T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/399 Esas
KARAR NO: 2024/24
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/05/2023
KARAR TARİHİ: 11/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinin incelenmesinde;05.01.2023 tarihinde müvekkiline ait ... plaka sayılı aracın İzmir Karabağlar'da seyir halinde iken, aynı güzergahta seyir halinde olan ... Plaka sayılı aracın, müvekkili aracına arka tarafına çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, İşbu hasar sebebiyle müvekkili aracının gövde kısmı ağırlıklı olmak üzere birçok parçanın değişmesi ya da onarım görmesi gerektiğini, hasar sebebiyle ... plakalı müvekkili şirketin aracının Kasko poliçesi olan dava dışı... Sigortaya ihbar edildiğini, hasar dosyası açıldığını, davalı sigorta şirketince işbu hasar dosyası kapsamında aracının onarımının yapıldığını, davalının sigortalısı adına kayıtlı ... plaka sayılı araç ... Numaralı ZMMS Poliçesiyle kayıtlı olup meydana gelen kaza neticesinde davacının aracında oluşan maddi zararın, davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere karşılama yükümlülüğü olduğunu, oluşan değer kaybı bedelinin gerçek zarar kapsamında sorumluluğu olduğunu, değer kaybı tespiti için sigorta eksperi ... tarafından hazırlanan değer kaybı hesabında, 20.000,00 TL değer kaybı tespit edildiğini, davalı sigorta şirketine değer kaybı bedeli için başvuru yapıldığını, davalı tarafça 313 TL değer kaybı bedeli ödendiğini, eksper için 443,31 TL ödendiğini, belirterek, açıklanan gerekçelerle ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 50 TL bakiye değer kaybı bedeli ve 443,31 TL ekspertiz ücretinin (yargılama sayılarak) temerrüt tarihinden işleyecek avans faizi ile ödenmesini, talep ve dava etmiştir.
Davalı sigorta vekili tarafından Mahkememize sunulan cevap dilekçesinin incelenmesinde; Belirsiz dava açılmasında hukuki yara olmadığını, ... Plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde ZMMS poliçeli olduğunu, değer kaybı için 313 TL ödeme yapıldığını, kusur oranlarının tespiti gerektiğini, gerçek zararın tespiti gerektiğini, sorumluluklarının kusur oranı ve poliçe limiti dahilinde olduğunu, ZMMS genel şartlara göre değer kaybı tespiti gerektiğini, ekspertiz ücretini kabul etmediklerini, belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.
DELİLLER:
Türkiye Noterler Birliği Başkanlığı, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü, davalı sigorta şirketine yazılan müzekkere cevabı ve kusur ve otomotiv bilirkişi tarafından hazırlanan 18/12//2023 havale tarihli bilirkişi raporu dosyamız arasındadır.
Mahkememizce verilen ara karar kapsamında trafik bilirkişisi ... ve Otomotiv vuzmanı bilirkişi... tarafından hazırlanan 18/12/2023 havale tarihli heyet raporunun dosyaya sunulduğu ve taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görülmüş, incelenmesinde " Kazanın Oluşu ve İhlaller Bakımından; ...plakalı kamyonet sürücüsü ... önündeki araç ile güvenli takip mesafesini korumayarak çarptığından dolayı kazanın oluşumunda ETKEN OLDUĞU; ... plakalı otomobil sürücüsü ... atfi kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda ETKEN Olmadığı, Değer Kaybı Bakımından;2014 model Aracın onarımı yapıldıktan sonraki rayiç değeri araştırması neticesinde, kaza tarihinde onarım sonrası rayicinin 488.000 TL ile 492.000 TL olduğu, ortalama değerinin 490.000 TL olduğu, tespit edilmiştir. Yargıtay 17 HD. nin Gerçek zarar ile ilgili “gerçek zarar ve değer kaybının, aracın kaza öncesi rayici ile (500.000 TL) onarım sonrası rayici (490.000 TL) arasındaki farktır” kararları göz önüne alındığında ve değerlendirildiğinde aracın piyasa koşullarında değer kaybının 10.000.00 TL olduğu, 443,31 TL Ekspertiz ücretinin, yargılama gideri ve makul gider olarak sayılıp sayılmayacağı hususu hukuki bir konu olması nedeniyle değerlendirilmesi ve taktiri sayın Mahkemeye bırakıldığı " şeklinde kanaat belirtildiği ve ancak rapora karşı davalı tarafça itiraz edildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekili tarafından 04/01/2023 tarihli değer artırım dilekçesinin sunulduğu, söz konusu dilekçede başlangıçta belirtilen 50,00 TL' lik tutarın rapor doğrultusunda artırılmakla birlikte toplam 9.687,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsilinin talep edildiği anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Haksız fiil, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 maddesinde; ''Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 50. maddesinde ise ''Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.'' hükmü yer almaktadır.
Sorumluluk sigortaları 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve devamı maddelerinde ''Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.'' şeklinde düzenlenmiştir. Sorumluluk sigortalarında sigorta şirketi tarafından zararı karşılanan kişi sigorta sözleşmesinin tarafı değildir. Sigorta ettiren kendisi ya da sorumluluğu altında bulunan kişiler tarafından üçüncü kişilere verilecek zararları sigorta şirketine ödediği prim karşılığında sigorta ettirmektedir. Sorumluluk sigortası, sigorta ettirenin üçüncü kişilere vereceği zararları teminat altına alırken hem üçüncü kişiyi hem de sigortalıyı koruma altına alan bir sigorta türüdür.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, ''İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/1. maddesinde, ''Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, ...n zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/son. maddesinde ise, ''İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.'' hükmüne yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, ''sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.'' düzenlemesi yapılmıştır.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatları kapsamında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır. İlgili maddede Maddi Zararlar Teminatı; ''Hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır.'' olarak tanımlanmıştır
Uyuşmazlığın dava dilekçesinden anlaşıldığı üzere; 05/01/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacı şirkete ait... plakalı araçta meydana gelen hasarın olup olmadığı eğer hasar meydana gelmiş ise araçta değer kaybı bulunup bulunmadığı, değer kaybı mevcut ise kazadan kaynaklanıp kaynaklanmadığı ve hasar nedeniyle oluşan değer kaybının ne kadar olduğu, davacının bakiye değer kaybı alacağının bulunup bulunmadığı ve davalı şirketinin sorumlu olup olmayacağına hususlarında toplandığı görülmüştür.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde;20/10/2022 tarihinde; Davalı sigorta poliçeli aracı kullanan dava dışı sürücüsü ... in sevk ve idaresindeki ...plakalı kamyonet ile davacının maliki olduğu ve yine dava dışı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araca çarpması sonrasında meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda Davalı sigorta poliçeli aracı kullanan dava dışı sürücünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 56/1-c maddesinde belirtilen (Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar) hükmünü ihlal etmekle kazanın oluşumuna etken olması nedeni ile tam kusurlu olduğu, Davacının maliki olduğu aracı kullanan dava dışı sürücünün kazanın oluşumuna etken olmaması nedeni ile kusursuz olduğu,
Davacıya ait ... plaka sayılı aracın bu kazadan çarpmanın etkisiyle hasarlandığı tespit edildiği, bu nedenle araçta değer kaybı meydana geldiği davalı ... Sigorta A.Ş tarafından ZMMS sorumluluğu kapsamında 20.000TL ödeme yapıldığı, davalı şirket tarafından talep konusu hasar kaybına yönelik yapılan başvuru neticesi davalı sigorta tarafından bakiye değer kaybına yönelik 313TL ödeme yapılmadığı ve uğranılan zararın karşılanmadığı, davacı nezdinde bakiye değer kaybından kaynaklı haksız fiilin koşullarının oluştuğu değerlendirilerek açılı davanın kabulü ile davacı aracındaki bakiye değer kaybına ilişkin tazminat talebinin kabulü ile 9.687,00TL maddi tazminatın, davacının sigorta şirketine ilk başvuruyu takip eden 8 iş günü geçmekle davalının temerrüte uğrayacağı değerlendirilerek davalıdan temerrüt tarihi olarak takdir edilen 10/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ayrıca yukarıda belirtildiği şekilde davacı zararı yargılama sonucu ortaya çıktığından davadan evvel davacı yanın harici ekspertiz incelemesi yaptırmasında hukuki yararının bulunduğu, dolayısı ile ekspertiz ücreti olan 443,31-TL 'nin yargılama giderleri olarak davalıdan tahsili bakımından da davacı talebinin de yerinde olduğu kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
-9.687,00TL değer kaybından oluşan maddi tazminatın davalı... Anonim Şirketi yönünden temerrüt tarihi olarak takdir edilen 10/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2- Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 661,72 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 344,90 TL ( 179,90 TL peşin harç ile 165,00 TL tamamlama harcından oluşan ) harcın mahsubu ile hazineye irad kaydına, bakiye 316,82 TL karar ve ilam harcının DAVALIDAN TAHSİLİ HAZİNEYE İRAD KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili 492 sayılı harçlar kanunu 28. Madde uyarınca kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
3- Davacı tarafından yatırılan 524,80 TL ( 179,90 TL peşin harç ile 179,90 TL başvuru ve 165,00 TL tamamlama harcından oluşan) harç, gider avansından kullanılan 4.075,00 TL (tebligat ücreti, posta masrafı ve bilirkişi ücretinden oluşan) ile harici ekspertiz ücreti olan 443,31 TL'den oluşan toplam 5.043,11 TL yargılama giderinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
4- Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesi gereğince DAVACI TARAFA İADESİNE,
5- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince hesaplanan 9.687,00 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
6- Dava açmadan evvel dava şartı kapsamında başvurunun yapıldığı sabit olduğundan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu ...'e ödenmesi halinde, bu ücretin 6831 sayılı Kanun kapsamında DAVALIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta Hazineye müzekkere yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341/2. maddesi gereğince kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 11/01/2024
Katip...
e-imza
Hakim...
e-imza