T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/83 Esas
KARAR NO: 2024/409
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/02/2023
KARAR TARİHİ: 09/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında yapılan ticari işlemlerden dolayı müvekkili şirket, davalı şirkete Türkiyeden müvekkili şirketin bulunduğu ... adresine gönderilmek üzere nar siparişi verdiğini, davalı şirket uluslararası ticari hacmi büyük bir firma olduğunu, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında daha önce yapılan büyük hacimli ticarette hiçbir sorun yaşanmadığını, müvekkili şirket bu sipariş için davalı şirket ile daha önce yaptığı ticaret ve güven ilişkisine dayanarak 97.254,99 USD gönderdiğini, müvekkili şirket bu narların yükleme ve boşaltma süreleri için 7.500,00 USD ile taşıma maliyeti olarak 6.600,00 USD ödediğini, toplam olarak sipariş için müvekkili şirket 111.954,99 USD ödeme yaptığını, müvekkili şirkete davalı tarafından gönderilen 12 konteyner narların çoğu kötü, çürük, bozulmuş ve sipariş edilen kalitede olmaması nedeniyle, müvekkili şirket zaman kaybetmeksizin Uluslararası kabul görmüş bir firma olan ... Denetim Firmasına ...ları denetim, kalite, durum ve analizlerini yaptırdığını, davalı şirket tarafından gönderilen narların bozulmuş olarak gönderilmesi üzerine yapılan testlerin neticesinde oluşan zararın tazmini için davalıya bildirildiğini, davalı şirket çalışanı ve yetkilisi ... aracılığıyla ilk önce bu durumu kabul edip ve ödemenin yapılacağını bildirmesine rağmen daha sonra ticari temayüllere uymayacak şekilde ... adındaki çalışanın bu konuda yetkili olmadığını, ödeme için daha üst yönetici olan ...'tan teyit alınması gerektiği gibi soyut bir cevap yazarak ödemede bulunmadıklarını, müvekkili şirket ile davalı arasında yapılan bütün ticari işlemlere bakıldığında görüleceği üzere işlemlerin hepsini davalı adına hareket eden ve ticaretin yapıldığı dönemde davalı nezdinde çalışan ve davalının çalışanı olan ...'ün yaptığını, müvekkili şirket tarafından sipariş edilen ve parası peşin olarak ödenen narların bozuk, çürük ve bozulmuş olması nedeniyle davalı ilk olarak bu zararları telafi edeceğini ve müvekkil şirketin zararlarını karşılayacağını e-mail ve iletişim araçları ile müvekkili şirkete bildirmesine rağmen davalı şirket bu narlar için ödeme yapmadığı gibi, zararların telafisi için de başka ... göndermediğini belirterek fazlaya ilişkin tüm dava ve talep hakları saklı kalması kaydı ile müvekkili şirketin davalı ile yapılan ticari ilişki nedeniyle davalının ticari ilişki ve hukuka aykırı fiilleri nedeniyle HMK 107. Maddesi belirsiz alacak hükmü gereğince bilahare taleplerini arttırma hakları saklı kalmak üzere şu an belirlenebilir olan 1.000,00 USD kısmının davalı şirketten ödemenin yapıldığı tarihten itibaren en yüksek ticari faizi ile birlikte alınmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan alınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Açılmış olan işbu alacak davası belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, bu hususta davanın reddi gerektiğini, dava dilekçesinde yer alan 111.954,99USD alacağın müvekkili şirketin sebep olduğu zarar olarak kabulü mümkün olmadığını, müvekkili şirket davacı şirket ile yapmış olduğu satış anlaşması gereği, sözleşme niteliğine uygun nitelik ve nicelikte ürünü birden fazla konteynır ile davacı şirkete faturalandırılmak suretiyle gönderildiğini, söz konusu ürünlerin sevk edilmeme, eksik sevk gibi bir kusuru bulunmadığını, dolayısıyla davacının ödemiş olduğu 111.954,99USD karşılığı satış işlemi müvekkili şirketçe yerine getirildiğini, bu noktada yerine getirilen satışın usulüne uygun olup olmaması ayrı bir dava konusu olup, işbu davada zarar olarak iddia olunan 111.954,99USD yapılan satışlara karşılık ödendiğini, ilgili tutarın zarar olduğunun iddiası gerçek dışı olduğunu, davacı şirketin iddiası olan bozulma, çürüme ve renk değiştirme iddialarının kabulü mümkün olmadığını, davacı şirket dilekçesinde zararın telafisi amacıyla başka bir ... göndermediğinden bahsetmişse de bu hususun bahsi dahi iyi niyet içermediğini, zira davacı şirketin bu yönde bir talebi olmadığını, diğer yanda da bozuk olduğu iddia olunan mal ve ürünlerin müvekkili şirkete iadesi de söz konusu olmadığını, bu aşamada kendisine gönderilen malları uhdesinde bulunduran ve müvekkiline iadesi yönünde bir girişimde bulunmayan davacı şirket bu yönde telafi edilmesi gereken bir zarardan bahsetmesi hukuken etik olmadığı gibi hukuka aykırı olduğunu, diğer yandan davacı şirket söz konusu malların imha edildiğine dair her hangi bir rapor müvekkiline sunmadığı gibi dosyaya da sunmadığını, hali hazırda uhdesinde bulunan malların nakde çevrilip çevirilmediği hususu açık olmadığını, bu noktada davacı şirketin merkezi ve kayıtlarının yurt dışında olması da dikkate alınarak bu hususun resmi belge ile dosyaya sunulması lazımken bu noktada hiç bir bilgi verilmediğini belirterek öncelikle usulden davanın reddine, devamında esastan incelemeye geçilmesi halinde dosyanın haksız ve mesnetsiz olması ve yukarıda izah edilen nedenlerle davanın esastan reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davanın, davacı şirket ili davalı şirket arasındaki nar satın alma sözleşmesi uyarınca davacıya 111.954,99 USD ödeme karşılığında gönderilen 12 adet konteynerde bulunan narların ayıplı olduğu ve taraflar arasındaki siparişe uygun olmadığı iddiası ile davacının sözleşme gereğince ödemiş olduğu bedelin iadesi talebine ilişkin olduğu anlaşıldı.
Mahkememizce dosya SMMM bilirkişi, taşıma alanında uzman bilirkişi ve gıda mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek rapor aldırılmıştır. 06/05/2024 havale tarihli bilirkişi raporunda; Mali Yönden Yapılan Tespitlerde; Davalının 2019 – 2020 yılı yasal defterlerinin açılış onaylarının muntazaman yaptırıldığı, birbirini teyit eder vaziyette işli oldukları yine TTK.nun 64/3 maddesinde yer aldığı şekli ile süresi içerisinde 2019 ve 2020 yılının sene sonu e-defter berat ve noter kapanış tasdik onayının mevcut olduğu, buradan hareketle davalı ... Tarım Ve Gıda Ticaret Anonim Şirketi’nin 2019 – 2020 yılı yasal defterleri lehine delil teşkil eder vaziyette olup takdirin mahkemeye ait olduğu, davalı ... Tarım Ve Gıda Ticaret Anonim Şirketi firmasının yasal defter ve dayanağı belgelerinin tetkikinde; taraflar arasındaki ticari çalışmanın davalının yasal defter ve dayanağı belgelerine göre 14.11.2019 tarihinde başlamış olduğu davacı ve davalı taraf arasında imzalanmış olan ticari bir sözleşme bulunmadığı ve 49.980,00.-USD’lik davacı .... firmasının davalı ... Tarım Ve Gıda Ticaret Anonim Şirketi firmasına 16.12.2020 tarihinde yapmış olduğu ödeme ile taraflar arasındaki ticari ilişkinin sonlanmış olduğu, ve buradan hareketle davalı ... Tarım Ve Gıda Ticaret Anonim Şirketi’nin davacı .... Firmasından yasal defter ve dayanağı olan cari hesap ekstresinin karşılığı olarak 16.12.2020 cari hesap/muavin defter tarihi itibari ile 130.866,80-USD Dolar $ karşılığı 1.018.654,59.-TL tutarında alacaklı olduğunun tespit edildiği; davalı ... Tarım Ve Gıda Ticaret Anonim Şirketi tarafından dava konusu edilen mallara ilişkin olarak incelemelerim sırasında sunulan davacı lehine ilişkin olarak düzenlendiği beyan edilen gider pusulasının örneği aşağıdaki şekilde olup ilgili gider pusulasının geçerli olup olmadığına dair tarafınca görüş ve kanaate bulunulması mümkün olmayıp teknik bilirkişiler tarafından değerlendirilmesi gerektiği görüş ve kanaatine varılabileceğini, Gıda Yüksek Mühendisinin Değerlendirmesi; Soğuk zincirin kırılmadan taşınması gerçekleştirilen nar meyvesinin 17.12.2020 tarihinde ...‘e yani soğuk hava deposuna getirilerek taşımanın 28 günde tamamlandığı, kontrollü taşıma ve nakliye koşullarına rağmen çürüme oranının artması ürün istifleme şartlarına uyulmamasından, parti içinde bulunan bazı ezik,yarık,çatlak veya güneş yanığı olan kabukta
kahverengileşme başlamış meyvelerin diğer meyveleri etkileyerek mikrobiyolojik bozulmanın
oluşmasına sebebiyet vermesinden kaynaklandığı, nar meyvesinin % 12’sinin kullanılamayacak durumda olduğu, kalan kısmın ise Kanada pazarı için 1.sınıf meyve ile uyumlu olmayan önemli sorunlar ihtiva ettiği, kullanılabilirliğini yitirmediği için bu meyvenin bir meyve sıkacağı veya işlemciye taşınmasının tavsiye edildiği, ancak bu Pazar mevcut değilse (ikinci sınıf pazarı azaltan mevcut COVID -19 salgını sebebiyle) daha fazla kaybı yaşamamak için çöpe atmanın gerekebileceği, Lojistik ve Taşıma Uzmanı Bilirkişinin Değerlendirmesi; Nar ...sının, ezilme, yarılma, çatlama veya güneş yanığına maruz kalma gibi nedenlerle hasarlanmaması için, ...nın niteliğine uygun şekilde ambalajlanması gerektiği, ambalajlama yükümlülüğünün Davalı ... Tarım Ve Gıda Tic.A.Ş.’de olduğu, nar ...sının olası
risklere karşı korunaklı olacak şekilde ambalajlanmadığı hususlarında tespitlerine yer verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, dava dilekçesi, cevap dilekçesi, bilirkişi raporu ve sair deliller bir bütün olarak incelendiğinde, davacı şirket ili davalı şirket arasındaki nar satın alma sözleşmesi uyarınca davacıya 111.954,99 USD ödeme karşılığında gönderilen 12 adet konteynerde bulunan narların ayıplı olduğu ve taraflar arasındaki siparişe uygun olmadığı iddiası ile davacının sözleşme gereğince ödemiş olduğu bedelin iadesinin talep edildiği dosyada mevcut bilirkişi raporunda belirtildiği üzere soğuk zincirin kırılmadan taşınması gerçekleştirilen nar meyvesinin taşımasının 28 günde tamamlandığı,
kontrollü taşıma ve nakliye koşullarına rağmen çürüme oranının artmasının ürün istifleme şartlarına
uyulmamasından, parti içinde bulunan bazı ezik,yarık,çatlak veya güneş yanığı olan kabukta
kahverengileşme başlamış meyvelerin diğer meyveleri etkileyerek mikrobiyolojik bozulmanın
oluşmasına sebebiyet vermesinden kaynaklandığı, nar meyvesinin % 12’sinin kullanılamayacak durumda olduğu, kalan kısmın ise Kanada pazarı için 1.sınıf meyve ile uyumlu olmayan önemli sorunlar ihtiva ettiği, kullanılabilirliğini yitirmediği için bu meyvenin bir meyve sıkacağı veya işlemciye taşınmasının tavsiye edildiği, ancak bu pazar mevcut değilse (ikinci sınıf pazarı azaltan mevcut COVID -19 salgını sebebiyle) daha fazla kaybı yaşamamak için çöpe atmanın gerekebileceği, dava konusu narların, ezilme, yarılma, çatlama veya güneş yanığına maruz kalma gibi nedenlerle hasarlanmaması için, ...nın niteliğine uygun şekilde ambalajlanması gerektiği, ambalajlama yükümlülüğünün Davalı ... Tarım Ve Gıda Tic.A.Ş.’de olduğu, nar ...sının olası risklere karşı korunaklı olacak şekilde ambalajlanmadığı dolayısıyla davalı tarafından taşınması kararlaştırılan ve dava konusu edilen malların davalının üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemesinden kaynaklı olarak bozulduğu ve bu şekilde sözleşmeye aykırılık meydana geldiği anlaşıldığından davacı tarafından sözleşme kapsamında ödenen bedelin iadesi talebinin kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜNE,
1-1.000,00-USD alacak talebinin KABULÜ İLE, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 99. maddesi gereğince 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizi Hakkında Kanun'un 4/a. maddesi uyarınca 19.04.2021 tarihinden itibaren işleyecek meri en yüksek kısa vadeli banka kredi faizi oranında işleyecek faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası Döviz Satış Kuru Türk Lirası karşılığının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibariyle alınması gereken 2.237,15-TL karar ve ilam harcından, davanın açılışı sırasında peşin olarak yatırılan 321,06-TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.916,09-TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 90,00-TL elektronik tebligat, 1,25-TL (KEP) posta masrafı, 6.600,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.691,25-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 321,06-TL peşin harç ve 179,90-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 500,96-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 17.900,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 1.560,00-TL zorunlu arabuluculuk yargılama giderinin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
6-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda HMK'nun 343 ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek bir dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/07/2024
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı