T.C.
İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/960
KARAR NO : 2025/21
DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 14/12/2023
KARAR TARİHİ : 09/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin mülkiyetinde bulunan... tescil plakalı araç ile ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin mülkiyetinde bulunan ... tescil plakalı araç arasında 12/05/2023 tarihinde İzmir İli, Torbalı İlçesinde trafik kazası meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı aracın o esnadaki sürücüsü olan...'in kusurlu davranışlarının etkili olduğunu, kaza tespit tutanağının incelenmesinden de davalı araç sürücüsünün müvekkilin eait aracı takiben hareket ettiğı sırada takip mesafesine ilişkin kurallara uyulmaması sonucu trafik kazasına sebebiyet verdiğini, bu arkadan çarpma eyleminin etkisiyle dönel kavşak bağlantı noktasına doğru sürüklenen müvekkiline ait aracın, dönel kavşakta dönüş yapmakta olan... tescil plakalı ağır tonajlı araca ön bölümleriyle çarparak durabildiğini, bu şekilde zincirleme trafik kazası meydana geldiğini, müvekkili aracının kaza nedeniyle değerinin düştüğünü, değer kaybı oluştuğunu, onarımı esnasında araçtan mahrum kalındığını beyan etmekle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 500,00-TL değer kaybı tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, 500,00-TL mahrumiyet bedeli tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek olan kanuni faizi ile birlikte davalılar ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile...'den müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı ...Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; yasal süre dolmadan açılan dava hukuka aykırı olup davanın usulden reddi gerektiğini, belirsiz alacak talepli davası yasal düzenlemeye aykırı olduğunu, zamanaşımı yönünden reddi gerektiğini, ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde 06.10.2022/2023 vadeli,... Numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ve azami 120.000,00-TL limitle sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun
sigortalısının kusuru oranında olduğunu, 12.05.2023 tarihli trafik kazası nedeniyle davacı aracında meydana gelen hasara ilişkin olarak müvekkili şirket tarafından davacıya ait aracın kasko sigortacısı olan ... A.Ş.’ye rücuen 82.710,60-TL hasar ödemesi yapıldığını, değer kaybı bedelinin tespiti amacıyla tayin edilen bağımsız ve uzman eksper marifeti ile inceleme yapıldığını, davacı aracında oluşan değer kaybı bedeli tespit edildiğini ve 120.000,00-TL poliçe teminat limitinden bakiye kalan 37.289,40-TL değer
kaybının davacı tarafa 05.09.2023 tarihinde ödendiğini, yapılan bu ödemelerle müvekkili şirketin
sorumluluğunun sona erdiğini, genel şartlara göre hesaplama yapılması gerektiğini, davacıya ait aracın eski hasar kaydı bilgileri ile eski hasar kaydı olması halinde eski hasarlı parçaların bildirilmesinin sigorta bilgi gözetim merkezinøe yazılacak müzekkere ile celbini talep ettiklerini, araç mahrumiyet bedeli taleplerinin poliçe teminat kapsamında olmadığını, kaza tarihinden itibaren avans faizi talebinin yasal düzenlemeye aykırı olduğunu beyan etmekle, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasın karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
1-İzmir Arabuluculuk Bürosunun...Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı,
2-Davacı ... ile davalı...'e ait vukuatlı nüfus aile kayıt örnekleri,
3-Davalı şirkete ait ticaret sicil kayıtları,
4-12/05/2023 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağı,
5-Davalı ...Anonim Şirketi nezdinde ... plakalı araca ilişkin olarak düzenlenen... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi, 12/05/2023 tarihli trafik kazasına ilişkin olarak davacı tarafından şirkete yapılan başvuru dilekçesi, dilekçenin şirkete ulaştığı tarihi gösterir tebligat evrakları, hasar dosyası ve davacıya ödeme yapılıp yapılmadığını ilişkin evrak ve kayıtlar,
6-26/12/2022 kaza tarihi ve mevcut durum itibarıyla... plakalı ve ... plakalı araçlara ait trafik tescil ve ruhsat belgeleri,
7-Sigorta Bilgi ve Gözlem Merkezi nezdinde... plakalı araca ait olarak bulunan tramer kaydı,
8-Bilirkişi heyetinin 09/09/2024 havale tarihli raporları,
9-Davacı vekili tarafından sunulan 27/09/2024 havale tarihli bedel artırım dilekçesi,
10-Sair deliller.
DAVA KONUSU :
Açılan dava, 12/05/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacı ...ya ait... plakalı araçta meydana gelen hasar sebebiyle oluşan değer kaybı bedeli ile ikame araç bedelinin belirlenmesi ile belirlenecek değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, ikame araç bedelinin ise kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ...Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesi taleplerine ilişkindir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Haksız fiil, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 maddesinde; ''Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 50. maddesinde ise ''Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.'' hükmü yer almaktadır.
Haksız fiil öğretide hukuka aykırı zarar verici fiil olarak tanımlanmakta ve unsurları; eylem, hukuka aykırılık, zarar, kusur ve illiyet bağı olarak belirlenmektedir. Buna göre haksız fiilden bahsedebilmek için hukuka aykırı bir eylem bulunmalı, bu eylemden bir zararın doğması zararlandırıcı eylemde bulunan kişinin kusurlu bulunması ve zarar ile kusur arasında illiyet bağının olması gerekmektedir.
Bu beş unsurun varlığı halinde zarar veren kişi eylemden dolayı zarara uğrayan kişi ya da kişileri maddi ve manevi zararlarını karşılamak durumundadır. Türk Medeni Kanunu’nun 6.maddesine göre haksız fiilin unsurlarını ispat etme yükü davacıdadır. Davacı zararı haksız eylemi ve zarar ile haksız eylem arasındaki illiyet bağını ispat etmek durumundadır.
Hakim, kusurlu veya hukuka aykırı bir fiili ile başkasına zarar verenin kusur durumunu, zararın ağırlını ve oluşan durumun özelliklerini gözeterek uygun ve hakkaniyete uygun bir tazminat belirler.
Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekmektedir.
Sorumluluk sigortaları 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve devamı maddelerinde ''Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.'' şeklinde düzenlenmiştir. Sorumluluk sigortalarında sigorta şirketi tarafından zararı karşılanan kişi sigorta sözleşmesinin tarafı değildir. Sigorta ettiren kendisi ya da sorumluluğu altında bulunan kişiler tarafından üçüncü kişilere verilecek zararları sigorta şirketine ödediği prim karşılığında sigorta ettirmektedir. Sorumluluk sigortası, sigorta ettirenin üçüncü kişilere vereceği zararları teminat altına alırken hem üçüncü kişiyi hem de sigortalıyı koruma altına alan bir sigorta türüdür.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve 1486. maddelerinde yapılan düzenlemeye göre sorumluluk sigortalarını isteğe bağlı sigortalar ile zorunlu sigortalar olarak ikiye ayırmak gerekir.
Tehlike sorumluluklarında üçüncü kişilerin zararının karşılanması amacıyla bazı alanlarda kamu yararı ve zarar görenlerin korunması gerekçesi ile sorumluluk sigortası yaptırmak yasal zorunluluk haline getirilmiştir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun da 1483 ve 1484. maddelerinde de zorunlu sorumluluk sigortalarında uygulanacak hükümler ayrıca düzenlenmiştir. Bu düzenlemelere göre zorunlu sigortalarda sigorta şirketinin zarar gören üçüncü kişiye karşı olan sorumluluğu kanundan doğan bir sorumluluktur. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 13. maddesi ile bazı hallerde Bakanlar Kurulu'na da zorunlu sigortalar ihdas etme yetkisi verilmiştir. Zorunlu sorumluluk sigortalarının kamu yararı taşıması ve yapılmasının yasa ile zorunlu kılınması nedeniyle zorunlu sigortalarda zarar görenlerin korunması amacıyla bazı düzenlemeler yapılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, ''İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/1. maddesinde, ''Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/son. maddesinde ise, ''İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.'' hükmüne yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, ''sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.'' düzenlemesi yapılmıştır.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir. (EREN Fikret, Borçlar Hukuku, 9. B, s. 631 vd.; KILIÇOĞLU Ahmet, Borçlar Hukuku, 10. B., s. 264 vd.).
2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.
Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.
Burada kanun koyucu zarar görenin kusuru nispetinde indirim yapılabileceğini öngörmüş ve indirimi zorunlu tutmayarak hâkimin taktirine bırakmıştır. Uygulama ve öğretide de (S. Ünan, “Ergün A. Çetingil ve Rayegan Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı 2007”, s. 1180) bu husus kabul edilmektedir.
Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 91. maddesiyle de; işletenin aynı Kanunun 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatları kapsamında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesinde; ''Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.'' hükmü düzenlenmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.5. Bölümünde belirtilen 'Kapsama Giren Teminat Türleri' başlığı altında bulunan (a) bendinde 'Maddi Zararlar Teminatı' kapsamında araçta meydana gelen değer kaybı da sayılmıştır.
İlgili maddede Maddi Zararlar Teminatı; ''Hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır.'' olarak tanımlanmıştır.
Her ne kadar davalı ...Anonim Şirketi vekilince iş bu davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında davacı tarafın hukuki yararının bulunmadığı iddiası ile davanın dava şartı yokluğunda usulden reddine karar verilmesi talep edilmiş ise de, yerleşik Yargıtay İçtihatları ve Bölge Adliye Mahkemesi kararları göz önünde bulundurulduğunda davaya konu trafik kazasının gerçekleşmesinde kazaya karışan araçların kusur oranlarının ve davacıya ait araçta oluşan değer kaybı ve ikame araç bedeli miktarlarının hesaplanmasının teknik bilirkişilerce yapılabileceği, tarafın teknik bilirkişiler vasıtasıyla belirlenebilecek hususları kendi başına belirleyerek dava açmasının kendisinden beklenemeyeceği, bu nedenle davanın belirsiz alacak davası olarak açılabileceği, belirtilen gerekçeler dahilinde davacı şirketin davayı belirsiz alacak davası olarak açmakta hukuki yararının bulunduğu, ayrıca Anayasa Mahkemesinin 20/04/2022 tarihli ve 31815 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2019/12190 Başvuru numaralı 22/02/2022 Karar tarihli kararında, belirlenebilir bir alacağın belirsiz alacak davası açılmak suretiyle talep edilmesi akabinde davanın hukuki yarar yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmesinin davacının mahkemeye erişim hakkını kısıtlar mahiyette olduğuna ve mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine, hukuki yarar yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesinin başvurulacak son çare olduğuna karar verildiği dikkate alındığında, davalı ...Anonim Şirketi vekilinin davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmesi talebinin reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Dava dilekçeleri ekinde sunulan belgelerden anlaşıldığı üzere davacı tarafça dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, keza cevap dilekçesinde de davacı tarafa ödeme yapıldığının belirtildiği, yine cevap dilekçesi ekinde başvurulara ilişkin hasar dosyalarının mahkememize sunulmuş olduğu, bu kapsamda davalı ...Anonim Şirketi vekilinin, davacı tarafça dava açılmadan önce sigorta şirketi nezdinde zorunlu olan başvuru dava şartının yerine getirilmediğinden bahisle davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmesi talebinin gerekçesiz ve soyut olduğunun dikkate alınması suretiyle reddine karar verilmiştir.
Dava konusu uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklanan tazminat talebine ilişkin olduğu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 72/1. maddesinde tazminat isteminin, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her halde fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrayacağının, ancak, tazminatın ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden doğmuşsa, bu zamanaşımının uygulanacağının düzenlendiği, dava konusu trafik kazasının maddi hasarlı trafik kazası olduğu ve taleplerin araçta oluşan maddi hasarların tazminine yönelik olduğu, kazanın 12/05/2023 tarihinde gerçekleştiği, davanın ise belirsiz alacak davası olarak 14/12/2023 arihinde ikame edildiği, bu kapsamda 2 yıllık zamanaşımı süresinin henüz dolmadığı anlaşılmakla, davalı ...Anonim Şirketi vekilinin vekilinin zamanaşımı itirazının reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Gerekli bilgi ve belgelerin temini akabinde dosyanın bir trafik alanında uzman bir otomotiv alanında uzman bilirkişiden oluşan heyete tevdi ile dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, 12/05/2023 tarihli trafik kazası tespit tutanağı, dava konusu trafik kazasına karışan araçlara ait tescil kayıtları, davalı ...Anonim Şirketi nezdinde ... plakalı araca ait olarak düzenlenen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi, hasar dosyası, ekspertiz raporu, dava konusu... plakalı araca ait tramer kaytları ve sair deliller göz önünde bulundurularak; ...1 plakalı araç sürücüsü ile... plakalı araç sürücülerinin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun hangi maddelerini ihlal etmek suretiyle dava konusu olan ve 12/05/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının oluşumuna sebebiyet verdikleri hususu ile trafik kazası sonucunda... plakalı araçta meydana gelen hasar neticesinde aracın makul tamirat süresinin ne kadar olduğu, kaza tarihi itibariyle aracın muadilinin günlük ne kadar bedelle temin edilebileceği ve bu çerçevede tamirat süresince davacı tarafça edinilmek durumunda kalınan ikame araç bedelinin ne kadar olduğu, ayrıca hasar sebebiyle dava konusu araçta varsa oluşan değer kaybı bedelinin yerleşik Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın dava konusu kazadan önceki hasarsız ikinci el bedeli ile kazadan sonraki hasarlı ikinci el bedeli arasındaki fark esas alınmak suretiyle belirlenerek düzenlenecek raporun mahkememize sunulması istenilmiş olup, bilirkişi heyeti 09/09/2024 havale tarihli raporlarında sonuç olarak; ... plakalı kamyon sürücüsü araç ile güvenli takip mesafesini korumayarak çarptığından dolayı kazanın oluşumunda etken olduğu,... plakalı otomobil sürücüsü atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda etken olmadığı, ... plakalı çekiciye takılı olan ... plakalı dorse sürücüsü atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda etken olmadığı,
2017 model aracın onarımı yapıldıktan sonraki rayiç değeri araştırması neticesinde, kaza tarihinde, onarım sonrası rayicinin 575.000 TL ile 585.000 TL olduğu, ortalama değerinin 580.000 TL olduğu, Yargıtay 17 HD.'nin gerçek zarar ile ilgili “gerçek zarar ve değer kaybının, aracın kaza öncesi rayici ile (650.000,00-TL) onarım sonrası rayici (580.000,00-TL) arasındaki farktır” kararları göz önüne alındığında ve değerlendirildiğinde aracın piyasa koşullarında değer kaybının 70.000,00-TL olduğu, dosya içeriğinde ödeme dekontu görülmediği, davacının dava dilekçesinde ödeme bilgisi vermediği, davalı cevap dilekçesinde ise “120.000,00-TL poliçe limitinin 82.710,60-TL’si için hasar ödemesi yapıldığı, değer kaybı için limitte kalan 37.289,40-TL’nin 05.09.2023 tarihinde ödendiği” bilgisi bulunduğu, eğer, ödendiği beyan edilen anılı değer kaybı bedeli (poliçe limiti dahilinde) ödendi ise ve bu miktarın hesaplanan değer kaybı bedelinden düşülmesi durumunda aradaki (70.000,00-TL-37.289,40-TL)
farkın 32.710,60 TL olacağını mütalaa etmişlerdir.
Davalı ...Anonim Şirketi vekilinin bilirkişi heyetinin 09/09/2024 havale tarihli raporlarına karşı itirazlarının, raporda yapılan tespit ve belirlemelere yönelik bir itiraz bulunmayıp hukuki değerlendirmeye muhtaç konulara yönelik beyanlar olduğu anlaşılmakla, esas hakkındaki hükümle birlikte mahkememizce değerlendirilmesine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davacı vekili 27/09/2024 havale tarihli bedel artırım dilekçesi ile 500,00-TL olarak belirttikleri değer kaybı bedelini 32.710,60-TL'ye, 500,00-TL olarak belirttikleri ikame araç bedelini 9.600,00-TL olarak beyan ettiği ve artırılan dava değeri üzerinden eksik harcı mahkememiz veznesine yatırdığı görülmektedir.
Dava konusu trafik kazasının gerçekleşmesinde %100 kusur izafe edilen aracın sürücüsü... ile aracın maliki ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin dava dilekçesine konu edilen tazminat talepleri açısından temerrütlerinin haksız fiil tarihi olan 12/05/2023 tarihinde vuku bulduğu izahtan varestedir.
Davalı ...Anonim Şirketi nezdinde ... plakalı araca ilişkin olarak düzenlenen... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinin teminat limitinin 120.000,00-TL olduğu, dava açılmadan önce davacı tarafça yapılan başvuru neticesinde davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa 82.710,60-TL hasar onarım bedeli, 05/09/2023 tarihinde ise 37.289,,40-TL değer kaybı bedeli ödendiği dikkate alındığında, teminat limitinin tükendiği ve davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun kalmadığı kanaatine varılmış ve bu doğrultuda hüküm kurma yoluna gidilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, İzmir Arabuluculuk Bürosunun ...Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı, davacı ... ile davalı...'e ait vukuatlı nüfus aile kayıt örnekleri, davalı şirkete ait ticaret sicil kayıtları, 12/05/2023 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağı, davalı ...Anonim Şirketi nezdinde ... plakalı araca ilişkin olarak düzenlenen... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi, 12/05/2023 tarihli trafik kazasına ilişkin olarak davacı tarafından şirkete yapılan başvuru dilekçesi, dilekçenin şirkete ulaştığı tarihi gösterir tebligat evrakları, hasar dosyası ve davacıya ödeme yapılıp yapılmadığını ilişkin evrak ve kayıtlar, 26/12/2022 kaza tarihi ve mevcut durum itibarıyla... plakalı ve ... plakalı araçlara ait trafik tescil ve ruhsat belgeleri, Sigorta Bilgi ve Gözlem Merkezi nezdinde... plakalı araca ait olarak bulunan tramer kaydı, bilirkişi heyetinin 09/09/2024 havale tarihli raporları, davacı vekili tarafından sunulan 27/09/2024 havale tarihli bedel artırım dilekçesi ve sair deliller birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu uyuşmazlığın 12/05/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacı ...ya ait... plakalı araçta meydana gelen hasar sebebiyle oluşan değer kaybı bedeli ile ikame araç bedelinin belirlenmesi ile belirlenecek değer kaybı bedelinin davalı n kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, ikame araç bedelinin ise kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ...Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesi taleplerine ilişkin olduğu, dava konusu trafik kazasının ... plakalı kamyon si isü ,12.05.2023 günü saat 18.15 sıralarında İzmir İli, Torbalı ilçesi, Pamukyazı mevkii, Tire Selçuk Torbalı istikameti dönel ada içerisinde duramayarak, ön kısımları ile hemen ön ilerisinde ilerleyen... plakalı otomobilin arka kısımlarına, o da ön kısımları ile önündeki ... plakalı çekiciye takılı olan ... plakalı dorsenin arka kısımlarına çarpması neticesinde vuku bulduğu, trafik kazasının oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü...'in %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait araçta hasar meydana geldiği, oluşan hasarın onarım bedelinin 151.523,77-TL olduğu, hasar sebebiyle araçta değer kaybı meydana geldiği, aracın kazadan önceki hasarsız halinin kaza tarihindeki ikinci el rayiç değerinin 650.000,00-TL, kazadan sonraki hasarlı halinin kaza tarihindeki ikinci el rayiç değerinin ise 580.000,00-TL olması çerçevesinde araçta oluşan değer kaybı bedelinin 70.000,00-TL olduğu, dava açılmadan önce yapılan başvuru neticesinde değer kaybı bedeline mahsuben davacı tarafa 37.289,40-TL ödendiği, ödenen bedel mahsup edildiğinde talep edilebilecek bakiye değer kaybı bedelinin 32.710,60-TL olduğu, aracın onarımı için gereken makul sürenin 12 gün olduğu, onarım süresi içerisinde edinilecek ikame araç bedelinin ise günlük 800,00-TL olması karşısında, 12 günlük süre kapsamında ikame araç bedelinin (800,00-TL*12) 9.600,00-TL olduğu, davacı vekili 27/09/2024 havale tarihli bedel artırım dilekçesi ile 500,00-TL olarak belirttikleri değer kaybı bedelini 32.710,60-TL'ye, 500,00-TL olarak belirttikleri ikame araç bedelini 9.600,00-TL olarak beyan ettiği ve artırılan dava değeri üzerinden eksik harcı mahkememiz veznesine yatırdığı, davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limitlerine ulaşılmış olması sebebiyle davalı ...Anonim Şirketi yönünden harç ikmal edilmediği beyan ettiği, dava konusu trafik kazasının gerçekleşmesinde %100 kusur izafe edilen aracın sürücüsü... ile aracın maliki ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin dava dilekçesine konu edilen tazminat talepleri açısından temerrütlerinin haksız fiil tarihi olan 12/05/2023 tarihinde vuku bulduğu, davalı ...Anonim Şirketi nezdinde ... plakalı araca ilişkin olarak düzenlenen... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinin teminat limitinin 120.000,00-TL olduğu, dava açılmadan önce davacı tarafça yapılan başvuru neticesinde davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa 82.710,60-TL hasar onarım bedeli, 05/09/2023 tarihinde ise 37.289,,40-TL değer kaybı bedeli ödendiği dikkate alındığında, teminat limitinin tükendiği ve davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun kalmadığı, açıklanan gerekçeler dahilinde davacı tarafın iddialarını dava ve bedel artırım dilekçesi gözetildiğinde kısmen ispatladığı anlaşılmakla, açılan davanın kısmen kabul kısmen reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Açılan davanın KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE,
1-Davalı ...Anonim Şirketi yönünden açılan davanın REDDİNE,
2-Davalılar ...Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi yönünden açılan davanın KABULÜ İLE,
a)Değer kaybı bedeli tazminatı talebinin KABULÜNE, 32.710,60-TL maddi tazminatın, haksız fiil tarihi olan 12/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ...Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...ya verilmesine,
b)İkame araç bedeli tazminatı talebinin KABULÜNE, 9.600,00-TL maddi tazminatın, haksız fiil tarihi olan 12/05/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ...Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...ya verilmesine,
3-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibariyle alınması gereken 2.890,25-TL karar ve ilam harcından, davanın açılışı sırasında peşin olarak yatırılan 269,85-TL harç ve 710,00-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 1.910,40-TL karar ve ilam harcının davalılar ...Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinden tahsili ile Hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 110,00-TL elektronik tebligat, 645,00-TL tebligat, 92,25-TL posta+KEP masrafı, 5.500,00-TL bilirkişi ücreti, 269,85-TL peşin harç, 269,85-TL başvurma harcı ve 710,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 7.596,95-TL yargılama giderinin davalılar ...Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinden tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 30.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ...Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinden tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı ...Anonim Şirketinin kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 500,00-TL nispi vekalet ücretinin davacı ...dan tahsili ile davalı ...Anonim Şirketine verilmesine,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A (14) maddesi gereğince ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00-TL zorunlu arabuluculuk yargılama giderinin davalılar ...Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinden tahsili ile davacıya verilmesine,
8-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafların yokluklarında, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer ya da başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 09/01/2025
Katip...
e-imzalıdır
Hakim ...
eimza