T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/345 Esas
KARAR NO: 2024/52
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/04/2022
KARAR TARİHİ: 18/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; İzmir ... İcra Dairesi... takip numarası ile müvekkili aleyhine başlatılan takibe ilişkin, alacaklının senedi tahrip ederek borç meblağını yükseltmesi ve ilgili miktardan borçlu oldukları iddiası ile icra işlemleri tatbik etmek maksadı gereği iş bu menfi davasını açtıklarını, müvekkilinin 1.000-TL borçlu olduğunu, ancak vade tarihinden önceki süreçte lehtarın senet metnini tahrip ettiğini, eklemelerde bulunarak meblağı 10.000-TL olarak değiştirdiğini, bu meblağ üzerine de icra takip işlemlerini başlatarak müvekkilini haksız meblağı ödemeye zorladığını belirterek İzmir... İcra Dairesi... Takip Numaralı icra dosyasının uygun görülecek teminat nispetinde yargılama sonucundaki karar kesinleşinceye kadar tedbiren durdurulmasına ,davanın kabul ile mezkur icra takibinin iptaline, yahut asıl alacak miktarı olan 1.000-TL olarak değiştirilmesi ve ferilerinin bu hususa tahmiline, davalının haksız olarak açtığı icra takibinde müvekkilinin borçlu olmadığı bakiye meblağ istemi üzerince %40 oranında davalının kötuniyet tazminatına mahkumiyetine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... adına çıkarılan dava dilekçesi ve ekleri ile tensip tutanağını içerir tebligatın usulüne uygun olarak tebliğine rağmen cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
DELİLLER:
1-Ziraat Bankası Menderes Şubesine ait 1 adet ıslak imzalı dekont aslı,
2-İzmir CBS Emanet Bürosunun... sırasında kayıtlı 30.01/2022 ödeme tarihli 31/03/2023 düzenleme tarihli 10.000 TL bedelli senet aslı,
3-Yapı ve Kredi Bankası tarafından gönderilen ıslak imzalı belge aslı,
4-İstanbul Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi'nin 20/11/2023 tarih ve ... numaralı raporu,
5-İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı Genel Soruşturma Bürosu'nun 02/03/2023 tarih ve... CBS Soruşturma sayılı yazıları ve ekleri,
6-İzmir ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 11/10/2022 tarih ve ... esas sayılı yazıları,
7-Sair deliller.
İstanbul Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi'nin 20/11/2023 tarih ve... numaralı raporunda " İnceleme konusu senette ... adına atılı borçlu imzaları ile ...'in mukayese imzaları arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından uygunluk ve benzerlikler saptandığından söz konusu imzaların ...'in eli ürünü olduğu, İnceleme konusu senette miktarın rakamla belirtildiği hanede yer alan ibarenin birler basamağına optik ve spektroskopik olarak ayırt edilemeyen bir kalem ile "0" okunur ibarenin yazılarak, aynı kalem ile "10.000" okunur ibarenin üzerinden gidilmiş olduğu, miktarın yazıyla belirtildiği hanede yer alan ibarenin sol başına optik ve spektroskopik olarak ayırt edilemeyen bir kalem ile "on" yazılarak aynı kalem ile "onBin" ibaresini oluşturan harflerin üzerinden gidilmiş olduğu, söz konusu "0" okunur rakam ve "on" ibaresinin konum, ebat, satır hizası bakımından kendilerinden önce ve sonra gelen yazı ve rakamlardan farklılıklar gösterdiğinden birlikte ve sırası dahilinde yazılmayıp bulundukları konumlara ilave edilmiş oldukları hususlarını bildirir kanaat raporudur." şeklinde mütaala edildiği görüldü.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Açılan dava,İzmir...İcra Müdürlüğünün ... takibe konu senet üzerinde eklemeler yapılmak suretiyle 1.000,00 TL olan bedelin sıfır eklenerek tahrif edildiği, yazı ve rakama itiraz edilerek bu senetten dolayı davacının 1.000,00 TL dışındaki kısım yönünden borçlu olmadığı iddiasıyla takibin bu kadarının iptali, senet miktarının 1.000,00 TL olarak değiştirilip düzeltilmesi davalının %40 kötü niyet tazminatına mahkum edilmesi hususlarına ilişkin olduğu görülmüştür.
Gerçekte var olmayan bir borç ya da geçersiz bir hukuki ilişki nedeniyle icra takibine maruz kalması muhtemel olan veya icra takibine maruz kalan bir kimsenin (borçlunun) gerçekte borçlu bulunmadığını ispat için açacağı dava, menfi tespit olarak adlandırılmaktadır.
Menfi tespit ve istirdat davalarına ilişkin hususlar 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 72. maddesinde; ''Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir.
İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir.
İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini istiyebilir.
(Değişik fıkra: 09/11/1988 - 3494/6 md.) Dava alacaklı lehine neticelenirse ihtiyati tedbir kararı kalkar. Buna dair hükmün kesinleşmesi halinde alacaklı ihtiyati tedbir dolayısıyla alacağını geç almış bulunmaktan doğan zararlarını gösterilen teminattan alır. Alacaklının uğradığı zarar aynı davada takdir olunarak karara bağlanır. Bu zarar herhalde (Değişik ibare:02/07/2012-6352 S.K./15.md.) yüzde yirmiden aşağı tayin edilemez.
(Değişik fıkra: 09/11/1988 - 3494/6 md.) Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırsa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın (Değişik ibare:02/07/2012-6352 S.K./15.md.) yüzde yirmisinden aşağı olamaz.
Borçlu, menfi tesbit davası zımmında tedbir kararı almamış ve borç da ödenmiş olursa, davaya istirdat davası olarak devam edilir. Takibe itiraz etmemiş veya itirazının kaldırılmış olması yüzünden borçlu olmadığı bir parayı tamamen ödemek mecburiyetinde kalan şahıs, ödediği tarihten itibaren bir sene içinde, umumi hükümler dairesinde mahkemeye başvurarak paranın geriye alınmasını istiyebilir.
Menfi tesbit ve istirdat davaları, takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinde açılabileceği gibi, davalının yerleşim yeri mahkemesinde de açılabilir. Davacı istirdat davasında yalnız paranın verilmesi lazım gelmediğini ispata mecburdur.'' şeklinde düzenlenmiştir.
Bu düzenlemeden de anlaşılacağı üzere menfi tespit davasında amaç bir hukuki ilişkinin veya bir hakkın gerçekten mevcut olmadığının tespitine yöneliktir. Başka bir deyişle hukuki yararın bulunması koşuluyla sonuçta alacak-borç ilişkisi doğuracak bir durumun olmadığının tespiti amaçlanır.
Dayanılan hukuki ilişkinin gerçekten mevcut olmadığı icra takibine maruz kalmadan önce ileri sürülebileceği gibi, icra takibinden sonra da ileri sürülebilir. Borçlunun icra takibinden önce veya sonra menfi tespit davası açabilmesi için borçlu olmadığının tespitinde hukuki yararının bulunması şarttır. Buna rağmen, borçlunun, alacaklının harekete geçmesini beklemeden borçlu olmadığının tespitinde korunmaya değer bir yararı bulunabilir. Bu tür bir yararının bulunması hâlinde borçlu, borçlu olmadığının tespiti için dava açabilir. Bunun dışında, icra takibi taraflar arasındaki maddi ilişkiyi tespit edecek nitelikte olmadığından, alacaklının takibe girişmesinden sonra, hatta takip kesinleştikten sonra da borçlunun, borçlu olmadığının tespitini mahkemeden istemesi mümkündür.
Borçlu, belirtilen şekilde takipten önce veya sonra alacaklıya karşı bir menfi tespit davası açar; bu davayı kazanırsa, hakkındaki icra takibi iptal edilir ve borcu ödemekten kurtulur. Ancak, borçlu borcunu icra dairesine ödedikten sonra, artık menfi tespit davası açamaz. Bu hâlde, borçlunun sırf borçlu olmadığının tespitinde, hukuki bir yararı yoktur. Bundan sonra, ödediği paranın geri alınması için bir dava açması söz konusu olur ki, bu da istirdat davasıdır (Pekcanıtez, H./ Atalay, O./ Sungurtekin Özkan, M./ Özekes, M.: İcra ve İflas Hukuku, s.156- 164).
Tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, ... Menderes Şubesine ait 1 adet ıslak imzalı dekont aslı, İzmir CBS Emanet Bürosunun... sırasında kayıtlı 30.01/2022 ödeme tarihli 31/03/2023 düzenleme tarihli 10.000 TL bedelli senet aslı, ... Bankası tarafından gönderilen ıslak imzalı belge aslı, İstanbul Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi'nin 20/11/2023 tarih ve ... numaralı raporu, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı Genel Soruşturma Bürosu'nun 02/03/2023 tarih ve ... CBS Soruşturma sayılı yazıları ve ekleri, İzmir ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 11/10/2022 tarih ve ...esas sayılı yazıları,
sair deliller birlikte değerlendirildiğinde; alınan adli tıp raporunda senetteki imza ve yazı nedeni ile davacının eklenen yönden elinin ürünü olmadığı, 1.000TL bedel yönünden davacının yazısı ile benzerlik gösterdiği ancak bir sıfır daha eklenmek sureti ile 10.000TL bedel yönünden benzerlik göstermediğinin anlaşıldığı değerlendirilmekle, davacının açılı davasının kabulü ile Davacının İzmir... İcra Müdürlüğü ...Esas sayılı takip dosyası üzerinden 9.000TL yönünden borçlu olmadığının tespitine, Davacının 9.000TL borçlu olmadığı tespit edildiği anlaşılmakla İKK 72/ uyarınca %20 orana tekabül eden 1.800TL kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; Davacının İzmir... İcra Müdürlüğü...Esas sayılı takip dosyası üzerinden 9.000TL yönünden BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,
-Davacının 9.000TL borçlu olmadığı tespit edildiği anlaşılmakla İKK 72/ uyarınca %20 orana tekabül eden 1.800TL kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibariyle alınması gereken 614,79TL karar ve ilam harcından, davanın açılışı sırasında peşin olarak yatırılan 80,70 -TL harcın mahsubu ile bakiye 534,09-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan adli tıp rapor gideri, tebligat, posta masrafı olmak üzere toplam 6.622,50 TL ile 172,69 TL peşin harç ve 80,70 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 6.875,89-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 9.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı ... 'ın yüzüne karşı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341/2. maddesi gereğince kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 18/01/2024
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza