerinden getirtilmiş dosya içerisine alınmıştır.
Dosya kapsamı üzerinden teminat yatırılan hesabın dava dışı şirket adına olması ve kredi borçlusunun şirket olmasına rağmen şahıs adına düzenlenen teminat mektuplarının usul, yasa ve bankacılık mevzuatına uygun olup olmadığı, kredi sözleşmesi kapsamında borçlu şirket yerine davacı kefil adına teminat mektubu düzenlenmesinin mümkün olup olmadığı, borçlu şirketin kefil ... adına teminat mektubu düzenlenmesine ilişkin yazılı bir muvafakatin veya izninin olup olmadığı, teminat mektuplarının veriliş amacına göre mektuplarda yazılı teminatın bedele çevrilerek iflas idaresine gönderilmesinin usul ve yasaya uygun olup olmadığı, davalı banka tarafından bedele çevrilme işleminin haksız olarak yapıldığının kabul edilmesi halinde bankanın kusuru ve sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, bankanın sorumluluğu var ise miktarının ne olduğu, tazmini konusunda yasal koşullarının oluşup oluşmadığı hususlarında bankacı bilirkişiden rapor aldırılmış bilirkişinin mahkememize verdiği 09/04/2021 havale tarihli raporunda özetle; Davacı ...'in davalı ... A.Ş.'den teminat mektupları taleplerinde bulunduğu ve teminat mektupları aldığı, teminat Mektuplarına ilişkin komisyonların davacı ...'in hesabından tahsil edildiği, 20.02.2017 tarihinden itibaren hesap bakiyesi yetersiz olduğu ve ilgili teminat mektubu komisyonlarının dava dışı ... Limited Şirketi hesabından tahsil edildiği, dava dışı ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi hesabına 22.09.2016 tarihinde Bursa ...İcra Müdürlüğü .../... sayılı dosya bedeli açıklaması ile hesaba 123.000,00 TL Para yatırma işlemiş gerçekleştiği, para yatırma işleminden sonra banka tarafından hesaptan tahsilatlar yapıldığı ve 22.09.2016 tarihi itibariyle kalan hesap bakiyesinin 40.150,00 TL olduğu, devamında davaya konu teminat mektupları komisyonlarının da tahsilatlarının yapıldığı, davacı banka tarafından dava dışı ... San Tic Ltd Şti hesabından 19.03.2019 tarihinde 38.328,54 TL 'in İzmir İflas Müdürlüğü hesabına gönderildiği, davacı ...'in davaya konu teminat mektuplarının iadesine ilişkin olarak davacı hesabında ya da dava dışı ... Sanayi Ticaret Ltd Şti hesabında alacak bakiyesinin oluşmadığı, davacının davaya konu teminat mektupları için hesabında alacak bakiyelerinin oluşmadığı ve iadeye konu herhangi bir tutar bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığını belirtmiştir.
Davacı vekilinin itirazları doğrultusunda 18/02/2021 tarihli ara kararında tespit edilmesi istenen hususlara karşılık gelecek şekilde bilirkişiden ek rapor aldırılmasına karar verilmiş, bilirkişinin mahkememize verdiği 04/08/2021 havale tarihli ek raporunda özetle; davacı ...'e ait Hesap ekstresinde teminat mektubu için yatırılan ve bloke edilen herhangi bir tutarın olmadığı, ayrıca teminat mektubuna ilişkin herhangi bir iade işlemine rastlanmadığı ve hesabında herhangi bir alacak bakiyesinin oluşmadığı tespit edildiği, ayrıca belirtmek gerekirse uygulamada bankalar yalnızca nakit bloke karşılığında teminat mektupları düzenlememekte, çeşitli teminatlar alarak ya da yalnızca imza kaşılığı kefalet limitleriyle teminat mektupları düzenleyebildiği, dava konusu olayda sunulan evraklarla yapılan incelemelerde davacı ... adına düzenlenen mektuplar karşılığında davacı hesabında ve dava dışı ... Ticaret Limited Şirketi hesaplarında teminat mektupları karşılığında bloke edilen herhangi bir tutar tespit edilmediği, kök raporda belirtildiği üzere yeniden belirtmek gerekirse; Davacı ... hesabında ve dava dışı ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi hesap hareketlerinde davaya konu teminat mektuplarına ilişkin olarak herhangi bir alacak bakiyesi oluşturmadığı tespit edildiği, davalı banka tarafından 06/04/2021 tarihinde sunulu ekstreler de yeniden incelenmiş kök raporda yapılan tespitlere ek bir tespit yapılacak hususlar tespit edilmediğini belirtmiştir.
Tüm dosya kapsamı, deliller ve bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde, İzmir İflas Müdürlüğü'ne gönderilen EFT'nin davacıya ait olmadığı, dava dışı ....Şirketine ait hesap olduğu, davacının davalı banka hesabında bloke bulunmadığı ve nakit de depo edilmediği, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Hal Müdürlüğü'ne verilen teminat mektuplarının davacının ticari hayatıyla ilgili olarak verildiğinin anlaşıldığı, kiracılık ilişkisinin bulunduğu Kira Sözleşmesinin İşletme cinsinde de Yaş Sebze ve Meyve Ticaretine dayalı olduğunun görüldüğü, bilirkişi raporları ile de ortaya konulduğu üzere davacıya ait şahsi hesaptan komisyonların tahsil edilmediği, şirket hesabına İcra dosyası açıklamasıyla yatırılan tutarlardan yine şirket hasabından tahsilat yapıldığı, alacak bakiyesinin oluşmadığı, iadeye konu herhangi bir tutar bulunmadığı anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine,
Dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzer
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 59,30-TL harcın peşin harç olarak alınan 685,67-TL harçtan indirilmesi ile geriye kalan 626,37-TL harcın isteği halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından sarf olunan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 1.320,00-TL arabulucu ücretinin yargılama gideri olarak davacıdan alınarak, Hazineye gelir kaydına,
5-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 13/2.maddesi gereğince hesap ve takdir edilen 6.019,50-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/10/2021
Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ...
(e-imzalıdır)