T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/531 Esas
KARAR NO: 2022/912
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 29/06/2022
KARAR TARİHİ: 10/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... Acentesi Tekstil San. ve Tic. A.Ş.’ne ait ... plakalı aracın, davaya konu kazanın meydana geldiği 15.03.2017 tarihinde ... nolu trafik (zmms ) poliçesi ile davacı ... şirketine sigortalı olduğunu, 15.03.2017 günü davalı sigortalıya ait ... plakalı aracın kaza mahallinden firar eden, olay yerini kaza sonrası hemen terk eden sürücüsünün kazaya %100 asli ve tam kusurlu olarak sebebiyet verdiği, maddi hasarlı trafik kazasında kazaya karışan ... plakalı mağdur araçta ciddi anlamda hasar oluştuğunu, ... plakalı karşı araçta oluşan maddi zararlara ilişkin olarak İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nde ... E. sayılı dosyası ile davacı ... de taraf gösterilmek suretiyle açılan davada Mahkemece yapılan yargılama ve aldırılan bilirkişi raporları doğrultusunda Mahkemenin vermiş olduğu 17.10.2019 tarih, ... E. ve ... K. sayılı kararı gereğince davacı ... şirketince poliçe teminat limiti dahilinde 19.11.2019 tarihinde toplam 41.015,56 TL, İzmir 8. İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyasına ödeme yapıldığını, kaza tarihi itibariyle sigortalı ve aynı zamanda araç maliki davalı borçlu aleyhine davacı ... şirketince mağdur araçta oluşan hasar nedeniyle yapılan ödemenin, rücuen tazmini amacıyla İzmir 16. İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, daha sonra borçlu tarafın borca itirazı üzerine takibin durduğunu, karşı taraf davalı borçlu yanca borca yapılan itirazın haksız, yersiz ve hukuki dayanaktan yoksun olup, iptali gerektiğini belirterek itirazın iptaline, takibin devamına, davalı yanın alacak miktarının %20’ sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de karşı taraf davalı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Ancak belirli durumların varlığı halinde sigortacının kusurlu sürücü veya işletene rücu edebileceği hususunun açıkça düzenlendiğini, bu doğrultuda davacı ... şirketinin haklı bir rücu sebebini açıkça ortaya koyması gerektiğini, davacı yanca bahsedilen rücu sebebinin hiçbir şartta gerçeği yansıtmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, sigorta ödemesinin rücuen tahsili istemi ile başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.
Sigortacının rücu hakkı, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesinde ; ''Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.
Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4. maddesinde; ''Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.
Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigortalıya rücu edebilir.
Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:
a) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,
b) Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ihlali sonucunda meydana gelmiş ise,
c) Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar,
ç) Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,
d) Sigortalının rizikonun gerçekleşmesi halinde bu genel şartların B.1. maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,
e) Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse,
f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,
Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez." denilerek, sigortacının sigortalıya rücu edebileceği durumlar belirlenmiştir. İlgili maddede sayılan rücu sebepleri birbirinden bağımsız sebepler olup, rücu sebeplerinden birinin bulunması halinde sigorta şirketi yapılan hasar ödemesinin rücuen tazminini sigortalısından talep edebilir.
Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4/f. maddesi kapsamında sigorta şirketinin sigortalısına rücu hakkının doğumu için iki sebebin bir arada bulunması gerekmektedir.
Bunlardan ilki meydana gelen trafik kaza sonucunda "bedeni hasar"ın doğmasıdır. Poliçe genel şartlarında maddenin kapsamı "bedeni hasar ile" sınırlandırılmış olup, düzenleyici, yalnızca maddi hasar meydana gelen kazaları özellikle rücu kapsamına almamıştır. Kural, riskin gerçekleşmesi halinde zararın karşılanması olduğundan ve teminat dışı olan durumlar istisna olduğundan, maddi hasarlı trafik kazalarında, sigortalı sürücüsü tarafından olay yerinin terkinin genişletici yorumla rücu kapsamına alınması mümkün değildir.
İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin ... Esas ... Karar sayılı kararında aynen; ''...Poliçe düzenleme tarihi olan 03.04.2018 tarihinde yürürlükte bulunan 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının "Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı" başlığını taşıyan B.4. maddesinin f bendinde "bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması" hali rücu sebebi olarak düzenlenmiştir. Görüldüğü üzere yeni genel şartlarda olay yerini terk sadece bedeni hasara neden olan trafik kazalarında rücu sebebi olarak öngörülmüştür. Bu nedenle maddi hasarlı trafik kazalarında olay yerini terk, gerçekleşen rizikonun teminat dışı olmasını gerektirmeyip davacının trafik poliçesi ile üstlendiği sorumluluğunu ortadan kaldırıcı bir etkisi bulunmadığından ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesi yerindedir....'' ibarelerine yer verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile mahkeme kararı dikkate alındığında olay yerini terk etmenin sadece bedeni hasara neden olan trafik kazalarında rücu sebebi olarak öngörüldüğü, dava konusu trafik kazasında yalnızca maddi hasar meydana geldiği ve rücuen tazminat talebine dayanak tazminat kalemlerinin hasar kapsamında oluşan zarar bedellerine yönelik olduğu, belirtilen gerekçeler dahilinde maddi hasarlı trafik kazasında ödenen bedelin davalıdan rücuen tazminin talep edilebilmesi açısından rücu şartlarının oluşmadığı anlaşılmakla, açılan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın REDDİNE;
Davalı taraf duruşmada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunun AAÜT tarifesine göre hesap ve takdir edilen 9.200,00- TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7155 Sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun'un 23/14 maddesi gereğince ilerde haksız çıkacak taraftan tahsil edilmek üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320.00- TL zorunlu Arabuluculuk yargılama giderinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
Davacı tarafından sarf olunan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
HMK.nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde talep halinde ilgili taraflara iadesine,
Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 80,70-TL harcın başvurma harcı ve peşin harç olarak alınan 547,05 TL harçtan indirilmesi ile geriye kalan 466,35-TL harcın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı, açıkça okunup usulen anlatıldı.10/11/2022
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza