T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/133
KARAR NO: 2022/220
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali)
DAVA TARİHİ: 12/04/2021
KARAR TARİHİ: 09/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan .../... esas sayılı dava dosyasının 10/02/2022 tarihli tefrik kararı ile Mahkememiz 2022/133 esasını alan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İSTEM :
Davacı vekili, bu dosyanın tefrik edildiği mahkememizin .../... esas sayılı dava dosyasındaki dava dilekçesinde ve tensip kararı uyarınca sunduğu açıklamalarını içerir dilekçede; dava konusu 30/06/2021, 30/07/2021, 20/08/2021, 30/08/202, 10/09/2021, 28/02/2022, 31/03/2022, 30/04/2022, 31/05/2022, 30/06/2022 keşide tarihli toplam 10 adet çekin, müvekkili şirketin İstanbul şubesi tarafından müşterilerinden tahsil edilmiş olup, şirketin İzmir merkez adresine gönderilmek üzere kargo şirketine teslim edildiğini, gönderi sırasında içinde çeklerin bulunduğu kargonun kaybolması nedeniyle dava konusu çeklerin müvekkilinin elinde iken zayi olduğunu, tüm aramalara rağmen bulunamadığını bildirmiş, ödeme yasağı konulması ile birlikte çeklerin zayi olması nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE :
Dava; TTK. 818/s. maddesinin yollamasıyla, aynı Yasanın 757 ve devamı maddeleri uyarınca zayi nedeniyle davaya konu çeklerin, iptali istemine ilişkindir.
TTK.757-765.maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, TTK'nun 652.maddesi uyarınca; hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmıştır.
Davacı tarafça dosyaya sunulan belge örneklerinden davacı tarafın, içeriği bilinmemekle birlikte kargo şirketine bir kargo teslim ettiği, kargonun kaybolduğu ve bulunamadığı, dava konusu edilen çeklerden beşinin cirosuna ilişkin çeklerin arka yüzü görüntülerinin bulunduğu, dava dilekçesindeki açıklamalar, yapılan ilana rağmen üçüncü kişiler tarafından dosyaya davacı tarafın iddiasının aksine bir bildirimde bulunulmadığı, ödeme günü dolan çekler yönünden, çeklerin ibraz edilmediği birlikte değerlendirildiğinde davacı, yetkili hamil kabul edilmiştir.
Dava konusu çeklerden beş adedinin 2021, beş adedinin ise 2022 yılı ileri vade tarihli çekler olup davacı taraf, yargılama sırasında, 2021 yılına ait çeklerin ödeme günlerinin geçmiş olması ve bankaya ibraz edilmemiş olması nedeniyle bu çekler yönünden davanın tefriki talebinde bulunmuş, davanın niteliği ve 2022 yılına ait çeklerin uzun bir zamanı içeren ileri vadeli çekler olması nedeniyle ödeme süresi geçen çekler yönünden beklenmesinin bir anlamının bulunmadığı, talebin usul ve yasaya uygun olduğu dikkate alınarak tefrik talebi kabul edilmiş ve ödeme günü geçmiş çekler için bu dava dosyası oluşturulmuştur.
Tefrik edilen bu dava dosyasına konu beş adet ödeme süreleri geçmiş çekler için diğer dava konusu çeklerle birlikte TTK 760. ve 762. maddeleri uyarınca ilanlar yapılmasına rağmen dosyaya üçüncü kişiler tarafından bir itiraz ve bildirimde bulunulmadığı, bu dosyaya konu çeklerin üçüncü kişiler tarafından ödeme süresi içinde ibraz edilmediği, dava dilekçesine ekli belge örneklerinden davacı tarafın çeklerin yetkili hamili olup, davaya konu çekleri ticari ilişki çerçevesinde müşterilerinden aldığı ve yetkili hamili olduğu çeklerin, davacı şirketin İstanbul'daki şubesinden İzmir'deki şirket merkezine kargo ile gönderilmesi sırasında zayi olduğu, ibraz süresi içinde tefrik edilen bu dava dosyasına konu çeklerin ibraz edilmediği birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu çeklerin iptali konusunda yasal koşulların oluştuğu anlaşılmakla çeklerin iptaline karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Gerektirici Nedenlerle:
1-Davanın KABULÜ ile, davaya konu;
... Bankası AŞ. Beylikdüzü Beykent Şubesinin TR... İban nolu hesabından düzenlenen keşidecisi ... Oto.San. Ve Tic.Ltd.Şti ve lehdarı ... olan ... çek nolu ... ve ... cirosu bulunan 10/09/2021 keşide tarihli 22.000,00-TL bedelli keşide yeri İstanbul olan,
... ... Beylikdüzü Şubesinin ... İban nolu hesabından düzenlenen keşidecisi ...Ltd.Şti. ve lehdarı ... Yapı Dış Tic.Ltd.Şti. olan ... çek nolu ... Yapı Dış Tic.Ltd.Şti. cirolu 30/08/2021 keşide tarihli 25.000,00-TL bedelli keşide yeri İstanbul olan,
... Bankası Karagümrük Şubesinin ... İban nolu hesabından düzenlenen keşidecisi ... Alüminyum ve Plastik Doğrama San.Ltd.Şti ve lehdarı ... PVC Alüminyum İnş.San.Tic.Ltd.Şti olan ... çek nolu ... PVC Alüminyum İnş.San.Tic.Ltd.Şti cirolu 20/08/2021 keşide tarihli 40.000,00-TL bedelli keşide yeri İstanbul olan,
... Bankası Beyazıt Şubesinin ... İban nolu hesabından düzenlenen keşidecisi ... Kuy.Gıda Oto.Taş.İç ve Dış Tic.San Ltd.Şti ve lehdarı ... olan ... çek nolu ..., Üst Yapı İnşaat San.Tic.Ltd.Şti ve ... cirosu bulunan 30/07/2021 keşide tarihli 50.000,00-TL bedelli keşide yeri İstanbul olan,
... Bankası Çarşı Bakırköy Şubesinin ... İban nolu hesabından düzenlenen keşidecisi ... ve lehdarı ... olan ... çek nolu ... cirolu, 30/06/2021 keşide tarihli, 30.000,00-TL bedelli keşide yeri İstanbul olan çeklerin zayi nedeniyle İPTALİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken harcın peşin alınması nedeniyle başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafça peşin yatırılan gider avansından artan gider avansının HMK'nun 333. maddesi uyarınca kararın kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Davacı vekilinin yüzüne karşı HMK'nun 343 ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek bir dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/03/2022
Başkan ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Üye ...
e-imza
Katip ...
e-imza