T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/620 Esas
KARAR NO: 2022/630
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Bono İptali)
DAVA TARİHİ: 08/08/2022
KARAR TARİHİ: 11/08/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali davası sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, borçlu ... İmalat San. ve Tic. Ltd. Şti'den 31.05.2022 ödeme tarihli 27.500 TL bedelli, 30.06.2022 ödeme tarihli 27.500 TL bedelli, 31.07.2022 ödeme tarihli 27.500 TL bedelli, 31.08.2022 ödeme tarihli 27.500 TL bedelli, 30.09.2022 ödeme tarihli 27.800 TL bedelli bonoları aldığı ancak müvekkil borçludan aldığı bonoları kaybettiği tüm aramalarına rağmen bonoları bulamadığı, senedin rıza dışında elden çıkması durumunda, 3. kişiler tarafından ele geçirilmesi ve kullanılmasının söz konusu olabildiği, söz konusu bonoların kötüniyetli şahısların eline geçmesi halinde paraya çevrilebileceği ve müvekkil zarara uğrayabileceği, 31.05.2022 ödeme tarihli 27.500 TL bedelli, 30.06.2022 ödeme tarihli 27.500 TL bedelli, 31.07.2022 ödeme tarihli 27.500 TL bedelli, 31.08.2022 ödeme tarihli 27.500 TL bedelli, 30.09.2022 ödeme tarihli 27.800 TL bedelli bonoların kötüniyetli şahısların eline geçmesi halinde paraya çevrilebileceği ve müvekkil zarara uğrayabileceğinden, öncelikle teminatsız olarak Sayın Mahkeme aksi kanaatte ise de uygun görülecek teminat karşılığında bonoların ödemeden meni ile borçlunun ödeme yapmaktan yasaklanmasına, bonoların iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Talep, Türk Ticaret Kanununun 757. ve izleyen maddeleri hükümlerine dayalı olarak açılmış olup, kambiyo senedinin zayi nedeniyle iptali istemine ilişkindir.
TTK'nun 776. maddesinde bononun kambiyo senedi niteliğinde sayılabilmesi için bulunması gereken unsurlar sayılmış, 777 (1) maddesinde ise ikinci ve dördüncü fıkralarda yazılı haller saklı kalmak üzere 776. maddede gösterilen unsurlardan birini içermeyen bir senedin bono sayılmayacağı düzenlenmiştir. 6102 sayılı TTK'nun 776/f maddesi uyarınca bonolarda tanzim edildiği gün ve yerin yazılması zorunludur. Yine aynı Kanun'un 778. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken aynı Kanun'un 703/c maddesi gereğince bononun vade tarihinin "keşide gününden muayyen bir müddet sonraya" ait bulunması zorunludur. Aksi takdirde dayanak belge kambiyo senedi vasfını taşımaz ve kambiyo senetlerine ilişkin kuralların uygulanmasını gerektirmez. Kambiyo senedi niteliği olmayan bir belge ise adi senet hükmündedir. Zayi nedeniyle iptal davası açılabilmesi için öncelikle TTK'nın 780 ve 781. maddeleri uyarınca yasal unsurlara haiz bir kambiyo senedinin bulunması esastır. Bu unsurlara haiz olmayan bir belgenin kambiyo senedi vasfı taşımaması nedeniyle zayi nedeniyle iptali istenilemez.
Dava dilekçesi ve ekindeki bono niteliğinde sunulan ancak düzenleme tarihi içermeyen senetlerin bu haliyle kambiyo senedi niteliğinde olmadığı, mevcut haliyle adi senet hükmündeki belgelere ait alacağın devri TBK 183 ve devamı maddeleri gereği temlik hükümlerine tabi olduğundan ciro yolu ile alacağın iktisap edilemeyeceği, bu nedenle davacının davada kambiyo senedi niteliğine dayalı olarak iptal davası açmakta hukuki yararı bulunmadığı, hukuki yararın dava şartlarından olup mahkemece davanın her aşamasında resen gözetilmesinin zorunlu olduğu neticede yasal koşulları gerçekleşmeyen davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir. (Yargıtay 11.HD. 2011/4577 E. 2012/7758 K., Yargıtay 11.HD. 2018/143 E. 2021/409 K., İzmir 21.HD. 2021/1684 E. 2021/1813 K.)
HÜKÜM : /Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artacak yargılama giderinin HMK'nın 333 maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 11/08/2022
Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ...
(e-imzalıdır)