T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/689
KARAR NO: 2021/1199
DAVA: Rücuen Tazminat
DAVA TARİHİ: 11/12/2020
KARAR TARİHİ: 30/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Rücuen Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili kurum ile yüklenici/davalı şirketler arasında yapılan hizmet alım sözleşmeleri ve bu sözleşmelerin eki olan teknik ve idari şartnameler uyarınca, “özel güvenlik işinin” kendilerine verildiği 01.09.2009 – 21.06.2019 döneminde, ... ... isimli işçinin “kıdem tazminatı 40.956,66 TL ve 313,24-TL damga vergisi olmak üzere toplam 41.269,90 TL ödediklerini; Davalı taraflar ile imzalanan Hizmet Alım Sözleşmelerinin 22.1 maddesi ile Teknik Şartnamelerin 15.5 maddesinde “Çalıştırılan personele ait her türlü yükümlülüğün yüklenici tarafından yerine getirileceği” hükmünün yer aldığını, böylece dava dışı işçiye yapılan ödemeler nedeni ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 41.269,90-TL'nin ödeme tarihinden itibaren faizi ile birlikte sorumlulukları oranında davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmitşir.
CEVAP:
Davalı ... Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
1-İzmir Arabuluculuk Bürosunun .../... Dosya .../...Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı,
2-Davalı şirketlere ait ticaret sicil kayıtları,
3-... Denizli Şube Müdürlüğü nezdinde davalı ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, davalı ... Ticaret Limited Şirketi, davalı ... Limited Şirketi, davalı ... Ticaret Limited Şirketi ve davalı ... Ticaret Limited Şirketi ile imzalanan hizmet alım sözleşmelerinin onaylı ve okunaklı suretleri, davalı şirketlere gönderilen ödeme talep yazısının şirketlere tebliğine ilişkin tebligat evrakları ve dava dışı işçi ... ...'a yapılan ödemeye dayanak evrak ve belgeler,
5-İzmir SGK İl Müdürlüğü nezdinde dava dışı ... ...'a ait iş yeri sicil dosyası ve hizmet döküm cetveli,
6-İş hukuku alanında uzman aktüerya hesap bilirkişisinin 27/07/2021 havale tarihli raporu,
7-İş hukuku alanında uzman aktüerya hesap bilirkişisinin 22/10/2021 havale tarihli ek raporu,
8-Sair deliller.
DAVA KONUSU:
Açılan dava, dava dışı işçi ... ...'ın iş sözleşmesinin sonlandırılması neticesinde 01/09/2009-21/06/2019 tarihleri arasında 9 yıl 9 ay 7 gün süre ile davacı idarenin özel güvenlik işlerini üstlenen davalı şirketlerde yaptığı çalışmasına karşılık olarak 40.956,66-TL kıdem tazminatı ve 313,24-TL damga vergisi dahil brüt alacak toplamı olan 41.269,90-TL'yi ödeyen asıl işveren davacı ... Genel Müdürlüğünün dava dışı işçi ... ...'a ödediği bedelin, davalı şirketlerle imzalanan hizmet alım sözleşmeleri kapsamında dava dışı işçi ... ...'ın işçilik alacaklarından kendi bünyelerinde çalıştığı dönemler itibariyle müştereken ve müteselsilen sorumlu olan davalı şirketlerden rücuen tahsili talebine ilişkindir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
4857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde, “Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur.” hükmü bulunmaktadır.
Dava konusu olayda da davacı ile davalılar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi mevcut olup, davacı asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanunu’ndan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle, alt işverenle birlikte müteselsilen sorumludur.
Burada Kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenler, dış ilişki itibariyle (dava dışı işçiye karşı) müteselsilen sorumludurlar. Bu düzenleme, işçi alacağının güvence altına alınması amacıyla yapılmış olup, sadece işçilere karşı bir sorumluluktur. Asıl ve alt işveren arasındaki ilişkide ise iş hukuku değil, Borçlar Kanunu ve sözleşme hukuku esas alınacağından, uyuşmazlığın taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre çözümlenmesi gereklidir.
Alacaklıya karşı müteselsilen sorumlu olan borçlular, kendi aralarındaki iç ilişkide, bu husustaki nihai sorumluluğun hangi tarafa ait olduğu konusunda bir anlaşma yapabilirler. Nitekim 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 167. (Mülga Borçlar Kanunu’nun 146.) maddesinde düzenlenen, “Aksi kararlaştırılmadıkça veya borçlular arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça, borçlulardan her biri, alacaklıya yapılan ifadan, birbirlerine karşı eşit paylarla sorumludurlar. Kendisine düşen paydan fazla ifada bulunan borçlunun, ödediği fazla miktarı diğer borçlulardan isteme hakkı vardır.” şeklindeki hükümde de, müteselsil borçlulardan her birinin alacaklıya yapılan ifadan birbirlerine karşı genel olarak eşit paylarla sorumlu oldukları, ancak bunun aksinin kararlaştırılabileceği de açıkça belirtilmiştir.
Müteselsilen sorumlu olan borçlular arasındaki iç ilişkide, bu konudaki sorumluluğun tamamen borçlulardan birine ait olacağı yönünde bir sözleşme yapılmış ise, tarafların serbest iradeleri ile düzenlemiş oldukları sözleşme hükümleri kendilerini bağlayacağından, dış ilişkide kanundan doğan teselsül gereğince borcu ödemiş olan müteselsil borçlunun, ödediği miktarın iç ilişkide borcun nihai yükümlüsü olan borçludan rucüen tahsilini talep edebileceği kabul edilmelidir.
Asıl işverenden tahsil edilen işçilik alacakları, çoğunlukla işçinin birden fazla alt işverenler nezdindeki çalışmalarını kapsamaktadır. İşçinin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından, davalı alt işverenin sorumluluğu da sadece kendi dönemi ile sınırlı olmalıdır. Davalının “son işveren“ olması da bu sonucu değiştirmez. Bununla birlikte feshe bağlı bir hak olan ihbar tazminatından ise, diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece son işveren sorumludur. Başka bir ifade ile davacı üst işveren, dava dışı işçiye ödemiş olduğu ihbar tazminatını ancak son işverenden talep edebilir. Bunun dışındaki tüm işçilik alacaklarından ise, işçinin çalışmış olduğu alt işverenler, üst işverene karşı, kendi dönemleriyle sınırlı olmak üzere sorumludurlar. Yine, asıl işveren, yargılama gideri (dava ve icra), avukatlık ücreti, harç, faiz gibi fer'i borçlardan, her bir davalı alt işverenin toplam ana para tutarı içinde sorumlu olduğu tutarına oranı kadarını ilgili alt işverenlere rücu edebilir. Az yukarıda da değinildiği gibi, uyuşmazlığın İş Hukuku değil, Borçlar Hukuku hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, mahkemece “iş hukukunda geçerli olan mevzuat ve içtihatlara göre yapılan değerlendirmeler" rücu davalarında hükme esas alınamaz.
Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'nin 03/12/2015 tarih ve 2014/38758 Esas 2015/35433 Karar sayılı ilamında aynen; ''.....Değinilmesi gereken bir başka nokta ise alt işverenlerin sorumlu oldukları dönemlere ilişkin hesaplama yapılırken hangi tarihteki ücretlerin esas alınması gerektiğidir. Asıl işveren, iş mahkemesi ilamı gereğince işçilik alacaklarını iş akdinin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden ödemekte olup, iş mahkemesi ilamındaki usul ve hesaplamalar doğrultusunda alt işverenlerden rücu isteminde bulunabilir.....'' şeklinde ibarelere yer verilmiştir.
... Denizli Şube Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davalı ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, davalı ... Ticaret Limited Şirketi, davalı ... Limited Şirketi, davalı ... Ticaret Limited Şirketi ve davalı ... Ticaret Limited Şirketi ile imzalanan hizmet alım sözleşmelerinin onaylı ve okunaklı suretleri, davalı şirketlere gönderilen ödeme talep yazısının şirketlere tebliğine ilişkin tebligat evrakları ve dava dışı işçi ... ...'a yapılan ödemeye dayanak evrak ve belgeler celp edilerek dosya muhteviyatına kazandırılmıştır.
İzmir SGK İl Müdürlüğüne müzekkere yazılarak dava dışı işçi ... ...'a ait hizmet döküm cetveli ve işyeri ünvan listesinin mahkememize gönderilmesi istenilmiş ve ilgili kayıt ve belgeler dosya arasına alınmıştır.
Her ne kadar davalı ... Ticaret Limited Şirketi vekilince davalı şirketin yerleşim yerinin '... Mahallesi, ... ... Caddesi, No:..., ... ..., Kat:.../..., .../...' olduğundan bahisle Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğu iddiasıyla yetki ilk itirazında bulunulmuş ise de, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 6. maddesi gereğince bir davada genel yetkili mahkemenin davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesi olduğu, sözleşmeden doğan uyuşmazlıklarda aynı Kanun'un 10. maddesi gereğince sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de dava açılabileceğinin düzenlendiği, burada özel yetkiye ilişkin bir düzenleme söz konusu olup, davacı davasını genel yetkili mahkemede açabileceği gibi özel yetkili mahkemede de açabileceği, ancak taraflar arasında imzalanan 28/06/2018 tarihinde imzalanan 01/09/2018-31/08/2019 Tarihleri Arasında Özel Güvenlik Hizmeti Alımına Ait Sözleşme başlıklı sözleşmenin 37. maddesinde; 'Bu sözleşme ve eklerinin uygulanmasından doğabilecek her türlü uyuşmazlığın çözümünde Ankara Mahkemeleri ve icra daireleri yetkilidir.' hükmünün yer aldığı, yetki sözleşmesine ilişkin olarak Yetki sözleşmesine ilişkin olarak 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 17. maddesinde; ''Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır.'' hükmünün, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 18. maddesinde; ''Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyecekleri konular ile kesin yetki hâllerinde, yetki sözleşmesi yapılamaz. Yetki sözleşmesinin geçerli olabilmesi için yazılı olarak yapılması, uyuşmazlığın kaynaklandığı hukuki ilişkinin belirli veya belirlenebilir olması ve yetkili kılınan mahkeme veya mahkemelerin gösterilmesi şarttır.'' hükmünün yer aldığı, yetki itirazının ileri sürülmesi usulünün 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 19. maddesinde; "Yetkinin kesin olduğu davalarda, mahkeme yetkili olup olmadığını, davanın sonuna kadar kendiliğinden araştırmak zorundadır; taraflar da mahkemenin yetkisiz olduğunu her zaman ileri sürebilir. Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz. Mahkeme, yetkisizlik kararında yetkili mahkemeyi de gösterir. Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir." şeklinde düzenlendiği, yetki sözleşmesi ya da sözleşmeye konulan yetki şartı ile belirlenen bir veya birden fazla mahkemenin yetkili kılınması hususu kesin yetki olarak değerlendirilemeyeceği, dava dilekçesi ve eklerini içerir tebligatın 29/12/2020 tarihinde davalı ... Ticaret Limited Şirketine usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, davalı ... Ticaret Limited Şirketi vekilinin cevap dilekçesi süresi içerisinde sunmuş olduğu 31/12/2020 havale tarihli dilekçesinde cevap dilekçesi sunma süresinin uzatılması talebinde bulunduğu, cevap dilekçesi sona erme süresi sona erdikten ve cevap dilekçesi sunma süresinin uzatılması kararında kendisine tanınan ek süre içerisinde cevap dilekçesini sunduğu, ilgili Yasa hükümleri ve yerleşik Yargıtay içtihatları ile Bölge Adliye Mahkemesi kararları kapsamında yetki ilk itirazının cevap dilekçesi sunma süresi olan dava dilekçesinin tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde yapılması gerektiği, davalı ... Ticaret Limited Şirketi vekilinin kesin mahiyette bulunan süre içerisinde yetki ilk itirazında bulunmadığı, kaldı ki taraflar arasında imzalanan yetki sözleşmesi kapsamında Ankara Mahkemelerinin yetkili olduğunun kararlaştırılması karşısında davalı ... Ticaret Limited Şirketi vekilinin Bakırköy Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğundan bahisle yetkisiz mahkemenin yetkili olduğunu iddia etmesi çerçevesinde, yetki itirazının usul ve yasa hükümlerine uygun olmadığı anlaşılmakla, davalı ... Ticaret Limited Şirketi vekilinin yetki ilk itirazının reddine karar verilerek açık yargılamaya devam olunmuştur.
Gerekli bilgi ve belgelerin temini akabinde dosyanın mahkememizce re'sen seçilecek iş hukuku alanında uzman aktüerya hesap bilirkişisine tevdii ile dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, davacı kurum ile davalı ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, davalı ... Ticaret Limited Şirketi, davalı ... Limited Şirketi, davalı ... Ticaret Limited Şirketi ve davalı ... Ticaret Limited Şirketi ile imzalanan hizmet alım sözleşmeleri, davalı şirketlere gönderilen ödeme talep yazısının şirketlere tebliğine ilişkin tebligat evrakları ve dava dışı işçi ... ...'a yapılan ödemeye dayanak evrak ve belgeler içerir CD, davacı kurumca dava dışı işçiye yapılan ödemeleri gösterir dekontlar, dava dışı işçi ... ...'a ait işyeri sicil dosyası ve hizmet döküm cetveli ve sair deliller birlikte değerlendirilerek; Yargıtay 13.Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarında belirtildiği üzere son alt işverenin ihbar tazminatının tamamından, kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücretleri de dahil olmak üzere diğer tüm işçi alacaklarından ise kendi dönemi itibariyle sorumlu olacağı göz önünde bulundurularak, davacı kurumun dava dışı işçi ... ...'a yapmış olduğu ödemeden dolayı davalı şirketlere hangi oranda ve miktarda rücu edebileceğinin, ayrıca hazırlanacak raporda davacı şirket tarafından ödemesi yapılan işçi alacağı kalemlerinin davalı şirketlerin sorumlu olduğu işçi alacağı miktarlarına oranlanarak, davacı kurumu ödemiş olduğu ve davalılardan talep edebileceği yargılama giderleri, vekalet ücreti, faiz miktarlarının da hesaplanması sonucunda davacı kurumun davalı şirketlere hangi miktarda rücu edebileceğinin her bir davalı şirket açısından ayrı ayrı belirlenmesi yönünde mahkememiz, Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay denetimine uygun ve elverişli, gerekçeli olarak hazırlanacak raporun mahkememize sunulması istenilmiş, iş hukuku alanında uzman aktüerya bilirkişinin 27/07/2021 havale tarihli raporunda sonuç olarak, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmelerinde işçi alacakları ile ilgili nihai sorumluluğun davalı alt işverenlere ait olduğunun açıkça belirlenmiş olduğunun mahkemenizce kabulü durumunda, davacının işçiye yaptığı ödemelerden davalıların kendi dönemleri ile sınırlı olarak sorumlu bulunacağı, SGK kayıtlarına uygun olarak tespit edilen dönemler ile sınırlı olarak hesaplanan tutarların; davalı ...Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi için toplam 16.662,85-TL, davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketi ortaklığı için toplam 16.791,93-TL, davalı ... Ticaret Limited Şirketi için toplam 880,08-TL, davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Ticaret Limited Şirketi ortaklığı için toplam 3.520,32 TL, davalı ... Ticaret Limited Şirketi için 3.414,72-TL olduğunu mütalaa etmiştir.
28/09/2021 tarihli celsenin ara kararı uyarınca dosyanın 27/07/2021 havale tarihli raporu tanzim eden bilirkişiye tevdi ile raporun yedinci sayfasında yer alan tablo içeriğindeki veriler ile raporun sonuç kısmında yer alan veriler ve bedeller arasında bulunan çelişkinin giderilmesi ve davalı ... Ticaret Limited Şirketi vekilinin itirazları kapsamında taraflar arasında düzenlenen sözleşme ve şartnamelerde davalıların kıdem tazminatından sorumlu olmadıklarına ilişkin herhangi bir düzenleme bulunup bulunmadığı hususunun belirlenmesi suretiyle düzenlenecek ek raporun mahkememize sunulması istenilmiş, iş hukuku alanında uzman aktüerya bilirkişinin 20/10/2021 havale tarihli ek raporunda sonuç olarak, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmelerinde işçi alacakları ile ilgili nihai sorumluluğun davalı alt işverenlere ait olduğunun açıkça belirlenmiş olduğunun mahkemenizce kabulü durumunda, davacının işçiye yaptığı ödemelerden davalıların kendi dönemleri ile sınırlı olarak sorumlu bulunacağı, SGK kayıtlarına uygun olarak tespit edilen dönemler ile sınırlı olarak hesaplanan tutarların; davalı ...Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi için toplam 9.798,22-TL, davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketi ortaklığı için toplam 12.684,90-TL, davalı ... Ticaret Limited Şirketi için toplam 3.402,97-TL, davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Ticaret Limited Şirketi ortaklığı için toplam 8.448,77-TL, davalı ... Ticaret Limited Şirketi için 3.414,72-TL olduğunu mütalaa etmiştir.
Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 03/04/2018 tarih ve 2015/35475 Esas 2018/4106 Karar sayılı ilamında aynen; ''.....son işveren olan alt işverenin tespiti ile bu şirketin ihbar tazminatının tamamından, kıdem tazminatı da dahil olmak üzere diğer işçilik alacaklarından ise, kendi dönemine isabet eden miktarlar üzerinden sorumlu olduğu, ancak bu sorumluluğun da, sözleşmenin eki niteliğindeki “Teknik Şartname” ve “Genel Şartname”nin ilgili maddelerinde kararlaştırılan şekle uygun bir sorumluluk olduğu kabul edilerek, tereddüte yer bırakmayacak şekilde, her bir davalı alt işveren için ayrı ayrı ve net bir şekilde, konusunda uzman bilirkişiden bu doğrultuda, taraf, mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli rapor alınıp, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken.....'' ibarelerine yer verilmiştir.
Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 26/04/2018 tarih ve 2016/13473 Esas 2018/5192 Karar sayılı ilamında aynen; ''.....davacının yıllık izin ücreti alacağına konu ödediği işçilik haklarından doğan bedelden, davalı şirketin dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönemi kapsayan kısmından sınırlı sorumlu olacağı, bu nedenle dava dışı işçinin davalı işçisi olarak çalıştığı süre bir yıldan az olsa bile işçiyi çalıştırdığı süre ile orantılı olarak yıllık izin ücretinin alt işverenden tahsiline karar verilmesi gerektiği ve ayrıca işçilik alacakları davası neticesinde davacının ödediği yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti yönünden de davalıya rücu edilecek işçilik alacağı miktarına göre bir oranlama yapılarak davacının, davalıdan bu alacağını da talep edebileceği gözetilerek yapılacak inceleme sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken.....'' denilerek alt işveren konumundaki şirketin asıl işverenin dava dışı işçiye ödemiş olduğu işçilik alacaklarından fer'ileri ile birlikte dava dışı işçiyi çalıştırdığı süre ile sınırlı olmak üzere sorumlu olduğu vurgulanmıştır.
Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 07/11/2018 tarih ve 2016/3944 Esas 2018/10429 Karar sayılı ilamında da aynen; ''.....davacının kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti alacağı, fazla mesai ücreti ve ulusal bayram genel tatil ücreti alacaklarına konu ödediği işçilik haklarından doğan bedelden, davalı ... Ltd. Şti. dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönemi kapsayan kısmından sınırlı olarak sorumludur. Ayrıca dava dışı işçinin iş akdini haklı bir neden olmadan fesheden davalı ... Ltd. Şti. son alt işveren olması nedeniyle ihbar tazminatı alacağının tamamından da sorumlu olacaktır. Ayrıca işçilik alacakları davası neticesinde davacının ödediği yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti açısından da davalı aleyhine hükmedilecek işçilik alacağı miktarına göre bir oranlama yapılarak davacı davalıya bu alacağını da rücu edebilir.....'' denilmiştir.
Yargıtay 13. Hukuk Dairesinin 15/11/2018 tarih ve ilamında da aynen; ''.....Davacının kıdem tazminatı ve yıllık izin ücreti alacaklarına konu ödediği işçilik haklarından doğan bedelden, davalı şirketin dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönemi kapsayan kısmından sınırlı sorumlu olacağı, bu nedenle dava dışı işçinin davalı işçisi olarak çalıştığı süre bir yıldan az olsa bile işçiyi çalıştırdığı süre ile orantılı olarak kıdem tazminatının ve yıllık izin ücretinin tahsiline karar verilmesi gerektiği, davalının son alt işveren olarak işçicin iş akdini haklı bir neden olmadan sona erdirerek ihbar tazminatı alacağının doğmasına sebebiyet verdiği için ihbar tazminatı alacağının tamamından sorumlu olduğu ve işçilik alacakları davası neticesinde davacının ödediği yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti yönünden de davalıya rücu edilecek işçilik alacağı miktarına göre bir oranlama yapılarak davacının davalıdan bu alacağını da talep edebileceği gözetilerek yapılacak inceleme sonucuna uygun bir karar verilmesi gerekirken.....'' ibarelerine yer verilmiş, alt işveren olan şirketin asıl işverenin ödediği tazminat miktarından sorumluluğu açısından her bir işçilik kalemi için ayrı ayrı değerlendirme yapılmıştır.
Tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, İzmir Arabuluculuk Bürosunun .../... Dosya .../...Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı, davalı şirketlere ait ticaret sicil kayıtları, ... Denizli Şube Müdürlüğü nezdinde davalı ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, davalı ... Ticaret Limited Şirketi, davalı ... Limited Şirketi, davalı ... Ticaret Limited Şirketi ve davalı ... Ticaret Limited Şirketi ile imzalanan hizmet alım sözleşmelerinin onaylı ve okunaklı suretleri, davalı şirketlere gönderilen ödeme talep yazısının şirketlere tebliğine ilişkin tebligat evrakları ve dava dışı işçi ... ...'a yapılan ödemeye dayanak evrak ve belgeler, İzmir SGK İl Müdürlüğü nezdinde dava dışı ... ...'a ait iş yeri sicil dosyası ve hizmet döküm cetveli, iş hukuku alanında uzman aktüerya hesap bilirkişisinin 27/07/2021 havale tarihli raporu, iş hukuku alanında uzman aktüerya hesap bilirkişisinin 22/10/2021 havale tarihli ek raporu ve sair deliller birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu uyuşmazlığın dava dışı işçi ... ...'ın iş sözleşmesinin sonlandırılması neticesinde 01/09/2009-21/06/2019 tarihleri arasında 9 yıl 9 ay 7 gün süre ile davacı idarenin özel güvenlik işlerini üstlenen davalı şirketlerde yaptığı çalışmasına karşılık olarak 40.956,66-TL kıdem tazminatı ve 313,24-TL damga vergisi dahil brüt alacak toplamı olan 41.269,90-TL'yi ödeyen asıl işveren davacı ... Genel Müdürlüğünün dava dışı işçi ... ...'a ödediği bedelin, davalı şirketlerle imzalanan hizmet alım sözleşmeleri kapsamında dava dışı işçi ... ...'ın işçilik alacaklarından kendi bünyelerinde çalıştığı dönemler itibariyle müştereken ve müteselsilen sorumlu olan davalı şirketlerden rücuen tahsili talebine ilişkin olduğu, iş hukuku alanında uzman aktüerya hesap bilirkişisinin 20/10/2021 havale tarihli ek raporunda davalı ...Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi için toplam 9.798,22-TL'den sorumlu olduğunu, davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketi ortaklığı için toplam 12.684,90-TL'den sorumlu olduğunu, davalı ... Ticaret Limited Şirketi için toplam 3.402,97-TL'den sorumlu olduğunu, davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Ticaret Limited Şirketi ortaklığı için toplam 8.448,77-TL'den sorumlu olduğunu, ve davalı ... Ticaret Limited Şirketi için 3.414,72-TL'den sorumlu olduğunu mütalaa ettiği, davacı kurum ile davalı şirketler arasında hizmet alım sözleşmeleri imzalandığı, imzalanan hizmet alım sözleşmeleri kapsamında dava dışı işçinin davalı şirketler bünyesinde 01/09/2009-21/06/2019 tarihleri arasında çalışmaları olduğu, dava dışı işçinin işten ayrılması akabinde yapmış olduğu başvuru neticesinde işçilik alacaklarından kıdem tazminatı alacağı olan 40.956,66-TL ile damga vergisi 313,24-TL toplamı olan 41.269,90-TL'nin davacı kurum tarafından dava dışı işçiye ödendiği, taraflar arasında tanzim olunan hizmet alım sözleşmeleri ve yasal mevzuat gereğince her bir davalının dava dışı işçinin kendi bünyesinde çalıştığı dönem itibariyle dava dışı işçinin hak edeceği işçilik alacaklarından sorumlu olduğu, davacı kurumun dava dışı işçiye ödediği işçilik alacağı bedelini dava dışı işçinin çalıştığı dönemler esas alınarak davalı şirketlere rücu etme hakkının olduğu, davacı kurum tarafından dava dışı işçiye ödenen bedelden ötürü davalıların sorumluluklarının davalı ...Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi için toplam 9.798,22-TL, davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketi ortaklığı için toplam 12.684,90-TL, davalı ... Ticaret Limited Şirketi için toplam 3.402,97-TL, davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Ticaret Limited Şirketi ortaklığı için toplam 8.448,77-TL, davalı ... Ticaret Limited Şirketi için 3.414,72-TL olduğu anlaşılmakla, açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Açılan davanın KABULÜ İLE,
1-41.269,90-TL alacak bedelinin;
a)9.798,22-TL'sinin ödeme tarihi olan 17/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacı ... Genel Müdürlüğüne verilmesine,
b)12.684,90-TL'sinin ödeme tarihi olan 17/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ... Genel Müdürlüğüne verilmesine,
c)3.402,97-TL'sinin ödeme tarihi olan 17/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacı ... Genel Müdürlüğüne verilmesine,
d)3.520,32-TL'sinin ödeme tarihi olan 17/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ... Genel Müdürlüğüne verilmesine,
e)8.448,77-TL'sinin ödeme tarihi olan 17/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... Ticaret Limited Şirketi, ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ... Genel Müdürlüğüne verilmesine,
f)3.414,72-TL'nin ödeme tarihi olan 17/07/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacı ... Genel Müdürlüğüne verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibariyle alınması gereken 2.819,15-TL karar ve ilam harcından, peşin yatırılan 704,79-TL harçtan mahsubu ile bakiye 2.114,36-TL karar ve ilam harcının;
a)501,95-TL'sinin davalı ...Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden alınarak hazineye irat kaydına,
b)649,95-TL'sinin davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
c)174,44-TL'sinin davalı ... Ticaret Limited Şirketinden alınarak hazineye irat kaydına,
d)180,35-TL'sinin davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
e)432,81-TL'sinin davalılar ... Ticaret Limited Şirketi, ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
f)174,86-TL'nin davalı ... Ticaret Limited Şirketinden alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 6.165,09-TL nispi vekalet ücretinin;
a)1.463,59-TL'sinin davalı ...Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
b)1.895,15-TL'sinin davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
c)508,62-TL'sinin davalı ... Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
d)525,88-TL'sinin davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
e)1.261,99-TL'sinin davalılar ... Ticaret Limited Şirketi, ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
f)509,86-TL'nin davalı ... Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 77,00-TL elektronik tebligat, 406,00-TL tebligat, 23,50-TL posta masrafı, 500,00-TL bilirkişi ücreti, 704,79-TL peşin harç ve 54,40-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 1.765,69-TL yargılama giderinin;
a)419,17-TL'sinin davalı ...Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
b)542,77-TL'sinin davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
c)145,67-TL'sinin davalı ... Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
d)150,62-TL'sinin davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
e)361,44-TL'sinin davalılar ... Ticaret Limited Şirketi, ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
f)146,02-TL'nin davalı ... Ticaret Limited Şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
5-7155 sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun'un 23/14. maddesi gereğince ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.400,00-TL zorunlu arabuluculuk yargılama giderinin;
a)332,36-TL'sinin davalı ...Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinden alınarak hazineye irat kaydına,
b)430,36-TL'sinin davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
c)115,50-TL'sinin davalı ... Ticaret Limited Şirketinden alınarak hazineye irat kaydına,
d)119,42-TL'sinin davalılar ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
e)286,58-TL'sinin davalılar ... Ticaret Limited Şirketi, ... Ticaret Limited Şirketi ve ... Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
f)115,78-TL'nin davalı ... Ticaret Limited Şirketinden alınarak hazineye irat kaydına,
6-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluklarında, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer ya da başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.30/12/2021
Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ...
(e-imzalıdır)
Bu belge 5070 sayılı kanun kapsamında DYS üzerinde hazırlanmış ve e-imza ile imzalanmıştır.