T.C.
İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/377 Esas
KARAR NO : 2025/900
DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : 06/05/2024
KARAR TARİHİ : 30/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... Anonim Şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı... plakalı aracın 13.12.2023 tarihinde müvekkiline ait ...plakalı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonucu müvekkilinin maliki olduğu araçta yüksek maddi hasar meydana geldiğini, resmi trafik ekiplerince tanzim edilen maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında belirtildiği üzere müvekkilinin kaza sonrasında olay yerinden ayrılması sebebiyle kusur dağılımı yapılmadığını, karşı tarafça sigortalı aracın müvekkile ait araca arkadan çarptığı sabit olup kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğunu, kaza mahallinde tespit yapılarak araç sürücülerinin keşif mahallinde dinlenilmelerini talep ettiklerini, kaza tarihi itibariyle kusurlu... plakalı aracın, davalı sigorta şirketi tarafından ... nolu poliçe ile zorunlu trafik sigortalı olduğunu, sigortalı aracın kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğunu, zararın tazmini için kusurlu aracın ZMMS poliçesini düzenleyen davalı ... Anonim Şirketine başvurulduğunu, başvuru neticesinde herhangi bir ödeme yapılmadığını, istenilen tüm evraklar davalı sigorta şirketine sunmuş olmasına karşın hasara ilişkin ve değer kaybına ilişkin herhangi bir ödeme yapılmadığını, yapılan tamirat ve bu kaydın Tramerde gözükecek olması nedeniyle ciddi düşüş olduğunu, değer kaybının ödenmesine ilişkin davalı sigorta şirketine başvurulmuşsa da herhangi bir ödeme yapılmadığını, davalı şirketin orijinal parçalarla hesaplanacak gerçek zararı ödeme yükümlülüğü olduğunu beyan etmekle, HMK 107. madde kapsamında fazlaya ilişkin hak ve alacakları saklı kalmak kaydıyla 50,00-TL bakiye hasar tazminatı ile 50,00-TL değer kaybı tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt avans faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ... poliçe numaralı Trafik Sigorta Poliçesi ile 14/05/2023-14/05/2024 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı maddi zararlara ilişkin teminat limitinin kaza tarihi itibari ile araç başına 120.000,00-TL olduğunu, müvekkili şirketin adresinin İstanbul olması nedeniyle, davanın yetkili olmayan mahkemede açılmadığını, eksik evrak ile başvurulması nedeniyle sigorta şirketine başvuru şartı sağlanmadığını, dava konusu kazanın üzerinden iki yıl geçmesi nedeniyle talebin zamanaşımına uğradığını, huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar olmadığını, davaya konu hasarın meydana gelmesinde tam ve asli kusurlu taraf davacı olduğundan müvekkili şirketin tazminat ödeme yükümlülüğünün bulunmadığını, hasar bedeli hesaplamasının sigortacılık teamülüne ve mevzuata uygun şekilde yapılması gerektiğini, yedek parça ve işçilik bedellerine iskonto uygulanması gerektiğini, sigortacı yedek parça tedarik iskonto uygulaması olarak en az %32 oranında, aksi halde genel sektör uygulaması olarak en az %20 iskonto uygulanması gerektiğini, poliçede sigorta bedeline kdv dahil olduğuna dair bir ifade bulunmadığını, reddi gerektiğini, değer kaybı hesaplamasının maddi olaya uygun olarak yapılması gerektiğini, araç kilometresi yüksek ise veya daha önce benzer hasarlara maruz kaldı ise değer kaybından söz edilemeyeceğini, değer kaybı bedelinin genel şartlara göre hesaplanması gerektiğini, beyan etmekle, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
1-İzmir Arabuluculuk Bürosunun...Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı,
2-Davacı ...'un nüfus kaydı,
3-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi nezdinde ...plakalı araca ait tramer kayıtları,
4-Davalı ... Anonim Şirketi nezdindeki... plakalı araca ilişkin olarak düzenlenen... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi, dava konusu 13/12/2023 tarihli trafik kazasına ilişkin olarak davacı tarafından şirkete yapılan başvuru dilekçesi, dilekçenin şirkete ulaştığı tarihi gösterir tebligat evrakları, yapılan başvuru sonucunda açılan hasar dosyası ve davacıya ödeme yapılıp yapılmadığına ilişkin evrak ve kayıtlar,
5-Dava konusu kazanın gerçekleştiği 13/12/2023 tarihi ve mevcut durum itibariyle ...plakalı ve... plakalı araçlara ait trafik tescil ve ruhsat belgeleri,
6-Otomotiv alanında bilirkişinin 18/04/2025 havale tarihli raporu,
7-Tanık beyanı,
8-Trafik alanında bilirkişinin 08/08/2025 havale tarihli raporu,
9-Davacı vekili tarafından sunulan 20/08/2025 havale tarihli bedel artırım dilekçesi,
10-Sair deliller.
DAVA KONUSU :
Açılan dava, 13/12/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacı ...'a ait ...plakalı araçta meydana gelen hasar sebebiyle oluşan hasarın onarım bedeli ile hasar sebebiyle meydana gelen değer kaybı bedelinin belirlenerek, belirlenecek hasar onarım bedeli ve değer kaybı bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte... plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesini tanzim eden davalı ... Anonim Şirketinden tahsili ile davacıya verilmesi taleplerine ilişkindir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Haksız fiil, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 maddesinde; ''Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 50. maddesinde ise ''Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.'' hükmü yer almaktadır.
Haksız fiil öğretide hukuka aykırı zarar verici fiil olarak tanımlanmakta ve unsurları; eylem, hukuka aykırılık, zarar, kusur ve illiyet bağı olarak belirlenmektedir. Buna göre haksız fiilden bahsedebilmek için hukuka aykırı bir eylem bulunmalı, bu eylemden bir zararın doğması zararlandırıcı eylemde bulunan kişinin kusurlu bulunması ve zarar ile kusur arasında illiyet bağının olması gerekmektedir.
Bu beş unsurun varlığı halinde zarar veren kişi eylemden dolayı zarara uğrayan kişi ya da kişileri maddi ve manevi zararlarını karşılamak durumundadır. Türk Medeni Kanunu’nun 6.maddesine göre haksız fiilin unsurlarını ispat etme yükü davacıdadır. Davacı zararı haksız eylemi ve zarar ile haksız eylem arasındaki illiyet bağını ispat etmek durumundadır.
Hakim, kusurlu veya hukuka aykırı bir fiili ile başkasına zarar verenin kusur durumunu, zararın ağırlını ve oluşan durumun özelliklerini gözeterek uygun ve hakkaniyete uygun bir tazminat belirler.
Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekmektedir.
Sorumluluk sigortaları 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve devamı maddelerinde ''Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.'' şeklinde düzenlenmiştir. Sorumluluk sigortalarında sigorta şirketi tarafından zararı karşılanan kişi sigorta sözleşmesinin tarafı değildir. Sigorta ettiren kendisi ya da sorumluluğu altında bulunan kişiler tarafından üçüncü kişilere verilecek zararları sigorta şirketine ödediği prim karşılığında sigorta ettirmektedir. Sorumluluk sigortası, sigorta ettirenin üçüncü kişilere vereceği zararları teminat altına alırken hem üçüncü kişiyi hem de sigortalıyı koruma altına alan bir sigorta türüdür.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve 1486. maddelerinde yapılan düzenlemeye göre sorumluluk sigortalarını isteğe bağlı sigortalar ile zorunlu sigortalar olarak ikiye ayırmak gerekir.
Tehlike sorumluluklarında üçüncü kişilerin zararının karşılanması amacıyla bazı alanlarda kamu yararı ve zarar görenlerin korunması gerekçesi ile sorumluluk sigortası yaptırmak yasal zorunluluk haline getirilmiştir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun da 1483 ve 1484. maddelerinde de zorunlu sorumluluk sigortalarında uygulanacak hükümler ayrıca düzenlenmiştir. Bu düzenlemelere göre zorunlu sigortalarda sigorta şirketinin zarar gören üçüncü kişiye karşı olan sorumluluğu kanundan doğan bir sorumluluktur. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 13. maddesi ile bazı hallerde Bakanlar Kurulu'na da zorunlu sigortalar ihdas etme yetkisi verilmiştir. Zorunlu sorumluluk sigortalarının kamu yararı taşıması ve yapılmasının yasa ile zorunlu kılınması nedeniyle zorunlu sigortalarda zarar görenlerin korunması amacıyla bazı düzenlemeler yapılmıştır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, ''İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/1. maddesinde, ''Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/son. maddesinde ise, ''İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.'' hükmüne yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, ''sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.'' düzenlemesi yapılmıştır.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir. (EREN Fikret, Borçlar Hukuku, 9. B, s. 631 vd.; KILIÇOĞLU Ahmet, Borçlar Hukuku, 10. B., s. 264 vd.).
2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.
Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.
Burada kanun koyucu zarar görenin kusuru nispetinde indirim yapılabileceğini öngörmüş ve indirimi zorunlu tutmayarak hâkimin taktirine bırakmıştır. Uygulama ve öğretide de (S. Ünan, “Ergün A. Çetingil ve Rayegan Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı 2007”, s. 1180) bu husus kabul edilmektedir.
Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı KTK’nın 91. maddesiyle de; işletenin aynı Kanun’un 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatları kapsamında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 90. maddesinde; ''Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.'' hükmü düzenlenmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.5. Bölümünde belirtilen 'Kapsama Giren Teminat Türleri' başlığı altında bulunan (a) bendinde 'Maddi Zararlar Teminatı' kapsamında araçta meydana gelen değer kaybı da sayılmıştır.
İlgili maddede Maddi Zararlar Teminatı; ''Hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır.'' olarak tanımlanmıştır.
Her ne kadar davalı vekilince iş bu davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında davacı tarafın hukuki yararının bulunmadığı iddiası ile davanın dava şartı yokluğunda usulden reddine karar verilmesi talep edilmiş ise de, yerleşik Yargıtay içtihatları ve Bölge Adliye Mahkemesi kararları göz önünde bulundurulduğunda davaya konu trafik kazasının gerçekleşmesinde kazaya karışan araçların kusur oranlarının ve davacıya ait araçta oluşan hasarın onarım bedeli ile değer kaybı bedeli miktarının hesaplanmasının teknik bilirkişilerce yapılabileceği, tarafın teknik bilirkişiler vasıtasıyla belirlenebilecek hususları kendi başına belirleyerek dava açmasının kendisinden beklenemeyeceği, bu nedenle davanın belirsiz alacak davası olarak açılabileceği, belirtilen gerekçeler dahilinde davacı şirketin davayı belirsiz alacak davası olarak açmakta hukuki yararının bulunduğu, ayrıca Anayasa Mahkemesinin 20/04/2022 tarihli ve 31815 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2019/12190 Başvuru numaralı 22/02/2022 Karar tarihli kararında, belirlenebilir bir alacağın belirsiz alacak davası açılmak suretiyle talep edilmesi akabinde davanın hukuki yarar yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmesinin davacının mahkemeye erişim hakkını kısıtlar mahiyette olduğuna ve mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine, hukuki yarar yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesinin başvurulacak son çare olduğuna karar verildiği dikkate alındığında, davalı vekilinin davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmesi talebinin reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davacı tarafça dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, başvuru neticesinde hasar dosyası açıldığı anlaşılmakla, davalı vekilince dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine usulüne uygun şekilde başvuru yapılmadığından bahisle sigorta şirketine başvuru dava şartı yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesi talebinin reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davaya konu uyuşmazlığın, maddi hasarlı trafik kazası neticesinde değer kaybı ve ikame araç bedelinden ibaret maddi tazminat bedelinin davalı taraftan tahsili talebine ilişkin olduğu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 16. maddesinde haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesinin de yetkili olduğunun düzenlendiği, ayrıca 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun "Hukuki Sorumluluk ve Sigorta" başlıklı sekizinci kısmının beşinci bölümünde "Ortak Hükümler" ana başlığı altında "Yetkili Mahkeme" alt başlıklı 110. maddesinde ise motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davaların, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi, kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabileceğinin belirlendiği, yerleşik ve güncel Yargıtay içtihatları ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarında davalı sigorta şirketinin Bölge Müdürlüğünün bulunduğu yer mahkemesinin de yetkili olduğunun kararlaştırıldığı, davacının yerleşim yerinin İzmir İli, Buca ilçesinde bulunduğu, kazanın İzmir İli, Buca ilçesinde meydana geldiği, davalı sigorta şirketinin İzmir İlinde Bölge Müdürlüğünün bulunduğu göz önünde bulundurulduğunda mahkememizin iş bu davaya bakmaya yetkili olduğu anlaşılmakla, davalı vekilinin temel hukuki bilgilerden yoksun ve yargılamayı uzatma amacı taşıyan yetki ilk itirazının reddine karar verilmiştir.
Dava konusu uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklanan tazminat talebine ilişkin olduğu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 72/1. maddesinde tazminat isteminin, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her halde fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrayacağının, ancak, tazminatın ceza kanunlarının daha uzun bir zamanaşımı öngördüğü cezayı gerektiren bir fiilden doğmuşsa, bu zamanaşımının uygulanacağının düzenlendiği, dava konusu trafik kazasının maddi hasarlı trafik kazası olduğu ve taleplerin araçta oluşan maddi hasarların tazminine yönelik olduğu, kazanın 13/12/2023 tarihinde gerçekleştiği, davanın ise 06/05/2024 tarihinde ikame edildiği, bu kapsamda 2 yıllık zamanaşımı süresinin henüz dolmadığı anlaşılmakla, davalı vekilinin vekilinin zamanaşımı itirazının reddi yönünde ara karar tesis edilmiştir.
... Anonim Şirketi nezdinde... plakalı araca ait olarak düzenlenen... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinin incelenmesinde, poliçenin 14/05/2023-14/05/2024 tarihleri arasında geçerli olduğu, teminat limitinin 120.000,00-TL olduğu görülmektedir.
Gerekli bilgi ve belgelerin temini akabinde dosyanın bir trafik alanında uzman bir otomotiv alanında uzman bilirkişiden oluşan heyete tevdi ile dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, 13/12/2023 tarihli trafik kazası tespit tutanağı, davalı ... Anonim Şirketi nezdinde... plakalı araca ait olarak düzenlenen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi, hasar dosyası, ekspertiz raporu, ödeme evrakları, dava konusu trafik kazasına karışan araçlara ait tescil belgeleri, davacıya ait ...plakalı araca ait tramer kayıtları ve sair deliller göz önünde bulundurularak;... plakalı araç sürücüsü ile ...plakalı araç sürücülerinin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun hangi maddelerini ihlal etmek suretiyle dava konusu olan ve 13/12/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının oluşumuna sebebiyet verdikleri hususu ile trafik kazası sonucunda ...plakalı araçta oluşan hasarın onarım bedelinin ne kadar olduğu, hasar sebebiyle meydana gelen değer kaybı bedelinin yerleşik Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın dava konusu kazadan önceki hasarsız ikinci el bedeli ile kazadan sonraki hasarlı ikinci el bedeli arasındaki fark esas alınmak suretiyle belirlenerek, belirlenecek değer kaybı bedelinden dava açılmadan önce varsa davacı tarafa yapılan ödemeler de dikkate alınarak, davacı tarafça talep edilebilecek bakiye hasar onarım bedeli ile değer kaybı bedeli tazminatlarının hesaplanarak düzenlenecek raporun mahkememize sunulması istenilmiş, trafik alanında uzman bilirkişinin 13/03/2025 havale tarihli dilekçesi ile kaza raporunun dosyada olduğu ancak kusur dağılımın yapılmadığının görüldüğü, bu hali ile denetime elverişli rapor hazırlanamayacağından olay yerinde keşif yapılması gerektiğini bildirdiği görülmekle birlikte otomotiv alanında bilirkişi 18/04/2025 havale tarihli raporda sonuç olarak; davaya konu ...plakalı, 2007 model,... 1.3, 74 kW marka aracın hasar onarım bedelinin, 13.12.2023 kaza tarihi itibarıyla eksper ... ekspertiz raporuna göre onarım bedelinin 60.819,38-TL, yedek parça, 10.000,00-TL işçilik olmak üzere toplam 70.819,38-TL+kdv, kdv dahil 84.983,25-TL olduğu, eksper... uzman görüş hasar ekspertiz raporuna göre onarım bedelinin 254.668,02-TL yedek parça, 59.800,00-TL işçilik olmak üzere toplam 314.468,02-TL+kdv, kdv dahil 377.361,62-TL olduğu, onarım bedelinin; 254.668,02-TL yedek parça, 59.800,00-TL işçilik olmak üzere toplam 314.468,02-TL+kdv, kdv dahi377.361,62-TL olduğu ancak davaya konu aracın onarım miktarının, 377.361,62-TL olması, aracın yapılan piyasa araştırması neticesinde rayiç değerinin 380.000,00-TL olması, aracın yapılan piyasa araştırması neticesinde Sovtaj değerinin 200.000,00-TL olması nedenleriyle, aracın onarım bedelinin rayiç değerinin % 50’sini aşması (hatta aracın rayiç değerine ulaşması) nedeniyle (mevcut Yargıtay kararları doğrultusunda değerlendirildiğinde) onarımının ekonomık olmayacağı, bu nedenle pert-total işlemine tabi tutulması gerektiği, pert-total işlemine tabi tutulduğunda gerçek zararının rayiç değeri (380.000,00-TL) ile sovtaj değeri (200.000,00-TL) farkı miktarı 180.000,00-TL olduğu, kaza ile hasarın uyumlu olduğu, değer kaybı bakımından; Yargıtay yerleşik kararları, piyasa şartları, genel şartlar vs. değerlendirildiğinde; tespite konu aracın onarım bedelinin aracın rayiç değerini aşması nedeniyle, davaya konu araçta onarımının ekonomik olmadığı ve pert-total işlem uygulanması gerektiği, buna göre; Yargıtay yerleşik kararları ve piyasa koşullarına göre davaya konu araçta anılı kaza neticesinde değer kaybı oluşmayacağı, ayrıca aracın eski önceki hasarlarında da ön ve arka kısımlarından hasarı olduğu, bu nedenle yine değer kaybı oluşmayacağını mütalaa etmiştir.
Davalı vekilinin otomotiv alanında uzman bilirkişinin 18/04/2025 havale tarihli raporuna karşı itirazlarının, aracın kazadan önceki hasarsız halinin ve kazadan sonraki hasarlı halinin kaza tarihindeki ikinci el rayiç değerlerinin, sovtaj bedelinin serbest piyasa araştırması yapılmak suretiyle belirlendiği, araştırma sonuçlarına raporda somut bir şekilde yer verildiği, itirazların soyut beyandan ibaret olup somut bir veri barındırmadığı, araç açısından pert total değerlendirmesi yapıldığından değer kaybı bedelinin de hesaplanmadığı anlaşılmakla reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Davacı tanığı... talimat yoluyla alınan beyanında aynen; "Dava dilekçesinde belirtilen tarihte İzmir ilinde otobanda seyir halindeydim. Kullandığım aracın plakasını hatırlayamıyorum. Buca kavşağına girdiğimde önümde bir araç yavaş gidiyordu. Aracı son anda fark ettim ancak kazanın olmasını engelleyemedim. Araca arkadan çarptım ve o araçta kaldırıma çıktı. Araçtan inip kendi aracıma baktım. Sonra vurduğum aracın yanına gidip bir şey varmı diye soracaktım. Bir anda kaçıp gitti. Tahminime göre alkollüydü yoksa kaçıp gitmesinin bir anlamı yoktu. Kaçıp gittiği için yapacak bir işim de kalmadı." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığının beyanlarının alınması akabinde dosyanın bir trafik alanında uzman bilirkişiye tevdi ile dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, 13/12/2023 tarihli trafik kazası tespit tutanağı, davalı ... Anonim Şirketi nezdinde... plakalı araca ait olarak düzenlenen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi, hasar dosyası, ekspertiz raporu, ödeme evrakları, dava konusu trafik kazasına karışan araçlara ait tescil belgeleri, davacıya ait ...plakalı araca ait tramer kayıtları ve sair deliller göz önünde bulundurularak;... plakalı araç sürücüsü ile ...plakalı araç sürücülerinin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun hangi maddelerini ihlal etmek suretiyle dava konusu olan ve 13/12/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının oluşumuna sebebiyet verdikleri hususu belirlenerek düzenlenecek raporun mahkememize sunulması istenilmiş olup, trafik alanında uzman bilirkişi 08/08/2025 havale tarihli raporunda sonuç olarak; ... plakalı kamyonet sürücüsünün önündeki araç ile güvenli takip mesafesini korumayarak çarptığından dolayı kazanın oluşumunda % 100 kusurlu, firari ...plakalı otomobil sürücüsünün atfı kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda kusursuz olduğunu mütalaa etmiştir.
Davacı vekilinin 20/08/2025 havale tarihli bedel artırım dilekçesi ile dava dilekçesinde 50,00-TL olarak belirttikleri hasar onarım bedelini 120.000,00-TL'ye artırdıklarını beyan ettiği ve artırılan dava değeri üzerinden eksik harcı mahkememiz veznesine yatırdığı görülmektedir.
Dava açılmadan önce davacı tarafça davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, başvuru evrakının davalı sigorta şirketine 01/03/2024 tarihi itibarıyla usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, davalı sigorta şirketinin rizikonun ihbarı akabinde 8 iş gününün sona erdiği 13/03/2024 tarihinde temerrüte düştüğü kanaatine varılmıştır.
Tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, İzmir Arabuluculuk Bürosunun... Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı, davacı ...'un nüfus kaydı, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi nezdinde ...plakalı araca ait tramer kayıtları, davalı ... Anonim Şirketi nezdindeki... plakalı araca ilişkin olarak düzenlenen... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi, dava konusu 13/12/2023 tarihli trafik kazasına ilişkin olarak davacı tarafından şirkete yapılan başvuru dilekçesi, dilekçenin şirkete ulaştığı tarihi gösterir tebligat evrakları, yapılan başvuru sonucunda açılan hasar dosyası ve davacıya ödeme yapılıp yapılmadığına ilişkin evrak ve kayıtlar, dava konusu kazanın gerçekleştiği 13/12/2023 tarihi ve mevcut durum itibariyle ...plakalı ve... plakalı araçlara ait trafik tescil ve ruhsat belgeleri, otomotiv alanında bilirkişinin 18/04/2025 havale tarihli raporu, tanık beyanı, trafik alanında bilirkişinin 08/08/2025 havale tarihli raporu, davacı vekili tarafından sunulan 20/08/2025 havale tarihli bedel artırım dilekçesi ile sair deliller birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu uyuşmazlığın, 13/12/2023 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacı ...'a ait ...plakalı araçta meydana gelen hasar sebebiyle oluşan hasarın onarım bedeli ile hasar sebebiyle meydana gelen değer kaybı bedelinin belirlenerek, belirlenecek hasar onarım bedeli ve değer kaybı bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte... plakalı aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesini tanzim eden davalı ... Anonim Şirketinden tahsili ile davacıya verilmesi taleplerine ilişkin olduğu, ... Anonim Şirketi nezdinde... plakalı araca ait olarak düzenlenen... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinin incelenmesinde, poliçenin 14/05/2023-14/05/2024 tarihleri arasında geçerli olduğu, teminat limitinin 120.000,00-TL olduğu, ... Anonim Şirketi nezdinde... plakalı araca ait olarak düzenlenen ... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinin 14/05/2023-14/05/2024 tarihleri arasında geçerli olduğu, teminat limitinin 120.000,00-TL olduğu, dava konusu trafik kazasının sürücü...'nin sevk ve idaresindeki... plakalı aracıyla Gaziemir istikametinden otoyol takiben Buca Batı girişinden Buca merkez istikametine seyrettiği esnada önünde seyreden ...plakalı araca arkadan çarpması neticesinde vuku bulduğu, kazanın oluşumunda ... plakalı kamyonet sürücüsünün %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait araçta hasar meydana geldiği, oluşan hasarın onarım bedelinin 377.361,62-TL olduğu, aracın yapılan piyasa araştırması neticesinde rayiç değerinin 380.000,00-TL olması çerçevesinde onarımının ekonomik olmadığı, aracın sovtaj değerinin 200.000,00-TL olduğu, bu kapsamda hasar bedelinin 180.000,00-TL olduğu, pert total işlemine tabi tutulan araçta değer kaybı meydana gelmeyeceği, davacı vekilinin 20/08/2025 havale tarihli bedel artırım dilekçesi ile dava dilekçesinde 50,00-TL olarak belirttikleri hasar onarım bedelini 120.000,00-TL'ye artırdıklarını beyan ettiği ve artırılan dava değeri üzerinden eksik harcı mahkememiz veznesine yatırdığı, dava açılmadan önce davacı tarafça davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığı, başvuru evrakının davalı sigorta şirketine 01/03/2024 tarihi itibarıyla usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, davalı sigorta şirketinin rizikonun ihbarı akabinde 8 iş gününün sona erdiği 13/03/2024 tarihinde temerrüte düştüğü, açıklanan gerekçeler dahilinde dava ve bedel artırım dilekçeleri çerçevesinde davacı tarafın hasar bedeli talebi yönünden iddialarını usulüne uygun deliller vasıtasıyla ispatladığı anlaşılmakla, açılan davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Açılan davanın KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE,
1-a)Hasar bedeli tazminatı talebinin KABULÜNE, 120.000,00-TL maddi tazminatın, poliçe limiti olan 120.000,00-TL ile sınırlı olmak kaydıyla ve rizikonun ihbarı akabinde 8 iş gününün sona erdiği 13/03/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Anonim Şirketinden tahsili ile davacı ...'a verilmesine,
b)Değer kaybı bedeli tazminatı talebinin REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibarıyla alınması gereken 8.197,20-TL karar ve ilam harcından, davanın açılışı sırasında peşin olarak yatırılan 427,60-TL peşin harcın ve 2.049,00-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 5.720,60-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 170,00-TL elektronik tebligat, 319,00-TL posta (KEP) ücreti, 7.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.489,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ret oranı dikkate alınarak 7.485,88-TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvuru harcı, 427,60-TL peşin harç ve 2.049,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.904,20-TLyargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Keşif iptali üzerine, davacıdan İzmir Mahkemeler Veznesinin 09/10/2024 tarihli... sıra numaralı sayman mutemet alındısı ile tahsil edilen 3.030,30-TL keşif harcının Hazineden alınarak davacıya iadesine,
6-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 30.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 50,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
8-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer ya da başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
30/09/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim...
e-imzalıdır