T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/85
KARAR NO: 2023/889
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/02/2023
KARAR TARİHİ: 23/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ...plakalı aracın kusuru bulunmadığını, 01.09.2022 tarihinde meydana gelen kazada aracına çarpılması sonucu maddi hasara uğradığını, davalı sigorta şirketi teminatı altında olan ... plakalı aracın... no'lu ZMMS poliçesinden... nolu dosya açıldığını, davalı sigorta şirketinin gönderdiği eksper raporunda 102.069,14 TL yedek parça tutarı, 67.626,59 TL *4 66,25 iskonto yaparak 34.442,58 TL ve işçilik 12.900,00 TL toplamda KDV Dahil 55.864,24 TL tespit yaptığını, ... plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunu, fakat raporda yedek parçaların orijinal olarak tedarik edilmediğini, çıkma ve muadil parça kullanıldığını, kaza sonrası müvekkil aracında değer kaybı olduğunu, müvekkilinin aracını onarım süresi boyunca kullanamadığını, arz olunan nedenlerle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, her iki davalı yönünden eksik ödenen hasar tazminatı farkı olarak, şimdilik 10,00 TL'nin... Sigorta A.Ş. yönünden 17.09.2022 den, diğer davalı ... yönünden ise haksız ftil tarihi olan 01.09.2022 tarihinden itibaren, değer kaybı tazminatı farkı olarak şimdilik 10,00 TL' nin... Sigorta yönünden 17.09.2022 den, diğer davalı ... yönünden ise haksız fiil tarihi olan 01.09.2022 den itibaren, işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, sadece davalı ... yönünden ikame araç tazminatı olarak şimdilik 10,00 TL'nin, haksız fiil tarihi olan 01.09.2022 den itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, uzman görüş ücreti bedeli olan 1.400,00 TL ve diğer yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil sigorta şirketi tarafından davacıya 17.10.2022 tarihinde 9.545,39 TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, mevcut hasarda sağ ön çamurluk plastik aksam olması ve 28.11.2010 tarihinde hasar kaydı olmasından değerlendirmeye alınmadığını, müvekkil şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, başvuru sahibinin müvekkil şirkete başvurması sonucu ... no'lu hasar dosyası açıldığı ve eksper raporuna göre davacıya 27.09.2022 tarihinde 49.664,00 TL ödeme yapıldığını, karşı tarafın başvuru öncesinde temin ettiği ekspertiz raporunun ücretinin müvekkil şirket sorumluluğunda olmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, müvekkil şirketten tahsili talep edilen faiz türünün hatalı olduğunu, açıklanan nedenlerle ve Sayın Mahkemece re'sen gözetilecek nedenlerle, müvekkil şirketin dava konusu olaya ilişkin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığının tespiti ile davanın müvekkil şirket yönünden reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; Davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağından reddine, dava konu kazada tarafına %100 kusuru verildiğini, ancak kazanın kendisinin kusuru nedeniyle gerçekleşmediğini, meydana gelen kaza ile ilgili yeniden kusur raporu alınması gerektiğini, davacının aracının hasar bedelinin diğer davalı... Sigorta tarafından karşılandığını, davacıya ait aracın taraflar arasında mutabık kalınarak tamir edildiğini, davacının aracında meydana gelen değer kaybının kendisine ödendiğini, davacının araç mahrumiyet bedeli talebinin de haksız ve fahiş olduğunu, talebin reddinin gerektiğini, açıklanan sebeplerle iş bu haksız ve hukuka aykırı davanın reddi ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
1-İzmir Arabuluculuk Bürosunun ... Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı,
2-Davalı... Sigorta Anonim Şirketi nezdinde davalı ... TC Kimlik numaralı ...'e ait... plakalı araca ait olarak düzenlenen ... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi, 01/09/2022 tarihinde meydana geldiği iddia olunan trafik kazası kapsamında davacı... tarafından yapılan başvuruya ilişkin olarak başvuru evrakları ile başvurunun kuruma tebliğini gösterir tebligat evrakları, başvuru neticesinde varsa açılan hasar dosyası, başvuru neticesinde varsa davacıya yapılan ödemeleri gösterir ödeme evrakları,
3-Türkiye Noterler Birliği nezdinde dava konusu trafik kazasının gerçekleştiği 01/09/2022 tarihi ve mevcut durum itibarıyla ... plakalı araç ile ... plakalı araca ait trafik tescil ve ruhsat belgeleri,
4-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi nezdinde davacı...'un ait ... plakalı araca ait tramer kayıtları,
5-Bilirkişi heyetinin 03/07/2023 havale tarihli raporları,
6-Sair deliller.
DAVA KONUSU:
Açılan dava, 01/09/2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacı ...'a ait ...plakalı araçta meydana gelen hasarın onarım bedeli, hasar sebebiyle oluşan değer kaybı bedeli ve ikame araç bedeli miktarlarının belirlenmesi ile belirlenen hasar onarım bedeli ile değer kaybı bedelinin davalı ... yönünden haksız fiil tarihi olan 01/09/2022 tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden ise 17/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, ikame araç bedelinin ise kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacıya verilmesi taleplerine ilişkindir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Haksız fiil, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesinde; ''Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 50. maddesinde ise ''Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.'' hükmü yer almaktadır.
Haksız fiil öğretide hukuka aykırı zarar verici fiil olarak tanımlanmakta ve unsurları; eylem, hukuka aykırılık, zarar, kusur ve illiyet bağı olarak belirlenmektedir. Buna göre haksız fiilden bahsedebilmek için hukuka aykırı bir eylem bulunmalı, bu eylemden bir zararın doğması zararlandırıcı eylemde bulunan kişinin kusurlu bulunması ve zarar ile kusur arasında illiyet bağının olması gerekmektedir.
Bu beş unsurun varlığı halinde zarar veren kişi eylemden dolayı zarara uğrayan kişi ya da kişileri maddi ve manevi zararlarını karşılamak durumundadır. Türk Medeni Kanunu’nun 6. maddesine göre haksız fiilin unsurlarını ispat etme yükü davacıdadır. Davacı zararı haksız eylemi ve zarar ile haksız eylem arasındaki illiyet bağını ispat etmek durumundadır.
Hakim, kusurlu veya hukuka aykırı bir fiili ile başkasına zarar verenin kusur durumunu, zararın ağırlını ve oluşan durumun özelliklerini gözeterek uygun ve hakkaniyete uygun bir tazminat belirler.
Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekmektedir.
Sorumluluk sigortaları 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve devamı maddelerinde ''Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.'' şeklinde düzenlenmiştir. Sorumluluk sigortalarında sigorta şirketi tarafından zararı karşılanan kişi sigorta sözleşmesinin tarafı değildir. Sigorta ettiren kendisi ya da sorumluluğu altında bulunan kişiler tarafından üçüncü kişilere verilecek zararları sigorta şirketine ödediği prim karşılığında sigorta ettirmektedir. Sorumluluk sigortası, sigorta ettirenin üçüncü kişilere vereceği zararları teminat altına alırken hem üçüncü kişiyi hem de sigortalıyı koruma altına alan bir sigorta türüdür.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve 1486. maddelerinde yapılan düzenlemeye göre sorumluluk sigortalarını isteğe bağlı sigortalar ile zorunlu sigortalar olarak ikiye ayırmak gerekir.
Tehlike sorumluluklarında üçüncü kişilerin zararının karşılanması amacıyla bazı alanlarda kamu yararı ve zarar görenlerin korunması gerekçesi ile sorumluluk sigortası yaptırmak yasal zorunluluk haline getirilmiştir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun da 1483 ve 1484. maddelerinde de zorunlu sorumluluk sigortalarında uygulanacak hükümler ayrıca düzenlenmiştir. Bu düzenlemelere göre zorunlu sigortalarda sigorta şirketinin zarar gören üçüncü kişiye karşı olan sorumluluğu kanundan doğan bir sorumluluktur. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 13. maddesi ile bazı hallerde Bakanlar Kurulu'na da zorunlu sigortalar ihdas etme yetkisi verilmiştir. Zorunlu sorumluluk sigortalarının kamu yararı taşıması ve yapılmasının yasa ile zorunlu kılınması nedeniyle zorunlu sigortalarda zarar görenlerin korunması amacıyla bazı düzenlemeler yapılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, ''İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/1. maddesinde, ''Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/son. maddesinde ise, ''İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.'' hükmüne yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, ''sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.'' düzenlemesi yapılmıştır.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir. (EREN Fikret, Borçlar Hukuku, 9. B, s. 631 vd.; KILIÇOĞLU Ahmet, Borçlar Hukuku, 10. B., s. 264 vd.).
2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.
Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.
Burada kanun koyucu zarar görenin kusuru nispetinde indirim yapılabileceğini öngörmüş ve indirimi zorunlu tutmayarak hâkimin taktirine bırakmıştır. Uygulama ve öğretide de (S. Ünan, “Ergün A. Çetingil ve Rayegan Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı 2007”, s. 1180) bu husus kabul edilmektedir.
Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı KTK’nın 91. maddesiyle de; işletenin aynı Kanun’un 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatları kapsamında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 90. maddesinde; ''Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.'' hükmü düzenlenmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.5. Bölümünde belirtilen 'Kapsama Giren Teminat Türleri' başlığı altında bulunan (a) bendinde 'Maddi Zararlar Teminatı' kapsamında araçta meydana gelen değer kaybı da sayılmıştır.
İlgili maddede Maddi Zararlar Teminatı; ''Hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır.'' olarak tanımlanmıştır.
Türkiye Noterler Birliğine müzekkere yazılarak kazaya karışan araçlara ait ruhsat ve tescil belge ve bilgileri dosya arasına alınmıştır.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacı tarafa ait araca ilişkin tramer kayıtları temin edilmiştir.
Davalı... Sigorta Anonim Şirketine müzekkere yazılarak, davalı...TC Kimlik numaralı ...'e ait... plakalı araca ait olarak düzenlenen ... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinin, 01/09/2022 tarihinde meydana geldiği iddia olunan trafik kazası kapsamında davacı...TC Kimlik numaralı... tarafından yapılan başvuruya ilişkin olarak başvuru evrakları ile başvurunun kuruma tebliğini gösterir tebligat evraklarının, başvuru neticesinde varsa açılan hasar dosyasının, başvuru neticesinde varsa davacıya yapılan ödemeleri gösterir ödeme evraklarının eksiksiz olarak mahkememize gönderilmesi istenilmiş, müzekkere cevabında gönderilen evrak ve kayıtlar dosya arasına alınmıştır.
Her ne kadar davalı ... tarafından iş bu davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasından davacı tarafın hukuki yararının bulunmadığından bahisle dava şartı yokluğunda usulden reddine karar verilmesi talep edilmiş ise de, yerleşik Yargıtay İçtihatları ve Bölge Adliye Mahkemesi kararları göz önünde bulundurulduğunda davaya konu trafik kazasının gerçekleşmesinde kazaya karışan araçların kusur oranlarının ve davacıya ait araçta oluşan hasar ve değer kaybı miktarlarının hesaplanmasının teknik bilirkişilerce yapılabileceği, tarafın teknik bilirkişiler vasıtasıyla belirlenebilecek hususları kendi başına belirleyerek dava açmasının kendisinden beklenemeyeceği göz önünde bulundurularak, davalı ...'in hukuki yarar yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesi talebinin reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Gerekli bilgi ve belgelerin temini akabinde dosyanın mahkememizce resen belirlenecek bir trafik alanında uzman ve bir otomotiv alanında uzman bilirkişiden oluşan heyete tevdi ile dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, 01/09/2022 tarihli trafik kazası tespit tutanağı, hasar dosyası, ödeme evrakları, dava konusu araca ait yurt dışı tamirat evrakları, dava konusu aracın emsallerine ilişkin ilan suretleri ve sair hususlar göz önünde bulundurularak, ... plakalı araç sürücüsü ile ...plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun hangi maddelerini ihlal etmek suretiyle dava konusu olan ve 31/07/2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının oluşumuna sebebiyet verdikleri hususu ile trafik kazası sonucunda davacıya ait ...plakalı araçta meydana gelen hasar miktarı ve hasarın onarım bedelinin ne kadar olduğu, tamirat evraklarının dava konusu trafik kazası ve hasar ile uyumlu olup olmadığı, tamirat bedellerinin ve ekspertiz ücreti bedelinin piyasa koşullarına göre makul olup olmadığının da değerlendirilmesi suretiyle, aracın makul tamirat süresinin ne kadar olduğunun, kaza tarihi itibariyle aracın muadilinin günlük ne kadar bedelle temin edilebileceği ve bu çerçevede tamirat süresince davacı tarafça edinilmek durumunda kalınan ikame araç bedelinin ne kadar olduğu, ayrıca hasar sebebiyle dava konusu araçta varsa oluşan değer kaybı bedelinin yerleşik Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın dava konusu kazadan önceki hasarsız ikinci el bedeli ile kazadan sonraki hasarlı ikinci el bedeli arasındaki fark esas alınmak suretiyle belirlenerek, dava açılmadan önce davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa yapılan ödemeler de dikkate alınarak düzenlenecek raporun mahkememize sunulması istenilmiş, bilirkişi heyeti 03/07/2023 havale tarihli raporlarında sonuç olarak; kazanın meydana gelmesinde ... plakalı otomobil sürücüsü...'ın tehlikeli şekilde şerit değiştirip şerit ihlali yaptığından dolayı kazanın oluşumunda etken olduğunu, ... plakalı otobüs sürücüsü ...'in atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda etken olmadığını, ...plakalı otomobil sürücüsü...'un atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda etken olmadığını, aracın hasar bakımından gerçek zararının eş değer parça ile onarım yapılması halinde araçtaki hasar bedeli olarak yedek parça toplamının iskontolu KDV hariç 34.442,58-TL olacağı ve işçilik bedelinin KDV hariç 12.900,00-TL olmak üzere araçtaki toplam hasar bedelinin KDV hariç 47.342,58-TL, işçilik KDV'si olarak 2.322,00-TL KDV ilavesi ile servisin yapmış olduğu toplam masrafın KDV dahil 49.664,58 TL olacağı, bakiye hasar onarım bedelinin KDV dahil karşılanmış olduğunu, aracın hasar bakımından gerçek zararının iskontosuz ve orijinal parça kullanımı ile onarım bedeli olan, KDV dahil 124.117,69-TL yönünde olması durumunda, bakiye hasar bedelinin KDV Dahil (124.117.69-TL - 49.664.58-TL) 74.453,11-TL daha ek hasar ödemesi gerektiğini, ...plaka sayılı aracın 2. el satışı esnasında değer kaybı bedelinin 7.500,00-TL olabileceğini, sigorta şirketinin 17.10.2022 tarihinde 9.545,39-TL değer kaybı ödemesi yapmış olması nedeniyle değer kaybı bedelinin karşılanmış olduğunu, 613,91-TL ekspertiz bedelinin ve 375,69-TL değer kaybı tespit bedelinin makul bir değer olduğunu, yargılama gideri sayılıp sayılmayacağı veya gerçek zarar olup olmadığı hukuki bir konu olması nedeniyle değerlendirmesi ve takdirinin mahkemeye ait olduğunu, ...plaka sayılı aracın onarım süresi boyunca 1.750,00-TL ikame araç talebi oluşabileceğini mütalaa etmişlerdir.
Davacı vekilinin bilirkişi heyetinin 03/07/2023 havale tarihli raporlarına karşı itirazlarının, değer kaybı bedelinin serbest piyasa araştırması yapılmak ve yapılan araştırma sonuçlarına raporda somut verilmek suretiyle belirlendiği anlaşılmakla reddine, sair itiraz ve beyanların ise hukuki değerlendirmeye muhtaç konulardan olmaları sebebiyle esas hakkındaki hükümle birlikte mahkememizce değerlendirilmelerine karar verilmiştir.
Davalı ...'in bilirkişi heyetinin 03/07/2023 havale tarihli raporlarına karşı itirazlarının, tramer kayıtlarında dava konusu aracın bir adet kazasının gözüktüğü, raporda dava konusu aracın önceki kazada aldığı hasarlar değerlendirilmiş olmakla birlikte, aracın rayiç değeri ile hasarın onarım bedeli gözetildiğinde onarım bedelinin aracın rayiç değerinin %50'sini aşmaması sebebiyle aracın pert total işlemine tabi tutulmasına gerek olmadığı, dava konusu trafik kazasında kusuru bulunan gerçek veya tüzel kişi ile kusurlu sürücünün sevk ve idaresindeki aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile Kasko Sigortası poliçelerini tanzim eden sigorta şirketlerinin kazada aracı hasar gören gerçek veya tüzel kişinin gerçek zararını tazmin etmekle yükümlü oldukları, gerçek zarar bedelinin ise orijinal parçalar ile onarım yapılması ile oluşacak onarım bedelinin iskontosuz ve KDV dahil olmak üzere hesaplanması gerektiği, kamera kayıtları da izlenmek suretiyle tanzim edildiği anlaşılan 01/09/2022 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağında belirtildiği üzere kazanın ... plakalı araç sürücüsü davalı ...'in hatalı ve ani şerit değiştirmesi neticesinde meydana geldiği gözetildiğinde kusur atıflarının makul ve yerinde olduğu, değer kaybı bedelinin serbest piyasa araştırması yapılmak ve yapılan araştırma sonuçlarına raporda somut verilmek suretiyle belirlendiği, ikame araç bedelinin talep edilebilmesi için aracı hasar gören gerçek veya tüzel kişinin fiili olarak ikame araç kullanıp kullanmamasının bir ehemmiyetinin bulunmadığı anlaşılmakla reddine karar verilere yargılamaya devam olunmuştur.
Davalı... Sigorta Anonim Şirketi vekilinin bilirkişi heyetinin 03/07/2023 havale tarihli raporlarına karşı itirazlarının, dava konusu trafik kazasında kusuru bulunan gerçek veya tüzel kişi ile kusurlu sürücünün sevk ve idaresindeki aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile Kasko Sigortası poliçelerini tanzim eden sigorta şirketlerinin kazada aracı hasar gören gerçek veya tüzel kişinin gerçek zararını tazmin etmekle yükümlü oldukları, gerçek zarar bedelinin ise orijinal parçalar ile onarım yapılması ile oluşacak onarım bedelinin iskontosuz ve KDV dahil olmak üzere hesaplanması gerektiği anlaşılmakla reddi, sair itiraz ve beyanların ise hukuki değerlendirmeye muhtaç konulardan olmaları sebebiyle esas hakkındaki hükümle birlikte mahkememizce değerlendirilmeleri yönünde ara karar tesis edilmiştir.
12/10/2022 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağı ile taraflarca itiraza uğramayan bilirkişi heyetinin 29/08/2023 havale tarihli raporları ve kazanın meydana geliş şekilde birlikte değerlendirilerek; dava konusu trafik kazasının ... plakalı araç sürücüsü...'ın %100 oranında asli ve tam kusuru neticesinde meydana geldiği kabul olunarak yargılamaya devam olunmuştur.
Davacı vekilinin 23/10/2023 havale tarihli bedel arttırım dilekçesi ile dava dilekçesinde hasar bedeli yönünden 10,00-TL olarak belirttikleri dava değerini 74.453,11-TL'ye, ikame araç bedeli yönünden 10,00-TL olarak belirttikleri dava değerini 1.750,00-TL'ye artırdıklarını beyan ettiği ve artırılan dava değeri üzerinden eksik harcı mahkeme veznesine yatırdığı görülmüştür.
Davalı ...'in dava konusu trafik kazasına karışan ... plakalı aracın maliki olduğu gözetildiğinde, bahsi geçen davalının haksız fiil tarihi olan 01/09/2022 tarihi itibariyle temerrüte düştüğü izahtan varestedir.
Davacı tarafça dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, başvuru evrakının 29/09/2022 tarihi itibariyle sigorta şirketine tebliğ edildiği, sigorta şirketi açısından temerrütün rizikonun ihbarı akabinde 8 iş gününün sona erdiği 12/10/2022 tarihinde vuku bulduğu anlaşılmaktadır.
Tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, İzmir Arabuluculuk Bürosunun ...Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı, davalı... Sigorta Anonim Şirketi nezdinde davalı ...TC Kimlik numaralı ...'e ait... plakalı araca ait olarak düzenlenen... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi, 01/09/2022 tarihinde meydana geldiği iddia olunan trafik kazası kapsamında davacı... tarafından yapılan başvuruya ilişkin olarak başvuru evrakları ile başvurunun kuruma tebliğini gösterir tebligat evrakları, başvuru neticesinde varsa açılan hasar dosyası, başvuru neticesinde varsa davacıya yapılan ödemeleri gösterir ödeme evrakları, Türkiye Noterler Birliği nezdinde dava konusu trafik kazasının gerçekleştiği 01/09/2022 tarihi ve mevcut durum itibarıyla ... plakalı araç ile ... plakalı araca ait trafik tescil ve ruhsat belgeleri, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi nezdinde davacı...'un ait ... plakalı araca ait tramer kayıtları, bilirkişi heyetinin 03/07/2023 havale tarihli raporları ve sair deliller birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu uyuşmazlığın 01/09/2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacı ...'a ait ...plakalı araçta meydana gelen hasarın onarım bedeli, hasar sebebiyle oluşan değer kaybı bedeli ve ikame araç bedeli miktarlarının belirlenmesi ile belirlenen hasar onarım bedeli ile değer kaybı bedelinin davalı ... yönünden haksız fiil tarihi olan 01/09/2022 tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden ise 17/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, ikame araç bedelinin ise kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacıya verilmesi taleplerine ilişkin olduğu, dava konusu trafik kazasının sürücü...'ın idaresindeki ... plakalı otomobili ile, İzmir yolu istasyon köprülü kavşak alt yolda üçgen köprülü kavşak istikametine, belediye mobese kamera görüntülerine göre, iki şeritli olun sol şeridinde seyrederken, Ankara yolu ile Acıpayam yolu ayırımına yaklaşırken aniden sağ şeride geçmesiyle aracının arka kısımlarına, geriden sağ şeritte Acıpayam yolu üçgen köprü üst yol istikametine seyreden, sürücü ... idaresindeki ... plakalı ticari otobüsünün ön kısımlarıyla çarpması, sola manevra yapmak isterken, sol ön köşe kısımları ile sol şeritte Ankara yolu istikametine seyreden, sürücü... idaresindeki ...plakalı otomobilin sağ yan kısımlarına çarpması ile ve ...plakalı aracın da sol ön teker kısımlarını orta ayırıcı bordür taşlarına çarpması neticesinde meydana geldiği, kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü...'ın %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait ...plakalı araçta meydana gelen hasar bedelinin, orijinal yedek parça bedelleri iskontosuz olarak hesaplanması ile KDV bedeli dahil olmak üzere 124.117,69-TL olduğu, aracın kazadan önceki hasarsız halinin ikinci el değerinin 260.000,00-TL, kaza sonrasındaki hasarlı halinin ikinci el değerinin ise 252.500,00-TL olduğu, dava konusu aracın makul tamirat süresinin 7 gün olması ve muadil bir aracın günlük 250,00-TL bedelle temin edilebileceği gözetildiğinde ikame araç bedelinin ise 1.750,00-TL olduğu, dava açılmadan önce yapılan başvuru çerçevesinde davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa hasar onarım bedeli yönünden 49.664,58-TL, değer kaybı bedeli yönünden ise 9.545,39-TL ödeme yapıldığı, yapılan ödemelerin mahsubu neticesinde davacı tarafça talep edilebilecek bakiye tazminat bedellerinin hasarın onarım bedeli yönünden 74.453,11-TL ve ikame araç bedeli yönünden 1.750,00-TL olduğu, değer kaybı bedeli tazminatı alacağının ise dava açılmadan önce karşılanmış olduğu, davacı vekilinin 23/10/2023 havale tarihli bedel arttırım dilekçesi ile dava dilekçesinde hasar bedeli yönünden 10,00-TL olarak belirttikleri dava değerini 74.453,11-TL'ye, ikame araç bedeli yönünden 10,00-TL olarak belirttikleri dava değerini 1.750,00-TL'ye artırdıklarını beyan ettiği ve artırılan dava değeri üzerinden eksik harcı mahkeme veznesine yatırdığı, davalı ...'in dava konusu trafik kazasına karışan ... plakalı aracın maliki olduğu gözetildiğinde, bahsi geçen davalının haksız fiil tarihi olan 01/09/2022 tarihi itibariyle temerrüte düştüğü, davacı tarafça dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, başvuru evrakının 29/09/2022 tarihi itibariyle sigorta şirketine tebliğ edildiği, sigorta şirketi açısından temerrütün rizikonun ihbarı akabinde 8 iş gününün sona erdiği 12/10/2022 tarihinde vuku bulduğu, açıklanan gerekçeler dahilinde dava dilekçesi ve bedel artırım dilekçesi çerçevesinde davacı tarafın iddialarını usulüne uygun deliller vasıtasıyla hasar onarım bedeli ve ikame araç bedeli yönünden ispatladığı, değer kaybı bedeli yönünden ise davanın ispatlanamadığı anlaşılmakla, açılan davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Açılan davanın KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE,
1-a)Hasar onarım bedeli tazminatı talebinin KABULÜNE, 74.453,11-TL maddi tazminatın davalı ... yönünden haksız fiil tarihi olan 01/09/2022 tarihinden, davalı... Sigorta Anonim Şirketi yönünden ise bakiye poliçe limiti olan 40.790,03-TL ile sınırlı olmak kaydıyla ve rizikonun sigorta şirketine ihbarın akabinde 8 iş gününün sona erdiği 12/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılar ... ve... Sigorta Anonim Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı...'a verilmesine,
b)Değer kaybı bedeli tazminatı talebinin REDDİNE,
c)İkame araç bedeli tazminatı talebinin KABULÜNE, 1.750,00-TL maddi tazminatın haksız fiil tarihi olan 01/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacı...'a verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibarıyla alınması gereken 5.205,43-TL nispi karar ve ilam harcından, davanın açılışı sırasında peşin olarak yatırılan 179,90-TL peşin harç ile 1.301,10-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 3.724,43-TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 179,90-TL başvurma harcı, 179,90-TL peşin harç ve 1.301,10-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.660,90-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 70,00-TL elektronik tebligat, 261,00-TL normal tebligat, 3.000,00-TL bilirkişi ücreti ve 6,25-TL müzekkere (KEP) posta ücreti olmak üzere toplam 3.337,25-TL yargılama gideri üzerinden kabul miktarına göre hesap ve takdir olunan 3.336,81-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca kabul miktarı üzerinden hesap ve takdir olunan 17.900,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı... Sigorta Anonim Şirketinin kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca red miktarı üzerinden hesap ve takdir olunan 10,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-7155 sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun'un 23/14. maddesi gereğince ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00-TL zorunlu arabuluculuk yargılama gideri üzerinden kabul miktarına göre hesap ve takdir olunan 3.119,59-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, 0,41-TL'sinin ise davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
8-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı... Sigorta Anonim Şirketi vekili ile davalı ...'in yokluğunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer ya da başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.23/11/2023
Katip ...
E imza
Hakim ...
eimza