T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/545
KARAR NO: 2024/238
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/07/2023
KARAR TARİHİ: 07/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;... poliçe numarası ile... Sigorta Anonim Şirketi tarafından sigortalanan... plakalı aracın 02/02/2023 tarihinde davalı ... sevk ve idaresindeyken müvekkiline ait ... plakalı araca çarptığını, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, arabulucuk görüşmelerinin olumsuz sonuçlandığını,... plakalı araç sürücüsünün müvekkilinin park halindeki aracının sol arka tamponuna çarptığını, kaza neticesinde müvekkilin aracında değer kaybı meydana geldiğini, davalı sigorta şirketine başvurulduğunu, başvuru sonucu... numaralı hasar açıklaması ile 12.709,40-TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, yapılan ödeme müvekkil zararını karşılamadığı, araçtaki tüm onarım bedellerinin müvekkil tarafından karşılandığı, davalı sürücünün ve işleteninden masraflarla ilgili hiçbir ödeme yapılmadığını beyan etmekle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, tazminat miktarı kesin olarak belirlendikten sonra arttırılmak üzere olay tarihi olan 02/02/2023 tarihinden itibaren itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile şimdilik 500,00-TL maddi tazminat, 500,00-TL değer kaydı olmak üzere toplam 1.000,00-TL'nin davalılardan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; delil ve belgelerin kendilerine sunulmadığını, yetki itirazlarının olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin zarardan poliçe limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının hukuki yararının bulunmadığını, dava konusu aracın talebe konu 02/02/2023 tarihli hasarının kasko sigortacısı olan ... Anonim Şirketi tarafından karşılandığını, bu kapsamda rücu talebi üzerine müvekkili şirketçe 6.138,36-TL ödeme yapıldığını, davacı tarafa kaza nedeniyle 12.709,40-TL değer kaybı tazminatı ödendiği, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davanın kabulü halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi gerektiğini beyan etmekle, davanın usulden ve esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kazanın meydana gelmesinde müvekkiline izafe edilebilecek bir kusur bulunmadığını, kaza tutanağı incelendiğinde davacının aracını park ettiği yerin manevra alanı olduğunu, bulunduğu yer itibari ile araçların dönüşünü engelleyici bir pozisyonda park halinde olduğunun, davacı tarafın da kusurunun açıkça görüldüğünü, davacının değer kaybı iddiasının gerçek dışı olup ispata muhtaç olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacıya ait aracın dava konusu kazadan önceki kaza ve hasar kayıtlarının tespit edilerek sonuca gidilmesi gerektiğini, arz ve izah edilen ve resen nazara alınacak nedenlerle tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan müvekkili şirket aracının kaza tarihinde davalı... Sigorta Anonim Şirketi tarafından sigortalı olduğunu, aynı aracın ...Sigorta Anonim Şirketi tarafından ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçesi kapsamında sigortalı olduğu, kazanın meydana gelmesinde müvekkili şirkete ve sürücüsüne izafe edilebilecek bir kusur bulunmadığını, kaza tutanağının incelenmesi sonucunda davacı tarafın kusurunun açıkça görüleceğini, davacının değer kaydı iddiasının gerçek dışı olduğunu ve ispata muhtaç olduğunu beyan etmekle, davanın ...Sigorta Şirketine ihbarına, davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
1-İzmir Arabuluculuk Bürosunun ...Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı,
2-Tarafların iddia ve savunmaları,
3-Davalı... Sigorta Anonim Şirketi nezdinde davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketine ait... plakalı araca ilişkin olarak düzenlenen... numaralı Kasko Sigorta poliçesi, dava konusu 02/02/2023 tarihli trafik kazasına ilişkin olarak ... T.C. Kimlik numaralı davacı ... tarafından şirkete yapılan başvuru dilekçesi, dilekçenin şirkete ulaştığı tarihi gösterir tebligat evrakları, yapılan başvuru sonucunda açılan hasar dosyası ve varsa davacıya yapılan ödemeleri gösterir evrak ve kayıtlar,
4-Türkiye Noterler Birliği nezdinde... ve ... plakalı araçlara ait bulunan 05/12/2022 tarihi ve mevcut durum itibarıyla tescil kayıtları,
5-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi nezdindeki davacı ... T.C. Kimlik numaralı ...'e ait ... plakalı araca ait tramer kayıtları,
6-Dava dışı... Anonim Şirketi nezdinde davacı ...'e ait ... plakalı araca ilişkin olarak düzenlenen Kasko Sigorta poliçesi, dava konusu 02/02/2023 tarihli trafik kazasına ilişkin olarak ... T.C. Kimlik numaralı davacı ... tarafından şirkete yapılan başvuru dilekçesi, dilekçenin şirkete ulaştığı tarihi gösterir tebligat evrakları, yapılan başvuru sonucunda açılan hasar dosyası ve varsa davacıya yapılan ödemeleri gösterir evrak ve kayıtlar,
7-Bilirkişi heyetinin 27/12/2023 havale tarihli raporları,
8-Davacı vekilinin 08/02/2024 havale tarihli değer arttırım dilekçesi,
9-Sair deliller.
DAVA KONUSU:
Açılan dava, 02/02/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacı ...'e ait ... plakalı araçta meydana gelen hasarın onarım bedeli ile hasar sebebiyle oluşan değer kaybı bedeli miktarının ne kadar olduğunun belirlenmesi ile belirlenecek hasarın onarım bedeli ile değer kaybı bedelinden, dava açılmadan önce davacı tarafça yapılan başvuru çerçevesinde,... plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesini tanzim eden davalı... Sigorta Anonim Şirketi ile ... plakalı aracın Kasko Sigortası poliçesini tanzim eden ... Anonim Şirketi tarafından ödendiği iddia edilen hasar onarım bedeli ile değer kaybı bedellerinin mahsubu ile bakiye hasar bedeli ve değer kaybı tazminat bedellerinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tazmini ile davacıya verilmesi talebine ilişkindir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Haksız fiil, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 maddesinde; ''Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 50. maddesinde ise ''Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.'' hükmü yer almaktadır.
Haksız fiil öğretide hukuka aykırı zarar verici fiil olarak tanımlanmakta ve unsurları; eylem, hukuka aykırılık, zarar, kusur ve illiyet bağı olarak belirlenmektedir. Buna göre haksız fiilden bahsedebilmek için hukuka aykırı bir eylem bulunmalı, bu eylemden bir zararın doğması zararlandırıcı eylemde bulunan kişinin kusurlu bulunması ve zarar ile kusur arasında illiyet bağının olması gerekmektedir.
Bu beş unsurun varlığı halinde zarar veren kişi eylemden dolayı zarara uğrayan kişi ya da kişileri maddi ve manevi zararlarını karşılamak durumundadır. Türk Medeni Kanunu’nun 6.maddesine göre haksız fiilin unsurlarını ispat etme yükü davacıdadır. Davacı zararı haksız eylemi ve zarar ile haksız eylem arasındaki illiyet bağını ispat etmek durumundadır.
Hakim, kusurlu veya hukuka aykırı bir fiili ile başkasına zarar verenin kusur durumunu, zararın ağırlını ve oluşan durumun özelliklerini gözeterek uygun ve hakkaniyete uygun bir tazminat belirler.
Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekmektedir.
Sorumluluk sigortaları 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve devamı maddelerinde ''Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.'' şeklinde düzenlenmiştir. Sorumluluk sigortalarında sigorta şirketi tarafından zararı karşılanan kişi sigorta sözleşmesinin tarafı değildir. Sigorta ettiren kendisi ya da sorumluluğu altında bulunan kişiler tarafından üçüncü kişilere verilecek zararları sigorta şirketine ödediği prim karşılığında sigorta ettirmektedir. Sorumluluk sigortası, sigorta ettirenin üçüncü kişilere vereceği zararları teminat altına alırken hem üçüncü kişiyi hem de sigortalıyı koruma altına alan bir sigorta türüdür.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve 1486. maddelerinde yapılan düzenlemeye göre sorumluluk sigortalarını isteğe bağlı sigortalar ile zorunlu sigortalar olarak ikiye ayırmak gerekir.
Tehlike sorumluluklarında üçüncü kişilerin zararının karşılanması amacıyla bazı alanlarda kamu yararı ve zarar görenlerin korunması gerekçesi ile sorumluluk sigortası yaptırmak yasal zorunluluk haline getirilmiştir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun da 1483 ve 1484. maddelerinde de zorunlu sorumluluk sigortalarında uygulanacak hükümler ayrıca düzenlenmiştir. Bu düzenlemelere göre zorunlu sigortalarda sigorta şirketinin zarar gören üçüncü kişiye karşı olan sorumluluğu kanundan doğan bir sorumluluktur. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 13. maddesi ile bazı hallerde Bakanlar Kurulu'na da zorunlu sigortalar ihdas etme yetkisi verilmiştir. Zorunlu sorumluluk sigortalarının kamu yararı taşıması ve yapılmasının yasa ile zorunlu kılınması nedeniyle zorunlu sigortalarda zarar görenlerin korunması amacıyla bazı düzenlemeler yapılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, ''İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/1. maddesinde, ''Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/son. maddesinde ise, ''İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.'' hükmüne yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, ''sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.'' düzenlemesi yapılmıştır.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir. (EREN Fikret, Borçlar Hukuku, 9. B, s. 631 vd.; KILIÇOĞLU Ahmet, Borçlar Hukuku, 10. B., s. 264 vd.).
2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.
Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.
Burada kanun koyucu zarar görenin kusuru nispetinde indirim yapılabileceğini öngörmüş ve indirimi zorunlu tutmayarak hâkimin taktirine bırakmıştır. Uygulama ve öğretide de (S. Ünan, “Ergün A. Çetingil ve Rayegan Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı 2007”, s. 1180) bu husus kabul edilmektedir.
Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı KTK’nın 91. maddesiyle de; işletenin aynı Kanun’un 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatları kapsamında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 90. maddesinde; ''Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.'' hükmü düzenlenmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.5. Bölümünde belirtilen 'Kapsama Giren Teminat Türleri' başlığı altında bulunan (a) bendinde 'Maddi Zararlar Teminatı' kapsamında araçta meydana gelen değer kaybı da sayılmıştır.
İlgili maddede Maddi Zararlar Teminatı; ''Hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır.'' olarak tanımlanmıştır.
Davaya konu uyuşmazlığın, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat taleplerinin davalılardan tahsili talebine ilişkin olduğu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 16. maddesinde haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesinin de yetkili olduğunun düzenlendiği, ayrıca 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun "Hukuki Sorumluluk ve Sigorta" başlıklı sekizinci kısmının beşinci bölümünde "Ortak Hükümler" ana başlığı altında "Yetkili Mahkeme" alt başlıklı 110. maddesinde ise motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davaların, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi, kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabileceğinin belirlendiği, yerleşik ve güncel Yargıtay içtihatları ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarında davalı sigorta şirketinin Bölge Müdürlüğünün bulunduğu yer mahkemesinin de yetkili olduğunun kararlaştırıldığı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 7. maddesinde birden fazla davalının olduğu davalar açısından davalılardan birinin yerleşim yeri mahkemesinin de yetkili olduğunun düzenlendiği, Hakimler ve Savcılar Kurulunun 08/07/2021 tarihli ve 31535 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan, 07/07/2021 tarihli 608 numaralı kararı ile İzmir Asliye Ticaret Mahkemelerinin yargı çevresinin, İzmir İli mülki idare sınırları (Karşıyaka Ağır Ceza Mahkemesi yargı çevresi hariç) olarak belirlendiği, dava konusu trafik kazasının İzmir İli, Balçova ilçesinde vuku bulduğu, davacının yerleşim yerinin İzmir İli, Balçova ilçesinde olduğu, davalı ...'ın yerleşim yerinin İzmir İli, Torbalı ilçesinde olduğu, ayrıca davalı sigorta şirketinin İzmir İlinde Bölge Müdürlüğünün bulunduğu göz önünde bulundurulduğunda mahkememizin iş bu davaya bakmaya yetkili olduğu anlaşılmakla, davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketi vekilinin ve davalı... Sigorta Anonim Şirketi vekilinin yetki ilk itirazının ayrı ayrı reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davacının dava konusu olan ... plakalı aracın maliki olduğu, bu kapsamda dava konusu araçta oluşan hasar sebebiyle hasarın onarım bedeli ile değer kaybı bedelini talep etme ve bu hususta dava açma hakkı ve ehliyetinin bulunduğu, şayet bahsi geçen minvalde ödeme var ise bu ödemenin hasarın onarım bedeli ve değer kaybı bedellerinden mahsubunun söz konusu olabileceği, davacının dava açılmadan önce aracının Kasko Sigortası poliçesini tanzim eden... Anonim Şirketi tarafından ödeme yapılması sebebiyle dava konusu araçta oluşan hasarın onarım bedeli ve değer kaybı bedellerini talep ederek dava açma yani aktif husumet ehliyetini kaybetmeyeceği anlaşılmakla, davalı... Sigorta Anonim Şirketi vekilinin aktif husumet ehliyeti itirazının reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Dava konusu uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklanan tazminat talebine ilişkin olduğu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 72/1. maddesinde tazminat isteminin, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her halde fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrayacağının, ancak, tazminatın ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden doğmuşsa, bu zamanaşımının uygulanacağının düzenlendiği, dava konusu trafik kazasının 02/02/2023 tarihinde vuku bulduğu, akabinde davalı sigorta şirketi tarafından kısmi ödeme yapıldığı, davanın ise 18/07/2023 tarihinde ikame edildiği, haksız fiil tarihinden itibaren 2 yıllık zamanaşımı süresinin henüz sona ermediği gibi henüz yaklaşık olarak 5.5 aylık bir süre geçmiş olduğu anlaşılmakla, davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketi vekilinin soyut ve gerekçesiz, aynı zamanda yasa hükümlerine aykırılık teşkil eden ve temel hukuki bilgilerden yoksun, yalnızca mahkemeyi yanıltma ve yargılamayı uzatma amacı taşıdığı kanaatine varılan zamanaşımı itirazının reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Gerekli bilgi ve belgelerin akabinde, dosyanın bir trafik alanında uzman bilirkişi ve bir otomotiv alanında uzman bilirkişiden oluşan heyete tevdi ile dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, 02/02/2023 tarihli trafik kazası tespit tutanağı, davalı... Sigorta Anonim Şirketi nezdinde... plakalı araca ait olarak düzenlenen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi, hasar dosyası, ödeme evrakları, dava dışı ...Anonim Şirketi nezdinde ... plakalı araca ait olarak düzenlenen Kasko Sigortası poliçesi, hasar dosyası, ödeme evrakları, dava konusu ... plakalı araca ait tramer kaydı, ekspertiz raporu, dava dilekçesine ekli fotoğraflar, faturalar, tamirat evrakları ve sair deliller göz önünde bulundurularak,... plakalı araç sürücüsü ile ... plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun hangi maddelerini ihlal etmek suretiyle dava konusu olan ve 02/02/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının oluşumuna sebebiyet verdikleri hususu ile 02/02/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucunda ... plakalı araçta meydana gelen hasar miktarı ile hasarın onarım bedeli ve hasar sebebiyle oluşan değer kaybı bedeli miktarının, yerleşik Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın dava konusu kazadan önceki hasarsız ikinci el bedeli ile kazadan sonraki hasarlı ikinci el bedeli arasındaki fark esas alınmak suretiyle belirlenerek, varsa dava açılmadan önce davacı tarafa yapılan ödemeler de dikkate alınarak rapor düzenlenmesi istenilmiş olup, bilirkişi heyeti 27/12/2023 havale tarihli raporlarında sonuç olarak;...Birleşik Mağazaları Anonim Şirketinin maliki olduğu,... plakalı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 67/a. ve yönetmeliğin 137. maddelerini ihlal ettiği,...'ün maliki olduğu, park halindeki ... plaka sayılı araç sürücüsünün atfi kabil kusurunun olmadığını, ... plaka sayılı araçta vaki kaza sonrası onarım bedelinin KDV Dahil 6.138,36-TL olacağı ancak davalıların ve aynı zamanda davalı olan ZMMS sigorta şirketi tarafından aracın onarımı için toplamda rücuen 6.138,00-TL hasar bedelini, davalı ZMMS vekilinin davaya cevap dilekçesinde ki beyanı ve dosya kapsamında bulunan 27.04.2023 tarihli ödeme dekontuna göre ... Anonim Şirketi adına ödendiği, ödenen bu miktar düşülmesi durumunda hasar onarım bedelinin, KDV dahil karşılanmış olabileceği, ... plaka sayılı araç için ikinci el satışı esnasında değer kaybı bedelinin 22.000,00-TL olabileceğini ancak davalı sigorta şirketinin 31.03.2023 tarihinde davacı vekiline 12.709,40-TL değer kaybı ödemesi yapması nedeniyle, ödenen bu miktar düşülmesi durumunda bakiye değer kaybı farkının 9.290,60-TL olabileceğini mütalaa etmişlerdir.
Davacı vekilinin bilirkişi heyetinin 27/12/2023 havale tarihli raporlarına karşı beyan ve itirazlarının, dosyada mevcut onarım belgeleri ve onarım faturası çerçevesinde kaza neticesinde araçta oluşan hasarın onarım bedelinin KDV dahil olmak üzere 6.138,00-TL olduğu, hasar bedelinin ...plakalı aracın Kasko Sigortası poliçesini tanzim eden...Anonim Şirketi tarafından ödendiği ve bu bedelin ... plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesini tanzim eden davalı... Sigorta Anonim Şirketine rücu edildiği, bu kapsamda bakiye hasar bedeli bulunmadığı, değer kaybı bedelinin ise mahkememiz ara kararı doğrultusunda serbest piyasa araştırması yapılmak ve araştırma sonuçlarına raporda somut bir şekilde yer verilmek suretiyle hesaplandığı, raporun denetime uygun ve elverişli olduğu, ... plakalı aracın rayiç değerinin raporda belirlenen değerinden daha yüksek olduğuna ilişkin olarak davacı vekili tarafından somut bir delilin mahkememize ibraz edilmediği anlaşılmakla reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davalı ... vekilinin bilirkişi heyetinin 27/12/2023 havale tarihli raporlarına karşı itirazlarının, kazanın davalı ...'ın sürücüsü olduğu, davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketine ait ve davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün park halinde olup işletme halinde olmayan araca çarpması neticesinde meydana geldiği, kaza anında aktif bir davranışı bulunmayan araç sürücüsüne kusur atfedilmesinin mümkün olmadığı, bu kapsamda kusur atıflarının yerinde olduğu, değer kaybı bedelinin serbest piyasa araştırması yapılarak ve yapılan araştırma sonuçlarına raporda somut bir şekilde yer verilerek yerleşik Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın dava konusu kazadan önceki hasarsız ikinci el bedeli ile kazadan sonraki hasarlı ikinci el bedeli arasındaki fark esas alınmak suretiyle belirlendiği anlaşılmakla reddine, bedellerin poliçe limiti dahilinde kalıp kalmadığı hususunun ise esas hakkındaki hükümle birlikte değerlendirilmesine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketi vekilinin bilirkişi heyetinin 27/12/2023 havale tarihli raporlarına karşı itirazlarının, kazanın davalı ...'ın sürücüsü olduğu, davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketine ait ve davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün park halinde olup işletme halinde olmayan araca çarpması neticesinde meydana geldiği, kaza anında aktif bir davranışı bulunmayan araç sürücüsüne kusur atfedilmesinin mümkün olmadığı, bu kapsamda kusur atıflarının yerinde olduğu, değer kaybı bedelinin serbest piyasa araştırması yapılarak ve yapılan araştırma sonuçlarına raporda somut bir şekilde yer verilerek yerleşik Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın dava konusu kazadan önceki hasarsız ikinci el bedeli ile kazadan sonraki hasarlı ikinci el bedeli arasındaki fark esas alınmak suretiyle belirlendiği anlaşılmakla reddine, bedellerin poliçe limiti dahilinde kalıp kalmadığı hususunun ise esas hakkındaki hükümle birlikte değerlendirilmesine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davacı vekilinin 08/02/2024 havale tarihli bedel artırım dilekçesinde 500,00-TL olarak talep ettikleri değer kaybı taleplerini 9.290,60-TL'ye arttırdıklarını beyan ettiği ve artırılan dava değeri üzerinden eksik harcı mahkememiz veznesine yatırdığı görülmektedir.
Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekilinin bedel artırım dilekçesine karşı itirazlarının, davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edildiği, belirsiz alacak davalarında zamanaşımı süresinin davanın açılışı ile birlikte alacağın tamamı için kesildiği, bu kapsamda dava konusu talep açısından zamanaşımı süresinin davanın açılışı ile birlikte kesilmesi sebebiyle sona ermediği anlaşılmakla reddine, sair itirazların hukuki değerlendirmeye muhtaç konulardan olması sebebiyle esas hakkındaki hükümle birlikte değerlendirilmelerine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davalılardan ...'ın kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunan araç sürücüsü, davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketinin... plakalı aracın maliki olduğu gözetildiğinde, davalılar ... ve...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketinin haksız fiil tarihinde meydana geldiği izahtan varestedir.
Davacı tarafça dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, başvuru evrakının 12/08/2023 tarihi itibariyle sigorta şirketine tebliğ edildiği, sigorta şirketi açısından temerrütün rizikonun ihbarı akabinde 8 iş gününün sona erdiği 25/08/2023 tarihinde vuku bulduğu anlaşılmaktadır.
Tüm dosya kapsamı, İzmir Arabuluculuk Bürosunun... Dosya, ... Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı, tarafların iddia ve savunmaları, davalı... Sigorta Anonim Şirketi nezdinde davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketine ait... plakalı araca ilişkin olarak düzenlenen... numaralı Kasko Sigorta poliçesi, dava konusu 02/02/2023 tarihli trafik kazasına ilişkin olarak ... T.C. Kimlik numaralı davacı ... tarafından şirkete yapılan başvuru dilekçesi, dilekçenin şirkete ulaştığı tarihi gösterir tebligat evrakları, yapılan başvuru sonucunda açılan hasar dosyası ve varsa davacıya yapılan ödemeleri gösterir evrak ve kayıtlar, Türkiye Noterler Birliği nezdinde... ve ... plakalı araçlara ait bulunan 05/12/2022 tarihi ve mevcut durum itibarıyla tescil kayıtları, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi nezdindeki davacı...maralı ...'e ait ... plakalı araca ait tramer kayıtları, dava dışı ... Anonim Şirketi nezdinde davacı ...'e ait ... plakalı araca ilişkin olarak düzenlenen Kasko Sigorta poliçesi, dava konusu 02/02/2023 tarihli trafik kazasına ilişkin olarak... T.C. Kimlik numaralı davacı ... tarafından şirkete yapılan başvuru dilekçesi, dilekçenin şirkete ulaştığı tarihi gösterir tebligat evrakları, yapılan başvuru sonucunda açılan hasar dosyası ve varsa davacıya yapılan ödemeleri gösterir evrak ve kayıtlar, bilirkişi heyetinin 27/12/2023 havale tarihli raporları, davacı vekilinin 08/02/2024 havale tarihli değer arttırım dilekçesi ile sair deliller birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu uyuşmazlığın, 02/02/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacı ...'e ait ... plakalı araçta meydana gelen hasarın onarım bedeli ile hasar sebebiyle oluşan değer kaybı bedeli miktarının ne kadar olduğunun belirlenmesi ile belirlenecek hasarın onarım bedeli ile değer kaybı bedelinden, dava açılmadan önce davacı tarafça yapılan başvuru çerçevesinde,... plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesini tanzim eden davalı... Sigorta Anonim Şirketi ile ... plakalı aracın Kasko Sigortası poliçesini tanzim eden ... Anonim Şirketi tarafından ödendiği iddia edilen hasar onarım bedeli ile değer kaybı bedellerinin mahsubu ile bakiye hasar bedeli ve değer kaybı tazminat bedellerinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tazmini ile davacıya verilmesi talebine ilişkin olduğu,
kazanın sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki... plakalı aracı ile ...Sokak üzerinden... Sokak istikametine sağa dönüş yaptığı esnada aracının arka sol yan kısımları ile ... Sokak üzerinde park halinde olan ... plakalı aracın sol yan arka kısımlarına çarpması neticesinde meydana geldiği, kazanın oluşumunda... plakalı araç sürücüsü ...'ın %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, kaza sebebiyle davacıya ait aracın hasar gördüğü, araçta oluşan hasarın onarım bedelinin KDV dahil 6.138,36-TL olduğu, ... plakalı aracın Kasko Sigortası poliçesini tanzim eden dava dışı sigorta şirketi tarafından onarım bedeline mahsuben 6.138,00-TL ödeme yapıldığı, bahsi geçen bedelin... plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesini tanzim eden davalı sigorta şirketi tarafından ... plakalı aracın Kasko Sigortası poliçesini tanzim eden dava dışı sigorta şirketine ödendiği, yapılan ödeme kapsamında hasar onarım bedelinin KDV dahil olarak karşılandığı, ... plakalı aracın kaza tarihindeki hasarsız halinin ikinci el rayiç değerinin 430.000,00-TL, kazadan sonraki hasarlı halinin ikinci el rayiç değerinin 408.000,00-TL olduğu, bu kapsamda araçta oluşan değer kaybı bedelinin 22.000,00-TL olduğu, davalı sigorta şirketinin 31.03.2023 tarihinde davacı vekiline 12.709,40-TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, ödenen bedel mahsup edildiğinde davacı tarafça talep edilebilecek bakiye değer kaybı farkının 9.290,60-TL olduğu, davacı vekilinin 08/02/2024 havale tarihli bedel artırım dilekçesinde 500,00-TL olarak talep ettikleri değer kaybı taleplerini 9.290,60-TL'ye arttırdıklarını beyan ettiği ve artırılan dava değeri üzerinden eksik harcı mahkememiz veznesine yatırdığı, davalılardan ...'ın kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunan araç sürücüsü, davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketinin... plakalı aracın maliki olduğu gözetildiğinde, davalılar ... ve...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketinin haksız fiil tarihinde meydana geldiği, davacı tarafça dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, başvuru evrakının 12/08/2023 tarihi itibariyle sigorta şirketine tebliğ edildiği, sigorta şirketi açısından temerrütün rizikonun ihbarı akabinde 8 iş gününün sona erdiği 25/08/2023 tarihinde vuku bulduğu, açıklanan gerekçeler dahilinde davacı tarafın talep edebileceği bakiye hasar onarım bedeli bulunmadığı anlaşılmakla hasar onarım bedeline yönelik talebin reddine, değer kaybı yönünden ise bedel artırım dilekçesine konu edilen bedelin talep edilebileceği kanaatine varılarak, açıklanan gerekçeler dahilinde davacı tarafın iddialarını usulüne uygun deliller vasıtasıyla kısmen ispatladığı anlaşılmakla, bedel artırım dilekçesi doğrultusunda davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Açılan davanın KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE,
1-a)Hasar onarım bedeli talebinin REDDİNE,
b)Değer kaybı tazminatı talebinin KABULÜNE, 9.260,60-TL maddi tazminatın, 500,00-TL'sine davalı ... ve davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketi yönünden haksız fiil tarihi olan 02/02/2023 tarihinden, davalı... Sigorta Anonim Şirketi yönünden ise poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla ve rizikonun sigorta şirketine ihbarı akabinde 8 iş gününün sona erdiği 29/03/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketi ve... Sigorta Anonim Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'e verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibarıyla alınması gereken 632,60-TL nispi karar ve ilam harcından, davanın açılışı sırasında peşin olarak yatırılan 269,85-TL peşin harç ve 151,00-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 211,75-TL karar ve ilam harcının davalıılardan müştekeren ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 269,85-TL başvurma harcı, 269,85-TL peşin harç ve 151,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 690,70-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 210,00-TL elektronik tebligat, 7,25-TL posta (KEP) masrafı, 4.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.217,25-TL yargılama giderinden davanın kabul oranı dikkate alınarak 4.001,21-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 9.260,60-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalıların kendilerini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 500,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davalılara verilmesine,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A (14) maddesi gereğince ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00-TL zorunlu arabuluculuk yargılama giderinin 163,93-TL'sinindavacıdan alınarak, 3.036,07-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına,
8-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı ... vekilinin, davalı...Birleşik Mağazalar Anonim Şirketi vekilinin, davalı... Sigorta Anonim Şirketi vekilinin ve ihbar olunan ...Sigorta Anonim Şirketi vekilinin yokluklarında, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341/2. maddesi gereğince kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
07/05/2024
Katip ... Hakim...
e-imza e-imza