T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/346
KARAR NO: 2022/28
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 04/06/2021
KARAR TARİHİ: 13/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava dışı ... Loj. Dış Tic. Ltd. Şti'nin yürüttüğü taşıma işleri kapsamında doğabilecek rizikolara karşı nakliyat aracısı / komisyoncusunun yasal sorumluluk sigorta sözleşmesi ile teminat altına alındığını, dava dışı ... firmasının, dava dışı ... A.Ş.'ye sattığı emprenyeli dekor kağıdı cinsi emtianın, Polonya'dan Türkiye'ye taşınması işinin sigortalı tarafından üstlenildiğini, sigortalının taşımayı dava dışı ... Ulus. Taş. İth. İhr. Ltd. Şti'ye devrettiğini, fiili taşımanın davalı ... Paz. Turizm Yatçılık Nakl. San. ve Tic. Ltd. ŞTİ'ye ait ... / ... plakalı araçlar ile yapıldığını, 16/12/2018 tarihinde, emtia yüklü .../ ... plakalı araç kaza yapmış olup emtia, .../ ... plakalı araca aktarıldığını, Ukrayna'da düzenlenen polis tutanağında, ...'ya ait ... plakalı aracın, seyir esnasında yolun dışına çıktığı ve aracın devrildiğinin belirtildiğini, Söz konusu emtianın 28.12.2018 tarihinde alıcı firmaya hasarlı olarak teslim edildiğini, davalının zarardan hem işleten hemde CMR ve TTK gereğince taşıyıcı sıfatıyla sorumlu olduğunu, bu sebeple, 35.349,93 TL tutarındaki alacağının tahsili amacıyla davacı şirket tarafından davalı aleyhine İzmir ... İcra Müdürlüğü’nün .../... Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, ancak davalının itiraz ederek takibi durdurduğunu belirterek İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün .../... E. sayılı dosyasına vaki davalının haksız itirazının iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA
Davalı taraf sunduğu cevap dilekçesinde özetle: dava dışı ... Uluslararası Taşımacılık İthalat İhracat Ltd Şti'nin kaza yapan aracı işletme esnasında ... Poliçe No ile CMR sigortası olduğunu ve sigortaya başvuru yapmadan müvekkili şirkete dava açıldığını, davanın usulden reddine, davanın araç işleteni olarak ... Uluslararası Taşımacılık İthalat İhracat Ltd Şti'ne davanın ihbarına, müvekkil şirketin işleten sıfatı olmaması sebebi ile husumet iddiasının kabulüne, davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı icra takip dosyası dosyası, bilirkişi raporu, tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Davacı vekili, müvekkili ile davalı nakliye şirket arasında taşıma işleri kapsamında doğabilecek rizikolara karşı nakliyat aracısı / komisyoncusunun yasal sorumluluk sigorta sözleşmesi ile teminat altına alındığını, bu ilişki kapsamında dava dışı ... firmasının, dava dışı ... A.Ş'ye sattığı emtianın Polonya'dan Türkiye'ye taşınması işinin davalı tarafından üstlenildiğini, davalının taşımayı ... Ulus. Taş. İth. İhr. LTD.ŞTİ'ye devrettiğini, ancak fiili taşımanın 13/12/2018 tarihinde davalıya ait ... ve ... plaka sayılı araçlar ile yapıldığını, 16/12/2018 tarihinde emtia yüklü araçların kaza yaptığını ve araçlarda bulunan emtianın ... ve... plakalı araçlara aktarıldığını, 28/12/2018 tarihinde alıcı firmaya hasarlı olarak teslim edildiğini, meydana gelen zarar sebebiyle ... LTD.ŞTİ tarafından müvekkiline ve davalı aleyhine İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibine girişildiğini, müvekkilinin takibe konu 65.349,93 TL'yi ödediğini, meydana gelen zarardan davalı şirketin taşıyıcı ve işleten sıfatıyla sorumlu olduğunu, davalı aleyhine İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün .../... esas sayılı dosyası takibe girişildiğini, davalı tarafça takibe itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu, itirazın haksız olduğunu iddia ederek, itirazın iptali ile müvekkili yararına alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.
Dava, CMR konvansiyonu kapsamında yapılan taşımadan kaynaklı rücu alacağının tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.
Mahkememizce dosya Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı bilirkişiye tevdi edilerek rapor aldırılmıştır. 23/11/2021 havale tarihli bilirkişi raporunda; davanın itirazın iptali talebine ilişkin olduğunu, davanın uluslararası kara taşımacılığından kaynaklı ihtilafa ilişkin olduğunu, uyuşmazlığa TTK’nın taşıma hukukuna ilişkin hükümlerinin değil, CMR hükümlerinin uygulanması gerektiğini, dosya kapsamındaki belgelerden CMR belgesi ile ekspertiz raporunda fiili taşıyıcının ... Uluslararası Taşımacılık İthalat İhracat Limited Şirketi olduğunu, davalı tarafın sorumluluğu bakımından taşıyıcı sıfatına sahip olup olmadığı hususunun mahkemenin takdirinde olduğunu, zarar tespiti bakımından CMR hükümlerine göre hesaplama yapılması gerektiği tespitlerine yer verilmiştir. Oluşa, dosya içeriğine ve bilimsel verilere uygun bulunan rapor mahkememizce benimsenmiş ve hükme esas alınabilir kabul edilmiştir.
Az yukarıda değinilen yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde, davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısı ... Lojistik Dış Tic. LTD.ŞTİ tarafından yine dava dışı ... isimli şirket tarafından dava dışı ... A.Ş'ye satılan emtianın Polonya'dan Türkiye'ye taşınması işinin üstlenildiği, dava dışı sigortalı şirket tarafından bu taşıma işinin dava dışı ... Uluslararası Taşımacılık İth. İhr. LTD.ŞTİ'ye devredildiği, fiili taşımanın ise davalı ... Pazarlama Turizm Yatçılık Nak. San. Ve Tic. LTD.ŞTİ tarafından yerine getirildiği, taşıma neticesinde emtianın hasarlı olarak alıcıya teslim edildiği, bu sebeple alıcı tarafından davacı sigorta şirketi ve sigortalısına tazminat ödenmesi istemiyle başvurulduğu ve bu amaçla İstanbul Anadolu ... İcra Dairesi'nin .../... esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, itiraz üzerine takibin durduğu ve eldeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Mahkememizce benimsenen bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere taraflar arasındaki ihtilaf uluslararası kara taşımacılığından kaynaklanmakta olup, ihtilafa CMR hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. Zira ülkemiz 30/10/1995 tarihinde CMR konvansiyonunu kabul etmiş ve anılan konvansiyon hükümleri bu tarihte yürürlüğe girmiştir. Söz konusu konvansiyon Milletlerarası bir anlaşma mahiyetinde olup, T.C Anayasasının 90. Maddesi hükmü gereğince kanun hükmündedir. Yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nun taşımaya ilişkin hükümleri yürürlükte olsa dahi CMR konvansiyonunun hükümlerinin bu tür uyuşmazlıklara öncelikli olarak uygulanması gerekmektedir. Yargıtayın müstakar uygulamaları da bu yöndedir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca CMR konvansiyonunun uygulanabilme koşulları olarak; yükleme ve teslim yerlerinin iki ayrı ülkede bulunması ve bu ülkelerden en az birinin akit ülke olması halinde tarafların ikametgahına ve milliyetine bakılmaksızın ücret karşılığında yüklerin karadan taşınmasına ilişkin bütün sözleşmelere CMR konvansiyonu hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir. Somut olayda taşımaya konu emtianın yükleme ve teslim yerleri iki ayrı ülkedir. Bu itibarla ihtilafa CMR hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. Diğer yandan dosya kapsamında herhangi bir taşıma sözleşmesi bulunmamaktadır. Davalı tarafça dosyaya ibraz edilen ve bilirkişi tarafından denetlenen belgelerden taşıma işini yapan aracın malikinin davalı olduğu, ancak 18/04/2018 tarihli kira sözleşmesi ile aracın dava dışı ... Uluslararası Taşımacılık İth. İhr. LTD.ŞTİ'ye kiralandığı anlaşılmaktadır. Yine dosyada mevcut CMR belgesi ve Ekspertiz raporunda fiili taşımayı yapanın dava dışı ... Uluslararası Taşımacılık İth. İhr. LTD.ŞTİ olduğu anlaşılmaktadır. Bu itibarla davalı ... Turizm Yatçılık Nakliyat San.Ve Tic. LTD.ŞTİ'nin somut olayda taşıyıcı olarak kabul edilebilmesine yasal olanak bulunmamaktadır. Zira CMR konvansiyonunun 37. Maddesine göre bu sözleşme hükümleri kapsamında tazminat ödeyen taşıyıcı gerekli koşulların bulunması halinde diğer taşıyıcılara rücu edebilecek ve zıya ve hasardan sorumlu olan taşımacı ister kendisi ister başka bir taşımacı tarafından ödenmiş olsun tazminatı tek başına yüklenmek zorunda kalacaktır. Değinilen Uluslararası Sözleşme Hükümleri ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde davalının somut olayda taşıyıcı sıfatı bulunmadığı anlaşılmakla, davanın reddine karar verilmesi gerektiği takdir ve sonucuna ulaşılmıştır.
Mezkur nedenlerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere
Davanın REDDİNE,
Davalı taraf duruşmada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunun AAÜT tarifesine göre hesap ve takdir edilen 9295,49 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Harçlar yasası gereğince alınması gereken 80,70 TL harcın peşin alınan 1116,02 TL harçtan mahsubuna, artan 1035,32 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacı tarafa iadesine,
7155 Sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun'un 23/14 maddesi gereğince ilerde haksız çıkacak taraftan tahsil edilmek üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320.00 TL zorunlu Arabuluculuk yargılama giderinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
Davacı tarafından sarf olunan 19,00 TL, 3 adet elektronik tebligat gideri 16,50-TL, 1116,02 TL peşin harç, 59,30 TL başvurma harcı ve 750- TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplamda 1960,82 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer ya da başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 13/01/2022
Katip ...
E-imza
Hakim ...
E-imza