T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/409 Esas
KARAR NO: 2022/684
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 18/05/2022
KARAR TARİHİ: 15/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil ile senet keşidecisinin aralarındaki borç ilişkisi sebebi ile müvekkile intikal eden aşağıda bilgilerini yazdığımız senet kaybolmak sureti ile zayi olduğu, 22/04/2022 tarihinde bonoyu düzenleyen ..., bono aslını müvekkilin şirket çalışanı ...'e elden teslim ettiği bu hususlara dair aralarında bono teslim tutanağı imzaladıkları, ancak sonrasında müvekkil ...'nin çalıştığı iş yerinde kıymetli evrak kaybolduğu, tüm arama çalışmalarına rağmen senet aslı bulunamadığı, öncelikle dava konusu lehtarı ..., düzenleyeni ..., düzenleme tarihi 22/04/2022, vade tarihi 15/08/2022, miktarı 240.000.00 TL olan bono hakkında ödeme ve protesto işlemlerinin durdurulması konusunda dosya üzerinden ihtiyati tedbir kararı verilmesine, müvekkilin adına düzenlenen senedin hiçbir şekilde ele geçirilememesi sebebi ile senedin ziyaı durumunun söz konusu olduğundan gerekli ilanların yapılarak senedin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Talep, Türk Ticaret Kanununun 757. vd. maddeleri hükümlerine dayalı olarak açılmış olup, senedin zayi nedeniyle iptali istemine ilişkindir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2013/11-1884 Esas 2015/1059 Karar sayılı ilamında aynen; ''6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun iptali düzenleyen "Önleyici önlemler" başlıklı 757. maddesinde;
(1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir
(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir." hükmü düzenlenmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun "İade davası" başlıklı 763. maddesinde ise;
'' (1) Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır." düzenlemesine yer verilmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun "İptal kararı" başlıklı 764. maddesi uyarınca;
''Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.
Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir.''
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 651/2 maddesi uyarınca, kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyanın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi senedin iptalini karar verilmesini isteyebilir.'' denilmiştir.
HMK'nun 114.mad. dava şartlarının mevcut olduğu, hasımsız bir dava olup, davalı taraf olmadığından bu yüzden yapılmış bir ilk itiraz bulunmadığı, zamanaşımı defii, hak düşürücü süre söz konusu olmadığı, mahkememizce davaya konu senet üzerinde ödeme yasağı konulmasına karar verilmiş, Ticaret Sicil Gazetesi ilanlarının yaptırıldığı, ilk ilanın 09/06/2022 tarihinde yapıldığı ve 3 aylık yasal süre içinde mahkememize dava konusu senet yönünden herhangi bir müracaatın olmadığı, davanın TTK 818.maddesine atıfla 761.-762. madde kapsamına göre sübut bulduğu sonucuna ulaşılarak davanın kabulüne dair aşağıdaki karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ ile Lehdarı ..., Keşidecisi ... olan 22/04/2022 düzenleme tarihli, 15/08/2022 ödeme tarihli, 240.000,00-TL bedelli senedin zayi sebebi ile İPTALİNE,
2-Davacı tarafça alınması gereken harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafça yatırılan gider avansının artan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
5-Mahkememizce verilen ödemeden men yasağına ilişkin tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamına, karar kesinleştiğinde kendiliğinden kalkmış sayılmasına ve tedbir nedeniyle sunulan teminatın davacıya iadesine,
Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/09/2022
Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ...
(e-imzalıdır)