T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/375 Esas
KARAR NO: 2022/914
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 17/06/2021
KARAR TARİHİ: 10/11/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 15/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 02.03.2021 tarihinde Manisa /... Sok. Kavşağı mevkine... plaka sayılı motosiklet ile seyrederken ... Sokağında ... Gıda Tarım Tic.Ltd.Şti. adına kayıtlı davalı ...' ın sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracın çarpışması neticesinde maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sırasında yaralanan beden ve efor kaybına uğrayan davacı ...'ın , 02/08/2004 doğum tarihli olup henüz 17 yaşında olduğunu, davacının geçirmiş olduğu kaza sonrasında bedeninde oluşan cerrahi operasyon gerektiren ağır yaralanma neticesinde uzun süren tedaviler gördüğünü belirterek ileride arttırılmak üzere 100,00 TL kalıcı(sürekli) iş göremezlik, 100,00 TL geçici iş göremezlik, 100,00 TL geçici bakıcı gideri ile 100,00 TL tedaviye bağlı diğer giderlerden oluşan maddi tazminat tutarının sürücü ve işletenden 02/03/2021 kaza tarihi itibariyle sigorta şirketinden ise hasarı ret tarihinden (temerrüt tarihi) itibariyle işletilecek avans faizi ile birlikte avukatlık ücreti ve yargılama giderleriyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini, davacı ... adına 100.000,00-TL manevi tazminatın sadece sürücü ve işletenden 02.03.2021 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte avukatlık ücreti ve yargılama giderleriyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili tarafından dosyaya sunulan cevap dilekçesinde özetle; 02.03.2021 tarihinde gerçekleşen dava konusu yaralanmalı trafik kazasına karışan ... plakalı aracın ...' nolu, 05/04/2020 Başlangıç ve 05/04/2021 Bitiş tarihli Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacı tarafından davalı şirkete usulüne uygun bir başvuru yapılmadığını, davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere yalnızca gerçek zarardan sorumlu olduğunu belirterek davanın usulden ve esastan reddini talep etmiştir.
Davalı ... Gıda Tarım İnş. Hayv. Tem. Tur. San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından dosyaya sunulan cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen şirket ile davalı şirketin farklı tüzel kişiler olup husumet yönünden davanın reddini talep ettiklerini yine ayrıca ve açıkça yetkiye itirazının bulunduğunu, yargılamaya konu olayın Turgutlu ilçesinde meydana geldiği halde davanın İzmir ilinden açılmasına karşılık olarak yetki itirazında bulunduklarını, yetki itirazımızın kabulü ile dosyanın Manisa Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini talep ettiklerini, davacının dava dilekçesi ile ileri sürdüğü iddialarının ve taleplerinin haksız, dayanaksız ve hukuka aykırı olduğunu, meydana gelmiş bulunan olayda davalının doğrudan veya dolaylı olarak kusuru bulunmadığını, sürmekte olan soruşturma dosyasında da görüleceği üzere asli kusurlunun davacı olduğunu bununla birlikte on yedi yaşında olup her hangi bir işte çalışmayıp gelir elde etmeyen davacının geçici iş göremezlik kaybına uğraması gibi bir durumun söz konusu olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... mahkememize cevap dilekçesi sunmamıştır.
Davacı vekili 28/09/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile dava dilekçesinde belirtilen 100,00 TL kalıcı iş göremezlik maddi tazminatını 56.398,24 TL'ye, 100,00 TL tedavi giderleri alacağını ise 1.250,00 TL'ye yükselttiğini bildirmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Açılan dava, 02/03/2021 tarihinde meydana gelen yaralamalı trafik kazası neticesinde yaralanan ...'ın vücut bütünlüğünde kalıcı işgöremezlik oluşup oluşmadığı, yaralanması nedeniyle iyileşme süresinin ne kadar olduğu, oluşmuş ise kalıcı işgöremezlik ve iyileşme sürecinde çalışamaması sebebiyle davacının mahrum kaldığı ve kalacağı gelirlerinin, ayrıca davacının yaralanması sebebiyle geçici bakıcı refakatine muhtaç olup olmadığının belirlenmesi ile sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri ve tedavi gideri bedellerinin davalıdan tahsili taleplerine ilişkindir.
Mahkememizce dosya davacının dava konusu trafik kazası sebebiyle maluliyetine ilişkin rapor aldırılmak üzere Ege Üniversitesi Hastanesi Adli Tıp Kurumu Başkanlığına sevk edilmiş
28/09/2022 havale tarihli Adli Sağlık Kurulu Raporunda; 02/08/2004 doğumlu ...'ın 02/03/2021 tarihli trafik kazasına bağlı olarak oluşan engellilik oranının, olay tarihindeki yaşı da göz önünde bulundurulduğunda "Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik" (Resmi Gazete, Şubat 2019, 30692 Sayı) dikkate alınarak değerlendirildiğinde; ilgili yönetmeliğe göre, engellilik oranının %6 (yüzdealtı) olarak bulunduğunu, tıbbi iyileşme süresinin 2,5 (ikibuçuk) ay olarak kabulünün uygun olacağı, ancak kişiden kişiye farklılık gösterebileceğinden kesin iyileşme süresinin kişinin takip ve tedavisini yapan hekimler (sağlık kuruluşu) tarafından düzenlenmiş istirahat raporu ile de belirlenebileceği mütalaasına varıldığını, şahsın bu yaralanma nedeniyle tedavi süresince bakıcı ihtiyacının olmadığı kanaatine varıldığını bildirir rapor mahkememiz dosyasına sunulmuştur.
Davacı vekili 01/02/2022 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi ile maluliyet oranının tespitine ilişkin ATK raporuna itiraz etmiş ise de 24/02/2022 tarihli duruşmada dosyanın aktüerya bilirkişisine tevdine karar verilmesini talep ettiğinden Mahkememizce dosya rapor aldırılmak üzere mahkememizce görevlendirilen Trafik Bilirkişisi ve Aktüerya bilirkişiye tevdi edilmiş ve 22/07/2022 tarihli bilirkişi heyeti raporu aldırılmıştır. Bilirkişi heyeti raporunda; Dava konusu kazanım 02.03.2020 tarihinde Manisa Turgutlu İlçesi ... Sokak ile ... sokak kavşağında meydana geldiği; kaza sırasında ... plakalı motosikletin ... plakalı araca sol ön kısmından çarpması ile yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, kazada motosiklet sürücüsü ...'ın yaralandığı ve tedavi gördüğü, kaza tespit tutanağının incelenmesinden kazada 2918 sayılı Karayolları ve Trafik Kanunun Madde 47 uyarınca hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak, madde 52/A uyarınca sürücüler: a) Kavşaklara yaklaşırken, , hızlarını azaltmak, zorundadır, Madde 53/B-3 uyarınca sola dönecek olan sürücüler hızını azaltmaya Madde 53/B—A uyarınca sola dönüşe başlamadan, sağdan gelen taşıtlara ilk geçiş hakkını vermek. Madde 57/A uyarınca kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar. Madde 57/C-2 uyarınca kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretlerle belirlenmemiş ise; motorlu araçlardan soldaki sağdan gelen araca, geçiş hakkını vermek zorundadırlar. Madde 84/H uyarınca kavşaklarda geçiş önceliğine uymama (asli kusur olarak belirtilmiştir) maddelerini ihlal eden ... plakalı motosiklet sürücüsü ...” ın kazada ana etken olduğu Kaza tespit tutanağının incelenmesinden kazada 2918 sayılı Karayolları ve Trafik Kanunun Madde- 47 uyarınca hızın gerekli şartlara uygünluğunu sağlamak, Madde 52/A uyarınca sürücüler: a) Kavşaklara yaklaşırken, hızlarını azaltmak, zorundadır, Madde 57/A uyarınca kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, maddelerini ihlal eden ... plakalı araç sürücüsü ...”ın kazada yan etken olduğu değerlendirilmiştir. Hukuki nitelendirme ve delillerin nihai takdiri ve değerlendirilmesi Mahkemeye ait olmak üzere, 02.03.2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu %6 oranında sürekli maluliyet durumuna giren davacının ; kusur tenzili yapılmaksızın 230.592,97 TL toplam ımaddi zararının olduğu, hesaplanan maddi zarardan davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihi 11.05.2021 nden itibaren,diğer davalıların kaza tarihi olan 02.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile sorumlu olduğu, gerçek zararın police teminat limitleri içinde kaldığı hususlarında görüş ve kanaatlerini içerir raporlarını dosyaya sunmuşlardır.
Mahkememizce 22/09/2022 tarihinde yapılan duruşmada yerleşmiş yargı kararları gereği kusurun ve kusur oranının belirlenmesinin mahkemeye ait olması nedeniyle, gerek aktüer bilirkişinin yaptığı hesaplamanın kusur oranına göre yargılama sırasında belirli olmasının tarafların yapacakları iddia ve savunmalar gereği adil yargılanma hakkı çerçevesinde gerekli olduğu, gerekse davacı tarafça ıslah yoluna gidildiği takdirde ıslahın belirlenen kusur oranı üzerinden yapılabileceği dikkate alınarak, gereksiz ve karmaşıklığa yol açacak yeni sorunların yaratılmaması açısından kusur oranının mahkememizce belirlenip taraflara açıklanmasının gerekli olduğu göz önünde tutularak; tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ile mahkememizce alınan kusur bilirkişisi raporu ile davaya konu kazada davacı sürücünün 2918 sayılı Karayolları ve Trafik Kanunun 84/H maddesi uyarınca kavşaklarda geçiş önceliğine uymama şeklindeki ihlali nedeniyle %75 oranında davalı sürücünün ise %25 oranında kusurlu olduklarının tespitine karar verilmiştir.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesinde; ''Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 50. maddesinde ise ''Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.'' hükmü yer almaktadır. Aynı yasanın 51.maddesinde ise tazminatın kapsamı ve ödeme biçiminin, durumun gereği ve özellikle kusurun ağırlığı göz önüne alınarak hakim tarafından belirleneceği hususları düzenlenmiştir.
Hakim, kusurlu veya hukuka aykırı bir fiili ile başkasına zarar verenin kusur durumunu, zararın ağırlını ve oluşan durumun özelliklerini gözeterek uygun ve hakkaniyete uygun bir tazminat belirler.
Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekmektedir.
2918 sayılı Kara Yolları Trafik Kanunun 85/1 maddesine göre bir aracın işletilmesi bir kimsenin ölmesi veya yaralanması yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüs sahibi zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. Aynı yasanın 91.maddesinde ise işletenlerin Kara Yolları Trafik Kanunun 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu belirtilmiştir.
Sorumluluk sigortaları 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve devamı maddelerinde ''Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.'' şeklinde düzenlenmiştir. Sorumluluk sigortalarında sigorta şirketi tarafından zararı karşılanan kişi sigorta sözleşmesinin tarafı değildir. Sigorta ettiren kendisi ya da sorumluluğu altında bulunan kişiler tarafından üçüncü kişilere verilecek zararları sigorta şirketine ödediği prim karşılığında sigorta ettirmektedir. Sorumluluk sigortası, sigorta ettirenin üçüncü kişilere vereceği zararları teminat altına alırken hem üçüncü kişiyi hem de sigortalıyı koruma altına alan bir sigorta türüdür.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir. (EREN Fikret, Borçlar Hukuku, 9. B, s. 631 vd.; KILIÇOĞLU Ahmet, Borçlar Hukuku, 10. B., s. 264 vd.).
6098 sayılı TBK'nun 56. Maddesinde bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda hakim tarafından olayın özellikleri göz önünde tutularak zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat tazminat olarak ödenmesine karar verilebileceği, ağır bedensel zarar veya ölüm halinde zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebileceği düzenlenmiştir.
Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, usul, yasa ve dosya kapsamına uygun görülen hükme ve denetime elverişli nitelikteki bilirkişi raporları ile; davaya konu 02/03/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacının 2918 sayılı Karayolları ve Trafik Kanunun 47. Maddesi uyarınca hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak, madde 52/A uyarınca kavşaklara yaklaşırken hızlarını azaltmak, 53/B-3 Maddesi uyarınca sola dönecek olan sürücülerin hızını azaltmak 53/B-A Maddesi uyarınca sola dönüşe başlamadan, sağdan gelen taşıtlara ilk geçiş hakkını vermek, 57/A Maddesi uyarınca kavşağa yaklaşan sürücülerin kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek 57/C-2 Maddesi uyarınca kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları işaretlerle belirlenmemiş ise; motorlu araçlardan soldaki sağdan gelen araca, geçiş hakkını vermek ve 84/H Maddesi uyarınca kavşaklarda geçiş önceliğine uymak maddelerini ihlal ettiğinden %75 oranında kusurlu olduğu, davalı araç sürücüsü ...'ın ise %25 oranında kusurlu olduğu davalı ... yönetimindeki aracın davalı ... Gıda Tarım İnş. Hayv. Tem. Tur. San. Ve Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı olması nedeniyle bu davalının işleten sıfatıyla ve bu aracın ZMMS poliçesi ile sigortacısı sıfatıyla davalı sigorta şirketinin dava konusu kaza nedeniyle oluşan sürekli işgöremezlik ve tedavi giderleri tazminatı yönünden sigortalı aracın sürücüsünün kusuru oranında sorumlu bulunmaları nedeniyle davalıların davaya konu sürekli işgöremezlik zararının ve tedavi giderleri zararının %25'inden ve davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu oldukları, alınan raporla davacının davaya konu kazadaki yaralanmasına bağlı olarak kaza tarihinde çalışmakta olduğu bir işinin bulunmaması nedeniyle geçici iş görmezliğinin ve ayrıca bakıcı ihtiyacının oluşmadığı , usul ve yasa hükümlerine göre bilirkişi tarafından yapılan hesaplamalara göre belirlenen ödenmesi gereken sürekli işgöremezlik tazminatının 225.592,97-T tedavi giderlerinin ise 5.000,00 TL olup kusur oranına göre davacı tarafın talep edebileceği sürekli işgöremezlik tazminatının 56.398,24 TL tedavi gideri bedelinni 1.250,00 TL olduğu anlaşıldığında sürekli iş görmezlik tazminatı için talep edilen toplam 56.398,24 TL'nin yönünden ve tedavi gideri için talep edilen 1.250,00 TL yönünden davanın kabulüne, geçici iş görmezlik halinin ve bakıcı ihtiyacının oluşmaması nedeniyle 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 100,00 TL bakıcı gideri ücreti yönünden fazlaya ilişkin tazminat taleplerinin reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ İLE
1250 TL tedavi giderinin ve 56.398,24 -TL sürekli iş görememezlik tazminatının davalı sigorta şirketinden poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere 11/05/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte diğer davalılardan ise kaza tarihi 02/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen ve müştereken tahsili ile davacıya verilmesine,
fazlaya ilişkin talebin reddine,
Davacı duruşmada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 9.223,72- TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Davalı ... Sigorta A.Ş. Ve davalı ... Gıda Tarım İnş. Hayv. Tem. Tur. San. Ve Tic. Ltd. Şti. duruşmada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden ve ret sebebi ortak olduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 200,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
Harçlar Yasası gereğince hesaplanan alınması gerekli 3.937,95- TL harçtan mahkememiz dosyasında peşin ve tamamlama harcı olarak olarak alınan 542,92-TL harcın mahsubu ile bakiye 3.395,03- TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye irat kaydına,
HMK.nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde ilgili taraflara iadesine,
Davacı tarafından sarf olunan 8 adet tebligat gideri 194,00 TL, 10 adet elektronik tebligat gideri 65,00 TL, 0,60 TL Kep masrafı, 53,00 TL dosya masrafı, bilirkişi ücreti 1.500 TL ve 485,00 TL Ege Üniversitesi A.T.K rapor ücreti olmak üzere toplam 2.297,60 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 1.320,00-TL arabulucu ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer ya da başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 10/11/2022
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza